აფხაზეთის ომის გმირის ღირსებით განვლილი ცხოვრება და ოჯახი ხელისუფლების დახმარების მოლოდინში

gurianews.com

საზოგადოება

აფხაზეთის ომის გმირის ღირსებით განვლილი ცხოვრება და ოჯახი ხელისუფლების დახმარების მოლოდინში

2018 იან 22 16:00:48

"მამაჩემი ლოთი მოქანდაკეა დედაჩემი კი მამაჩემზე სიგიჟემდე შეყვარებული მხატვარი. დავიბადე იმ წელს, როდესაც ცბიერების იმპერიის ბოროტი გენია სტალინი მოკვდა, სექტემბრის ყველაზე მაგიური ციფრით _ 19-ით აღნიშნული ცხელი დღის დილას, დრაკონის საათზე ყარაჩოღელთა ნეტარ ქალაქ თბილისში, ვერაზე. ვიზრდებოდი ლამაზ სატიოს უბანში, ვსწავლობდი აკადემიურად აკადემიურ ცხოვრებას გასპეცებულ საშუალო სკოლაში. უნივერსიტეტი მშვენიერი თავგადასავლების წყაროდ იქცა, ჯადოსნურ წყაროდ. ეხლა კი ათასი გზების საოსტატოს ძველი მოხეტიალე შეგირდი, გრძნობათა სამყაროს რჩეული, თქვენი სტუმარი ვარ, ღვთისნიერნო, თქვენივე სურვილით..." _ წერს მხატვრულ ავტობიოგრაფიაში აფხაზეთის ომის გმირი, ვახტანგ გორგასლის პირველი ხარისხის ორდნოსანი მალხაზ ვაჩეიშვილი _ "ვაჩე", როგორც მას მეგობრები ეძახდნენ.

ბავშვობა

მალხაზ ვაჩეიშვილი 1953 წლის 19 სექტემბერს მხატვართა ოჯახში დაიბადა. დედა ლამარა ღვინერია ფერმწერი იყო, მამა იური (დავით) ვაჩეიშვილი _ მოქანდაკე. მალხაზი მშობლებთან და უმცროს დასთან ერთად ხშირად სტუმრობდა თავის მშობლიურ სოფელს _ კოხნარს.

"თითქმის მთელი ბავშვობა სოფელში გავატარეთ. ძალიან გვიყვარდა აქ ყოფნა. მალხაზი ჭკვიანი ბავშვი იყო. ყველაფერი აინტერესებდა და იმას, რაც აინტერესებდა, სწავლობდა. მან მასწავლა ხატვა, ჭადრაკი, ორთაბრძოლა.

ასე ვიტყოდი _ მამამ შემქმნა, დედამ გამაჩინა, ძმამ აღმზარდა და შემდეგ დედის, მამის და ძმის მეთოდით აღვზარდე შვილები და აღიზარდა ჩემი უფროსი შვილიშვილი, რომელიც უმცროს შვილზე 5 წლით პატარაა", _ ამბობს მალხაზის და, ქალბატონი მანანა ვაჩეიშვილი და ცხოვრებაში მიღწეულ წარმატებებს ძმას უმადლის.

"ოთხი ცხოვრება მაქვს გავლილი, პირველი ცხოვრება ბავშვობაა, თავისი სილაღით, უდარდელობით; მეორე _ ჭადრაკია, მისი იდუმალი სამყარო; მესამე _ ხატვის, შემოქმედების სამყაროა; მეოთხე _ განვლილი წლების შეჯამებაა _ რომელსაც თავს ვუყრი პუბლიცისტურ წერილთა ციკლში "მზით დაისრულნი". ჩემი ოთხივე ცხოვრება ძმასთან მიდის, მას უკავშირდება, რადგან მალხაზმა დამისახა ცხოვრების არსი, მიზანი", _ ამბობს გმირის და.

სტუდენტობა

მალხაზმა 1970 წელს დაამთავრა თბილისის 58-ე საშუალო სკოლა, რის შემდეგაც  სწავლა თბილისის ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, გეოგრაფია-გეოლოგიის ფაკულტეტზე გააგრძელა. პარალელურად კი კონორეჟისურის ხელოვნებას დაეუფლა. როგორც თავის მოგონებებში ამბობს, სტუდენტობა მეტად ნაყოფიერი და საინტერესო აღმოჩნდა _ "უნივერსიტეტი მშვენიერი თავგადასავლების წყაროდ იქცა, ჯადოსნურ წყაროდ"...

მალხაზი იყო თსუ-ის სპორტული ჯგუფის წევრი, როგორც ჭადრაკში, ასევე, რაგბიში. 1979 წლიდან კი შევიდა თსუ-ს ალპკლუბში. მონაწილეობდა ალპინიადებზე, როგორც სპორტულ ჯგუფებში, ასევე, სპორტსმენების მომზადებაში.

