ოზურგეთის მაზრის თავადაზნაურთა წინამძღოლის პასუხი გაზეთ „ივერიის“ რედაქციას

gurianews.com

ისტორია

ოზურგეთის მაზრის თავადაზნაურთა წინამძღოლის პასუხი გაზეთ „ივერიის“ რედაქციას

2017 აგვ 12 12:55:13

საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნულ ცენტრში (ი. გოგებაშვილის ფონდი #602) დაცულია პოეტისა და საზოგადო მოღვაწის, ოზურგეთის მაზრის თავადაზნაურთა წინამძღოლის სიმონ გუგუნავას 1892 წლის 4 მარტით დათარიღებული წერილი ივერიის რედაქციისადმი. ეს წერილი პასუხია 1892 წლის 5 იანვრის გაზეთ Кавказъ-ში დაბეჭდილი სტატიისა (ავტორი უცნობია), რომელიც ფირალობის თემას ეხება. სტატიას ძლიერ აუღელვებია გუგუნავა, რაც წერილის ტონიდან და შინაარსიდანაც ირკვევა. ის ანონიმ ავტორს მიმართავს: “...მე ვფიქრობ, რომ თქვენ გურული არ უნდა ბრძანდებოდეთ და უმართლოდ მითვისებული უნდა გქონდეს გურულობის წოდება”.

გთავაზობთ ერთ ამონარიდს: “...იმ კითხვის შესახებ, ვითომც გურულები შრომის უჩვეულობით და სიზარმაცით გადიოდნენ ფირალად, ეს მოსაზრება ყოვლად შემცდარი და უსაფუძვლოა, რადგან, საზოგადოდ, გურულები მეტისმეტი გამჭრიახნი და მახვილგონიერნი არიან...” შემდეგ ის ყურადღებას ამახვილებს იმ დეტალზე, რომ 1879 წლამდე “...ერთი ავაზაკი არ ყოფილა გურიიდან გავარდნილი” და ამას მაზრის იმდროინდელი უფროსების დამსახურებას მიაწერს. სიმონ გუგუნავა წერს: “...გურულები, საზოგადოთ მეტის მეტის კეთილშობილური თავმოყვარეობით ამპარტავნობენ და თვითოეული მზად არის იოტის ოდენა შეურაცხყოფისათვის თავის თავი მსხვერპლად შესწიროს. აქ სისასტიკე და სიმკაცრე ვერავითარ კეთილ ნაყოფს ვერ მოუტანს მაზრას თვინიერ ვნებისა და უბედურების მეტს, ამისთვის აუცილებელი საჭირო არის რაოდენ შესაძლო იქნება და მოუხერხდება ადგილობრივი მმართველობა ზოგჯერ მაინც მოქმედებდეს შეთანხმებულად ხალხის ზნეობრივის პირობებსა და ესრედ მოხერხებულისა და პოლიტიკურის მმართველობით საქმე გაკეთდება გურიაში...”

