როდის მიიქცია ბახმარომ ყურადღება და ვინ ააგო პირველი სახლი ბახმაროში

ისტორია

როდის მიიქცია ბახმარომ ყურადღება და ვინ ააგო პირველი სახლი ბახმაროში

2018 აგვ 24 12:06:03

,,ბახმაროს ყურადღება  1850-იანი წლებიდან მიაქციეს. ზაფხულობით აქ მოსულ მეგრელ მწყემსებს ამოყვა ოზურგეთის მაზრის სოფ. გურიანთის მცხოვრები ძმებ ქარცივაძეთაგან  ერთ-ერთი მათგანი ციებისაგან განსაკურნავად. როცა ის ბარში შვებამოცემული დაბრუნდა, მეორე ზაფხულს მეორე ძმა ამოუყვანია, ისიც მოკეთებული დაბრუნებულა. ამის გამო სხვისთვისაც ურჩევიათ მთაში ,,საჰაეროდ” ასვლა...” თედო სახოკია, ,,მოგზაურობანი’.

ბახმაროს ეტიმოლოგია დღემდე დაუდგენელია და ერთიანი აზრი არ არსებობს, პროფესორი იური სიხარულიძე მიიჩნევს, რომ ის წარმოსდგება სვანური სიტყვიდან ,,ბაფს”, რაც ნაბიჯს ნიშნავს, პროფესორ დავით კობიძის აზრით, ბახმარო დაკავშირებულია ბახვისწყალთან და ბახვთან. და ა.შ. ყველაზე პოპულარული ვარაუდი კი ლეგენდას უკავშირდება, რომლის მიხედვით, XVI-XVII საუკუნეებში ოსმალებმა გურიიდან გაიტაცეს თავადის ლამაზი ქალი სახელად მარო.

,,ხელი სტაცა, შავი ბურთით

უმალ პირი გაუტენა,

შესვა ცხენზე და მთებისკენ

გააქროლა, გააჭენა”.

გამტაცებლებს გურულები დაედევნენ და დიდი ხნის დევნის შემდეგ ისინი ბახმაროს მიდამოებში მოამწყვდიეს.

,,ერთი ამბობს: თავს ვუშველოთ,

შევეფაროთ კლდეს და გორებს,

თორემ ბრძოლით ქართველები

წუთი სოფელს მოგვაშორებს,

მხეცებს მისცემს დასაგლეჯათ

აკუწულსა ჩვენსა მძორებს...”

ოსმალებმა ვეღარ შეძლეს ქალის წაყვანა, სამაგიეროდ, ის მოკლეს და მის შიშველ ტანზე დააწერეს მისივე სისხლით ,,ბახ-მარო”, რაც ქართულად ნიშნავს ,,ნახე-მარო”.

„და ისეთი მომხიბლავი

გამოსჩნდა იმ წუთს ქალი,

რომ თათრებსაც უნებურად

შეუჩერდათ ხელს ხანჯალი,

მაგრამ მაინც თავი მოსჭრეს.

მხეცის გული გააჯერეს,

და თეთრ მკერდზე სისხლის მელნით

,,ბახ-მარო”-ო! დააწერეს!

გურულებმაც ნაწამები ქალის საპატივსაცემოდ სწორედ ეს სახელი უწოდეს ამ ადგილს. ამ ლეგენდის საფუძველზე პოეტმა საფო გიგინეიშვილი-მგელაძემ 1918 წელს დაწერა პოემა ,,ბახ-მარო” და უფრო გაამყარა ეს ლეგენდა ხალხის აზროვნებაში (ზემოთ მოყვანილი სტროფები სწორედ ამ პოემიდანაა).

,,ეს აგარაკი ოზურგეთზედ დაშორებულია 30 ვერსით, მდებარეობს აღმოსავლეთ გურიაში და აჭარა-გურიის მთების ნაწილია. სიმაღლე აქვს ბახმაროს 8000 ფუტამდე, ჰაერი არის ცივი, მშრალი და სუფთა... ბახმაროს მეტისმეტ მარგებელ ჰაერს ბევრი დაუბრუნებია უკან, რომლებიც ადრე გაისეირნებდნენ საიქიოსაკენ!” გაზეთი ,,ივერია”, 1904, #190.