ომამდე

ნაყოფიერი და შემოქმედებითი იყო მალხაზ ვაჩეიშვილის სტუდენტობის შემდგომი ცხოვრებაც. იგი სხვადასხვა დროს მუშაობდა გეოლოგიის ფაკულტეტის ფიზიკური გეოგრაფიის კათედრაზე და კინოსტუდია ქართულ ფილმში. 1990 წელს მრავალდარგობრივ ფირმა "იბერიაში" გამგეობის წევრად აირჩიეს, შემდეგ ამავე ფირმაში პრეზიდენტად ინიშნება. 1991 წლიდან იყო მრავალდარგობრივი ფირმა "ფირალის" გამგეობის წევრი. მონაწილეობა აქვს მიღებული 1988 წლის ნოემბრისა და 1989 წლის აპრილის აქციებში. იყო ეროვნული-განმათავისუფლებელი მოძრაობის ერთ-ერთი აქტიური მონაწილე. მალხაზი 1989 წელს კოლაუ ნადირაძის მიერ კურთხეული და მიღებული იყო "ცისფერყანწელთა" ორდენის წევრად. 1991 წელს გაზეთ "რუბიკონში" გამოაქვეყნა ორდენის მანიფესტი და კანონი, რითაც უწყვეტი გახადა "ცისფერყანწელთა" ორდენი. "და ეს ორდენი იარსებებს მანამ, სანამ საქართველოში იარსებებს თუნდაც ერთი ქართველი მგოსანი თავისუფლების წყურვილით", _ ვკითხულობთ ცისფერყანწელთა მანიფესტში.

მალხაზ ვაჩეიშვილი  წერდა ლექსებს, მოთხრობებს, ნოველებს, სცენარს მუნჯი და ხმოვანი ფილმებისთვის. კინოკამერითაც ცდილობდა გამოეხატა თავისი მრწამსი. აკეთებდა ჩანაწერებს. ფლობდა რამდენიმე უცხო ენას.

მალხაზმა შეკრიბა მთასვლელთა მაშველი ჯგუფი "ედელვაისი", რომელიც შემდეგ ქართველ მაშველთა დაზვერვის მოიერიშე ჯგუფად ჩამოყალიბდა.

ომში

"დედი, მამი, წავედი. ღმერთია ჩვენთან. დედი, ილოცე საქართველოსთვის. სანთელი იოანე ნათლისმცემელში ამინთე, სადაც მოვინათლე", _ მალხაზის ეს მინაწერი დედამ დავითის ფსალმუნზე ნახა.

მალხაზი მის მიერ ჩამოყალიბებულ  მთასვლელ მაშველ ჯგუფთან ერთად აფხაზეთის ომის პირველი დღიდანვე ჩაება საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის წარმოებულ საბრძოლო მოქმედებებში. თავის ჯგუფთან ერთად დაიხსნა ჭაბუა ამირეჯიბის ვაჟის ცხედარი. იგი იბრძოდა ოჩამჩირეში, ტამიშში, ბესლახუბაში, ოხურეიში, ილორში, ცაგერში. ერთ-ერთი საბრძოლო მოქმედებისას, მაშინ, როცა სხვის გადარჩენას ცდილობდა, გმირულად დაიღუპა. პატრიარქის სულიერი შვილი უკანასკნელ გზაზე სიონის საკათედრო ტაძრიდან გააცილეს...

 დარჩა დაუმთავრებელი მისი ცხოვრების წიგნი, ლექსები, ჟანრული თუ ლირიკული სცენები, მონოლოგები, ჩანახატები, რომელთა უმეტესობას მხოლოდ საკუთარ "მეს" ანდობდა...

ვახტანგ გორგასლის პირველი ხარისხის ორდენით აღინიშნა მალხაზის თავგანწირვა...

შემდეგ...

"თავდაცვის სამინისტროსგან ოჯახს დაენიშნა კონპესაცია 101 ლარი, რომელსაც  დედაჩემი იღებდა. დედას ჰქონდა  პედაგოგის პენსია. ასევე, ჰქონდა სოციალურად დაუცველის სტატუსი და განკუთვნილი ფულადი დახმარებაც ეძლეოდა. დედას შემოსავლის წყაროს, სწორედ აღნიშნული თანხა წარმოადგენდა, რომელიც 2007 წლის 14 დეკემბრის შემდეგ აღარ აუღია", _ გვიყვება ქალბატონი მანანა, მალხაზ ვაჩეიშვილის და. 

შვილმკვდარი დედა ამბის გასარკვევად სოციალურ სააგენტოში წავიდა, სადაც, როგორც გმირის და გვიყვება, მუქარით დააწერინეს თანხმობა პენსიის 50%-ის დაკავების თაობაზე. "დაემუქრნენ, თუ მეუღლის გარდაცვალების ცნობას არ მიიტანდა, მომდევნო თვეშიც პენსიიდან ვერცერთ თეთრს ვერ მიიღებდა", _ ამბობს ქალბატონი მანანა.

