"რაფერ შეიქნა ფირალად ნიკოლოზა მეხუზლა"

ისტორია

"რაფერ შეიქნა ფირალად ნიკოლოზა მეხუზლა"

2018 მარ 27 19:07:32

ეგნატე ნინოშვილი ზედმიწევნით კარგად იცნობდა XIX საუკუნის მეორე ნახევრის გურიის სოციალურ-პოლიტიკურ მდგომარეობას, საზოგადოების გუნება-განწყობილებას და მათ დამოკიდებულებას ფირალობისადმი. ამ თემისადმი მიძღვნილი მისი წერილები ივერიაში იბეჭდებოდა. "_ ეშველა, მოჰკლეს! _ მოდის გურიიდან თანისთან ამბავი. ვინ მოკლეს? აი, ღლონტი, მეხუზლაი, დათუნაიშვილი, გოგიტიძე, დარჩია და რა ვიცი, რავდენი კიდევ სხვაი. მერე ვინ არიან ეს ღლონტი, მეხუზლაი, დარჩია, თათრები, "ბურსუმანები”, თუ ჩვენივე მოძმენი? ... გასული წლებისას რომ არ გამოვუდგეთ, მარტო შარშან და წრეულს აგერ ათზე მეტი "ფირალი” მოჰკლეს გურიაში. მერე, იცით, ვინ არიან ეს ფირალები? ცოლშვილიანი კაცები, რომლებიც გუშინ მშვიდი მიწის მუშა იყვნენ, სახელმწიფო ბეგარას იხდიდნენ და თავის მოძმეებთან ცხოვრების მძიმე უღელს ეწეოდნენ. აი, ასეთი ადამიანი რაღაც უხილავი, უბედური გარემოების მიზეზით დღეს ტოვებს ცოლ-შვილს, იღებს ხელში თოფს და ნადირივით გარბის ტყეში, _ ფირალდება!”

