როდის მიიქცია ბახმარომ ყურადღება და ვინ ააგო პირველი სახლი ბახმაროში

ისტორია

როდის მიიქცია ბახმარომ ყურადღება და ვინ ააგო პირველი სახლი ბახმაროში

2018 აგვ 24 12:06:03

,,ბახმაროს ყურადღება  1850-იანი წლებიდან მიაქციეს. ზაფხულობით აქ მოსულ მეგრელ მწყემსებს ამოყვა ოზურგეთის მაზრის სოფ. გურიანთის მცხოვრები ძმებ ქარცივაძეთაგან  ერთ-ერთი მათგანი ციებისაგან განსაკურნავად. როცა ის ბარში შვებამოცემული დაბრუნდა, მეორე ზაფხულს მეორე ძმა ამოუყვანია, ისიც მოკეთებული დაბრუნებულა. ამის გამო სხვისთვისაც ურჩევიათ მთაში ,,საჰაეროდ” ასვლა...” თედო სახოკია, ,,მოგზაურობანი’.

ბახმაროს ეტიმოლოგია დღემდე დაუდგენელია და ერთიანი აზრი არ არსებობს, პროფესორი იური სიხარულიძე მიიჩნევს, რომ ის წარმოსდგება სვანური სიტყვიდან ,,ბაფს”, რაც ნაბიჯს ნიშნავს, პროფესორ დავით კობიძის აზრით, ბახმარო დაკავშირებულია ბახვისწყალთან და ბახვთან. და ა.შ. ყველაზე პოპულარული ვარაუდი კი ლეგენდას უკავშირდება, რომლის მიხედვით, XVI-XVII საუკუნეებში ოსმალებმა გურიიდან გაიტაცეს თავადის ლამაზი ქალი სახელად მარო.

,,ხელი სტაცა, შავი ბურთით

უმალ პირი გაუტენა,

შესვა ცხენზე და მთებისკენ

გააქროლა, გააჭენა”.

გამტაცებლებს გურულები დაედევნენ და დიდი ხნის დევნის შემდეგ ისინი ბახმაროს მიდამოებში მოამწყვდიეს.

,,ერთი ამბობს: თავს ვუშველოთ,

შევეფაროთ კლდეს და გორებს,

თორემ ბრძოლით ქართველები

წუთი სოფელს მოგვაშორებს,

მხეცებს მისცემს დასაგლეჯათ

აკუწულსა ჩვენსა მძორებს...”

ოსმალებმა ვეღარ შეძლეს ქალის წაყვანა, სამაგიეროდ, ის მოკლეს და მის შიშველ ტანზე დააწერეს მისივე სისხლით ,,ბახ-მარო”, რაც ქართულად ნიშნავს ,,ნახე-მარო”.

„და ისეთი მომხიბლავი

გამოსჩნდა იმ წუთს ქალი,

რომ თათრებსაც უნებურად

შეუჩერდათ ხელს ხანჯალი,

მაგრამ მაინც თავი მოსჭრეს.

მხეცის გული გააჯერეს,

და თეთრ მკერდზე სისხლის მელნით

,,ბახ-მარო”-ო! დააწერეს!

გურულებმაც ნაწამები ქალის საპატივსაცემოდ სწორედ ეს სახელი უწოდეს ამ ადგილს. ამ ლეგენდის საფუძველზე პოეტმა საფო გიგინეიშვილი-მგელაძემ 1918 წელს დაწერა პოემა ,,ბახ-მარო” და უფრო გაამყარა ეს ლეგენდა ხალხის აზროვნებაში (ზემოთ მოყვანილი სტროფები სწორედ ამ პოემიდანაა).

,,ეს აგარაკი ოზურგეთზედ დაშორებულია 30 ვერსით, მდებარეობს აღმოსავლეთ გურიაში და აჭარა-გურიის მთების ნაწილია. სიმაღლე აქვს ბახმაროს 8000 ფუტამდე, ჰაერი არის ცივი, მშრალი და სუფთა... ბახმაროს მეტისმეტ მარგებელ ჰაერს ბევრი დაუბრუნებია უკან, რომლებიც ადრე გაისეირნებდნენ საიქიოსაკენ!” გაზეთი ,,ივერია”, 1904, #190.

ბახმაროს ტყეებს XIX საუკუნეში ფლობდნენ სხვადასხვა ოჯახები: ერისთავები, მაჩაბლები, კეკელიძეები და ნაკაშიძეები. ტყის ფართობი ორი უბნისაგან შედგებოდა _ მეწიეთისა და ასკანის აგარაკებისაგან. 1864 წელს ორივე უბანი გადაეცა გურიის მეტყევეს ოკინჩინს, მაგრამ ჩოხატაურელმა თავადმა მიხეილ ერისთავმა მაინც მოახერხა მისი ერთი ნაწილის თავის გამგებლობაში დაეტოვებინა. 1872 წელს  ოზურგეთის მაზრის უფროსის მუხრანსკის თანხმობით, საეკლესიო მამულების მმართველმა ბლაღოჩინმა ქიქოძემ ბახმაროს ტყე გადასცა გურიის მეტყევეს მარდანოვს. მოკლედ, რომ ვთქვათ, ათეული წლების მანძილზე ბახმაროს უნიკალური სააგარაკო ტყე ხელიდან ხელში გადადიოდა.