ამის შემდეგ საპენსიო საქმეში ჩვენი რესპონდენტი ჩაერთო. მან არ მიიტანა მამის გარდაცვალების ცნობა, რადგან მიიჩნია, რომ ამის საჭიროება არ იყო.

"მართლაც, მომდევნო თვეში დედას არ აუღია არც ერთი თეთრი. საპენსიო  საქმის ნახვა მხოლოდ რამდენიმე განცხადებისა და საჩივრის დაწერის შემდეგ გახდა შესაძლებელი. საქმეში აღმოჩნდა მხოლოდ 2 ვითომდა საბუთი. მესამე საბუთად მიიჩნეოდა ის ხელნაწერი, რომელიც დედას მუქარით დააწერინეს. გვაიძულებდნენ, რომ მიგვეტანა მამას გარდაცვალების ცნობა, რომ თავიანთი ყალბი საბუთები გაემართლებინათ. ნამდვილი საბუთები საპენსიო საქმიდან, ფაქტობრივად, ამოღებული იყო", _ გვიყვება ქალბატონი მანანა.

აღნიშნული საქმის თაობაზე გმირის ოჯახმა რამდენჯერმე განაცხადა შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროში. მაშინდელი მთავრობის კანცელარიის ადმინისტრაციის სახელზე უამრავი განცხადებაა დაწერილი. პასუხი, როგორც მანანა ვაჩეიშვილი ამბობს, ყოველთვის ერთი და იგივე იყო _  "განვიხილავთ და შედეგს გაგაგებინებთ".

ქალბატონმა მანანამ ძველი თბილისის რაიონულ პროკურატურასაც მიმართა საჩივრით, რომელშიც, როგორც თავად გვიყვება,  ხაზგასმით იყო აღნიშნული, რომ "საქმეში არსებული საბუთები ყალბია, რომლებიც 2008 წლის თებერვალში დაიწერა და არა 1997 წელს".

პროკურატურის მიერ დაინიშნა გრაფიკული და ქიმიური ექსპერტიზა, რომელსაც დაევალა ხელმოწერის ნამდვილობის, ასევე, შესრულების ვადის დადგენა.

"მაგრამ ექსპერტმა უარი განაცხადა ხელმოწერის ნიმუშის ვადის დადგენაზე იმ არგუმენტით, რომ არ გააჩნდათ სათანადო სამეცნიერო მეთოდი. ფაქტობრივად, უკანონოდ შეწყდა სისხლის სამართლის საქმე.

2009 წლის 9 იანვარს  პროკურატურიდან მივიღეთ წერილი, რომლითაც ოფიციალურად გვატყობინებდნენ გამოძიების შეწყვეტის შესახებ. მას შემდეგ რამდენჯერმე მოვითხოვე სოციალური სააგენტოს წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმის განახლება, მაგრამ ამაოდ", _ ამბობს მანანა ვაჩეიშვილი.

აღნიშნული საქმე ნომრით 33/92 დევს საქართველოს მთავარი პროკურატურის სამართალწარმოების პროცესში ჩადენილი დანაშაულის გამოძიების დეპარტამენტში.

როგორც ჩვენი რესპონდენტი ამბობს, თბილისის მერიამ ოჯახს უკანონოდ ჩამოართვა 1200კვ.მ მიწის ნაკვეთი. მისივე თქმით, ოჯახი მხოლოდ  600კვ.მ ნაკვეთის დაბრუნებას ითხოვს, მაგრამ მიუხედავად საპატრიარქოს შუამდგომლობისა, მიწას ვერ იბრუნებენ.

რამდენიმე წელში შვილმკვდარი დედა გარდაიცვალა. გმირის და "ვაჩე უმცროსი" კი დედისთვის მიცემული პირობის შესრულებას დღემდე ცდილობს.

"მოგეხსენებათ, მე მხატვარი ვარ, მაგრამ ამჟამად შემოქმედებით "მარხვაზე" ვარ და არაფერს შევქმნი მანამ, სანამ სიმართლე არ იზეიმებს, დედას დანაპირებს არ შევუსრულებ და მას არ დავიბრუნებ, რაც შვილმკვდარ მოხუცს წაართვეს", _ ამბობს მანანა ვაჩეიშვილი...

დღეს

სოფელი კოხნარი... სოფლის შუაგულში ძველი, ორსართულიანი, საცხოვრებლად საშიში ოდა-სახლი; სიძველისგან და ქარისგან მთლიანად დაზიანებული სახლის სახურავი; სახურავიდან ჩამონადენი წყლისგან დაზიანებული ჭერი, იატაკი, კედლები, ჩაქცეული კიბე... _ დღეს ასე გამოიყურება აფხაზეთის ომის გმირის მალხაზ ("ვაჩე") ვაჩეიშვილის სახლ-კარი, რომელსაც მანანა ვაჩეიშვილი რუდუნებით უვლის და უფრთხილდება.

