,,ამერიკელები ლანჩხუთში“

ისტორია

,,ამერიკელები ლანჩხუთში“

2019 აგვ 22 16:44:24

ამას წინათ იუმორისტულ ჟურნალში (,,ეშმაკის მათრახი”, #25, 1908) გადავაწყდი წერილს სათაურით _ ,,ამერიკელები ლანჩხუთში“, რომლის ავტორი პიტნა (ამ ფსევდონიმით, რამდენადაც მე ვიცი, წერდა ცნობილი საზოგადო მოღვაწე აპოლონ წულაძე) საკმაოდ ცუდად მოიხსენიებს ცნობილ მოჯირითე დიმიტრი ცინცაძეს, რომელიც საისტორიო წყაროებს შემორჩა როგორც კაპიტანი დიმიტრი; ის უცხოეთი 1896-1911 წლებში ჯირითობდა. გთავაზობთ ამ წერილს:

,,ლანჩხუთელი ნამამასახლისევი დიმიტრაი უწინ ქურდი და ხუნხუზი (ორგანიზებული ბანდის წევრი ჩინეთში, ამ სახელს ქართველი რევოლუციონერები და ტერორისტებიც იყენებდნენ - ი.მ.) რომ იყო იგი და ახლა იმფერი დიმიტრობა დეიჩემა, რომ დიმიტრაი მგელაძე (ცნობილი პოლიციელი-ი.მ.) მასთან მონაგონი არაა, დიმიტრაი გელაძე დიმიტრა ცინცაძემ იჩერში ჩააგდო, გააფასა, ჩაარემიზა...

შვიდი, რვაი წელიწადი იქნება დიმიტრაი ამერიკაში წევიდა, საცხა დიდი ცირკიაო, იმაში თამაშობდა - ცხენზე სკიპაჭულობას შობოდა, ჩამევიდა ახლა, მარა რა ჩამევიდა, გადიდკაცებული, გაჭკვიანებული ფრანგის კონწოლივით, გრაინცის ენაზე ჩუუკარტიჩკებია მისი ვიზიტნი კარტიჩკა, დუუწერია ზედ ,,რუსინ, კაზაკ, კაპიტან დიმიტრი ბებურიჩ ცინცაძეო”. კიდევ კაი გურია რომ არ მოიჯაყა და გურული ვარო არ გაამჟღავნა. მოგვიყარა თავი ვინც ლანჩხუთში პაწეი შეხედულათ კი ვარგოდით და ცხენზე შეჯდომა უნადოთ შეგვეძლო, გვითხრა: წამოდით ჩემთან ამერიკაში და გაგაკეთებთო, მარა ათი კაცის მეტს ვერ წევიყვანო, დივეტორღეთ ერთი მეორეს, ვისესხეთ, ვივალეთ და ამ სიკეთიზა ქრთამათ მივეცით ათმა კაცმა ას-ასი მანეთი, მერე თქვა მივიწერე ამერიკაში და ნება მომცეს ოცი კაცი წაგიყვანოთო. კიდევ იშონა ჩვენსავით აბდალაი ათი კაცი, მიიღო კიდევ ათასი მანათი, უნაგერი აქაური აზიატსკი კაი გაწყობილი უნდა წამეიღოვო. ამით ერთი შვიდი კაცი მუიტყუა. ერთს უთხრა, აქედგან რას ათრევ უნაგირს, მე მაქვს იქინეი შენდა და ხუთ თუმნათ მოგცემ, ოღონდ ეს სხვას არ უთხრა და არ მომამდუროო. ასე ერთი უნაგირი შვიდი გზობა გაყიდა და შვიდი ხუთი თუმანი შეგვაქუჩა. დავყიდეთ თუ რამე გაგვაჩდა, მაგალითად ნიკო ჭყონიამ, პაწე ნიკომ დიდი არ გეგონოს, გაყიდა ორი ძროხა, უღლათ კამბეჩები, ერთი ცხენი, ექვსი ქცევა ტყეი. მე გავყიდე ოდა, სახლი, ხარი, ურემი, ესოფა შვიდობაძემ ძროხა, ხარი, ურემი, სხვა კიდევ დააგირავა, ესე ჯორბენაძე სტრელჩიკი იყო ბათუმში დაკარგა-დიეთხუა ადგილს, გაყიდა ყორიფელი, ისესხა სამასი ტლიკვი მანეთი, ილიკო გიორგაძემ გაყიდა ნემეცკი ძროხა, დღეში თექსმეტ-თექსმეტ ყველს იწველებოდა, მოსე მშვიდობაძემ მოშალა მთელი საცხოვრებელი, გაყიდა, ცოლი გამომთხოვს ჩააბარა, იასონ ანთაძემ გაყიდა ერთი უღელი მარჩენალი კამბეჩები, სხვა კიდევ ისესხა ორი აბაზის კვალობაზე. ასე ბევრმა დაკარგა მთელი საცხოვრებელი იმ იმედით, რომე აწი გავკეთდებით, თვეში ასოცი მანეთი გვექნებაო. ევედით ქუთაისში, გავაძვირეთ სირმა, გამევეწყვეთ კუბოსავით, დავხარჯეთ სამ-სამი თუმანი, ევიღეთ ბაშფორთები, გამოვაწყვეთ უნაგირები, გამოვემშვიდობეთ ცოლშვილს და გავემგზავრეთ გრაინცაში. სტანციაში დიმიტრიმ გვითხრა, მომეცით თითომ შვიდ-შვიდი თუმანი და ყველაის ბილეთს მე ევიღებ პირდაპირო. მივართვით, იმან თურმე მარტვაი ბალაჯარამდე ეიღო, აგი რა ვიცოდით, რაფერ გვეფსებოდა თვალი... დუუფშტვინა პოეზდმა, დუუფშტვინეთ  ჩვენც, შემოვძახეთ ხმა მაღლა ხასანბეგურაი და გავწიეთ. ევედით ბალაჯარაში და ამ რიგათ დიმიტრიანებ შევიქენით ოცდახუთი კაცი. აქანაი ქარ გაგვიშპა საცხა ჩვენი კაპიტანი, ცამ ჩაყლაპა თუ მიწამ, მისი ასავალ-დასავალი ვეფერი ვერ გევიგეთ. ხან აღმა ვსტკუცეთ ტელეგრამა, ხან დაღმა, მარა არსად არ გამოჩდა. რაღას ვიზამდით, მოგვენთო ცეცხლი გულზე, ევედით ბაქოში, ვისესხეთ გზის ფული და ცხვირ დაშვებული წამევედით შინ. იქითობას ხომ ხასანბეგურას ვმღეროდით, აქეთობას წამუუზარეთ და მეგრული ვაი-დედავ ჩქიმი ბრალი, ჩქიმი ცოდვა ვიმღერეთ: ,,ჩქიმი ცხენი, ჩქიმი ძროხა, ჩქიმი კამბეჩი, ჩქიმი ვექსილი დასახსნელი, მოჯაყული, მოკიცხული, ვაი საბრალო, საბრალო, საღა გავაპჭყირო თვალი!”