,,ექიმმა დავიდიანცმა, დაახლოებით, 30 წ. წინეთ ინახულა ორიოდე ავათმყოფი, რომლებიც შეპყრობილი იყვნენ ტუბერკულოზით და ჰქონდათ, სხვათაშორის, პირიდან სასტიკი სისხლის დენა. ერთი მათგანი იყო ღვდელი ნ. კ. რომელიც ეხლა ცოცხალია (ეს სტრიქონები გასული საუკუნის ოციან წლებში დაიწერა - ი. მ.). აღნიშნულ ავათმყოფებს არ  ჰქონდათ საშვალება სადმე ცნობილ აგარაკზე წასულიყვნენ და ამის გამო ექიმმა ურჩია, მათ სადმე მაღალ ადგილზე წასვლა. ეს ავათმყოფები წაყვნენ მწყემსებს ტყეში და ზაფხული გაატარეს ბახმაროს რაიონში. შემდეგ ისევ ეჩვენენ ექიმ დავიდიანცს დ ამის განცვიფრებას საზღვარი არ ჰქონდა იმ საოცარი ცვლილებების გამო, რომელიც მომხდარიყო ავათმყოფთა ფილტვებში ჰაერის გავლენით... შემდეგ, როგორც მაზრის ექიმმა, მოსთხოვა მაზრის უფროსს ჩაფრები და (1896 წლის 27 ივლისს სამხედრო ფერშალ ა. ვადაჭკორიასა და ექიმ ძიძიშვილთან ერთად -ი.მ.) რაინდული სიმამაცით გაემგზავრა აღნიშნული ადგილის საძებრათ. დიდი განსაცდელის შემდეგ მიაკვლია ექიმმა დავიდიანცმა ბახმარო... და პირველი სახლი ბახმაროში მან ააგო (სახოკიას მიხედვით, პირველი ფიცრული სახლი იქ ნიკიფორე ქარცივაძეს წამოუდგამს _ ი.მ.). შემდეგ ბახმარომ მიიპყრო ხალხის ყურადღება და დაიმსახურა დიდი ნდობა” (ექიმ ა. ინგოროყვას მოგონებებიდან).

სულ მალე ბახმაროს ქომაგი და მცველი გამოუჩნდა იოსებ ათანასეს ძე ქიქოძის სახით. იგი დაიბადა 1846 წლის 28 თებერვალს ოზურგეთის მაზრის სოფელ ბახვში. დაწყებითი განათლება მან ბიძის, გაბრიელ ეპისკოპოსის ოჯახში მიიღო. შრომისმოყვარე ყმაწვილმა წარჩინებით დაამთავრა ქუთაისის სემინარია. 1871 წელს სწავლა განაგრძო პეტერბურგის სატყეო აკადემიაში, რომელიც დაამთავრა 1975 წელს, დაბრუნდა საქართველოში და დაინიშნა ქუთაისის მიწათმოქმედებისა და ქონებათა სამმართველოში ერთ-ერთ უმაღლეს თანამდებობაზე. მომდევნო წელს მას დაევალა გურიის ტყეების აღწერა. შემდეგ კი მას ვხედავთ შორაპნის მეტყევედ. 1876 წელს იოსებ ქიქოძე დანიშნეს გურიის მეტყევის თანამდებობაზე. სწორედ აქედან იწყება მისი ხანგრძლივი და შეუპოვარი ბრძოლა იმ ადამიანთა წინააღმდეგ, რომლებიც წლების მანძილზე ავრცელებდნენ თავიანთ ზედამხედველობას ბახმაროს ტყეზე.

,,მთელი გურია საზაფხულოდ გადის აგარაკ ბახმაროზედ... ყოველ ზაფხულობით არის ფერშალი, ერთ-ერთი ექიმი იგზავნება პატარა აფთიაქით, ავადმყოფებიც ძლიერ ადრე იკურნებიან, იშვიათი შემთხვევაა, რომ მომკვდარიყოს ვინმე. სულ ახსოვთ 3 მომკვდარი. უმეტეს ნაწილად უხდება ჭლექს, სისუსტეს, ცხელებას, ცივებას, თავის ტკივილს და სხვას...” გაზეთი ,,ცნობის ფურცელი”, 1899, #862.

