მთავარმართებელი დონდუკოვ-კორსაკოვი

gurianews.com

ისტორია

მთავარმართებელი დონდუკოვ-კორსაკოვი

2017 დეკ 13 00:33:41

XIX საუკუნის ბოლო ათწლეულებში თბილისის სემინარიაში, ისევე, როგორც მთელ საქართველოში, რუსიფიკატორული პოლიტიკის გატარებას მეთაურობდა მთავარმართებელი დონდუკოვ-კორსაკოვი და მისი ამქრის რეაქციონერი წევრები _ სასწავლო ოლქის მზრუნველი იანოვსკი და ეგზარქოსი პავლე ლებედევი (XIX საუკუნის 80-იან წლებში მეფისნაცვლობა გაუქმდა და შემოიღეს მთავარმართებლის ინსტიტუტი. პირველ მთავარმართებლად დაინიშნა  ბულგარეთის ყოფილი კომისარი თავადი დონდუკოვ-კორსაკოვი. ,,მოქეიფე მთავარმართებელი მუდამ მგზავრობაში იყო. _წერდა დავით კლდიაშვილი, _ დროს ატარებდა ქეიფსა და ლხინში. საგანგებო მატარებლებს დაჰყავდა უგრძნობლად მთვრალი მმართველი და გრძნობაში არმყოფი სადგურებზე დამხვდურ სხვადასხვა თხოვნებით დეპუტატებს ყველას პირდებოდა ნათხოვნის ასრულებას და დაკმაყოფილებას, თუმცა არც კი იცოდა ვინ სთხოვდა, რას სთხოვდა და არც ის, თუ რას პირდებოდა. ერთხელ, თურმე, სურამის სადგურზე დამხვდურ დეპუტაციას ვაგონის ფანჯრიდან გადმოსძახა: ბუდეტ ვამ პორტ, ბუდეტ! (გექნებათ ნავსადგურიო) და ჩაწვა ისევ, _ თავი ისევ ფოთში ეგონა, საიდანაც მოდიოდა და სადაც საზეიმო სადილობამდე ნავსადგური შესახებ ჰქონდა ლაპარაკი”, წერდა დავით კლდიაშვილი). ეგზარქოსმა თითქმის ყველა სასულიერო სასწავლებლებიდან დაითხოვა ქართველი მასწავლებლები და რუსებით შეცვალა. თბილისის სასულიერო სემინარიაში ქართული სასულიერო და საერო ლიტერატურის სწავლება აკრძალა. ბევრი ცნობილი ქართველი ეკლესიასა და საეკლესიო სკოლებში ქართული ენის აღდგენას და ქართული ენის კათედრის დაარსებას მოითხოვდა, რომელიც უზრუნველყოფდა ქართული გრამატიკის, სასულიერო და საერო ლიტერატურის, საქართველოს გეოგრაფიის, საეკლესიო და სამოქალაქო ისტორიის შესწავლის კარგად დაყენებას . იაკობ გოგებაშვილი 1883 წელს წერდა: `ახალმა ეგზარქოსმა ისე ცხადად გამოავლინა თავისი ტომობრივი განკერძოება... და მოგვცა ქართველთა ელემენტარული უფლებების მიმართ უპატივცემლობის იმდენი აშკარა საბუთი, რომ გამოიწვია ქართველ საზოგადოებაში საყოველთაო განცვიფრება და გულისწყრომა~. განსაკუთრებით `აუტანელი მაინც ეროვნული გრძნობისადმი სულიერ მამათა დამცინავი დამოკიდებულება იყო~ . სემინარიის მასწავლებელი ვინმე გობტინსკი თურმე სემინარიელებს საყვედურობდა, რომ ისინი ქართულად ფიქრობდნენ, ანუ ქართველად ყოფნა საკუთარ თავთან განმარტოებულ ადამიანებსაც კი ეკრძალებოდათ .