ფირალებს, როგორც გარეულ ნადირსა და ცოფიან ძაღლებს ისე დასდევდნენ. მათი მადევრები, უმეტესწილად, სხვა კუთხიდან მივლინებულები ან ჩინმედლებს გამოკიდებული ჩინოვნიკები იყვნენ, რომლებიც არანაირ ანგარიშს არ უწევდნენ ადგილობრივ პირობებს, მთავარია, არ იცნობდნენ ხალხს, მათ წეს-ჩვეულებებს და არც უნდოდათ, რომ გასცნობოდნენ. მათთვის მთელი გურია ეს ფირალებით დასახლებული ქვეყანა იყო, რომლის წამალი მხოლოდ ტყვიაა.  ამჯერად თქვენს ყურადღებას შევაჩერებ ნინოშვილის მიერ ნახსენებ ნიკოლოზ მეხუზლაზე.
ნიკოლოზ მეხუზლა (ზოგიერთ წყაროში მოხუზლა) ოზურგეთის მახლობლად, სოფ. გურიანთაში, ღარიბი ყმა-გლეხის ოჯახში დაიბადა, დაახლოებით, 1855-56 წლებში. ფიზიკურად მეხუზლა საშუალო ტანის, სქელი კაცი ყოფილა (თუმცა, ერთადერთ შემორჩენილ ფოტოზე, სადაც ფირალი სისონა დარჩიასთან ერთად არის გადაღებული, ის მსუქანი კაცის შთაბეჭდილებას არ ტოვებს). იცვამდა ჩაქურას და წუღა-მესტს, იხურავდა ყაბალახს, ატარებდა წვერს. იარაღად ხმარობდა ბერდენას, ორპირიან ფიშტოს და სატევარს.
სხვადასხვა დროს ის მუშაობდა ვაჭართან "პრიკაშიკად”, მანთაშევის ქარხანაში ბათუმში, შემდეგ მიატოვა სამუშაო და კონტრაბადისტობას მიჰყო ხელი. დადიოდა თურქეთში, "თათრული ლაპარაკი ძალიანი ისტავლა”. ერთხანს თურმე "კარტოჟნიკობას ვეჩვიე, ცოტ-ცოტა გიახელია”. კონტრაბანდისტობისთვის დაიჭირეს, მაგრამ გაიქცა და გვარი შეიცვალა: გახდა გუჯაბიძე. შემდეგ დაბრუნდა გურიაში და სოფლის საქმიანობაში ჩაება, მაგრამ ოჯახის სამყოფს მაინც ვერ შოულობდა.   აი, როგორ აღწერს ნიკოლოზ მეხუზლას გაფირალების მიზეზს მისი ძმა სიკო: ”...უწინ ყანაში დიდი ნადურობა იცოდენ, ერჯელ ნიკოლოზაი დაფაიჯეს ნადზე და უთხრეს: ნიკოლოზავ, ჩვენ დევიწყებთ და შენ გუუხმევო. გუუხმო ნიკოლოზამ... მერე, რუმ ისვენებდენ, ნიკოლოზამ დახედა თოხს და თქვა: ამის ნამუშიერმა რა უნდა მიქნასო, საპონს არ მიყიდისო. იგი, რუმ ჩივიან თოხი გეიქნია და გადააგდოვო, არაა მართალი. თოხი არ გადუუგდია, მარტო აგი თქვა და მერე ყანაში არც ჩასულა.” სხვა თანამედროვის თქმით კი: ”ჩევიდა ყანაში, შეხედა, მის თოხს, დაზომა, თოხი ერთი მტკაველი იყო, მერე ყანას შეხედა და თქვა: ამ ერთი ტკაველა თოხით ამხელა ყანა უნდა ვთოხნო და იგიც ჩემი არ იყოსო”. მეხუზლა ყანიდან გამოვიდა, თოფს ხელი დაავლო და ფირალად გავარდა.
მეხუზლასადმი მიძღვნილი ლექსიდან გამომდინარე ის ცილისწამების გამო მოხვდა ციხეში:  უბრალო ცილისწამებით ციხეც მიჩვენეს სამყოფათ. ოთხ წელიწათს ისთე მახჩვენ, სიკვტილს ვნატრობდი საოხათ. ქურდობა, რაზბონიკობა, იქ შევისტავლე სულ ოხრათ, რადგანც კატორღას მიწერდენ, ქე შევიქენი ფირალი;  სხვადასხვა ცნობების მიხედვით, ნიკოლოზ მეხუზლა ბათუმის ციხეში იჯდა ცნობილ ფირალთან, სისონა დარჩიასთან ერთად. იქიდან ის გადაიყვანეს ოზურგეთში, შემდეგ კი ქუთაისის ციხეში, სადაც მეხუზლამ წელიწადნახევარი დაჰყო, მაგრამ 1888 წლის თებერვალ-მარტში ის ციხიდან გამოიქცა.  პოლიცია მას თავს არ ანებებდა და ბოლოს მოინადირა კიდევაც. "წუხელ. ღამის 9 საათზე, შემდეგი დეპეშა მივიღეთ ოზურგეთიდგან: "დღეს ნაშუადღევის პირველ საათზე, სოფელ უჩხუბში პოლიციამ მოჰკლა გავარდნილი ყაჩაღები დათუნაიშვილი და მეხუზლა, რომელთაც თავისის მხრით, მოჰკლეს ოთხი და დასჭრეს ორი კაცი მდევართაგანი” (ივერია, 1892 წ. #10 ).