1880 წელს იოსებ ქიქოძემ ოზურგეთის სამოქალაქო სასამართლოში შეიტანა სარჩელი, რათა ბახმაროს ტყეზე სახალხო მმართველობა აღედგინათ. მაგრამ მოგვიანებით, სახალხო მმართველობის ეს წესი დაარღვიეს თომა და დავით ერისთავებმა. ამის საპასუხოდ ქიქოძემ ტყეს მიუჩინა შეიარაღებული მცველები. სულ მალე კი იმასაც მიაღწია, რომ ბახმაროს ტყე სახალხო კუთვნილებად გამოცხადდა. თითქოს ყველაფერი მოგვარდა, მაგრამ 1887 წელს დავით, თომა და გრიგოლ ერისთავებმა, მეუღლეებმა ლიდა მაჩაბელმა და მამუკა სანიკიძემ კვლავ აღძრეს საკითხი ქუთაისის საგუბერნიო ქონებათა სამმართველოში, რათა მათ ეცნოთ მომჩივნების უფლებები ბახმაროს ტყის ნაწილზე. მაგრამ მათი ცდა უშედეგოდ დასრულდა.

,,გასართობი აქ ბევრია: ერთი დიდი როტონდაა, რომელშიაც სდგას რამდენიმე სტოლი, ასევე, არის ნარდი, ლოტო, კარტი, კეგლიც კი არის. საღამოობით გავარდება ხოლმე ბურთი... იმართება ხოლმე ქართული წარმოდგენები, აგერ 5-ჯერ იყო. ამას გარდა, შარშან ბ. ქვარიანმა წაიკითხა ლექციები მეურნეობის შესახებ. ეხლა აქ არის განყოფილება ასკანის წიგნთსაცავ სამკითხველოსი, რომელსაც საკმარისად მოსდის ჟურნალ-გაზეთები” (გაზეთი ,,ცნობის ფურცელი”, 1899, #862).

 1891 წელს იოსებ ქიქოძე დაინიშნა ქუთაისის სატყეო რევიზორად და მას მიენიჭა გენერლის ჩინი. 1909 წლიდან კი მას ნიშნავენ ქუთაისის სატყეო სამმართველოს უფროსის მოვალეობის შემსრულებლად.

,,მოაგარაკეთა რიცხვი (ბახმაროში) ყოველ წლივ 1500 სულამდის ადის და რაც ხანი გადის, უფრო იმატებს. მოაგარაკეთ უფრო ღარიბი ხალხი ეტანება და მათ შორის მოსწავლე-ახალგაზრდობა, რადგან აქ ცხოვრება უფრო იაფი ჯდება სხვასთან შედარებით, მაგალითად, ძალიან იაფად იყიდება: ხორცი, რძე, ყველი, მაწონი, ერბო და სხვა, რომელიც ბლომად იშოვება აქ, რადგან გურიის მთელი ნახირი ბახმაროს ახლომახლო მოჰყავთ საძოვრად (1896 წელს თედო სახოკიას ბახმაროში ყოფნისას, საქონელი თურმე 3-4 კაპიკით უფრო მეტი ღირდა, ვიდრე ოზურგეთში, შაქარი 3 კაპიკით და ა.შ -ი.მ.)...” _ გაზეთი ,,ივერია”, 1904, #190.

იოსებ ქიქოძე საზოგადოებრივ მოღვაწეობასაც ეწეოდა: მისი ინიციატივით ოზურგეთში მოეწყო წყალსადენი, თავის მეუღლესთან ერთად 1889 წელს ბახვში მოაწყო აბრეშუმის პარკებისაგან მზა პროდუქციის დამამზადებელი საამქრო, რითაც ხელი შეუწყო ადგილობრივ, განსაკუთრებით კი ხელმოკლე გლეხობას. ასევე, ცნობილია ფაქტი, როცა ცნობილი მეტყევის, ვლადიმირ მაიაკოვსკის (ცნობილი პოეტის მამა) მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ, იოსებ ქიქოძემ  ქუთაისის სახაზინო სამმართველოს უფროსს მიმართა თხოვნით, რათა მისი ქვრივისთვის და სამი შვილისთვის მაღალი პენსია დაენიშნათ და უნდა ითქვას, მიაღწია კიდევაც ამას...

იოსებ ქიქოძე 1921 წლის ზაფხულში გარდაიცვალა. ის დაკრძალულია ბახვის ეკლესიის გალავანში.

გამოყენებული ლიტერატურა:

ილია ცინცაძე _ „ბახმარო“.

ექიმი გ. მჟავანაძე _ „აგარაკი ბახმარო“.

საფო მგელაძე _ ლეგენდა-პოემა „ბახ-მარო“.




