ერთხელ "ველურ დასავლეთში"

ისტორია

ერთხელ "ველურ დასავლეთში"

2018 მარ 17 15:38:10

მსოფლიოში ყოველი ომის შემდეგ იარაღი იცვლებოდა, იხვეწებოდა და მისი მოხმარება იზრდებოდა. მაგალითად, 1846-48 წლების მექსიკა-ამერიკის ომის დროს მთავრობამ სემუელ კოლტის იარაღის 50% სტანდარტებთან შეუსაბამობის გამო დაიწუნა. მაშინ კოლტმა საკუთარი ნაწარმის გაყიდვა ჩვეულებრივ მოქალაქეებზე დაიწყო, რომელნიც დიდი ენთუზიაზმით ყიდულობდნენ რევოლვერებს და თანაც ბევრად უფრო მაღალ ფასად, ვიდრე მთავრობას შეეძლო გადაეხადა. იარაღის ხელმისაწვდომობამ და ომიდან დაბრუნებული შეიარაღებული ჯარისკაცებისა და მოხალისეების ფაქტორმა კი გაზარდა ძალადობრივი ქმედებებისა და დანაშაულებათა რიცხვი. შეცვლილი ფსიქიკისა და მსოფლმხედველობის მქონე ომის ვეტერანები საზოგადოებისაგან გარიყულად გრძნობდნენ თავს, საკუთარ ადგილს ვერ პოულობდნენ, დაგროვილი ნეგატიური ენერგია მოსვენებას არ აძლევდა და ხშირად საკუთარ პრობლემებს ძალადობრივი ქმედებებით სწყვეტდნენ.