Кавказъ-ში დაბეჭდილი სტატიის ანონიმი ავტორი აცხადებდა, რომ ფირალების გაცემა და ღალატი გურულებს დიდ სირცხვილად მიაჩნიათო. ამის საპასუხოდ სიმონ გუგუნავას მოჰყავს ბევრი საინტერესო მაგალითი და დეტალი ამა თუ იმ ცნობილი ფირალის  დაჭერისა და მოკვლის შესახებ, აგრეთვე გაჟღერებული აქვს ფირალების “ჩამშვები” ადამიანების გვარებიც, რომლებსაც იმდროინდელი პრესა საგულდაგულოდ მალავდა. გუგუნავა ოპონენტს მთავრობისადმი გურიის მოსახლეობის ლოიალურ განწყობაში არწმუნებს: “...გთხოვთ მიბრძანოთ, ბატონო კორესპონდენტო! რა დროს რომელი ავაზაკი შეიპყრეს და მოკლეს გურიაშიდ გაუცემლად და უღალატებლად? ...ვინ გასცა სახელგანთქმული ფირალი სურგულაძე, რომელიც მოკლა კაპიტანმა ივანე დუმბაძემ? გურულმა გვარით ვანიძემ. ვინ უღალატა ავაზაკ გოგუაძეს, რომელიც მოკლა სენაკის მაზრის უფროსის თანაშემწემ ბატონმა კალანდარიშვილმა? გურულმა გვარად კუკულავამ. ვინ გასცა განდევნილი ჭყონია, რომელიც მოკლა იმ დროს პოლიციის ბოქაულად მყოფმა ბატონმა ჩიგოგიძემ? გურულმა გვარად ჭყონიამ აზნაურმა. ვინ მოკლა ღალატით... განთქმული ავაზაკი მამულაიშვილი, გურულმა გვარად თალაკვაძემ. ვინ გასცა ქუთათელაძე ფირალი, როცა შეცდომით მის მაგიერ აზნაური ვლადიმერ ბერიძე მოკლა _ პოლიციის ბოქაულმა ვაშალომიძემ. გურულმა გვარით ხაჯიბეგოვმა. ვინ მიუყვანა ღალატით ჯვარცმის ეკლესიაზედ ჩასაფრულს სტრაჟებს ავაზაკი ილარიონ დათუნაიშვილი და მისი ამხანაგები დარჩიები, რომელნიც ვეღარ დაირჩინეს და გაექცათ მოდარაჯეთ? _ გურულმა აზნაურმა მგალობლიშვილმა. ვინ გასცა იგივენი ს. ჯუმათშიდ, როცა განსვენებულმა იესე გურიელმა და მაზრის უფროსმა ბ. იაგოროვმა დათუნაიშვილი შეიპყრეს და უმფროსი ძმა დარჩია მოკლეს. გურულმა დამსახურებულმა საწყალმა ნინიძემ, რომელმანაც თავის თავი შესწირა იმავე დროს ავაზაკის გამოსროლილს ტყვია. ვინ უღალატა ორაგვეს გლეხის ბურძგლას სახლშიდ, როცა პოლიციის ბოქაულმა ბ. ჯაფარიძემ შემოჰკრა უიარაღო ხალხით სახლი და გაექცათ სახლიდგან ავაზაკი დარჩია? გურულმა კუნჭულიამ. ვინ გასცა იგივე დარჩია, როცა მაზრის უფროსი თავადი დადიშკელიანი პოლიციის ბოქაულებით და ოცის სტრაჟებით დაუხვდა ღამით ჩასაფრული რკინის გზის ლიანდაგის სუფსის ბოგარზედ და გაუქრათ ავაზაკი ხელიდგან? გურულმა აზნაურმა ანთაძემ... ვინ გასცა... საბრალო გოგიტიძე, რომლის დანაშაულობაც სრულებით აუხსნელი და გამოუძიებელი იყო და ვის დაუჟდა სიკვდილით მისი ღალატი? გურულს გლეხს გვარით ჩხარტიშვილს. მე ვფიქრობ, საკმაო უნდა იყოს ეს საბუთები თქუენის მოსაზრების დასარღვევად და სრული იმედი მაქვს შემდეგშიც მაინც აღარ იქონიებთ ამ აზრს გურულებზედ”.

მიუხედავად წერილში მოყვანილი მაგალითებისა, მოსახლეობის მხრიდან ფირალების მხარდაჭერა ნამდვილად მნიშვნელოვანი იყო. ფირალები ხალხის დიდი ნაწილის თანაგრძნობით და მხარდაჭერით სარგებლობდნენ.