ისე უდიერად და თავხედურად, როგორც რუსები, ალბათ, არც ერთი დამპყრობელი არ ექცეოდა ქართულ ენასა და დამწერლობას. რუსები მას ძაღლის ენას უწოდებდნენ და მის ამოძირკვას ცდილობდნენ. ასევე ეპყრობოდნენ ყველაფერ ქართულს: 1882 წელს დავით ერისთავის სპექტაკლში "სამშობლო" სცენაზე ქართული დროშა გამოიტანეს, რამაც დიდი აღფრთოვანება გამოიწვია მაყურებელში. ამის გამო `მოსკოვსკიე ვედომოსტის~ რედაქტორმა კატკოვმა შეურაცხყოფა მიაყენა ქართველებს: `...ქართველებმა თავი უნდა დაანებონ სიზმრებს, ბოდვას და როტვას ქართველთა რაღაც წარსულზე; ურჩევ მათ ეხლა ეს ქართული  დროშა გოდფრუას ცირკს ჩააბარონ, იქ ჯამბაზები და ტაკიმასხარები უკეთ გამოიყენებენ~. ამ გამოხტომას ილია ჭავჭავაძემ უპასუხა წერილში `კატკოვის პასუხად~: `...ეგ დროშა, რომელიც ეგეთის სასოებით და პატივით უტარებია იმოდენა ხანს უწინდელს ქართველს, ეგ დროშა, რომელიც წინ დახვედრია მოზღვავებულს თათრობას და მუსულმანობას და ქრისტეს ჯვარი თამამად წინ წაუმძღვარებია, ძლევამოსილობით ომიდამ გამოუტანია და დაუმკვიდრებია კავკასიაში, ეგ დროშა, რომელსაც აწინდელი ქართველი იმავე ვაჟკაცობით და თავგამომეტებით თან გაჰყოლია და რუსებთან ერთად სისხლი უთხევია მამულისათვის, _ დღეს ეგ დროშა საცირკოდ გაგვიხადა ერთმა ვიღაცა კორესპონდენტმა და ბ-ნმა კატკოვმა ბანი მისცა~. მსგავსი ქმედებანი ხდებოდა არა ბნელ შუა საუკუნეებში, არამედ სულ ახლახან, XIX და XX საუკუნეებში.

საქართველოს სახალხო სკოლებიდან ქართული ენის განდევნის შემდეგ რუსები წინადადებას იძლეოდნენ, სამეგრელოს, სვანეთის და აჭარის სკოლებში ქართულის ნაცვლად სწავლება მეგრულად, სვანურად, თურქულად და, რა თქმა უნდა, რუსულად შემოეღოთ . 1885 წელს გამოიცა ბრძანება სამეგრელოს სკოლებში ქართული ენის აკრძალვის შესახებ. დაიწყეს რუსულ ანბანზე დაყრდნობით მეგრული დამწერლობის შექმნა. მის ავტორად გამოდიოდა ვინმე თადა აშორდია. კრიტიკოსი და პედაგოგი იპოლიტე ვართაგავა მას ახასიათებს, როგორც უპრინციპო, ქარაფშუტა და თავქარიან კაცს, `რომელიც წიგნს სრულებით არ კითხულობდა, არც რუსულად და მით უმეტეს, არც ქართულად. მთელ თავისუფალ დროს ნარდისა და ქაღალდის თამაშს ანდომებდა~ . აშორდია მეგრელებს უმტკიცებდა, რომ ისინი ქართველები არ არიან, რომ ქართველები მათ ყოველთვის ჩაგრავდნენ, წაართვეს საკუთარი ენა და თავს მოახვიეს ქართული. მათი დამცველი მხოლოდ რუსები არიან, რომელთაც დაინახეს ქართველების `ვერაგული~ პოლიტიკა და მეგრელებს ეხმარებიან, რათა დაიბრუნონ საკუთარი ენა და დაუბრუნდნენ ფესვებს. 1889 წელს აშორდიამ დაასრულა მეგრული ანბანის შეთხზვა. დაიწყეს საღვთო წიგნების მეგრულ ენაზე გადათარგმნა, მაგრამ ეს თარგმანები ხალხის ყურისთვის იმდენად უცხო და გამოუდეგარი გამოდგა, რომ მსმენელებში მხოლოდ სიცილს იწვევდა. ეს თარგმანები უარყო სამეგრელოს სამღვდელოებამაც და მეგრულ ენაზე წირვა-ლოცვის შემოღებას სიცოცხლე არ ეწერა.