მიუხედავად ცუდი რეპუტაციისა ცნობილია, რომ დასავლეთის "მენახირე” ქალაქებსა და ღია ტერიტორიებზე მომხდარი ძალადობა და მკვლელობა, იმ პერიოდშიც კი როცა ისტორიულად მიმდინარეობდა კლასიკური ვესთერნის მოქმედება, ანუ სამოქალაქო ომის შემდგომ 30 წლის განმავლობაში, ახლოსაც ვერ მივიდოდა დიდი ქალაქებში გამეფებულ დამნაშავეობასთან. 1870-85 წლებში, როცა ვესთერნების მიხედვით დასავლეთი ყველაზე უფრო "ველური” იყო, მის ყველაზე აუგად ცნობილ ქალაქებში _ აბილენში, უიჩიტასა და დოდჟ-სითიში 45 მკვლელობა მოხდა. 1865 წლიდან 1900 წლის ჩათვლით ამერიკის დასავლეთში ოფიციალურად დაფიქსირებული იყო 600 მკვლელობა (უდავოდ, მკვლელობები უფრო მეტი იქნებოდა, რადგან დასავლეთში როგორც ერთი ავტორი წერდა "ათასობით იყო მსროლელი და ათასობით ხდებოდა შეტაკება”), მაშინ, როცა ნიუ იორკში, სადაც სასამართლო სისტემა უმაღლეს დონეზე იდგა, მხოლოდ 1866 წელს 799 მკვლელობა იყო რეგისტრირებული (ამ თემაზე შექმნილი მართინ სქორსეზის ფილმი "ნიუ იორკის ბანდები” /2004/ საკმაოდ ზუსტად ასახავს იმდროინდელ სასტიკ რეალობას).  რეალობა რომ დიდხანს არ შეცვლილა, ამას ერთი ფაქტი მოწმობს: როცა 1910 წელს ერთმა ნიუ იორკელმა ქალაქის მერი დაჭრა, პოლიციის კორონერმა განაცხადა: "ეს ქალაქი "ველური” დასავლეთის ქალაქს ჰგავს. მას იარაღიანი ადამიანები (განფაითერები) აკონტროლებენ”.  ტერმინი განფაითერი, რომელიც აღნიშნავდა ადამიანს, როგორც ბანდიტს ასევე კანონის დამცველს, ვინც იარაღს კარგად ფლობდა, პირველად გაჟღერდა 1874 წელს, თუმცა საყოველთაოდ XX საუკუნის დასაწყისში დამკვიდრდა. ამერიკელი განფაითერი უნიკალური მოვლენაა, თუმცა მსგავსი პერსონაჟები გამოჩნდნენ ავსტრალიასა და სამხრეთ აფრიკაში, მაგრამ ცნობილი ბაფალო ბილის შოუმ უზარმაზარი სამსახური გაუწია ქაუბოის, განფაითერს და "ველურ” დასავლეთს და მისმა დიდებამ სხვა ქვეყნის ყველა ცნობილი განფაიტერები (ნედ ქელი, "შეშლილი” ძაღლი მორგანი, ჯეკ დონოჰიუ, ბენ ჰოლი) დაჩრდილა. ალბათ შოუმენი ბაფალო ბილი ვერც კი იფიქრებდა, თუ განფაითერის ჰეროიკული იმიჯის ჩამოყალიბებაში რაოდენ დიდ როლს ითამაშებდა, როცა სცენაზე გამოიყვანა უკვე ლეგენდად ქცეული "ველური” ბილ ჰიქოქი. კლასიკურ ვესთერნებში ამ განფაითერებს, რომლებსაც ასახიერებდნენ უილიამ ჰართი, ტომ მიქსი ან გერი კუპერი, ჰქონდათ გამოგონილი და რომანტიზირებული  ბიოგრაფიები, რომლებიც როგორც წესი არავითარ რეალურ ფაქტებს არ ემყარებოდნენ. ეს ვესთერნები იყო მშვენიერი ზღაპრები სიმამაცეზე, კეთილშობილებაზე, მეგობრობასა და სიყვარულზე. ამერიკელებს, განსაკუთრებით აღმოსავლეთ სანაპიროზე, მრავლად ჰქონდათ წაკითხული დასავლეთის ცნობილ ბანდიტებზე, მათ "ჰეროიკულ” ცხოვრებაზე