 ახალი ამბები
  • „კომპანიას ერთი სუსტი წერტილი რომ ჰქონდეს, გატყდება“_ ინტერნეტსაფრთხე და რეკომენდაციები„გამოიყენეთ DNSSEC-ი (როგორც ხელმოწერის, ისე ვალიდაციის ზონებში); გამოიყენეთ სანდო DNS სერვერები; გამოიყენეთ ორმაგი ავტორიზაცია (როგორც მომხმარებლების, ისე ქვეკონტრაქტორებისთვის); გამოიყენეთ ძლიერი პაროლები“, ეს ის რეკომენდაციებია, რასაც  საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ „მონაცემთა გაცვლის სააგენტოს“ სამთავრობო კომპიუტერულ ინციდენტებზე სწრაფი დახმარების ჯგუფი CERT.GOV.GE ახალი ჰაკერული საფრთხის გამო, ინტერნეტ მომხმარებლებს აძლევს. როგორც  გავრცელებულ ინფორმაციაშია ნათქვამი, სერიოზული და ფართომასშტაბიანი თავდასხმების შესახებ, აშშ-ის მთავრობამ და უსაფრთხოების წამყვანმა კომპანიებმა ცოტა ხნის წინ გააფრთხილეს. გავრცელებული ინფორმაციით, თავდასხმების უკან ირანელი ჰაკერები დგანან, რომლებსაც ბრალი ედებათ სხვადასხვა სამთავრობო ორგანიზაციისა და კერძო კომპანიის კუთვნილი ელფოსტის პაროლებისა და სხვა მგრძნობიარე მონაცემების მითვისებაში. როგორც Cisco Talos-ის (The Talos Security Intelligence and Research Group ) წარმომადგენელმა განაცხადა, DNSpionage კამპანიის ფარგლებში ჰაკერებმა შეძლეს ლიბანსა და არაბეთის გაერთიანებულ საამიროებში სხვადასხვა სახელმწიფო და კერძო სექტორის წარმომადგენლებისგან ელფოსტისა და სხვა საიდუმლო ინფორმაციის მოპარვა. ამ მიზნით მათ DNS სერვერების გადამისამართება გამოიყენეს, რითაც პირადი ქსელებისა და ვებგვერდების მისამართები ჰაკერების მიერ კონტროლირებად მისამართებზე გადაიტანეს. Cisco Talos-ი იტყობინება, რომ ამ ოპერაციით ჰაკერებმა ხელში ჩაიგდეს SSL დაშიფვრის სერტიფიკატები, რომელთა დახმარებითაც გაშიფრეს დაშიფრული ინფორმაცია და მიითვისეს დიდი რაოდენობის მგრძნობიარე (მათ შორის პირადი) მონაცემი. 2019 წლის 9 იანვარს უსაფრთხოების სერვისების მომწოდებელმა კომპანია FireEye-იმ გამოაქვეყნა ანგარიში (Global DNS Hijacking Campaign: DNS Record Manipulation at Scale), რომელიც აღნიშნული ე.წ. ჰაკერული კამპანიის შესახებ კიდევ უფრო მეტ ტექნიკურ დეტალს გვიზიარებს და კამპანიით დაზარალებულთა შესხებაც გვაწვდის ინფორმაციას. აშშ-ის უსაფრთხოების სამსახურებმა საგანგებო მოთხოვნით მიმართეს ყველა ფედერალურ სამოქალაქო სააგენტოს, რათა გადაამოწმონ მათ ხელთ არსებული ე.წ. DNS კონტროლ-დაფის ავტორიზაციის მონაცემები. ამ მანდატის ფარგლებში, აშშ-ის შიდა უსაფრთხოების დეპარტამენტმა (DHS) DNSpionage-ის კამპანიაში გამოყენებული დომენური სახელებისა და ინტერნეტმისამართების მოკლე ჩამონათვალი გამოაქვეყნა. ამასთან, უსაფრთხოების კომპანია „CrowdStrike“-მაც გამოაქვეყნა პოსტი, რომელშიც კამპანიის ფარგლებში გამოყენებული პრაქტიკულად ყველა ინტერნეტმისამართია დასახელებული. DNS მონაცემები გვიჩვენებს, რომ თავდამსხმელებმა mail.gov.ae-ის (არაბეთის გაერთიანებული საამიროების სამთავრობო ოფისების ელფოსტების მთავარი პორტალია) DNS-ის ჩანაწერები შეცვალეს. საინტერესოა, რომ კამპანიის ფარგლებში გადამისამართებული DNS სერვერების მფლობელი ორგანიზაციების ჩამონათვალი მხოლოდ არაბეთის გაერთიანებული საამიროებით არ შემოიფარგლება. სიაში ასევე მოხვდნენ: nsa.gov.iq: ერაყის ეროვნული უსაფრთხოების მრჩეველი; shish.gov.al: ალბანეთის სახელმწიფო დაზვერვის სამსახური; mailmail.mfa.gov.eg: ეგვიპტის საგარეო საქმეთა სამინისტრო; mod.gov.eg: ეგვიპტის თავდაცვის სამინისტრო; owa.e-albania.al: ალბანეთის ელექტრონული მთავრობის პორტალი; mail.dgca.gov.kw: ქუვეითის სამოქალაქო ავიაციის ბიურო; gid.gov.jo: იორდანიის გენერალური დაზვერვის დირექტორატი; adpvpn.adpolice.gov.ae: VPN მომსახურება აბუ-დაბის პოლიციისთვის; mail.asp.gov.al: ალბანეთის სახელმწიფო პოლიცია; was.gov.cy: კვიპროსის მთავრობის ელფოსტა; webmail.finance.gov.lb: ლიბანის ფინანსთა სამინისტრო; p.pel.eg.eg: ეგვიპტის ნავთობპროდუქტების სამინისტრო; mail.cyta.com.cy: სატელეკომუნიკაციო და ინტერნეტ პროვაიდერი, კვიპროსი; mail.mea.com.lb: შუა აღმოსავლეთის ავიახაზები. როგორც ცნობილია, თავდამსხმელებმა SSL სერტიფიკატების მიღება SSL პროვაიდერების (Comodo და/ან Let Encrypt) მეშვეობით შეძლეს. განხორციელებული რამდენიმე თავდასხმის დეტალები ხელმისაწვდომია cert.sh-ზე, რომელიც საშუალებას იძლევა ვნახოთ ყველა ახლად შექმნილი სერთიფიკატი. ცნობილია, რომ ჰაკერებმა ე.