საქართველოს მთელი ისტორიის მანძილზე სახელმწიფოებრიობის იდეა ისე არასდროს ჩამქრალა, როგორც ეს მოხდა რუსეთის გაბატონების პერიოდში. `ტერორი, პროვოკაცია, ალერსი და ჯილდო _ ყველაფერი იქითკენ იყო მიმართული, რომ ხალხის მოწინავე ჯგუფები გაეხრწნათ და მით სახალხო ბრძოლის ხერხემალი გადაეტეხათ~ . ამ მეთოდმა შედეგი გამოიღო _ ქართველი ხალხის უდიდესი ნაწილი (განსაკუთრებით თავადაზნაურობა) წელში გატყდა, მოხდა ერის სრული დემორალიზაცია და დეგრადაცია, ერთგვარი მუტაცია, რის გამოც ეროვნული მუხტი თითქმის სრულიად ჩაქრა (თითქმისო, ვამბობთ, თორემ ქართველები მაინც არ ურიგდებოდნენ დამპყრობლებს, მათ შეძლეს ძალების მოკრება და XIX საუკუნის განმავლობაში რუსეთის მმართველობას რამდენიმე მძლავრი აჯანყებით უპასუხეს. ყველა ეს აჯანყება სისხლში იყო ჩახშობილი ჩინ-მედლებისა და აღზევების მოყვარულ ქართველთა დახმარებითა და მონაწილეობით). ქართველი კოლაბორაციონისტები რუსული მონსტრის სამსახურში ჩადგნენ და დროთა განმავლობაში (ანუ ძალიან სწრაფად) მათი დიდი ნაწილი მშვენივრად მოერგო არსებულ სიტუაციას, მტრის ბანაკში გადავიდა, მასაში კი იძულებითმა კონფორმიზმმა დაისადგურა. ახალ ბატონს ყოველნაირად რომ დამსგავსებოდნენ, ქართულს რუსული ენა ამჯობინეს (იმხანად მაღალი კულტურის მანიშნებელი იყო რუსულად უაქცენტოდ ლაპარაკი) და გვარებიც კი რუსულ ყაიდაზე გადაიკეთეს (განსაკუთრებით აღმოსავლეთ საქართველოში). რუსის სამსახურში ყოფნა ქართველ ადამიანს საშუალებას აძლევდა, პრივილეგირებულ მდგომარეობაში ყოფილიყო, თავი უცხოდ არ ეგრძნო, ანუ ამ ბუნებრივად უცხო ორგანიზმის განუყოფელი ნაწილი ყოფილიყო. აღსანიშნავია, რომ ქართველები ახალი `სამშობლოსა~ და პატრონის ყველაზე ერთგული და საიმედო დამცველები გახდნენ. როგორც ჩანს, სახელმწიფოებრიობისა და ერის გადარჩენისათვის საუკუნეების მანძილზე მიმდინარე ბრძოლამ ქართველობა ძალ-ღონისაგან დაცალა და მას აღარ შეეძლო მედგარი წინააღმდეგობა გაეწია რუსებისათვის. როგორც იტყვიან, ჩათრევას ჩაყოლა არჩია...