და კინოს გამოჩენისთანავე მათი "ცოცხლად” ნახვა მოისურვეს. ეს კი მშვენივრად გამოიყენეს კინოს მესვეურებმა და "ველური” დასავლეთის ბანდიტები და მძარცველები სამართლიანობისთვის მებრძოლი გმირების რანგში აიყვანეს, რითაც მაშინვე მოუპოვეს მაყურებლის სიმპათია. ასე მოხდა ჰოაკინ მურიეტას, ბილი ქიდის, ჯესი ჯეიმსისა და სხვათა მაგალითზე. მათ შესახებ გადაღებულია უამრავი ფილმი: ბილი ქიდზე და ჯესი ჯეიმსზე შექმნილი ფილმების რაოდენობა სამ ათეულს აღწევს. უფროსი თაობის ადამიანებისათვის კარგად არის ცნობილი ფილმი "შურისმაძიებელი ელდორადოდან”, სადაც ბანდიტი მურიეტა ნაჩვენებია უმწიკვლო და უსამართლოდ დაჩაგრულ ადამიანად, რომელიც იძულებული იყო ხელში იარაღი აეღო და კანონსაწინააღმდეგო ქმედებები ჩაედინა (სწორედ მან მისცა დასაბამი ზოროს შესახებ შექმნილ ლეგენდას). ისტორიული ფაქტების მიხედვით კი მურიეტა კალიფორნიაში ყველაზე დიდი ბანდის მეთაური იყო, რომელიც ასამდე კაცს ითვლიდა. მათ მიერ მოკლული ადამიანების რაოდენობა უზარმაზარ ციფრს აღწევს, ისინი განსაკუთრებით დაუნდობელნი იყვნენ ჩინელებისა და შავკანიანების მიმართ, არ ინდობდნენ არც ბავშვებს, არც ქალებს და მოხუცებს. ჰოაკინ მურიეტა 23 წლის ასაკში მოკლეს, მის გვამს თავი მოაჭრეს, სპირტიან ქილაში ჩადეს და მნახველებს ერთ დოლარად უჩვენებდნენ. 1906 წლის კალიფორნიის მიწისძვრის შემდეგ მისი თავი უგზო-უკვლოდ დაიკარგა. ბანკების მძარცველი, ამ საქმის უკანასკნელი მოჰიკანი ჰენრი სთარი (სხვათა შორის, იგი ერთადერთია "ველური” დასავლეთის ისტორიაში, რომელმაც ერთ ქალაქში, ერთსა და იმავე დღეს, ორი ბანკი გაძარცვა) 1915 წელს ქალაქ სთრაუდში ბანკის ძარცვის დროს დაჭრეს და ციხეში ჩასვეს, მაგრამ ოთხი წლის შემდეგ მას ამნისტია შეეხო და გაათავისუფლეს. მეგობრებმა უმუშევარ სთარს ურჩიეს ბედი კინოში ეცადა: "კინოში უფრო მეტი ფულია, ვიდრე ბანკში.” მართლაც, მან საკუთარი თავი განასახიერა ერთ ვესთერნში, სადაც მოთხრობილია სთრაუდის ბანკის ძარცვის ამბავი. იმ ადამიანის როლზე, ვინც სთარი დაჭრა, იგივე რეალური პიროვნება აიყვანეს. ფილმს დიდი წარმატება ხვდა წილად, სთარს სხვა პროექტებიც შესთავაზეს, მაგრამ, როგორც იტყვიან, "ჩვეულება რჯულზე უმტკიცესია” და ბანდიტი ისევ ძველ პროფესიას დაუბრუნდა. 1921 წელს არკანზასში ბანკის ძარცვის დროს ჰენრი სთარი თვით ბანკის მმართველმა მოკლა.