ივერია შემდეგ ნომერში თემას აგრძელებდა: ”15 ამ თვისას (იანვარს), დილით, პოლიციის ბოქაულის თანაშემწე მგელაძე და აქაურის დრუჟინის აფიცერი ბ-ნი გარდაფხაძე რამდენსამე ჯარისკაცით გავიდნენ ოზურგეთიდგან, პირველი მათგანი წავიდა სოფელ უჩხუბს (ბახვის საზოგადოებაშია) და მევორე მელექედურს (დვაბზუს საზოგადოება), სადაც ფირალთა მომხრეობაში შენიშნული სახლობა უნდა გაეჩხრიკათ. უჩხუბში ბ-ნი მგელაძე დათა მაუჭაძის სახლში სრულიად მოულოდნელად წააწყდება დათუნაიშვილს და მეხუზლას. ასტყდება სროლა... ორი ჯარისკაცი მოკვდება... თოფის ხმა ოზურგეთამდისაც სწვდება და ამასობაში იქაც მიდის ეს ამბავი... თოფისა და ღრიანცელის ხმა ბატონ გარდაფხაძესაც ესმის მელექედურში და ისიც თავის ჯარისკაცებით გაეჩქარება უჩხუბისაკენ, საიდანაც ოზურგეთში ჰგზავნიან კაცს ახალის რაზმისათვის... მეხუზლა გამოდის გარეთ და გარბის. ორი სოფლის კაცი კვდება მეხუზლას თოფით... ყაჩაღი შეამჩნევს ერთს მოხერხებულს ალაგს იქვე ღელეში და შეეფარება, მაგრამ თოფის სროლას მაინც არ სწყვეტს, ყოველის მხრით იგერიებს მდევართ. ბოლოს რამდენიმე თოფი მდევართა ზედიზედ მოხვდება და განუტევებს სულს. აქედგან მდევარნი გასწევენ მაუჭაძის სახლისკენ და აღმოჩნდება, რომ იქ დათუნაიშვილი დაურჩენიათ, რომელსაც, როგორც ეტყობოდა, გაქცევა დაუპირებია.  ...სათქმელი მხოლოდ ისაა, რომ თუ ეს ღრმა თოვლი არა, შესაძლებელი იყო ორივე ყაჩაღი ხელიდგან წასვლოდა პოლიციას...  სოფლელთაგან მოკლულნი არიან მენაბდე და შაფაქიძე, ორივე ცოლ-შვილისა და ოჯახის პატრონი კაცები. ამას გარდა, ორი აქაური დრუჟინის ჯარისკაცები გახდა უბედურების მსხვერპლად, ორი მძიმედ არის დაჭრილი და ერთი მსუბუქად .
სიკო მეხუზლას მოგონებიდან: ”სამი პრისთავი წევიდა მაგის მოკლაზე. მეხუზლა გარეთ გამუარდა. დვაბზუას გახვა. იქინეი მენაბდე მოკლა. მექვაბიშვილი იყო სტრაჟნიკი და კლავი მოსტეხა... დაჭრილი მექვაბიშვილი იხსენებდა: „მეხუზლამ დეიძახა: კაცის სიკვტილი არ მინდა და თავს ნუ შემომაკლავთო. მე პირველ გასროლაზე მომარტყა ტყვია კლავში და წამაქცია... მეხუზლასთან ტარიელა დათუნაიშვილი იყო, იგი იქინე მოკლეს... ამ ჩხუფში უფროსები იყვენ: გარდაფხაძე, ახოტნი კამანდის აფიცერი და დადიშქელიანი... ვოზურგეთის ნაჩანიკი...”
ამ ბრძოლის სხვა მოწმის სიტყვებით: ”მეხუზლა რუმ მოკლენ, მაშვინ იქინეი ვიყავი... მაუჭაძისას იყვენ თურმე იგი და ტარიელა დათუნაიშვილი. ტარიელაც მაგარი კაძახი იყო. ვოზურგეთიდან ჯარი ამევიდა. სოფლებიდან ხევისთავები იყვენ. შეიქნა სახში სროლა. ტარიელა სახში მოკლეს. მამასახნისათ ნამყოფი იყო ერთი ივანე შაფაქიძე. მამასახნისობიდან გაგდებული იყო და ადგილზე დაბრუნება უნდოდა და იფიქრა ახლა ვისახელეფ თავსო, ჩინს მომცემენო. მივარდა მეხუზლას ფილთა თოფით და დუუძახა: ბაწრით შეგკრავო, _ სოფლის კაცმა მომცილდით, ჯარმა მეჩხუბოსო, დეიძახა მეხუზლამ... არ დიეთხუა შაფაქიძემ, მაშვინ ესროლა მეხუზლამ და ჩააწვინა იქინეი. მიორე თოფით მენაბდე მოკლა...” გადმოცემის თანახმად, მეხუზლას დიდი თოვლის მიუხედავად ორი თუ სამი ვერსი გაიარა, მდინარეში ერთი მოხერხებული ადგილი შეარჩია და დიდი ხნის განმავლობაში იგერიებდა მტერს. ბოლოს, ტყვიები რომ გამოელია, თავისი ნებით გამოვიდა საფარიდან, მდევრებმა მას მაშინვე ცეცხლი გაუხსნეს და ადგილზე მოკლეს. მეზუხლას ვაჟკაცობას დიდი შთაბეჭდილება მოუხდენია მის მდევრებზეც, რაც ლექსშიც გამოიხატა: პრისტავები იძახიან: ”ეი, ბოღუ, მალდეცა!”