ნახვა: 95


 ახალი ამბები
  • "საყდრისის კომიტეტი კულტურული მემკვიდრეობისთვის" ხვალ საგანგებო ბრიფინგს გამართავსსაზოგადოებრივი გაერთიანება " საყდრისის კომიტეტი კულტურული მემკვიდრეობისთვის" ხვალ საგანგებო ბრიფინგს გამართავს, _ აღნიშნულის შესახებ განცხადებას საყდრისის კომიტეტი ავრცელებს.  "როგორც საყდრისის კომიტეტს ადგილობრივმა მაცხოვრებლებმა შეატყობინეს.  კომპანია " არემჯი გოლდი" 30 აპრილს გეგმავს თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში  "ბნელი ხევის" ტერიტორიაზე მძიმე ტექნიკის შეყვანას და უახლოეს ხანში ღია კარიერული წესით  ოქროს ამოღების დაწყებას. სავარაუდოდ, სწორედ ამ  მიზნისთვის გადაკეტა კომპანიამ სამი დღის  წინ "ბნელი ხევის" შესასვლელები და  24 აპრილს  კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნულ სააგენტოსაც მიმართა წერილით  სადაც   ღია კარიერული სამუშაოების  დაწყების წინ კონსულტაციები  მოითხოვა", _ აცხადებენ  საყდრისის კომიტეტში.  კომიტეტის წევრების განმარტებით, "კომპანია, რომელმაც  მსოფლიოში უძველესი ოქროს მაღარო _ საყდრისის კულტურული მემკვიდროების ძეგლი ააფეთქა, ხოლო, დმანისისა და ბოლნისის რაიონებში  ეკოციდი მოაწყო, ამჯერად საფრთხეს   ფიტარეთის სამონასტრო კომპლექსს, ხულუტის ციხეს და "ბნელი ხევის" უნიკალურ ტყის მასივებს შეუქმნის". საგანგებო ბრიფინგზე საყდრისის კომიტეტი "ბნელი ხევის" დაცვის  სამოქმედო გეგმაზე ისაუბრებს.  ბრიფინგი ჩატარდება "პრაიმ ტაიმის" პრეს-კლუბში 11.30 ... ...
  • ჩვენ მიერ დასახელებული კანდიდატი აუცილებლად გაიმარჯვებს საპრეზიდენტო არჩევნებშისაქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის, ირაკლი კობახიძის განცხადებით, „ქართული ოცნება" პრეზიდენტობის კანდიდატს ზაფხულის ბოლოს დაასახელებს.  „კანდიდატი ჯერჯერობით შერჩეული არ არის, ეს ცალსახად შეიძლება ითქვას. რაც შეეხება დასახელებას, მე ვვარაუდობ, რომ ზაფხულის ბოლოსკენ დასახელდება ჩვენი კანდიდატი და მანამდე ბუნებრივია, ჩვენ არ გვმართებს სიჩქარე. რაც შეეხება შანსებს, მე თამამად შემიძლია ვთქვა, რომ ჩვენს მიერ დასახელებული კანდიდატი აუცილებლად გაიმარჯვებს საპრეზიდენტო არჩევნებში",- განაცხადა ირაკლი ... ...
  • ,,პრეზიდენტის გამოსვლა დებატების განმაპირობებელია“_პარლამენტში მარგველაშვილს 2 მაისს ელოდებიან,,ახალი კონსტიტუციის  მიხედვით, პრეზიდენტი სახელმწიფოს მეთაური არის, მაგრამ ქვეყნის მართვაში  მონაწილეობას არ იღებს, აქედან გამომდინარე,  თუ ვინმეს კითხვების დასმის სურვილი ექნება პრეზიდენტთან, ეს სურვილი შემოიფარგლება მხოლოდ მისი უფლებამოსილების განხორციელების ფარგლებში“,_ამის შესახებ  მმართველი გუნდის წევრმა ზაქარია ქუცნაშვილმა ,,გურია ნიუსთან“ განაცხადა. ამასთან, როგორც ,,ქართული ოცნების“ წარმომადგენელი ჩვენთან საუბრისას აღნიშნავს, პრეზიდენტის გამოსვლა  პარლამენტში  დებატების განმაპირობებელია ხოლმე. ,,ახალი კონსტიტუციის  მიხედვით, პრეზიდენტი სახელმწიფოს მეთაური არის, მაგრამ ქვეყნის მართვაში  მონაწილეობას არ იღებს, აქედან გამომდინარე,  თუ ვინმეს კითხვების დასმის სურვილი ექნება პრეზიდენტთან, ეს სურვილი შემოიფარგლება მხოლოდ მისი უფლებამოსილების