ბანდიტებისა და განფაითერების სიცოცხლე უმეტესწილად ძალადობრივად წყდებოდა (ან სახრჩობელაზე, ან ტყვიით). ასე დამთავრდა "ველური” ბილ ჰიქოქის, ჯონ უესლი ჰარდინის, ბილ ლონგლის, ჰარვი ლოგანის, ჯორჯ ფეროთის (ამბობენ, რომ ჩამოხრჩობის შემდეგ იგი ნაწილობრივ გაატყავეს და ჩანთა და ფეხსაცმელები შეკერეს) თომას ბლეკ ჯეკ ქეთჩამის (მისი სიკვდილით დასჯა ყველაზე საზარელი აღმოჩნდა "ველური” დასავლეთის ისტორიაში _ ჩამოხრჩობისას მას თავი მოწყდა  და სხვათა დღეები. იშვიათად, ისიც მხოლოდ ერთეულები, ბუნებრივი სიკვდილით კვდებოდნენ. ასე იყო უაიეთ ერფის მაგალითზე, რომელმაც საკუთარი თვალით ნახა "ველური” დასავლეთის, ბანდიტებისა და მსროლელების ეპოქის დასასრული, და საზოგადოებას ისე მიაწოდა საკუთარი ბიოგრაფია და თავგადასავალი, რომ იგი ლამის ნაციონალურ გმირად იქცა. უაიეთ ერფი 1929 წელს გარდაიცვალა და ჯონ ფორდის სიტყვებით, მან ერფის მონათხრობის მიხედვით დადგა "ჩემი საყვარელი ქლემენთინა”. "უაიეთ ერფი პასადენასთან ახლოს ცხოვრობდა. მისი მეუღლე ღვთისმოსავი ქალი იყო. წელიწადში ორჯერ თუ სამჯერ იგი მიდიოდა რელიგიურ კრებებზე. ამ დროს უაიეთი იპარებოდა ქალაქიდან და ჩემს ქაუბოებთან ერთად თვრებოდა. შუადღისთვის მთვრალები უკან ბრუნდებოდნენ, ამიტომ მე გადაღების განრიგის შეცვლა მიხდებოდა... მან მომიყვა  O. K. კორალთან ბრძოლის შესახებ ("ველური” დასავლეთის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი ბრძოლა უაიეთ ერფის ძმებს, დოკ ჰოლიდეისა და კლენთონის ბანდას შორის, რომელსაც ადგილი ჰქონდა 1881 წლის 26 ოქტომბერს ქ. თუმბსთოუნში). ასე რომ, ჩემ საყვარელ ქლემენთინაში ჩვენ ზუსტად ისე ავსახეთ, როგორც ეს სინამდვილეში იყო. იმის გარდა, რომ მაშინ დოკ ჰოლიდეი არ მოუკლავთ...” თუმცა, ფორდი ამტკიცებს, რომ ყველაფერი სინამდვილესთან ახლოს იდგა, ეს ასე არ არის. ფორდს რომანტიზირებული ჰყავს მთავარი გმირი, რომელსაც რეალურ უაიეთ ერფთან არავითარი მსგავსება არ გააჩნია. ბრძოლა კორალთან უფრო მკვლელობას წააგავდა, ვიდრე ჰოლივუდურ რაინდულ დაპირისპირებას, სინამდვილეში ის სულ 30 წამს გაგრძელდა და 34 გასროლა მოხდა.  თუ როგორ იქმნებოდნენ ასეთი გმირები, კარგად არის ნაჩვენები "მიუტევებელში”, სადაც მსროლელი "ინგლისელი ბობი” (რიჩარდ ჰარისი) ჟურნალისტთან (სოულ რუბინეკი) ერთად მოგზაურობს, თავის "საგმირო” საქმეებს უყვება, რათა მან შემდეგ იგი წიგნში უკვდავყოს...
ლეგენდები და მითები ცნობილ განფაითერების მსხვერპლთა რიცხვს რამდენჯერმე ზრდიდნენ, მაგალითად, ცნობილია, რომ ბილი ქიდს ოთხი კაცი ჰყავდა მოკლული, მაგრამ ლეგენდის მიხედვით 21, ანუ ერთი ადამიანი ყოველ წელზე, რაც მან იცოცხლა. "ველური” ბილ ჰიქოქი ამტკიცებდა, რომ 100-ზე მეტი კაცი ჰყავდა მოკლული და "არც ერთი უმიზეზოდ”, თუმცა, ამის დამამტკიცებელი ისტორიული საბუთები არ არსებობს. ან ავიღოთ უაიეთ ერფი ან სანდენს ქიდი, რომლებიც ფილმებისა და რომანების მიხედვით მარცხნივ და მარჯვნივ ხოცავდნენ, აღმოჩნდა რომ მათ არც ერთი ადამიანი არ მოუკლავთ.




 ახალი ამბები
  • სემეკმა მიმდინარე კვირაში მოქალაქეებს 54 ათას ლარზე მეტი ჩამოაწერა (R)საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელმა ეროვნულმა კომისიამ (სემეკ) მიმდინარე კვირაში გამართულ საჯარო სხდომებზე მოქალაქეებსა და კომპანიებს შორის არსებული დავები განიხილა. საკითხების უმეტესობა მოქალაქეთა სასარგებლოდ დაკმაყოფილდა და ჩამოწერილი თანხების ოდენობამ, ჯამში,  54 887 ლარი შეადგინა. მიმდინარე კვირაში სემეკმა 5 საჯარო სხდომა გამართა და დღის წესრიგებით გათვალისწინებული 99 საკითხი განიხილა. მოქალაქეთა საჩივრები ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების სექტორებში მოქმედი კომპანიების წინააღმდეგ მოიცავდა  უსაფუძვლოდ დარიცხულ თანხებს, ხანდაზმულ დავალიანებებს. საჯარო სხდომებზე განსახილველად საკითხები წარადგინეს სემეკის მომხმარებელთა საჩივრების დეპარტამენტისა  და ენერგოომბუდსმენის სამსახურის წარმომადგენლებმა. კომისია შეახსენებს მოქალაქეებს, რომ იმ შემთხვევაში, თუ ელექტროენერგეტიკის, ბუნებრივი გაზისა და წყალმომარაგების სექტორებში მოქმედი კომპანიების მხრიდან ადგილი აქვს მათი უფლებების დარღვევას, მიმართონ სემეკს ან სემეკთან არსებულ ენერგოომბუდსმენის სამსახურს. მოქალაქეებს კონსულტაციების მიღება შეუძლიათ როგორც ქოლ ცენტრში ნომერზე: 16 216, ისე  სემეკის Facebook გვერდზეც. ... ...
  • სახელმწიფო ფონდის ხარჯზე შემცირებული თანხები ლანჩხუთის ბიუჯეტშიბესიკ ტაბიძის ხელმძღვანელობით ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს ბიუროს სხდომა გაიმართა, სადაც ადგილობრივი საკანონმდებლო ორგანოს მორიგი სხდომის თარიღად 25 ივლისი დაანონსდა და წესისამებრ, ბიურომ სწორედ ამ დღისთვის განსაზღვრა, როგორც განსახილველი საკითხები, ასევე, ამ საკითხის მომხსენებლები.  ბიუროზე წარმოდგენილი საკითხების მიხედვით გაირკვა, რომ მომავალი საკრებულოს სხდომის  დღის წესრიგით დეპუტატებს მიმდინარე წლის მთავარ საფინანსო დოკუმენტში ცვლილებების შეტანის თაობაზე მოუწევთ მსჯელობა. მერიის საფინანსო  სამსახურის უფროსის, როლანდ ლაშხიას მიერ წარმოდგენილი საკითხის  მიხედვით,  რეგიონებში გასახორციელებელი პროექტების ფონდიდან  მთავრობის განკარგულებით ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტს  185 209 ლარი ერგო  ადმინისტრაციულ ერთეულებში საექიმო ამბულატორიისა და მშენებლობის დასაფინანსებლად. კერძოდ,  ზემონახსენები თანხიდან 20 418 ლარი აკეთის ადმინისტრაციულ ერთეულში გაიხარჯება, 22 030 ლარი _ აცანაში, შუხუთში _ 21 765 ლარი, ნიგოითში კი _ 27 828 ლარი. რაც შეეხება სუფსის ადმინისტრაციულ ერთეულს, აქ საექიმო ამბულატორიის მშენებლობის ტერიტორიის მომზადებისთვის  11 430 ლარია გამოყოფილი, უშუალოდ მშენებლობისთვის კი- 81 828 ლარი.  საფინანსო სამსახურის უფროსის მიერ ხელმოწერილი  განმარტებითი ბარათის მიხედვით,  ირკვევა, რომ რეგიონებში გასახორციელებელი  პროექტების ფონდიდან  გამოყოფილი თანხა  324 265 ლარით შემცირდა, აქედან ეს შემცირება გახორციელდება სახელმწიფო ფონდის, მათ შორის  წყლის სისტემის რეაბილიტაციის, საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი ექსპლუატაცია-რეაბილიტაციის, ასევე, გზების რეაბილიტაციის თანხების შემცირების ხარჯზე.  ამის გარდა, გზების სარეაბილიტაციო სამუშაოები  სახელმწიფო ფონდის ხარჯზე  22 086 ლარითაა შემცირებული. საფინანსო სამსახურის მიერ ბიუროს სხდომაზე წარმოდგენილი განმარტებების მიხედვით, გაირკვა, რომ ადგილობრივი ბიუჯეტის თავისუფალი ნაშთის ხარჯზე  მერია გეგმავს  ხუთი ათასი ლარით გაზარდოს გზის მიმდინარე სამუშაოების დაფინანსება, ხოლო ვიდეო კამარების ინსტალაციისთვის  763 ლარი გამოყოს. ამავე თანხიდან, სახელოვნებო სკოლათა გაერთიანების მოთხოვნის საფუძველზე, დამატებით ოთხი ათასი ლარი უნდა მიიმართოს    სამხატვრო სკოლის შტატგარეშე მუშაკთა დასაფინანსებლად.  