_ თქვენც ხედავთ, რა მდგომარეობაა დღეს ჩვენს სახლში. რამდენჯერმე მივმართე მუნიციპალიტეტის გამგეობას დახმარების თხოვნით. ჯერ კიდევ დედის სიცოცხლეში ვითხოვეთ მხარში ამოდგომოდნენ გმირის ოჯახს, მაგრამ ამაოდ...   

მანანა ვაჩეიშვილმა, იმედით, რომ ყურადღებას მიაქცევდნენ აფხაზეთის ომში დაღუპულის ოჯახს, მუნიციპალიტეტის გამგეობაში განცხადება შეიტანა. მას სამშენებლო მასალისთვის 1500 ლარიც გამოუყვეს, თუმცა, როგორც თავად ამბობს, აღნიშნული თანხა სახლის შესაკეთებლად არასაკმარისი იყო.

ქალბატონმა მანანამ მუნიციპალიტეტის გამგებლის ირაკლი კუჭავას სახელზე, დახმარების თხოვნით ბოლოს განცხადება 2017 წლის 8 სექტემბერს დაწერა, პასუხად კი შემდეგი შინაარსის წერილი მიიღო: "2015 წლის ბიუჯეტიდან საცხოვრებელი სახლის აღდგენითი სამუშაოების ჩასატარებლად გამოიყო ერთჯერადი ფულადი დახმარება 1500 ლარი. ამავე დროს განგიმარტავთ, რომ პრიორიტეტი ენიჭება იმ ოჯახებს, რომლებიც მძიმე საცხოვრებელ პირობებში იმყოფებიან და აღნიშნული სახის დახმარება არ მიუღიათ. აქედან გამომდინარე,  წელს თქვენს თხოვნას განმეორებითი ფულადი დახმარების თაობაზე, სამწუხაროდ, ვერ დავაკმაყოფილებთ", _ წერილს ხელს გამგებლის პირველი მოადგილე თამაზ ჯინჭარაძე აწერდა.

_ არ მინდა სახელ-გვარები ჩამოვთვალო, ვისაც დაეხმარნენ, თუნდაც ჩვენს სოფელში. ნუთუ, მათ ამ ოჯახზე მეტად სჭირდებოდათ ხელისუფლებისგან მხარში დგომა? 1500 ლარი როგორ მეკმარა დაზიანებული და, როგორც კომისიის დასკვნაშია აღნიშნული, "საცხოვრებლად საშიში" სახლის შესაკეთებლად? _  კითხულობს ქალბატონი მანანა, რომელიც მუნიციპალიტეტის ხელმძღვანელი პირებისგან კვლავ ელის გმირის ოჯახის სათანადოდ დაფასებას.

"მჯერა, მუნიციპალიტეტის კომპეტენტური პირები, ვისაც ხელეწიფებათ, გონივრულად გამოიყენებენ თავიანთ უფლებამოსილებას; მჯერა, რომ დააფასებენ "ვაჩეს" და სიყვარული, ღირსება გაიმარჯვებს; მჯერა, რომ მეხდაცემულ ხეზე ვარდი ხარობს", _ ამბობს "ვაჩე უმცროსი".