წ. ფიშინგ შეტევით მოიპოვეს ავტორიზაციის ინფორმაციები, შეაღწიეს PCH-ის რეგისტრატორში და EPP პროტოკოლით შეტყობინებების გაგზავნა შეძლეს. EPP ნაკლებად ცნობილი ინტერფეისია, რომელიც ემსახურება როგორც გლობალურ, ისე ლოკალურ DNS სისტემას. ეს პროტოკოლი ჰაკერებს საშუალებას აძლევს შეცვალონ ჩანაწერები რეგიონული რეესტრების DNS სისტემებში. იანვრის დასაწყისში კომპანია Key Systems-ის წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ მათი EPP ინტერფეისიც ბოროტი მიზნებისთვის გამოიყენეს სწორედ მათ, ვინც შეძლეს და მოიპოვეს ავტორიზაციის ინფორმაცია ფიშინგის მეშვეობით. Key Systems-ის წარმომადგენელი აქვე დასძენს, რომ ეს თავდასხმა, მისი გადმოსახედიდან, EPP თავდასხმის ადრეულ ვერსიას წარმოადგენდა. „ამ შეტევის მიზანი იყო ე.წ. რეპრეზენტატებისთვის გაგზავნილი EPP ბრძანებების მეშვეობით DNS სერვერების შეცდომაში შეყვანა. აქედან გამომდინარე, დგება საორჭოფო საკითხი - ახლო მომავალში უნდა დარეგისტრირდეს თუ არა ნებისმიერი EPP ბრძანება", _აღნიშნავს Key Systems-ის წარმომადგენელი. ამ თავდასხმების ერთ-ერთი საინტერესო ასპექტი ისაა, რომ Netnod-ი და PCH-ი DNSSEC-ის (DNS Security Extensions) მმართველ კომპანიებს წარმოადგენენ. DNSSEC-ი ტექნოლოგიაა, რომელიც მიზნად ისახავს ისეთი ტიპის თავდასხმის აღკვეთას, როგორიცაა DNSpionage-ი. DNSSEC-ი ყალბი ან მანიპულირებადი DNS მონაცემების გამოყენების შესაზღუდად მოცემული დომენისთვის ყველა DNS მოთხოვნის ციფრული ხელმოწერით დადასტურებას ითხოვს. DNSSEC-ი, თუ DNS სერვერი განსაზღვრავს, რომ მოცემულ დომენზე მისამართების ჩანაწერი არ შეცვლილა ე.წ. სატრანზიტოში, ადასტურებს დომენს და საშუალებას აძლევს მომხმარებელს გახსნას კონკრეტული ვებგვერდი. თუმცა, თუ ჩანაწერი შეცვლილია ან არ შეესაბამება მოთხოვნილ დომენს, DNS სერვერი არ აძლევს მომხმარებელს კონკრეტულ ვებგვერდზე შესვლის საშუალებას. იმის მიუხედავად, რომ DNSSEC-ი DNSpionage-ის წინააღმდეგ გამოყენებული ეფექტური ინსტრუმენტი შეიძლება იყოს, ინტერნეტის მხოლოდ 20%-ი იყენებს მას. დარგის სპეციალისტები ამბობენ, რომ PCH-ის ყველა ინფრასტრუქტურა DNSSEC-ს იყენებს, თუმცა PCH-ის კლიენტების 13%-ს არ ჰქონდა ეს ინსტრუმენტი სწორად დაკონფიგურირებული და შესაბამისად DNSpionage-ის წინააღმდეგაც ვერაფერს გახდნენ. მათი განცხადებით, PCH-ის ინფრასტრუქტურა DNSpionage-ის თავდასხმის მსხვერპლი 2018 წლის დეკემებრსა და 2019 წლის 2 იანვარს შორის პერიოდში გახდა. თითოეული შეტევის დროს ჰაკერები თავიანთ ფიშინგ შეტევის მექანიზმებს დაახლოებით ერთი საათის განმავლობაში რთავდნენ, ხოლო შემდეგ ქსელს თავდაპირველ სახეს უბრუნებდნენ. თავდამსხმელები მეთვალყურეობის ქსელს საათში ერთხელ რთავდნენ. იმის გათვალისწინებით, რომ ყველაზე თანამედროვე სმარტფონები მოსულ ელექტრონულ წერილებს ავტომატურად იწერენ, ჰაკერებმა ელფოსტის ბევრი მომხმარებლის სახელისა და პაროლის მოკლე პერიოდში მოპოვება შეძლეს. „ირანელები ინტერნეტზე მომენტალური ეფექტის მოსახდენად არ იბრძვიან. ისინი ცდილობენ ინტერნეტის ინფრასტრუქტურაში შეღწევას, რათა დაუშვებელი ქმედებები განახორციელონ და სასჯელსაც თავი აარიდონ“,_ ამბობს დარგის ექსპერტი. ICANN (The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers) არაკომერციული ორგანიზაციაა, რომელიც გლობალური დომენის ინდუსტრიას აკონტროლებს. ამ ორგანიზაციის უსაფრთხოებისა და სტაბილურობის ერთ-ერთი წამყვანი ოფიცერი ამბობს, რომ ყველაფერი მონაცემთა ჰიგიენის ხარისხზეა დამოკიდებული. „დიდი ორგანიზაციები ყურადღებას არ აქცევენ დომენ სერვერებს, ორმაგ ავტორიზაციასა და DNS სერვერების ინფორმაციის უსაფრთხოებას. დღეს კომპანიას თუნდაც ერთი სუსტი წერტილი რომ ჰქონდეს, იგი მაინც გატყდება და ბოროტი მიზნებისთვის იქნება გამოყენებული“, _დასძენს ICANN-ის ... ...