გახორციელების ფარგლებში. პრეზიდენტი ქვეყანას არ მართავს, აქედან გამომდინარე, მას ვერ მოსთხოვ ანგარიშს ეკონომიკურ, სოციალურ თუ სხვა მდგომარეობაზე. ჩემი აზრით, პრეზიდენტის მიერ შეწყალების უფლების გამოყენება, დაჯილდოების უფლების გამოყენება  თუ მოქალაქეობის მინიჭების უფლების გამოყენება, ნაკლებად შეიძლება იყოს პარლამენტის მსჯელობის საგანი. ის არ არის ვალდებული პარლამენტის წინაშე, ის ანგარიშვალდებულია საზოგადოების წინაშე. ოპოზიცია ცდილობს ხოლმე პრეზიდენტის მიმართვა  დებატების წასამართავად გამოიყენოს. ტრადიციულად, პრეზიდენტის გამოსვლა დებატების განმაპირობებელია, პრეზიდენტის გამოსვლისას ოპოზიცია რა თემაზე მოისურვებს მსჯელობას, უცნობია. ეს, როგორც წესი, თავისუფალი ინტერპრეტაციით წარიმართება ხოლმე“,_განაცხადა ქუცნაშვილმა. საქართველოს პრეზიდენტი პარლამენტში ყოველწლიური ანგარიშით 2 მაისს წარსდგება. სხდომას პრემიერ-მინისტრი და მთავრობის წევრები ... ...
  • ,,რამ გამოგაღვიძათ, ჩვენმა აქტიურობამ თუ სხვა მხრივ გაგინათდათ გონება?“,_ გოცირიძე ხუციშვილსპარლამენტში, საფინანსო საბიუჯეტო კომიტეტის სხდომაზე ფინანსთა მინისტრის მოადგილე ლაშა ხუციშვილი კომიტეტის წევრებს  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატვის წესით წარდგენილ კანონპროექტს აცნობს, რომლის მიხედვით, ცვლილებები შედის ,,საქართველოს საგადასახადო კოდექსში“.  როგორც სხდომაზე ,,ნაციონალური მოძრაობის“  წევრმა რომან გოცირიძემ განაცხადა, ანალოგიური კანონპროექტი, დაახლოებით, 7-8 თვის წინ ჰქონდა წარდგენილი, რომელიც, მისი თქმით, პარლამენტმა ჩააგდო. გოცირიძემ ფინანსთა მინისტრის მოადგილეს მიმართა კითხვით_ იქონია თუ არა გავლენა კანონპროექტის შემუშავებაზე ,,ნაციონალური მოძრაობის“ აქტიურობამ. ,,ეს კანონპროექტი ჩვენ მიერ იყო წარმოდგენილი 7-8 თვის წინ და ამბობდით, რომ ძალიან დიდი დარტყმა იქნება მიყენებული ბიუჯეტისთვის, სხვაობა იყო იმაში, რომ ჩვენ ზომიერ ფარგლებში გვინდოდა ზღვარის აწევა _ 100 000-დან 200 000 ლარამდე ბრუნვის მქონე ითვლებოდა მცირე მეწარმედ. ჩვენ ვტოვებდით მაშინ გადასახადს 3%-იანს. ეს კანონპროექტი ჩააგდო კომიტეტმა და პარლამენტმა. დღეს აღმოჩნდა, რომ თქვენ  არა თუ 200 000-მდე, არამედ 500 000-მდე აწიეთ და ასე ვთქვათ, ჩვენს კანონპროექტს გაასწარით და განაკვეთიც 1%-მდე დაიყვანეთ.  იმუშავა ჩვენმა აქტიურობამ? დავდიოდით სოფლებში ბაზრობებზე, ბიზნესმენებს ვხვდებოდით, ტელევიზიით ათასი სიუჟეტი გავაკეთეთ. რამ მოახდინა თქვენი გამოღვიძება _ ჩვენმა აქტიურობამ თუ სხვა მხრივ გაგინათდათ გონება?“, _მიმართა გოცირიძემ ფინანსთა მინისტრის მოადგილე ლაშა ... ...
  • ბრძოლა აზიურ ფაროსანასთან _ ქიმიური წამლობააზიური ფაროსანას წინააღმდეგ საბრძოლველად, წელიწადის ამ დროს, გაზაფხულზე ყველაზე აქტიურ და ეფექტურ საშუალებად ქიმიური შეწამვლა მიიჩნევა. თუმცა იმ მცენარეების ქიმიურად დამუშავება, რომლებიც ყვავილობის პერიოდში იმყოფებიან, არ შეიძლება. ზამთრის ძილის შემდეგ, გამოღვიძებული მავნებელი აპრილის ბოლოსა და მაისის დასაწყისში სხვადასხვა კულტურის ფოთლის ქვედა მხარეზე კვერცხების დადებას იწყებს, საიდანაც 4-5 დღეში მოწითალო ფერის ნიმფები – მატლები ჩნდებიან. ბაღლინჯოს დაფრთიანებამდე - ეს პერიოდი, აზიური ფაროსანას სიცოცხლის ის ციკლია, რა დროსაც სპეციალისტები ქიმიური წამლობის ჩატარებას გვირჩევენ. მავნებელთან ქიმიური ბრძოლის პროცესში საკუთარი უსაფრთხოების დაცვა არ უნდა დაგვავიწყდეს. ამისთვის საჭიროა შეწამვლისას შესაბამისი წესების დაცვა, რათა თავიდან ავიცილოთ ის უარყოფით ზემოქმედება, რაც თან ახლავს პესტიციდების არასწორ გამოყენებას. უსაფრთხოების ნორმები ბაღლინჯოს წინააღმდეგ ქიმიური შეწამვლის დაწყებამდე აუცილებელია სპეციალური კომბინიზონი და ხელთათმანი, რესპირატორი (პირბადე) და რა თქმა უნდა დამცავი სათვალე. ასევე არ უნდა დაგვავიწყდეს რეზინის ბოტები. ამით თავიდან ავიცილებთ, პრეპარატის ადამიანის სხეულზე, სასუნთქ გზებში და ლორწოვან გარსზე მოხვედრას. ეს უსაფრთხოების ნორმები უნდა დავიცვათ მაშინაც, როცა ქიმიური საშუალებით ვამუშავებთ საკარმიდამო ნაკვეთს ან დიდ პლანტაციებს. ფერმერი რომელიც შეწამვლისას იცავს უსაფრთხოების ნორმებს ერთი შეხედვით, უსაფრთხოების ამ ნორმების დაცვა ფერმერისთვის სირთულეს არ უნდა წარმოადგენდეს, თუმცა ხშირია მოსაზრებები, რომ მათთვის სპეციალური კომბინეზონის, რესპირატორისა თუ დამცავი სათვალის შეძენა გარკვეულწილად რთულია, ამის მიზეზად კი მატერიალურ მდგომარეობას ასახელებენ. სპეციალისტების თქმით, გამოსავალი ამ მდგომარეობიდან მარტივია. დამცავი კომბინეზონის მაგივრად, მოსახლეობას შეუძლი გამოიყენოს ნებისმიერი ტანსაცმელი რომელიც მათ სხეულს სრულად დაფარავს - შარვალი, პერანგი ან მაისური. ასეთ შემთხვევაში მთავარი რეკომენდაციაა, რომ ის სამოსი რომელიც შეწამვლის დროს გვეცმევა, მხოლოდ ამ მიზნისთვის გამოვიყენოთ. რაც შეეხება პირბადეს, ის არსებობს სხვადასხვაგვარი და მათი შეძენა მარტივად არის შესაძლებელი სამეურნეო და აგრომაღაზიებში, ასევე ნებისმიერ აფთიაქში. რესპირატორი შეიძლება იყოს ასეთი: სპეციალისტები გვარწმუნებენ, რომ უსაფრთხოების ამ ინდივიდუალური ნორმების დაცვის შემთხვევაში, მოსახლეობა ქიმიური პრეპარატების მავნე ზემოქმედებისგან მაქსიმალურად დაცული იქნება. შეწამვლის წესები ერთია უსაფრთხოების დაცვა და მეორეა შეწამვლის სწორად ჩატარება. იმისთვის, რომ მავნებლის საწინააღმდეგო ქიმიური წამლობა ეფექტური იყოს, საჭიროა შესაბამისი პერიოდულობისა და ნორმების დაცვა.  დიდი ფართობის შეწამვლისას, რეკომენდირებულია სატრაქტორო ან მაღალი გამავლობის ავტომობილებზე დამონტაჟებული აგრეგატის გამოყენება. რაც შეეხება საკარმიდამო ნაკვეთებს, ბაღებს ან მცირე ზომის ფართობების ქიმიური საშუალებით დამუშავებას, ამ დროს ყველაზე მოსახერხებელია მცირე ზომის აგრეგატებით შეწამვლა. ასეთ ხელსაწყოებს იყენებენ ვაზის, ხეხილის შესწამლად მისი შეძენა შესაძლებელია აგრომაღაზიებში. ასეთი ზურგსაკიდი აგრეგატები შესაძლებელია იყოს სხვადასხვა საწვავზე მომუშავე ან ელექტრო ძრავით, ზოგიერთ შემთხვევაში კი მექანიკურიც. ამ გზით შესაძლებელია მაღალი ხეების შეწამვლაც. შესაწამლი აგრეგატები: რეკომენდაცია აზიური ფაროსანას საწინააღმდეგო წამლობის ჩასატარებლად სტატიაში გაგაცნობთ წამლობის ჩატარებისას გასათვალისწინებელ კიდევ ერთ მნიშვნელოვან რეკომენდაციას. ალბათ ეს