 

შემდეგ ნომერში (#6, 1914) ცინცაძის შესახებ გამოცანა-ლექსიც დაიბეჭდა:

ლანჩხუთელებს.

გამოცანას მოგახსენებთ

იმედია ახსნით ყველა

ინგლისი და ამერიკა

ბარე სამხელ გადათელა

ერთხელ იყო ოცდა ორ კაცს

რო წაჰკიდა ხათაბელა

ნიუორკში წასაყვანად

გამოაწყო სირმით ყველა

ფულათ ფოლიც ბევრი მისცა

ყელიც ძალზედ გაისველა

ბაქოს ახლოს მიატოვა

მან გაიქცა თავს უშველა...

მაგრამ მალე დაგვიბრუნდა

შეგვეპარა ვითომც მელა

და ახლა კი ჩოხით, ჯაჭვით

დასეირნობს ნელა, ნელა. ავტორი ქესტუმ!




 ახალი ამბები
  • თბილისში გათოვდა(ფოტო)თბილისში გათოვდა.  ეს ფოტოები თბილისის ერთ-ერთ უბანში, კერძოდ, ვაზისუბანშია გადაღებული, თუმცა, როგორც "გურია ნიუსს" თბილისის სხვადასხვა უბნებიდან აცნობეს, დედაქალაქის მასშტაბით ყველგან არ მოუთოვია და ზოგან ნალექი წვიმის სახით ... ...
  • თბილისში ხანძარს ერთი ადამიანი ემსხვერპლათბილისში, ხის სახელოსნოს შენობაში გაჩენილ ხანძარს ერთი ადამიანი ემსხვერპლა. ცეცხლი შენობის მე-6 სართულზე გაჩნდა. ხანძარი ამ დროისთვის ლიკვიდირებულია. ადგილზე შვიდი სახანძრო-სამაშველო ბრიგადა ... ...
  • საქართველომ დემოკრატიულ ღირებულებებს გადაუხვია- კონგრესმენის წერილი პრემიერსკონგრესმენი მარკუეინ მალინი საქართველოს პრემიერ მინისტრს, გიორგი გახარიას ღია წერილს უგზავნის. წერილში კონგრესმენი ამბობს, რომ საქართველოში დემოკრატიული ღირებულებების გადახვევისა და ეკონომიკური გაუარესების გამო, შეშფოთებულია და აღნიშნავს, რომ ეკონომიკური კეთილდღეობა თავისუფლების ტოლფასია. კონგრესმენი საქართველოს მთავრობას მოუწოდებს, ამერიკული კომპანიების მიმართ მტრული დამოკიდებულება შეწყვიტოს და ამბობს, რომ ამ წლის დასაწყისში აშშ-ის წარმომადგენლობით პალატაში საქართველოში სამართლიანი ბიზნეს-პრაქტიკის სანქციების აქტი წარადგინა. „ვუერთდები კონგრესში ჩემი კოლეგების, საქართველოს მეგობართა ჯგუფის თავმჯდომარებიის, ადამ კინზინგერისა და გარი კონოლის, 13 დეკემბრით დათარიღებულ წერილს თქვენს სახელზე, რომელიც დაპირებული დემოკრატიული რეფორმის ჩაგდების გადაწყვეტილებაზე გამოთქმულ წუხილსა და ამასთან დაკავშირებული პროტესტის წინააღმდეგ გამოყენებულ ძალადობაზე შეშფოთებას ეხებოდა. მიუხედავად იმ პროგრესისა, რომელსაც საქართველომ 1991 წელს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ მიაღწია, ბოლო წლების განმავლობაში, დემოკრატიული და თავისუფალი საბაზრო ეკონომიკის ინდიკატორებში განგრძობადი უარყოფითი ტრენდი გამოვლინდა, რომელიც აშშ-ში შეუმჩნეველი არ დარჩენილა. ამის შედეგია, საქართველოში პირდაპირი უცხოური ინვესტიციის შემცირება, რადგან ამერიკული და ევროპული ბიზნესინტერესები საქართველოში შევიწროებასა და ექსპროპრიაციის მიზნით, თავდასხმებს დაექვემდებარნენ. ამის შესანიშნავი მაგალითია ნავთობისა და გაზის კომპანია Frontera Resources ტეხასიდან. მეტიც, ამერიკული სოციალური მედიის კომპანია Facebook-მა განაცხადა, რომ მან ახლახანს დახურა ფართო ქსელი ანგარიშებისა, რომლებიც პარტია "ქართულ ოცნებასთან" იყვნენ დაკავშირებულები და როგორც