  • მაია ცქიტიშვილი: "ვაგრძელებთ ადგილობრივი თვითმმართველობის ინსტიტუტების გაძლიერებას"მინისტრის საათის ფორმატში პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე გამოსვლისას, საქართველოს ვიცე-პრემიერმა, რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრმა მაია ცქიტიშვილმა აღნიშნა, რომ 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, ხელისუფლების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პრიორიტეტი გახდა რეგიონული განვითარება, ადგილობრივი დემოკრატია და ხელისუფლების დეცენტრალიზაცია. „ის, რომ ჩვენ უკვე მივაღწიეთ მნიშვნელოვან პროგრესს ამ მიმართულებით აღიარა ევროსაბჭომ რეგიონულ და ადგილობრივ ხელისუფალთა კონგრესის 2018 წლის ანგარიშში. კონგრესის ანგარიშმა დაადასტურა, რომ ჩვენი ხელისუფლება კვლავაც აქტიურად აგრძელებს ადგილობრივი თვითმმართველობის ინსტიტუტების გაძლიერებას ხელისუფლების ეტაპობრივი დეცენტრალიზაციისთვის“ - განაცხადა ვიცე-პრემიერმა. მაია ცქიტიშვილმა აღნიშნა, რომ 2019-2025 წლების დეცენტრალიზაციის სტრატეგია და 2019-2020 წლების სამოქმედო გეგმა ყველა დაინტერესებული პირის ფართო ჩართულობით მომზადდა. სტრატეგიის მთავარი პრინციპებია ადგილობრივი თვითმმართველობების უფლებამოსილების გაზრდა, თვითმმართველობების მატერიალური და ფინანსური გაძლიერება და სანდო, გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობის უზრუნველყოფა. სტრატეგიის მომზადების ამ პროცესს კოორდინაციას სამინისტრო უწევდა. მასში ხელისუფლების, თვითმმართველობის და საერთაშორისო ორგანიზაციების წარმომადგენლებთან ერთად მონაწილეობა შეეძლო ყველა მსურველს, ... ...
  • "ოცნების" 9 დეპუტატის კანონპროექტს უმრავლესობა მხარს არ დაუჭერს _ საგანგებო ბრიფინგი პარტიაში"ქართული ოცნების" ცხრა დეპუტატის მიერ მომზადებულ საკანონმდებლო ცვლილებებს, რომლებიც „საერთო სასამართლოების შესახებ“ კანონს ეხება საპარლამენტო უმრავლესობის მხარს არ დაუჭირეს _  ამის შესახებ „ქართული ოცნების“ ცენტრალურ ოფისში, პოლიტსაბჭოს სხდომის დასრულების შემდეგ გამართულ საგანგებო ბრიფინგზე პარტიის აღმასრულებელმა მდივანმა, პარლამენტის თავმჯდომარე ირაკლი კობახიძემ განაცხადა. "საჯარო სივრცეში გრძელდება სასამართლოს საკითხთან დაკავშირებული აქტიური დისკუსია. მმართველმა გუნდმა, რომელიც ყოველთვის უსმენს საკუთარ საზოგადოებას, ამ დისკუსიის ფონზე იმთავითვე მიიღო გადაწყვეტილება უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეობის კანდიდატების არჩევის გადავადების თაობაზე. ამასთან, დაინტერესებული მხარეების ფართო ჩართულობით, დაიწყო უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების არჩევის პროცედურისა და კრიტერიუმების შემუშავება. დაიდო პირობა, რომ კანდიდატები ობიექტური კრიტერიუმების შესაბამისად, ინდივიდუალური და თავისუფალი კენჭისყრის შედეგად დაიკავებენ უზენაესი სასამართლოს მოსამართლის თანამდებობას. უზრუნველყოფილი იქნება უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების შერჩევა იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს მიერ ღია და გამჭვირვალე პროცედურის საფუძველზე, აგრეთვე ანალოგიური ღია და გამჭვირვალე პროცედურის საფუძველზე ჩატარდება მათი არჩევა საქართველოს პარლამენტშიც. მიუხედავად მმართველი გუნდის ამგვარი მიდგომისა, აღნიშნული დისკუსია, სამწუხაროდ, ხშირად, არაჯანსაღ ხასიათს იძენს. პარტიის თავმჯდომარისა და მმართველი გუნდის მიერ, გამოითქვა მზადყოფნა, კონსტიტუციურ ფარგლებში, ემსჯელა მოსამართლეთა უვადო დანიშვნის საკითხზე. თუმცა, საპარლამენტო უმრავლესობის ცალკეული წევრების მიერ, საკუთარ გუნდთან შეთანხმების გარეშე, მომზადდა კანონპროექტი, რომელიც ერთმნიშვნელოვნად ეწინააღმდეგება საქართველოს მოქმედი კონსტიტუციის იმ დებულებებს, რომლებიც, თავის მხრივ, ევროსაბჭოსა და ვენეციის კომისიის რეკომენდაციების საფუძველზე, სასამართლოს დამოუკიდებლობის უზრუნველსაყოფად იქნა შემუშავებული. მხედველობაშია მისაღები ის გარემოებაც, რომ აღნიშნული ინიციატივის ამ ფორმით მიღების შემთხვევაში, საერთო სასამართლოების სისტემაში განახევრდება მოსამართლეთა რაოდენობა და გაღრმავდება პრობლემა სასამართლოების გადატვირთულობისა და საქმეთა განხილვის გაჭიანურების თვალსაზრისით. იმ პირობებში, როდესაც საერთაშორისო პარტნიორების დასკვნების თანახმად, მოსამართლეთა რაოდენობა საქართველოში სულ მცირე 100 მოსამართლით გაზრდას, ოპტიმალურ შემთხვევაში კი - გაორმაგებას საჭიროებს, მოსამართლეთა რაოდენობის განახევრება სასამართლო სისტემას მძიმე პრობლემებს შეუქმნის და შესაძლოა, მისი პარალიზებაც გამოიწვიოს. ზემოაღნიშნული გარემოებებიდან გამომდინარე, ცხადია, ეს კანონპროექტი ვერ მიიღებს საპარლამენტო უმრავლესობის მხარდაჭერას. ამავდროულად, ვაცხადებთ სრულ მზაობას, დაინტერესებულ მხარეებთან კონსულტაციების საფუძველზე, მოვამზადოთ იმგვარი წინადადებები მოსამართლეების უვადოდ დანიშვნის საკითხზე, რომლებიც იქნება შესაბამისობაში საქართველოს კონსტიტუციასთან და ევროსაბჭოს რეკომენდაციებთან, აგრეთვე არ გააღრმავებს პრობლემას სასამართლოს გადატვირთულობის თვალსაზრისით. ამ მიზნით, მივმართავთ ვენეციის კომისიას, ინიციატივის შემუშავების საწყის ეტაპზევე ჩაერთოს აღნიშნულ პროცესში. მმართველი გუნდი აგრძელებს მუშაობას სასამართლო რეფორმის მეოთხე ტალღაზე. სამუშაო პროცესში ჩართულია დაინტერესებული მხარეების ფართო სპექტრი, მათ შორის ჩვენი საერთაშორისო პარტნიორები - ევროსაბჭოს ოფისის, აშშ-ის საელჩოს, ევროკავშირის და გერმანიის საერთაშორისო თანამშრომლობის საზოგადოების წარმომადგენლები, რისთვისაც მათ განსაკუთრებულ მადლობას ვუხდით. ჩვენი ერთობლივი ძალისხმევით, რეფორმის მეოთხე ფაზა, რომელიც მოიცავს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოსა და იუსტიციის უმაღლესი სკოლის რეფორმის, დისციპლინური წარმოებისა და სასამართლოების გადატვირთულობის საკითხებს, დაუყოვნებლივ განახლდება და უპირობოდ დასრულდება მიმდინარე საპარლამენტო სესიის ბოლომდე. ამავე ფორმატში განიხილება მოსამართლეთა უვადო დანიშვნის საკითხიც. მოვუწოდებთ ყველას, ვინც რეალურად არის დაინტერესებული სასამართლო სისტემის დამოუკიდებლობის განმტკიცებით, მისი ეფექტიანობის გაზრდითა და სისტემის მიმართ ნდობის ამაღლებით, ღიად და კონსტრუქციულად ჩაერთონ რეფორმის მეოთხე ტალღის შესახებ დისკუსიაში, რომელმაც 2012 წლის დემოკრატიული გარდატეხის ერთ-ერთი უმთავრესი მონაპოვრის, მართლმსაჯულების დამოუკიდებლობის შემდგომი განმტკიცება უნდა უზრუნველყოს. მმართველი გუნდი იმოქმედებს სახელმწიფოს და საზოგადოების ინტერესების შესაბამისად და შექმნის ყველა პირობას სასამართლო სისტემის დამოუკიდებლობისა და მის მიმართ საზოგადოების ნდობის ამაღლების უზრუნველსაყოფად", _ განაცხადა ირაკლი ... ...
  • ბათუმის საერთაშორისო ჰოსპიტალიდან პაციენტი დაიკარგაბათუმის საერთაშორისო ჰოსპიტალიდან პაციენტი დაიკარგა _ ამის შესახებ ინფორმაციას TV 25  ავრცელებს. ტელეკომპანიის ცნობით, 78 წლის კაცი დაწესებულებაში გუშინ გვიან ღამით, გულის უკმარისობით მოათავსეს, რომელიც ჟანგბადზე იყო მიერთებული. ხანდაზმული სამედიცინო დაწესებულების პალატიდან დღეს, დილით ისე გავიდა, რომ ამის შესახებ პერსონალს და დაცვის სამსახურს არაფერი გაუგია. როგორც ახლობლები აცხადებენ, დაკარგულ პაციენტს ახლა ბათუმის ქუჩებში უშედეგოდ ეძებენ. ბათუმის საერთაშორისო სამედიცინო ჰოსპიტალის პრესცენტრმა ფაქტის შესახებ მედიიდან შეიტყო და ჟურნალისტებს პირობა მისცა, რომ მომხდარს შეისწავლიან და სათანადო რეაგირება ... ...
  • საცხოვრებელ სახლში მომხდარი აფეთქების შედეგად კაცი დაშავდასამტრედიის სოფელი ტოლებში მდებარე ერთ-ერთ საცხოვრებელ სახლში აფეთქება მოხდა, რის შედეგადაც, 58 წლის მამაკაცი დაშავდა. შემთხვევა სავარაუდოდ, ბუნებრივი აირის დაგროვებამ გამოიწვია, რასაც ნგრევა მოყვა. ადგილზე მუშაობდა 2 სახანძრო-სამაშველო ჯგუფი შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გამოძიება სსკ-ის 229-ე პრიმა მუხლის მეორე ნაწილის "ბ" ქვეპუნქტით დაიწყო, რაც ენერგორესურსით სარგებლობის წესების დარღვევას ... ...