“სჩანს, ყაჩაღის მოქმედება გულსა ფხანს ხალხს, მისი პროტესტი საზოგადოების პროტესტს უახლოვდება, _ წერდა ივერია, _ ყაჩაღის მიდრეკილება საზოგადოების მიდრეკილებას ჰგავს... (საზოგადოება) მწუხარებას, კვნესას, გოდებას და ოხვრას ყაჩაღის პირით ამცნობს ქვეყანას... საზოგადოების ტანჯვაცა და ყაჩაღიც შედეგია თვით ცხოვრების მოუწყობლობისა, უკანონობისა... სასტიკის ღონისძიებით არ მოისპობა ყაჩაღობა. ყაჩაღობას მოსპობს მხოლოდ განათლება, ცხოვრების განკარგება, ადამიანურ ვითარების შექმნა”. ფირალებისადმი ასეთი დამოკიდებულება კი ხშირად უკუეფექტს იძლეოდა და დამღუპველად მოქმედებდა მათზე. ზოგიერთ ფირალს, როგორც ჩანს, ე.წ. დაუსჯელობის სინდრომი გაუჩნდა, ისინი არავის და არაფერს აღარ ერიდებოდნენ და უმეტეს შემთხვევაში, ძალადობრივად ასრულებდნენ სიცოცხლეს.