ნახვა: 355


 ახალი ამბები
  • "საყდრისის კომიტეტი კულტურული მემკვიდრეობისთვის" ხვალ საგანგებო ბრიფინგს გამართავსსაზოგადოებრივი გაერთიანება " საყდრისის კომიტეტი კულტურული მემკვიდრეობისთვის" ხვალ საგანგებო ბრიფინგს გამართავს, _ აღნიშნულის შესახებ განცხადებას საყდრისის კომიტეტი ავრცელებს.  "როგორც საყდრისის კომიტეტს ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა შეატყობინეს.  კომპანია " არემჯი გოლდი" 30 აპრილს გეგმავს თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში  "ბნელი ხევის" ტერიტორიაზე მძიმე ტექნიკის შეყვანას და უახლოეს ხანში ღია კარიერული წესით  ოქროს ამოღების დაწყებას. სავარაუდოდ, სწორედ ამ  მიზნისთვის გადაკეტა კომპანიამ სამი დღის  წინ "ბნელი ხევის" შესასვლელები და  24 აპრილს  კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნულ სააგენტოსაც მიმართა წერილით  სადაც   ღია კარიერული სამუშაოების  დაწყების წინ კონსულტაციები  მოითხოვა", _ აცხადებენ  საყდრისის კომიტეტში.  კომიტეტის წევრების განმარტებით, "კომპანია, რომელმაც  მსოფლიოში უძველესი ოქროს მაღარო _ საყდრისის კულტურული მემკვიდროების ძეგლი ააფეთქა, ხოლო, დმანისისა და ბოლნისის რაიონებში  ეკოციდი მოაწყო, ამჯერად საფრთხეს   ფიტარეთის სამონასტრო კომპლექსს, ხულუტის ციხეს და "ბნელი ხევის" უნიკალურ ტყის მასივებს შეუქმნის". საგანგებო ბრიფინგზე საყდრისის კომიტეტი "ბნელი ხევის" დაცვის  სამოქმედო გეგმაზე ისაუბრებს.  ბრიფინგი ჩატარდება "პრაიმ ტაიმის" პრეს-კლუბში 11.30 ... ...
  • ჩვენ მიერ დასახელებული კანდიდატი აუცილებლად გაიმარჯვებს საპრეზიდენტო არჩევნებშისაქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის განცხადებით, „ქართული ოცნება" პრეზიდენტობის კანდიდატს ზაფხულის ბოლოს დაასახელებს.  „კანდიდატი ჯერჯერობით შერჩეული არ არის, ეს ცალსახად შეიძლება ითქვას. რაც შეეხება დასახელებას, მე ვვარაუდობ, რომ ზაფხულის ბოლოსკენ დასახელდება ჩვენი კანდიდატი და მანამდე ბუნებრივია, ჩვენ არ გვმართებს სიჩქარე. რაც შეეხება შანსებს, მე თამამად შემიძლია ვთქვა, რომ ჩვენს მიერ დასახელებული კანდიდატი აუცილებლად გაიმარჯვებს საპრეზიდენტო არჩევნებში",- განაცხადა ირაკლი ... ...
  • ,,პრეზიდენტის გამოსვლა დებატების განმაპირობებელია“_პარლამენტში მარგველაშვილს 2 მაისს ელოდებიან,,ახალი კონსტიტუციის  მიხედვით, პრეზიდენტი სახელმწიფოს მეთაური არის, მაგრამ ქვეყნის მართვაში  მონაწილეობას არ იღებს, აქედან გამომდინარე,  თუ ვინმეს კითხვების დასმის სურვილი ექნება პრეზიდენტთან, ეს სურვილი შემოიფარგლება მხოლოდ მისი უფლებამოსილების განხორციელების ფარგლებში“,_ამის შესახებ  მმართველი გუნდის წევრმა ზაქარია ქუცნაშვილმა ,,გურია ნიუსთან“ განაცხადა. ამასთან, როგორც ,,ქართული ოცნების“ წარმომადგენელი ჩვენთან საუბრისას აღნიშნავს, პრეზიდენტის გამოსვლა  პარლამენტში  დებატების განმაპირობებელია ხოლმე. ,,ახალი კონსტიტუციის  მიხედვით, პრეზიდენტი სახელმწიფოს მეთაური არის, მაგრამ ქვეყნის მართვაში  მონაწილეობას არ იღებს, აქედან გამომდინარე,  თუ ვინმეს კითხვების დასმის სურვილი ექნება პრეზიდენტთან, ეს სურვილი შემოიფარგლება მხოლოდ მისი უფლებამოსილების გახორციელების ფარგლებში. პრეზიდენტი ქვეყანას არ მართავს, აქედან გამომდინარე, მას ვერ მოსთხოვ ანგარიშს ეკონომიკურ, სოციალურ თუ სხვა მდგომარეობაზე. ჩემი აზრით, პრეზიდენტის მიერ შეწყალების უფლების გამოყენება, დაჯილდოების უფლების გამოყენება  თუ მოქალაქეობის მინიჭების უფლების გამოყენება, ნაკლებად შეიძლება იყოს პარლამენტის მსჯელობის საგანი. ის არ არის ვალდებული პარლამენტის წინაშე, ის ანგარიშვალდებულია საზოგადოების წინაშე. ოპოზიცია ცდილობს ხოლმე პრეზიდენტის მიმართვა  დებატების წასამართავად გამოიყენოს. ტრადიციულად, პრეზიდენტის გამოსვლა დებატების განმაპირობებელია, პრეზიდენტის გამოსვლისას ოპოზიცია რა თემაზე მოისურვებს მსჯელობას, უცნობია. ეს, როგორც წესი, თავისუფალი ინტერპრეტაციით წარიმართება ხოლმე“,_განაცხადა ქუცნაშვილმა. საქართველოს პრეზიდენტი პარლამენტში ყოველწლიური ანგარიშით 2 მაისს წარსდგება. სხდომას პრემიერ-მინისტრი და მთავრობის წევრები ... ...