ყველა იმ ფერმერისთვის არის ცნობილი, რომელიც აქამდე საკუთარ ტერიტორიებს ქიმიური საშუალებით ამუშავებდა, მაგრამ მათთვის ვინც აზიური ფაროსანას წინააღმდეგ ან ზოგადად ქიმიურ წამლობას ახლა იწყებს, უნდა გაითვალისწინოს შემდეგი ფაქტორები:ქიმიური საშუალების შესხურების დროს აუცილებელია დავიცვათ შესაბამისი დროები. სპეციალისტების რეკომენდაციით, სასურველია შეწამვლა დილის ან საღამოს საათებში განხორციელდეს. ფერმერმა ასევე უნდა გაითვალისწინოს მეტეოროლოგიური პირ ობები, რადგან წამლობა არ შეძლება მაღალი ტემპერატურის დროს. კიდევ ერთი აკრძალვა ეს არის ქარიანი ამინდი, თუ ქარის სიჩქარე 5 მ/წმ-ს აღემატება ქიმიური პრეპარატის გამოყენება არ არის რეკომენდებული, რათა თავიდან ავიცილოთ მისი მიმდებარე ტერიტორ იებზე გავრცელება. პრეპარატის შესხურებისას ასევე არ შეიძლება სიგარეტის მოწევა ან საკვების მიღება. სპეციალისტები ფერმერებს მოუწოდებენ, რომ ქიმიური წამლობამდე ამინდის პროგნოზს გაეცნენ, იმ შემთხვევაში თუ მოსალოდნელია წვიმა, ქიმიური საშუალების გამოყენებისგან თავი შეიკავონ, რადგან წვიმა პრეპარატს ჩამორეცხავს და წამლობას შედეგი არ ექნება.არ შეიძლება ქიმიური პრეპარატების გამოყენე ბა ღია წყალსაცავებისა და წყალსატევების ახლოს. პრეპარატი საზიანოა ასევე მწერებისთვის, შინაური ცხოველებისა და ფრინველებისთვის. ამიტომ საჭიროა, სანამ მოსახლეობა ქიმიური საშუალებით დამუშავებას დაიწყებს, იზოლირებულ გარემოში გადაიყვანოს ფრინველები და ცხოველები, შეზღუდოს ფუტკრის ფრენა, ან სკები შესაწამლი ტერიტორიიდან მოშორებით განათავსოს.შეწამვლის შემდეგ, აუცილებელია დავიცვათ ლოდინის პერიოდი მოსავლის აღებამდე: 30 დღე მრავალწლიან კულტურებზე, 20 დღე მარცვლეულზე და 15 დღე ბოსტნეულსა და პარკოსნებზე. იმისთვის, რომ ქიმიურ წამლობას შედეგი ჰქონდეს საჭიროა პრეპარატით კარგად დამუშავდეს მცენარე, ფოთლის როგორც ქვედა ასევე ზედა ნაწილი. ქიმიური წამლობა უნდა მოხდეს ღია სივრცეში აგრეთვე სასათბურე მეურნეობებში ყველა სავალდებულო ნორმის დაცვით. საცხოვრებელ სახლში დასაშვებია: მექანიკური ბრძოლა - აზიური ფაროსანას თავშესაფრის იმიტაცია, საპნიანი წყალი და სხვა. აგრეთვე ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ ლიცენზირებული ბიოლოგიური საშუალებების გამოყენება. ქიმიური წამლობა დაუშვებელია საცხოვრებელ სახლებში, დახურულ ტერიტორიებზე, სარდაფში, სხვენში და სხვა.შეგახსენებთ, რომ აზიურ ფაროსანასთან საბრძოლველად, რამდენიმე სახეობის ქიმიური საშუალება გამოიყენება. სურსათის ეროვნული სააგენტოს რეკომენდაციით, მოსახლეობას შეუძლია გამოიყენოს საქართველოში რეგისტრირებული პირეტროიდების, ნეონიკოტინეოიდების, კარბამატების ჯგუფის პრეპარატები. სართაშორისო გამოცდილების გათვალისწინებით, ექსპერტები ამბობენ რომ ყველაზე ეფექტური ბიფეტრინის შემცველი ქიმიური საშუალებებია. სტატია მომზადებულია "ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკის" EBRD-ის მხარდაჭერით "ერთად ვებრძოლოთ აზიურ ფაროსანას" პროექტის ფარგლებში, რომელსაც "ჟურნალისტიკის რესურსცენტრი" – JRC პარტნიორ მედიასაშუალებებთან ერთად ახორციელებს. ის შესაძლოა არ წარმოადგენდეს EBRD-ის ... ...