 ახალი ამბები
  • "ვერავინ გაბედავს ჩოგოვაძეს შეახოცოს ხელი" - ზვიად კვაჭანტირაძეგავრცელებულ ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ ტურიზმის დეპარტამენტის თავმჯდომარეს გიორგი ჩოგოვაძეს თანამდებობას ატოვებინებენ, სოციალურ ქსელში ეხმაურება საპარლამენტო უმრავლესობის წევრი ზვიად კვაჭანტირაძე: -გიორგი ჩოგოვაძემ ძალიან ბევრის, თითქმის შეუძლებელის გაკეთება შეძლო საქართველის ტურისტული პოტენციალის ასეთ დონეზე წარმოჩენისთვის და კიდევ ძალიან ბევრს შეძლებს მომავალშიც.. ვერავინ გაბედავს გიორგი ჩოგოვაძეს შეახოცოს ხელი საკუთარი შეცდომებისთვის და თუნდაც გოლგრილობისთვის.  ჩოგოვაძის მსგავსი უმაღლესი პროფესიონალები სჭირდება საქართველოს სწორედ!. - წელს კვჭანტირაძე. გიორგი ჩოგოვაძეს მხარდაჭერას საზოგადოებისთვის ცნობილი სახეები და ჟურნალისტებიც უცხადებენ. სოციალურ ქსელში ათობით პოსტია იმის შესახებ, რომ ჩოგოვაძის გაშვება ხელისუფლების ყველაზე დიდი შეცდომა იქნება. აღსანიშნავია, რომ ჩოგოვაძის გათავისუფლებას ამ დრომდე არ ადასტურებენ ეკონომიკის სამინისტროში. კომენტარს არ აკეთებს თქვად გიორგი ჩოგოვაძე, რომელსაც არსებული ინფორმაციით ჯემფესტის დაფინანსების გამო სთხოვენ პასუხს და ფესტივალის წარუმატებლობას მას ... ...
  • ნაღობილევში მომხდარი მკვლელობა გახსნილიაშინაგან საქმეთა სამინისტროს გურიის პოლიციის დეპარტამენტის თანამშრომლებმა, ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, 1974 წელს დაბადებული ზ.გ. განზრახ მკვლელობის ბრალდებით დააკავეს. როგორც "გურია ნიუსს" შსს-ში განუცხადეს, გამოძიებამ დაადგინა, რომ ბრალდებულმა ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მერიაში, საკუთარ საცხოვრებელ სახლში, ურთიერთშელაპარაკების ნიადაგზე, მასთან სტუმრად მყოფი, 1988 წელს დაბადებული ბ.ბ. სანადირო თოფიდან გასროლით სასიკვდილოდ დაჭრა და შემთხვევის ადგილიდან მიიმალა. დაჭრილი მამაკაცი გარდაიცვალა. სამართალდამცველებმა ბრალდებული მომხდარიდან მეორე დღეს დააკავეს. პოლიციამ დანაშაულის ჩადენის იარაღი ნივთმტკიცებად ამოიღო. დაკავებული ჩადენილ დანაშაულს აღიარებს. გამოძიება განზრახ მკვლელობის ფაქტზე მიმდინარეობს (საქართველოს სსკ-ს 108-ე მუხლით). ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ნაღობილევში 30 წლის, ქობულეთის მუნიციპალიტეტის მკვიდრი ბაჩი ბოლქვაძე მოკლეს. მკვლელობაში ეჭვმიტანილი ადგილობრივი მკვიდრი, 45 წლის ი ზ.გ-ა. მკვლელობა 14 აგვისტოს გამთენიისას ... ...
  • აფეთქების ხმა _ ბათუმში 4 საცხოვრებელი სახლი იწვისბათუმში, გენერალ აბაშიძის ქუჩაზე აფეთქების ხმა იყო. არსებული ინფორმაციით, შემთხვევის შედეგად არავინ დაშავებულა. ხანძრის გამომწვევი მიზეზი უცნობია. გავრცელებული ინფორმაციით, გაზგასამართი სადგური აფეთქდა. ადგილზე 4 სახლი იწვის. ხანძრის ლოკალიზებას ბათუმის სახანძრო-სამაშველო სამსახურის ბრიგადები ცდილობენ. შემთხვევის  ადგილზე იმყოფება სასწრაფო სამედიცინო დახმარების ... ...
  • ოპოზიცია მმართველ გუნდთან შეხვედრაზე ერთობლივ განცხადებას ავრცელებსოპოზიციური პოლიტიკური პარტიები მმართველ გუნდთან კონსულტაციებზე განცხადებას ავრცელებენ, სადაც ნათქვამია, რომ საკონსტიტუციო რეფორმის პროცესში საარჩევნო საკითხებთან დაკავშირებით კონსენსუსის მისაღწევად მზად არიან ხელისუფლებასთან დიალოგისთვის. „2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებისათვის სრულად პროპორციულ საარჩევნო სისტემაზე გადასვლა, ქვეყანაში სრულფასოვანი საპარლამენტო მმართველობის შემოღებასთან ერთად, იყო ის პოლიტიკური მოცემულობა, რომლის პირობებშიც „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებამ გამოაცხადა საკონსტიტუციო ცვლილებებზე მუშაობის დაწყება საკონსტიტუციო კომისიის ფარგლებში. სწორედ ამ მოცემულობის შესაბამისად შეიმუშავა სახელმწიფო საკონსტიტუციო კომისიამ კონსტიტუციაში განსახორციელებელ ცვლილებათა პაკეტი, რომელიც  „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებამ ერთპიროვნულად და თვითნებურად შეცვალა კონსტიტუციური კანონპროექტის საპარლამენტო განხილვების დაწყებამდე ორიოდე დღით ადრე და პარლამენტში წარმოდგენილ დეპუტატთა მხოლოდ საკუთარი კონსტიტუციური უმრავლესობის ხმებით, ორი მოსმენით უკვე მიიღო კანონპროექტი იმ ახალი პოლიტიკური მოცემულობით, რომ 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნები ჩატარდება არსებული, შერეული (მაჟორიტარულ - პროპორციული) სისტემით, ხოლო მთლიანად პროპორციულ საარჩევნო სისტემაზე გადასვლა მოხდება 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნებისათვის.  