 ახალი ამბები
  • შინაგან საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელს პროკურატურამ ბრალი წარუდგინა20-21 ივნისის აქციაზე სამართალდამცავთა მხრიდან უფლებამოსილების შესაძლო გადამეტების ფაქტზე მიმდინარე გამოძიების ფარგლებში დაკავებულ  შინაგან საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელს საქართველოს პროკურატურამ ბრალი  საქართველოს სსკ-ის 333-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით  წარუდგინა. კერძოდ, ლ.ი-ს ბრალად ედება მოხელის მიერ სამსახურებრივი უფლებამოსილების ძალადობით გადამეტება, რამაც ფიზიკური პირის უფლების და სახელმწიფოს კანონიერი ინტერესის არსებითი დარღვევა გამოიწვია. საქართველოს გენერალური პროკურატურაში მიმდინარე გამოძიების ფარგლებში მოპოვებული მტკიცებულებების საფუძველზე შინაგან საქმეთა სამინისტროს ერთი თანამშრომელი გუშინ დააკავეს. გამოძიებით დგინდება, რომ მან 2019 წლის 21 ივნისს, გამთენიისას, რუსთაველის გამზირზე,  გადაამეტა თავის სამსახურებრივ უფლებამოსილებას და ფიზიკურად იძალადა  დაკავებულ პირზე. პროკურატურა   სასამართლოს ბრალდებულის მიმართ აღკვეთის ღონიძიების სახით პატიმრობის გამოყენების  შუამდგომლობით ... ...
  • "ქვეყანა ახალ ბატონს ეძებს“ _ გოჩა მირცხულავათუ ამჟამიდელ ვითარებას გავაანალიზებთ, დიდად არაფერი შეცვლილა, გარემოებების გარდა, თორემ მოცემულობა იგივე დარჩა - „ქვეყანა ახალ ბატონს ეძებს“... , _ ამის შესახებ სოციალურ ქსელში ანალიტიკოსი გოჩა მირცხულავა წერს. "თუ ჩვენ არ ვისწავლით ვითარების ობიექტურად გაანალიზებას და მტუან-მართალს მხოლოდ იმის მიხედვით განვსაზღვრავთ ვის ვინ მოგვწონს, არაფერი გამოვა. მესმის, ძალიან რთულია სიმართლის გააზრება და აღიარება განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც მხარე ხარ, ვიღაც მოგწონს, ვიღაც გძულს... მაგრამ, აბა, კარგად გადავხედოთ პოლიტიკურ ცხოვრებას და გავიხსენოთ უმნიშვნელო დეტალები. ჩვენ არაერთხელ გვინახავს გაერთიანებული ოპოზიცია და ეკლექტური ხელისუფლება. მერე? ამ ხელისუფლების კონგლომერატები ისევ ოპოზიციაში... მიზეზებს არ განვარცობ... ჩვენ გვისმოვნებს, როდესაც იმას ვისმენთ ერთ წინადადებად, რაც ჩვენს სურვილებს ემთხვევა. დანარჩენს კი, რამდენსაც არ უნდა გვატყუებდნენ მნიშვნელობა არ აქვს. ანუ ტყუილს "ვაპრავებთ' და მერე თავად ვიჯერებთ. --საოცარი რამეა ცხოვრება, საოცარი. იცით, 2017 წლის 22 ივნისს რა მოხდა? მოიცა, მოიცა, არ დაგაბნევთ, ფეისბუქზე, ჩემს პირად გვერდზე, გამოვაქვეყნე „ჩანაწერი“ – „ქვეყანა ახალ ბატონს ეძებს“... დიდი არაფერი ხო? პრინციპში ვისაც დაგაინტერესებთ ეს ჩანაწერი ახლაც მანდ დევს... სრული პასაჟი და ლაიტმოტივი ამ ჩანაწერის ის არის რასაც სათაურში კითხულობთ. მიზეზები რაც მაშინ ეს დამაწერინა, ფრიად აქტუალური გახლდათ. თუ ამჟამიდელ ვითარებას გავაანალიზებთ, დიდად არაფერი შეცვლილა, გარემოებების გარდა, თორემ მოცემულობა იგივე დარჩა - „ქვეყანა ახალ ბატონს ეძებს“... რა რატომ?--ახლა კი განსჯა - რატომ არ ითხოვდა ოპოზიცია მთავრობის გადადგომას და მხოლოდ გახარიასი? მე ჩემი განმარტებები მაქვს და თავს არ შეგაწყენთ. მაგრამ ნებისმიერ შემთხვაში ეს ქვეყანა არჩევნებამდე უნდა მივიდეს. მივიდეს მინიმალური საგარეო და საშინაო ზიანით. ეს ჩვენ გვჭირდებ,ა ამ ქვეყნის მოქალაქეებს და აქ პრიორიტეტი ვერ იქნება რომელიმე პოლიტიკური პარტიის ან გნებავთ ხელისუფლების დღის წესრიგი. ამიტომ, მე ასეთ ვითარებაში მთავრობის სრულ შემადგენლობას შევცვლიდი. რამდენად პოზიტიური იქნებოდა ეს სახელმწიფოსთვის ამის ახსნასაც არ დავიწყებ. ახალ მთავრობას თუნდაც ოპოზიციასთან ჯანმრთელი და ჯანსაღი დიალოგის წარმოების შანსი უჩნდება. დიალოგი კი თავის მხრივ შეანელებს იმ დაძაბულობისა და ურთიერთზიზღის მუხტს, რითაც საბოლოდ შესაძლოა, ჩვენმა მტერმა, კონკრეტულად ვლადიმერ პუტინმა ისარგებლოს. ვინმესთვის გაუგებარია, მისი "იუდას ამბორი" რას ნიშნავს, მით უფრო იმ მსოფლიო პოლიტიკური დღის წესრიგის გათვალისწინებით, რაშიც რუსეთს ძალიან არასახარბიელო მდგომარეობა აქვს. მაგრამ ირანის ფაქტორით აბალანსებს, ჯერჯერობით, _ წერს ... ...