სპორტული ღონისძიებების დასაფინანსებლად კი _ 1 100 ლარი. გარდა ბიუჯეტში დაგეგმილი ცვლილებებისა, ბიუროზე  საკრებულოს სხდომისთვის სხვა რიგი საკითხებიც წინასწარ მოთელეს დეპუტატებმა. როგორც გაირკვა,  ცვლილება შეეხება ლანჩხუთის საკრებულოს სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმარებისა და ინფრასტრუქტურის კომისიის შემადგენლობის დამტკიცების შესახებ განკარგულებას. ასევე, ცვლილება შედის საკრებულოს 2019 წლის 28 მარტის N18 განკარგულებაში „ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ქონების საპრივატიზაციო ობიექტების ნუსხისა და ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ქონების პრივატიზაციის გეგმის დამტკიცების შესახებ“. საკრებულოს სხდომის გამართვამდე კი ამ საკითხების კიდევ ერთხელ გავლა მოუწევთ დეპუტატებს დარგობრივ ... ...
  • "შეინახეთ კადრები, სადაც სალია ამბობს სარედაქციო პოლიტიკა არ შეიცვლებაო და შემდეგ გავახსენოთ"ძალიან გთხოვთ, შეინახოთ ის კადრები, სადაც სალია ამბობს რომ არხის სარედაქციო პოლიტიკა არ შეიცვლება , _ ამის შესახებ მედიაექსპერტმა ნინია კაკაბაძემ ჟურნალისტებთან ისაუბრა. კაკაბაძის თქმით, პაატა სალია ასე იტყვის რამდენიმე თვის განმავლობაში, თუმცა მათი მთავარი მიზანი სარედაქციო პოლიტიკის შეცვლაა.  "ბუნებრივია, რომ ამას იტყოდა პაატა სალია პირველ დღეს. მეტსაც გეტყვით, ამას იტყვის ერთი თვე, ორი თვე, რომ სარედაქციო პოლიტიკის შეცვლას არ აპირებს, მაგრამ ეს განცხადება, ცხადია, ღიმილის მომგვრელია, რბილად რომ ვთქვათ. რისთვის იბრძოდნენ ისინი?- იბრძოდნენ იმისთვის, რომ შეცვლილიყო ამ არხის სარედაქციო პოლიტიკა. ამას ჩვენ ერთად ვნახავთ. ძალიან გთხოვთ, შეინახოთ ის კადრები, სადაც სალია ამბობს რომ არხის სარედაქციო პოლიტიკა არ შეიცვლება და შემდეგ გავახსენოთ. საბედნიეროდ, გვაქვს უკვე საკმაო მასალა, სადაც ის ამ პოზიციას აფიქსირებს",- თქვა კაკაბაძემ ... ...
  • გრიგორი კარასინი - საქართველოს მიმართ ღვინოზე სანქციების დაწესების თემა დახურულიასაქართველოსთვის ღვინოზე სანქციების დაწესების თემა დღეს დახურულია, - განაცხადა რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ გრიგორი კარასინმა. „რუსეთში, რომელსაც მრავალი წელია თვითონაც სანქციები აქვს დაწესებული, მსგავსი შემზღუდავი ზომების გამოყენებას სხვა ქვეყნების მიმართ ცდილობენ ფრთხილად მოეკიდონ. საქართველოში მიმდინარე მოვლენების ფონზე ივნისის ბოლოს - ივლისის დასაწყისში სახელმწიფო სათათბიროში რუსეთში ქართული ღვინისა და მინერალური წყლის იმპორტის აკრძალვის საკითხი განიხილებოდა. მაგრამ რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტმა თავშეკავებისკენ და გააზრებული მიდგომისკენ მოგვიწოდა. დაგვავალა გვეხელმძღვანელა ჩვენი ინტერესებით და „ქართველი ხალხის მიმართ პატივისცემით“. ასე რომ, დღეისთვის ღვინის სანქციების თემა საქართველოს მიმართ დახურულია“, _ განაცხადა კარასინმა „რია ნოვოსტისთან“ ... ...
  • IRI-ის კვლევა _ გამოკითხულთა უმრავლესობა საპენსიო რეფორმას მახარს უჭერს “საერთაშორისო რესპუბლიკური ინსტიტუტის” (IRI) კვლევების ცენტრის მიერ გამოქვეყნებული საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვის შედეგების მიხედვით, გამოკითხულთა უმეტესობა საპენსიო რეფორმას მხარს უჭერს. კითხვაზე: როგორ შეაფასებდით პარლამენტის მიერ ინიცირებულ საპენსიო რეფორმას, გამოკითხულთა 36%-მა უპასუხა, რომ უფრო მეტად კეთილგანწყობილია. აღნიშნული რეფორმა ნაწილობრივ მოსწონს 23%-ს, ნაწილობრივ არ მოსწონს 11%-ს. პარლამენტის მიერ ინიცირებული საპენსიო რეფორმის გატარებას არ ეთანხმება გამოკითხულთა 18%, არ იცის ან პასუხი არ აქვს გამოკითხვაში მონაწილე ადამიანების 12%-ს. კვლევა მთელი საქართველოს მასშტაბით 2019 წლის 20 მაისი - 11 ივნისის შუალედში ჩატარდა. (R) წყარო: ... ...