არქივი

ზაფრანი

რა ვნებს კბილებს ყველაზე მეტად?

შვეიცარიელმა მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ კბილებისა...

რას მიგვანიშნებენ ხალები

ძნელად თუ მოიძებნება ადამიანი, რომელსაც...

ქალის იდეალური პარამეტრები

ებრაელი მეცნიერები თვლიან, რომ იდეალური...

შოკოლადის დიეტა

ამ დიეტის კურსი 5-7 დღეა...

მსხლის სამკურნალო თვისებები

მსხალს ადამიანი უკვე ორი ათასი...

დაუჯერებელი სამედიცინო რეკორდები

ყველაზე მაღალი ტემპერატურა დაუფიქსირდა ამერიკელ...
კარმიდამო ჩემი

როგორ ავიმაღლოთ იმუნიტეტი

იმუნიტეტი ეს არის ორგანიზმის დამცველობითი...

ბროკოლი გულს დაავადებებისგან იცავს

ორთქლზე მომზადებული კომბოსტო ბროკოლი გულის...

ეთნოგრაფიული ნივთების კოლექციონერის მიზნები და გულისტკივილი

დღეს საქართველოში მრავალი ეთნოგრაფიული მუზეუმი...

როდის დავთესოთ და როგორ მოვუაროთ ბოსტნეულს ღია გრუნტში

მარტის ბოლოს და აპრილის დასაწყისში...

შინაური პირუტყვის პროფილაქტიკა საგაზაფხულოდ

გამოზამთრებულ შინაურ პირუტყვს, მსხვილფეხა თუ...

თხილის პირველი საგაზაფხულო წამლობის პრინციპი

ვაგრძელებთ რჩევების მიცემას იმ ადამიანებისთვის...

გრძელდება თხილის პლანტაციების შეწამვლა გულის სიდამპლის წინააღმდეგ

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლებში გრძელდება  თხილის...

ფლორა გულის სამსახურში

თქვენი "გულის" ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში დაგეხმარებათ...

დავიცვათ დედაბუნება _ ვუნახავთ თუ არა ტყეს შვილებს?

ბუნებასთან ადამიანების ურთიერთობა ყოველთვის იყო,...