თუ “ქართული ოცნების“ ხელისუფლებას მართლაც სურს საკონსტიტუციო ცვლილებების მაღალი ხარისხის საზოგადოებრივ-პოლიტიკური თანხმობის პირობებში განხორციელება და შესაბამისად, მის მიერ ჩიხში შეყვანილი კონსტიტუციური რეფორმის გადარჩენა, ის უპირობოდ უნდა დაუბრუნდეს მის მიერვე შემოთავაზებულ თავდაპირველ პოლიტიკურ მოცემულობას, რომ 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნები ჩატარდება მთლიანად პროპორციული სისტემით."- ნათქვამია განცხადებაში. ოპოზიციის განცხადებით, საარჩევნო სისტემის ყველა სხვა კომპონენტთან დაკავშირებით (როგორებიცაა: საარჩევნო ბარიერი,საარჩევნო ბლოკები და სხვა),საქართველოს ოპოზიციური პოლიტიკური ძალები მზად ვართ „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებასთან მოლაპარაკებები ვაწარმოოთ სუფთა ფურცლიდან. განცხადებას ხელს აწერენ: „ახალი საქართველო“, „ევროპული საქართველო - მოძრაობა თავისუფლებისთვის“, „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“, „ეროვნულ-დემოკრატიული პარტია“, „თავისუფალი დემოკრატები“, „მოძრაობა სახელმწიფო ხალხისთვის“, „სამოქალაქო ალიანსი თავისუფლებისთვის“ და „საქართველოს დემოკრატიული პარტია“. გუშინ საპარლამენტო უმრავლესობის ლიდერმა არჩილ თალაკვაძემ განაცხადა, რომ მმართველი გუნდი ყველა კვალიფიციურ ოპოზიციურ პარტიას მიმდინარე კვირაში შეკრებას და საკონსტიტუციო ცვლილებების გარშემო მსჯელობის განახლებას ... ...
  • გაირყულას კოშკის განახლება დაიწყო (R) საქართველოს  კულტურული  მემკვიდრეობის  დაცვის  ეროვნული  სააგენტოსა  და  თიბისი  ბანკის  მხარდაჭერით, არტ-ვილა  გარიყულას  "კოშკის"  აღდგენა  დაიწყო. პროექტის  მიზანია  არტ-ვილა  გარიყულას  ყველაზე  სახასიათო  არქიტექტურული  დეტალის  „კოშკის"  როტონდის  გამაგრება  და  მისიიატაკისა  და  რიკულებიანი  მოაჯირის  განახლება.  ამის შემდგომ,  როტონდას   თავდაპირველი  ფუნქცია  დაუბრუნდება  სასახლის  მფლობელი  და  მისი  დამპროექტებელი,  როგორც  ადგილობრივები  გადმოგვცემენ,  როტონდას  სანათურივით  იყენებდა  დაგანსაკუთრებულ,  საზეიმო  შემთხვევებში  შუქურასავით  ანათებდა. არტ-ვილა   გარიყულა,   წარსულში  ბოლგარკიაანთ   სასახელე,  სოფელ  გარიყულაში  პოლონური  წარმოშობის  თბილისელმა  სამოქალაქოინჟინერმა  ვასილი  ბოლგარსკიმ  ააშენა 1885 წელს. ბოლგარსკის შესახებ საკმაოდ  მწირი  ინფორმაცია  მოიპოვება  ეროვნულ  არქივში.  ცნობილია,  რომ  ის იყო  ჭრელი  აბანოს  კომუნიკაციების,  დღევანდელი  ეროვნული  გალერეისა  და  უკვე  აღარარსებული  სამხედრო  ტაძრის ინჟინერი. სოფელ  გარიყულაში  მას  ქონდა  საკმაოდ  დიდი  მეურნეობა,  რომელიც  მოიცავდა  მარანს  თავისი  საწნახელითა  და  ქვევრებით  (დღემდემოქმედია),  სამაცივრე მეურნეობას,  ვრცელ ვენახებს და საკონსერვო წარმოებას. გასაბჭოების შემდეგ, ბოლგარსკი გააკულაკეს. მოახდინეს მისი ქონების კონფისკაცია, სააგარაკო მამულში კი სკოლა პანსიონი გახსნეს. მოგვიანებით, შენობა სამხატვრო აკადემიას გადაეცა, მაგრამ საკმაოდ სწრაფად ისევ სახელმწიფოს გამგებლობაში გადავიდა. 80-იანწლებში გავერანებულ, ნახევრადდანგრეულ შენობაში სოფლელები თივას ინახავდნენ. ბოლგარსკიაანთ სასახლის ახალი ისტორია 2000 წელს დაიწყო, როცა თბილისელი მხატვრის, ყარამან ქუთათელაძის ინიციატივით, მოხდატერიტორიის დასუფთავება და ნაგებობის აღდგენა. ამ სამუშაოში, მოხალისეებად იყვნენ ჩართული თბილისის სახელმწიფო სამხატვროაკადემიის სტუდენტები, ქართველი და უცხოელი არქიტექტორები. ნახევრადდანგრეულმა ბოლგარსკიაანთ სასახლემ ახალი ფუნქციაშეიძინა - გარდაიქმნა ხელოვნების რეგიონულ ცენტრად, სადაც , 2000 წლიდან მოყოლებული, უამრავი საინტერესო წამოწყებახორციელდება. დღეს, შენობა ეროვნული მნიშვნელობის არქიტექტურის ძეგლია. ყველა სამუშაო, დაკავშირებული შენობის აღდგენასთან, ტარდებაკულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს მონიტორინგის ქვეშ, არტ-ვილა გარიყულასა და მისი ფესტივალის - Fest I Nova-ს ტრადიციული სპონსორის - თიბისი ბანკის მხარდაჭერით. როტონდა ბოლგარსკიაანთ სასახლის სიმბოლოა. თავის დროზე, ვასილი ბოლგარსკის იქ დამონტაჟებული ჰქონდა სანათური, რომელიცსოფლის თითქმის ყველა ნაწილიდან, შუქურასავით ჩანდა. დღესდღეობით, როტონდა მოითხოვს გამაგრებას, რიკულებიანი ხის მოაჯირისა და იატაკის შეცვლას. ესა არის ის მინიმუმი, რაცსასახლის ამ სახასიათო არქიტექტურული დეტალის წესრიგში მოყვანას სჭირდება საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის ეროვნული სააგენტოს სპეციალისტებმა უკვე დაიწყეს რესტავრაციის პროექტზე მუშაობა, რომლის დასასრულს, სააგენტოსთან შეთანხმებით, მოაჯირების, კიბეებისა და იატაკის გამოცვლა დაიწყება...  ... ...