  • ზაქარია ქუცნაშვილს დეპუტატის უფლებამოვალეობა შეუჩერდაპარლამენტის საპროცედურო საკითხთა კომიტეტმა ზაქარია ქუცნაშვილისთვის სადეპუტატო უფლებამოსილების ვადაზე ადრე შეწყვეტის საკითხს მხარი დაუჭირა. კომიტეტის დღევანდელ სხდომაზე საკითხი კომიტეტის თავმჯდომარე გიორგი კახიანმა წარადგინა. რეგლამენტის გათვალისწინებით, საპროცედურო საკითხთა კომიტეტზე განხილვის შემდეგ საკითხი პლენარულ სხდომაზე კენჭისყრაზე უნდა დადგეს. საპარლამენტო უმრავლესობა განმარტავს, რომ ქუცნაშვილისთვის უფლებამოსილების შეწყვეტა რიგგარეშე სხდომაზე მოხდება, თუმცა, უცნობია, როდის აპირებს მმართველი გუნდი რიგგარეშე სხდომების მოწვევას. ზაქარია ქუცნაშვილმა სადეპუტატო უფლებამოსილების ვადაზე ადრე შეწყვეტა თავად მოითხოვა. მან სადეპუტატო მანდატზე უარი 20 ივნისს, მართლმადიდებლობის საერთაშორისო ასამბლეის გარშემო განვითარებული პროცესების გამო თქვა. ზაქარია ქუცნაშვილი ასამბლეაში ქართული დელეგაციის ხელმძღვანელი იყო. ზაქარია ქუცნაშვილი საქართველოს პარლამენტში თიანეთის, ყაზბეგის და დუშეთის მაჟორიტარი დეპუტატი იყო. იმის გამო, რომ ზაქარია ქუცნაშვილისთვის სადეპუტატო უფლებამოსილების შეწყვეტა 15 ივლისის შემდეგ ხდება, დუშეთში, თიანეთსა და ყაზბეგში მაჟოროტარული არჩევნები აღარ ... ...
  • თბილისში, მშენებარე კორპუსიდან მუშა გადმოვარდა - მამაკაცი ადგილზე გარდაიცვალაუბედური შემთხვევა თბილისში - დოლაბაურის ქუჩაზე, მშენებარე კორპუსიდან მუშა გადმოვარდა. მამაკაცი ადგილზე გარდაიცვალა.  შინაგან საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, მომხდარზე გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 240-ე მუხლის მე-2 ნაწილით დაიწყო, რაც სამთო სამშენებლო ან სხვა სამუშაოების წარმოებისას უსაფრთხოების ნორმების წესის დარღვევას გულისხმობს, რამაც ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა ... ...
  • საათნახევრის განმავლობაში უფასოდ მგზავრობა სამარშრუტო ტაქსითაც იქნება შესაძლებელითბილისის მერია ერთიანი საბილეთო სისტემის შემოღებას გეგმავს, რომლის ფარგლებშიც მგზავრობა შესაძლებელი იქნება როგორც ავტობუსით, ასევე მეტროთი და მიკროავტობუსით. აღნიშნულთან დაკავშირებით დღეს მთავრობის სხდომაზე დედაქალაქის მერმა, კახა კალაძემ განაცხადა.მისი თქმით, სიმართლეს არ შეესაბამება ინფორმაცია, რომ მიკროავტობუსები ცენტრალური უბნებიდან გარეუბნებში გადაინაცვლებს. „სიმართლესთან ახლო არ არის, რომ მიკროავტობუსები გადაინაცვლებენ გარეუბნებში. მიკროავტობუსები მოვა თანხვედრაში ავტობუსებთან და მეტროსთან. ეს ყველაფერი უახლოეს მომავალში იქნება წარმოდგენილი. ჩვენ არასდროს გაგვიყვია ქალაქი ცენტრალურ და გარეუბნებად, ეს მიდგომა კატეგორიულად მიუღებელია. თვითონ რეფორმა არის მნიშვნელოვანი. იქნება ერთიანი სისტემა, ანუ ერთი აღებული ბილეთით შესაძლებელი იქნება იმგზავრო, როგორც ავტობუსით, მიკროავტობუსით, ასევე მეტროთი. ეს ინტეგრაცია არის ძალიან მნიშვნელოვანი. ამასთან დაკავშირებით პრეზენტაცია უახლოეს მომავალში გაიმართება“, – განაცხადა კახა კალაძემ. ამასთან, მერის თქმით, თბილისში მოძრავი მიკროავტობუსების მდგომარეობა კრიტიკას ვერ უძლებს და ახლით მათ შეცვლაზე მოლაპარაკებები მიმდინარეობს. „მიკროავტობუსები 2011 წელს იქნა შემოყვანილი და დღეს მათი მდგომარეობა კრიტიკას ვერ უძლებს. ყველანაირი რესურსი ამოწურული აქვს, შესაბამისად, ჩვენ ვაწარმოებთ მოლაპარაკებებს კერძო კომპანიასთან, რომ მოხდეს მიკროავტობუსების ჩანაცვლება. ამ საქმეს ბოლომდე მივიყვანთ. ქალაქს ეყოლება ახალი მიკროავტობუსები, რომელიც თბილისის მოსახლოებას მოემსახურება“, – განაცხადა კალაძემ დედაქალაქის მთავრობის ... ...