  • ,,რამ გამოგაღვიძათ, ჩვენმა აქტიურობამ თუ სხვა მხრივ გაგინათდათ გონება?“,_ გოცირიძე ხუციშვილსპარლამენტში, საფინანსო საბიუჯეტო კომიტეტის სხდომაზე ფინანსთა მინისტრის მოადგილე ლაშა ხუციშვილი კომიტეტის წევრებს  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატვის წესით წარდგენილ კანონპროექტს აცნობს, რომლის მიხედვით, ცვლილებები შედის ,,საქართველოს საგადასახადო კოდექსში“.  როგორც სხდომაზე ,,ნაციონალური მოძრაობის“  წევრმა რომან გოცირიძემ განაცხადა, ანალოგიური კანონპროექტი, დაახლოებით, 7-8 თვის წინ ჰქონდა წარდგენილი, რომელიც, მისი თქმით, პარლამენტმა ჩააგდო. გოცირიძემ ფინანსთა მინისტრის მოადგილეს მიმართა კითხვით_ იქონია თუ არა გავლენა კანონპროექტის შემუშავებაზე ,,ნაციონალური მოძრაობის“ აქტიურობამ. ,,ეს კანონპროექტი ჩვენ მიერ იყო წარმოდგენილი 7-8 თვის წინ და ამბობდით, რომ ძალიან დიდი დარტყმა იქნება მიყენებული ბიუჯეტისთვის, სხვაობა იყო იმაში, რომ ჩვენ ზომიერ ფარგლებში გვინდოდა ზღვარის აწევა _ 100 000-დან 200 000 ლარამდე ბრუნვის მქონე ითვლებოდა მცირე მეწარმედ. ჩვენ ვტოვებდით მაშინ გადასახადს 3%-იანს. ეს კანონპროექტი ჩააგდო კომიტეტმა და პარლამენტმა. დღეს აღმოჩნდა, რომ თქვენ  არა თუ 200 000-მდე, არამედ 500 000-მდე აწიეთ და ასე ვთქვათ, ჩვენს კანონპროექტს გაასწარით და განაკვეთიც 1%-მდე დაიყვანეთ.  იმუშავა ჩვენმა აქტიურობამ? დავდიოდით სოფლებში ბაზრობებზე, ბიზნესმენებს ვხვდებოდით, ტელევიზიით ათასი სიუჟეტი გავაკეთეთ. რამ მოახდინა თქვენი გამოღვიძება _ ჩვენმა აქტიურობამ თუ სხვა მხრივ გაგინათდათ გონება?“, _მიმართა გოცირიძემ ფინანსთა მინისტრის მოადგილე ლაშა ... ...
  • ბრძოლა აზიურ ფაროსანასთან _ ქიმიური წამლობააზიური ფაროსანას წინააღმდეგ საბრძოლველად, წელიწადის ამ დროს, გაზაფხულზე ყველაზე აქტიურ და ეფექტურ საშუალებად ქიმიური შეწამვლა მიიჩნევა. თუმცა იმ მცენარეების ქიმიურად დამუშავება, რომლებიც ყვავილობის პერიოდში იმყოფებიან, არ შეიძლება. ზამთრის ძილის შემდეგ, გამოღვიძებული მავნებელი აპრილის ბოლოსა და მაისის დასაწყისში სხვადასხვა კულტურის ფოთლის ქვედა მხარეზე კვერცხების დადებას იწყებს, საიდანაც 4-5 დღეში მოწითალო ფერის ნიმფები – მატლები ჩნდებიან. ბაღლინჯოს დაფრთიანებამდე - ეს პერიოდი, აზიური ფაროსანას სიცოცხლის ის ციკლია, რა დროსაც სპეციალისტები ქიმიური წამლობის ჩატარებას გვირჩევენ. მავნებელთან ქიმიური ბრძოლის პროცესში საკუთარი უსაფრთხოების დაცვა არ უნდა დაგვავიწყდეს. ამისთვის საჭიროა შეწამვლისას შესაბამისი წესების დაცვა, რათა თავიდან ავიცილოთ ის უარყოფით ზემოქმედება, რაც თან ახლავს პესტიციდების არასწორ გამოყენებას. უსაფრთხოების ნორმები ბაღლინჯოს წინააღმდეგ ქიმიური შეწამვლის დაწყებამდე აუცილებელია სპეციალური კომბინიზონი და ხელთათმანი, რესპირატორი (პირბადე) და რა თქმა უნდა დამცავი სათვალე. ასევე არ უნდა დაგვავიწყდეს რეზინის ბოტები. ამით თავიდან ავიცილებთ, პრეპარატის ადამიანის სხეულზე, სასუნთქ გზებში და ლორწოვან გარსზე მოხვედრას. ეს უსაფრთხოების ნორმები უნდა დავიცვათ მაშინაც, როცა ქიმიური საშუალებით ვამუშავებთ საკარმიდამო ნაკვეთს ან დიდ პლანტაციებს. ფერმერი რომელიც შეწამვლისას იცავს უსაფრთხოების ნორმებს ერთი შეხედვით, უსაფრთხოების ამ ნორმების დაცვა ფერმერისთვის სირთულეს არ უნდა წარმოადგენდეს, თუმცა ხშირია მოსაზრებები, რომ მათთვის სპეციალური კომბინეზონის, რესპირატორისა თუ დამცავი სათვალის შეძენა გარკვეულწილად რთულია, ამის მიზეზად კი მატერიალურ მდგომარეობას ასახელებენ. სპეციალისტების თქმით, გამოსავალი ამ მდგომარეობიდან მარტივია. დამცავი კომბინეზონის მაგივრად, მოსახლეობას შეუძლი გამოიყენოს ნებისმიერი ტანსაცმელი რომელიც მათ სხეულს სრულად დაფარავს - შარვალი, პერანგი ან მაისური. ასეთ შემთხვევაში მთავარი რეკომენდაციაა, რომ ის სამოსი რომელიც შეწამვლის დროს გვეცმევა, მხოლოდ ამ მიზნისთვის გამოვიყენოთ. რაც შეეხება პირბადეს, ის არსებობს სხვადასხვაგვარი და მათი შეძენა მარტივად არის შესაძლებელი სამეურნეო და აგრომაღაზიებში, ასევე ნებისმიერ აფთიაქში. რესპირატორი შეიძლება იყოს ასეთი: სპეციალისტები გვარწმუნებენ, რომ უსაფრთხოების ამ ინდივიდუალური ნორმების დაცვის შემთხვევაში, მოსახლეობა ქიმიური პრეპარატების მავნე ზემოქმედებისგან მაქსიმალურად დაცული იქნება. შეწამვლის წესები ერთია უსაფრთხოების დაცვა და მეორეა შეწამვლის სწორად ჩატარება. იმისთვის, რომ მავნებლის საწინააღმდეგო ქიმიური წამლობა ეფექტური იყოს, საჭიროა შესაბამისი პერიოდულობისა და ნორმების დაცვა.  