არქივი

ზაფრანი

ახალგაზრდობის შენარჩუნებისთვის

ჰარვარდის უნივერსიტეტის ექიმები, დევიდ სინკლერის...

ქსოვა სტრესს ხსნის

ექიმები ქსოვას ნამდვილ წამალს უწოდებენ,...

რაზე მეტყველებს ადამიანის ნაწერი

სპირალი, წრეები - სხვების პრობლემები...

რა უნდათ ქალებს მამაკაცებისაგან?

მამაკაცები ხშირად ამბობენ, რომ ვერ...

კითხვები, რომელიც აფრთხობს მამაკაცს

მამაკაცები მეტად მგრძნობიარე და ადვილად...

ქალმა არ მოინდომოს თორემ...

ძალიან ბევრი ფიქრობს, რომ ქალმა...
კარმიდამო ჩემი

პიტნის სამკურნალო თვისებები

ამ საოცრად სურნელოვანი და არომატული...

"ჩემი პატარა ვენეცია" მაქვს" _ რას საქმიანობს 80 წლის პურის...

ამირან პეშკოვი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ...

როგორ ვკვებოთ ქათამი, რომ საუკეთესო კვერცხი მოგვცეს

სოფლის პირობებში, როცა შინაურ ფრინველს...

"საქართველოში მოყვანილი მანდარინის ჩირი მსოფლიოში საუკეთესოა"

ოზურგეთში, სოფელ გურიანთაში მცხოვრები იუზა...

დედამიწაზე სიცოცხლის წარმოშობის საიდუმლო

ბრიტანელმა სწავლულებმა, შესაძლოა, გახსნან მეცნიერების...

ეკონომიური დიეტა

ამბობენ, სწორად შერჩეული რაციონი ძვირი...

რა რაოდენობის მარილი გვჭირდება დღეში

მარილი აუცილებელია, რომ ორგანიზმმა სწორად...

წიწიბურა წნევას არეგულირებს

წიწიბურა ადამიანისთვის ძალიან სასარგებლო და...