არქივი

ზაფრანი

ახალგაზრდობის შენარჩუნებისთვის

ჰარვარდის უნივერსიტეტის ექიმები, დევიდ სინკლერის...

ქსოვა სტრესს ხსნის

ექიმები ქსოვას ნამდვილ წამალს უწოდებენ,...

რაზე მეტყველებს ადამიანის ნაწერი

სპირალი, წრეები - სხვების პრობლემები...

რა უნდათ ქალებს მამაკაცებისაგან?

მამაკაცები ხშირად ამბობენ, რომ ვერ...

კითხვები, რომელიც აფრთხობს მამაკაცს

მამაკაცები მეტად მგრძნობიარე და ადვილად...

ქალმა არ მოინდომოს თორემ...

ძალიან ბევრი ფიქრობს, რომ ქალმა...
კარმიდამო ჩემი

პიტნის სამკურნალო თვისებები

ამ საოცრად სურნელოვანი და არომატული...

"ჩემი პატარა ვენეცია" მაქვს" _ რას საქმიანობს 80 წლის პურის...

ამირან პეშკოვი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ...

როგორ ვკვებოთ ქათამი, რომ საუკეთესო კვერცხი მოგვცეს

სოფლის პირობებში, როცა შინაურ ფრინველს...

"საქართველოში მოყვანილი მანდარინის ჩირი მსოფლიოში საუკეთესოა"

ოზურგეთში, სოფელ გურიანთაში მცხოვრები იუზა...

დედამიწაზე სიცოცხლის წარმოშობის საიდუმლო

ბრიტანელმა სწავლულებმა, შესაძლოა, გახსნან მეცნიერების...

ეკონომიური დიეტა

ამბობენ, სწორად შერჩეული რაციონი ძვირი...

რა რაოდენობის მარილი გვჭირდება დღეში

მარილი აუცილებელია, რომ ორგანიზმმა სწორად...

წიწიბურა წნევას არეგულირებს

წიწიბურა ადამიანისთვის ძალიან სასარგებლო და...