დიდი ფართობის შეწამვლისას, რეკომენდირებულია სატრაქტორო ან მაღალი გამავლობის ავტომობილებზე დამონტაჟებული აგრეგატის გამოყენება. რაც შეეხება საკარმიდამო ნაკვეთებს, ბაღებს ან მცირე ზომის ფართობების ქიმიური საშუალებით დამუშავებას, ამ დროს ყველაზე მოსახერხებელია მცირე ზომის აგრეგატებით შეწამვლა. ასეთ ხელსაწყოებს იყენებენ ვაზის, ხეხილის შესწამლად მისი შეძენა შესაძლებელია აგრომაღაზიებში. ასეთი ზურგსაკიდი აგრეგატები შესაძლებელია იყოს სხვადასხვა საწვავზე მომუშავე ან ელექტრო ძრავით, ზოგიერთ შემთხვევაში კი მექანიკურიც. ამ გზით შესაძლებელია მაღალი ხეების შეწამვლაც. შესაწამლი აგრეგატები: რეკომენდაცია აზიური ფაროსანას საწინააღმდეგო წამლობის ჩასატარებლად სტატიაში გაგაცნობთ წამლობის ჩატარებისას გასათვალისწინებელ კიდევ ერთ მნიშვნელოვან რეკომენდაციას. ალბათ ეს ყველა იმ ფერმერისთვის არის ცნობილი, რომელიც აქამდე საკუთარ ტერიტორიებს ქიმიური საშუალებით ამუშავებდა, მაგრამ მათთვის ვინც აზიური ფაროსანას წინააღმდეგ ან ზოგადად ქიმიურ წამლობას ახლა იწყებს, უნდა გაითვალისწინოს შემდეგი ფაქტორები:ქიმიური საშუალების შესხურების დროს აუცილებელია დავიცვათ შესაბამისი დროები. სპეციალისტების რეკომენდაციით, სასურველია შეწამვლა დილის ან საღამოს საათებში განხორციელდეს. ფერმერმა ასევე უნდა გაითვალისწინოს მეტეოროლოგიური პირ ობები, რადგან წამლობა არ შეძლება მაღალი ტემპერატურის დროს. კიდევ ერთი აკრძალვა ეს არის ქარიანი ამინდი, თუ ქარის სიჩქარე 5 მ/წმ-ს აღემატება ქიმიური პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული, რათა თავიდან ავიცილოთ მისი მიმდებარე ტერიტორ იებზე გავრცელება. პრეპარატის შესხურებისას ასევე არ შეიძლება სიგარეტის მოწევა ან საკვების მიღება. სპეციალისტები ფერმერებს მოუწოდებენ, რომ ქიმიური წამლობამდე ამინდის პროგნოზს გაეცნენ, იმ შემთხვევაში თუ მოსალოდნელია წვიმა, ქიმიური საშუალების გამოყენებისგან თავი შეიკავონ, რადგან წვიმა პრეპარატს ჩამორეცხავს და წამლობას შედეგი არ ექნება.არ შეიძლება ქიმიური პრეპარატების გამოყენე ბა ღია წყალსაცავებისა და წყალსატევების ახლოს. პრეპარატი საზიანოა ასევე მწერებისთვის, შინაური ცხოველებისა და ფრინველებისთვის. ამიტომ საჭიროა, სანამ მოსახლეობა ქიმიური საშუალებით დამუშავებას დაიწყებს, იზოლირებულ გარემოში გადაიყვანოს ფრინველები და ცხოველები, შეზღუდოს ფუტკრის ფრენა, ან სკები შესაწამლი ტერიტორიიდან მოშორებით განათავსოს.შეწამვლის შემდეგ, აუცილებელია დავიცვათ ლოდინის პერიოდი მოსავლის აღებამდე: 30 დღე მრავალწლიან კულტურებზე, 20 დღე მარცვლეულზე და 15 დღე ბოსტნეულსა და პარკოსნებზე. იმისთვის, რომ ქიმიურ წამლობას შედეგი ჰქონდეს საჭიროა პრეპარატით კარგად დამუშავდეს მცენარე, ფოთლის როგორც ქვედა ასევე ზედა ნაწილი. ქიმიური წამლობა უნდა მოხდეს ღია სივრცეში აგრეთვე სასათბურე მეურნეობებში ყველა სავალდებულო ნორმის დაცვით. საცხოვრებელ სახლში დასაშვებია: მექანიკური ბრძოლა - აზიური ფაროსანას თავშესაფრის იმიტაცია, საპნიანი წყალი და სხვა. აგრეთვე ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ ლიცენზირებული ბიოლოგიური საშუალებების გამოყენება. ქიმიური წამლობა დაუშვებელია საცხოვრებელ სახლებში, დახურულ ტერიტორიებზე, სარდაფში, სხვენში და სხვა.შეგახსენებთ, რომ აზიურ ფაროსანასთან საბრძოლველად, რამდენიმე სახეობის ქიმიური საშუალება გამოიყენება. სურსათის ეროვნული სააგენტოს რეკომენდაციით, მოსახლეობას შეუძლია გამოიყენოს საქართველოში რეგისტრირებული პირეტროიდების, ნეონიკოტინეოიდების, კარბამატების ჯგუფის პრეპარატები. სართაშორისო გამოცდილების გათვალისწინებით, ექსპერტები ამბობენ რომ ყველაზე ეფექტური ბიფეტრინის შემცველი ქიმიური საშუალებებია. სტატია მომზადებულია "ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკის" EBRD-ის მხარდაჭერით "ერთად ვებრძოლოთ აზიურ ფაროსანას" პროექტის ფარგლებში, რომელსაც "ჟურნალისტიკის რესურსცენტრი" – JRC პარტნიორ მედიასაშუალებებთან ერთად ახორციელებს. ის შესაძლოა არ წარმოადგენდეს EBRD-ის ... ...