არქივი

ზაფრანი

ყველაზე სახიფათო ხე მსოფლიოში

მანცინელას ხე, ან როგორც მას...

რას წარმოადგენს ცრემლი

ჯანმრთელი თვალი 6–7 ცრემლს შეიცავს....

ლამაზი ქალები და ასტროლოგია

ჩვენი დაბადების თარიღი, ასევე, ზოდიაქო...

საქორწილო ტრადიციები

ესპანეთის ქალაქ მაფალდაში არის ასეთი...

შოკოლადის ისტორია

1519 წლის ნოემბერში, როდესაც ესპანელი...
კარმიდამო ჩემი

რა უნდა ვიცოდეთ ციანიდის შესახებ მცენარეთა დაცვის საქმეში

ბოლო პერიოდში, ციანიდის ირგვლივ საქართველოში...

როგორ ვიმოქმედოთ ფუტკრის ღალიანობის დასასრულს

აგვისტოსა და სექტემბერში მთავრდება ფუტკრის...

როგორ ვკვებოთ ზაფხულში შინაური ფრინველები

შინაურ, კვერცხისმდებელ ფრინველს რომ მარცვლეულით...

ტყემლის მოდუღების ძველებური წესი

მოსახარშად დადგმულ ტყემალს აუცილებლად ჩააყოლებდნენ...

ჟოლოს ყვავილისა და ნაყოფის სიკეთე ხალხურ მედიცინაში

ჟოლოს გამოყენება, როგორც სამკურნალო, ისე...

ნივრის უნიკალური ნაყენი თავის ტკივილის საწინააღმდეგოდ

ნივრის უთვალავი სიკეთეებიდან, ქრონიკული თავის...

როგორ დავამყნოთ ციტრუსი

საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, პრივატიზაციით...

ზაფხული და მორწყვის თავისებურება

მცენარის განვითარებისთვის, ერთწლოვანია იგი თუ...

ნიადაგის სტრუქტურის გაუმჯობესება სიდერატებით (მწვანე სასუქი)

სიდერატების თესვა ყველაზე შედეგიანია 15...

ნამცხვარი "იმპერატორი"

ჭიქანახევარი შაქარი და ვანილი დავუმატოთ...