აღმოჩნდა, ჩართულები იყვნენ კოორდინირებულ, არაავთენტურ ქცევაში იმისთვის, რომ ჩაეხშოთ ოპოზიციური შეხედულებები საქართველოში და გაევრცელებინათ ანტიდასავლური განწყობები, განსაკუთრებით, აშშ-ის წინააღმდეგ. ასეთი გაუარესებადი გარემო იმაზეც აისახა, რომ როგორც წარმომადგენელთა პალატამ, ასევე სენატმა მიიღო და პრეზიდენტმა დაამტკიცა ზედიზედ ორი, ყოველწლიური საბიუჯეტო კანონი 2019 და 2020 წლებისთვის, რომლებიც საქართველოს მთავრობის პროგრესირებად მტრულ ქმედებებზე დემოკრატიული ღირებულებების, თავისუფალი საბაზრო პრინციპებისა და ამერიკული ბიზნესინტერესების წინააღმდეგ წუხილებს ასახავდა. პირველად საქართველოს თანამედროვე ისტორიის განმავლობაში, ბოლო ორი წელია საქართველოს ხელისუფლებას კონგრესში დიდი სიფრთხილით უყურებენ. იმ უარყოფითი ტრენდიდან გამომდინარე, რომელიც მე აღვწერე და ამ ტრენდის შეჩერების ხელშესაწყობად, გაიზარდა შეშფოთება და ასევე მოწოდებები სანქციებისა და სხვა სადამსჯელო ზომების შესახებ. მე რეფორმის შესახებ ამ მოწოდებას ვუერთდები და ამ წლის დასაწყისში აშშ-ის წარმომადგენლობით პალატაში საქართველოში პატიოსანი ბიზნეს-პრაქტიკის სანქციების აქტი წარვადგინე, რომლის მიზანიც, საქართველო მოქმედი ამერიკული კომპანიების დაცვაა. იმედი მაქვს, რომ საქართველო გააგრძელებს იყოს ამერიკის სტრატეგიული პარტნიორი კიდევ მრავალი წლის განმავლობაში. ასევე ვიმედოვნებ, რომ თქვენი მთავრობა შეწყვეტს აგრესიულ ქმედებებს ამერიკული კომპანიების წინააღმდეგ და იმოქმედებთ სწრაფად იმ შეშფოთებაზე, რომელიც ეხება საფრთხეს დემოკრატიისა და ეკონომიკური კეთილდღეობის კუთხით, რომელსაც ქართველი ხალხი ასე ძლიერ იმსახურებს," _ წერს ... ...
  • "ყველაზე მასშტაბური ეკოდამნაშავეები"_ჩხარტიშვილი ივანიშვილებზელეიბორსტული პარტიის წევრი, ლაშა ჩხარტიშვილი გარემოსდაცვით ორგანიზაციებს მიმართავს, ივანიშვილების ოჯახისგან შემოწირულობების მიღებაზე უარი თქვან, რადგან ისინი ეკოდამნაშავეები არიან. "მივმართავ ავსტრალიის ხელისუფლებას და გარემოსდაცვით ორგანიზაციებს, არ მიიღოთ შემოწირულობა ბიძინა ივანიშვილის ოჯახისგან, რადგან ისინი საქართველოს ისტორიაში ყველაზე მასშტაბური ეკოდამნაშავეები არიან,"_ განაცხადა ... ...
  • პატრიარქმა მრევლს ნაკურთხი წყლით სახლებისა და ეზოს მორწყვის კურთხევა მისცადღეს ნათლისღების ბრწყინვალე დღესასწაული აღინიშნება. დღესასწაულთან დაკავშირებით  საზეიმო ლიტურგია ყველა მოქმედ ტაძარში ტარდება. საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა, ილია მეორემ მრევლს ნათლისღების ბრწყინვალე დღესასწაული სამების საკათედრო ტაძარში მიულოცა და ნაკურთხი წყლით სახლებისა და ეზოს მორწყვის კურთხევა მისცა. „გილოცავთ ნათლისღებას, ნათლისღების მადლი შეგეწიოთ, დიდი აიაზმის მადლი შეგეწიოთ. დღეს უნდა ასხუროთ ნაკურთხი წყლით თქვენი სახლები, თქვენი ეზო-კარი. მადლი სულისა წმიდისა დაისადგურებს თქვენთან. ეს არის უდიდესი დღესასწაული, როცა განიდევნება ბოროტი სული და მადლი ღვთისა დაისადგურებს ჩვენ შორის. ჩვენთან არს ღმერთი“,_ ბრძანა ... ...