არქივი

ზაფრანი

რა ვნებს კბილებს ყველაზე მეტად?

შვეიცარიელმა მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ კბილებისა...

რას მიგვანიშნებენ ხალები

ძნელად თუ მოიძებნება ადამიანი, რომელსაც...

ქალის იდეალური პარამეტრები

ებრაელი მეცნიერები თვლიან, რომ იდეალური...

შოკოლადის დიეტა

ამ დიეტის კურსი 5-7 დღეა...

მსხლის სამკურნალო თვისებები

მსხალს ადამიანი უკვე ორი ათასი...

დაუჯერებელი სამედიცინო რეკორდები

ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაუფიქსირდა ამერიკელ...
კარმიდამო ჩემი

როგორ ავიმაღლოთ იმუნიტეტი

იმუნიტეტი ეს არის ორგანიზმის დამცველობითი...

ბროკოლი გულს დაავადებებისგან იცავს

ორთქლზე მომზადებული კომბოსტო ბროკოლი გულის...

ეთნოგრაფიული ნივთების კოლექციონერის მიზნები და გულისტკივილი

დღეს საქართველოში მრავალი ეთნოგრაფიული მუზეუმი...

როდის დავთესოთ და როგორ მოვუაროთ ბოსტნეულს ღია გრუნტში

მარტის ბოლოს და აპრილის დასაწყისში...

შინაური პირუტყვის პროფილაქტიკა საგაზაფხულოდ

გამოზამთრებულ შინაურ პირუტყვს, მსხვილფეხა თუ...

თხილის პირველი საგაზაფხულო წამლობის პრინციპი

ვაგრძელებთ რჩევების მიცემას იმ ადამიანებისთვის...

გრძელდება თხილის პლანტაციების შეწამვლა გულის სიდამპლის წინააღმდეგ

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლებში გრძელდება  თხილის...

ფლორა გულის სამსახურში

თქვენი "გულის" ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში დაგეხმარებათ...

დავიცვათ დედაბუნება _ ვუნახავთ თუ არა ტყეს შვილებს?

ბუნებასთან ადამიანების ურთიერთობა ყოველთვის იყო,...