არქივი

ზაფრანი

ჰეგემონი ციფრები

ბედის ციფრის გამოთვლის ტექნიკა ჩვენი...

რატომ ეჩვენებათ მთვრალ მამაკაცებს ყველა ქალი ლამაზი

არსებობს ცნობილი რუსული გამოთქმა: ულამაზო...

დედამიწაზე ყველა ცოცხალი არსება გონიერი რომ გახდეს

ერთ მშვენიერ დღეს დედამიწაზე ყველა...

"ტატუ" იმუნურ სისტემას აუმჯობესებს

აქამდე ტატუს (სვირინგი) დანიშნულება, მხოლოდ...

როგორ გამოვიცნოთ პატიოსანი ადამიანი

ყველასთვის ცნობილია, რომ ბილწსიტყვაობა და...
კარმიდამო ჩემი

როგორ უნდა იცხოვროთ ისე, რომ სიმსივნით არ დაავადდეთ

ადამიანები, რომლებიც სიმსივნით იტანჯებიან და...

ოხრახუშს უნარი აქვს განკურნოს დეპრესია, შიზოფრენია და ალცჰეიმერის დაავადება

ბიოაქტიური ნივთიერება, რომელსაც შეიცავს ოხრახუში,...

"ბარი უნდა იცნობდეს მთასა და საქმეზე შეყვარებული და-ძმას"

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მთისპირის მკვიდრი...

რა გავაკეთოთ შემოდგომის მიწურულს საკარმიდამო ნაკვეთებში

ნოემბერ-დეკემბერში აქტიური სამეურნეო სამუშაოები ძირითადად...

პესტიციდების გამოყენებისას უდიდესი სიფრხილეა საჭირო

არსებობს უნივერსალური პესტიციდები, რომლებსაც ერთდროულად...

სიმინდის მოვლა თავიდან უნდა ვისწავლოთ

სიმინდის მოვლა-მოყვანის წესებს დასავლეთ საქართველოს...

რატომ უნდა მოვაშენოთ ბატი

როგორც უხნესი ადამიანები ამბობენ, საქართველოში...

დედოფლის ყვავილს დედოფალივით მოვლა სულ არ სჭირდება

წარსულში ძალზე პოპულარული და მერე...

მოვამზადოთ ნესვის სასმელი

ნესვი გოგრისებრთა ოჯახის ერთ-ერთი ყველაზე...

თაფლის ღვინო _ "თაფლუჭა"

თაფლის ღვინო და არაყი უნიკალური...

"ზამთარშიც გაზაფხულს ვეძებ და "გატყავებულ" გარემოს ვმოსავ"

"კარმიდამო ჩემის" უამრავ რესპონდენტს შორის,...