არქივი

ზაფრანი

იუმორი და ასტროლოგია

ვერძი - მუშაობს პრობლემური სესხების...

ცოცხის „მაგიური“ ძალა

ბევრ ქვეყანაში არსებობს გარკვეული "ცრურწმენები",...

"წიწაკიანი" ქალები ზოდიაქოს ნიშნის მიხედვით

მორიელი _ ქალი მორიელის გამოხედვა ხერხს...

არსებობს თუ არა ერთი ნახვით სიყვარული

ოდესმე თქვენს ცხოვრებაში მომხდარა ისე,...

ყავის მომზადების რეცეპტები მსოფლიოში

ვიეტნამი - ყავის მომზადების დროს...

როგორ შევინარჩუნოთ მამაკაცი

არასდროს უყვიროთ მას - ის...
კარმიდამო ჩემი

"მოხრაკულა" დილით განსაკუთრებით საამოა

„მოხრაკულა“ _ ერთერთი ძველი ქართული...

საშიშია თუ არა ჯანმრთელობისთვის ლამინატის იატაკი

დღეს მოჭიმული იატაკი და ლამინატი...

როგორ ამოვიცნოთ ნატურალური თაფლი

ნამდვილი თაფლი არომატით გამოირჩევა ხელოვნურად...

უებარი საშუალება სიბერის შესაჩერებლად

მწვანილი ანელებს დაბერების პროცესს, აუმჯობესებს...

უებარი საშუალება გაციების წინააღმდეგ

ზამთრის მოახლოებასთან ერთად ვირუსებისა და...

მარილი _ უნიკალური გამაყუჩებელი საშუალება

თავის ტკივილით უამრავი ადამიანი იტანჯება....

ხურმა _ ჯადოსნური ხილი

ხურმა - ჩვენში დასავლეთ საქართველოში...

საშუალება, რომელიც კიბოს ამარცხებს

ლიკოპენს, რომელიც ბუნებრივი ძლიერი ანტიოქსიდანტია,...

უნიკალური მკურნალი მცენარე

მიუხედავად არაერთი მედიკამენტისა, საზოგადოების გარკვეული...

რას კურნავს მრავალძარღვა

მრავალძარღლვას საუკუნეების განმავლობაში იყენებდნენ, როგორ...