ბახმაროს ტყეებს XIX საუკუნეში ფლობდნენ სხვადასხვა ოჯახები: ერისთავები, მაჩაბლები, კეკელიძეები და ნაკაშიძეები. ტყის ფართობი ორი უბნისაგან შედგებოდა _ მეწიეთისა და ასკანის აგარაკებისაგან. 1864 წელს ორივე უბანი გადაეცა გურიის მეტყევეს ოკინჩინს, მაგრამ ჩოხატაურელმა თავადმა მიხეილ ერისთავმა მაინც მოახერხა მისი ერთი ნაწილის თავის გამგებლობაში დაეტოვებინა. 1872 წელს  ოზურგეთის მაზრის უფროსის მუხრანსკის თანხმობით, საეკლესიო მამულების მმართველმა ბლაღოჩინმა ქიქოძემ ბახმაროს ტყე გადასცა გურიის მეტყევეს მარდანოვს. მოკლედ, რომ ვთქვათ, ათეული წლების მანძილზე ბახმაროს უნიკალური სააგარაკო ტყე ხელიდან ხელში გადადიოდა.

,,ექიმმა დავიდიანცმა, დაახლოებით, 30 წ. წინეთ ინახულა ორიოდე ავათმყოფი, რომლებიც შეპყრობილი იყვნენ ტუბერკულოზით და ჰქონდათ, სხვათაშორის, პირიდან სასტიკი სისხლის დენა. ერთი მათგანი იყო ღვდელი ნ. კ. რომელიც ეხლა ცოცხალია (ეს სტრიქონები გასული საუკუნის ოციან წლებში დაიწერა - ი. მ.). აღნიშნულ ავათმყოფებს არ  ჰქონდათ საშვალება სადმე ცნობილ აგარაკზე წასულიყვნენ და ამის გამო ექიმმა ურჩია, მათ სადმე მაღალ ადგილზე წასვლა. ეს ავათმყოფები წაყვნენ მწყემსებს ტყეში და ზაფხული გაატარეს ბახმაროს რაიონში. შემდეგ ისევ ეჩვენენ ექიმ დავიდიანცს დ ამის განცვიფრებას საზღვარი არ ჰქონდა იმ საოცარი ცვლილებების გამო, რომელიც მომხდარიყო ავათმყოფთა ფილტვებში ჰაერის გავლენით... შემდეგ, როგორც მაზრის ექიმმა, მოსთხოვა მაზრის უფროსს ჩაფრები და (1896 წლის 27 ივლისს სამხედრო ფერშალ ა. ვადაჭკორიასა და ექიმ ძიძიშვილთან ერთად -ი.მ.) რაინდული სიმამაცით გაემგზავრა აღნიშნული ადგილის საძებრათ. დიდი განსაცდელის შემდეგ მიაკვლია ექიმმა დავიდიანცმა ბახმარო... და პირველი სახლი ბახმაროში მან ააგო (სახოკიას მიხედვით, პირველი ფიცრული სახლი იქ ნიკიფორე ქარცივაძეს წამოუდგამს _ ი.მ.). შემდეგ ბახმარომ მიიპყრო ხალხის ყურადღება და დაიმსახურა დიდი ნდობა” (ექიმ ა. ინგოროყვას მოგონებებიდან).

სულ მალე ბახმაროს ქომაგი და მცველი გამოუჩნდა იოსებ ათანასეს ძე ქიქოძის სახით. იგი დაიბადა 1846 წლის 28 თებერვალს ოზურგეთის მაზრის სოფელ ბახვში. დაწყებითი განათლება მან ბიძის, გაბრიელ ეპისკოპოსის ოჯახში მიიღო. შრომისმოყვარე ყმაწვილმა წარჩინებით დაამთავრა ქუთაისის სემინარია. 1871 წელს სწავლა განაგრძო პეტერბურგის სატყეო აკადემიაში, რომელიც დაამთავრა 1975 წელს, დაბრუნდა საქართველოში და დაინიშნა ქუთაისის მიწათმოქმედებისა და ქონებათა სამმართველოში ერთ-ერთ უმაღლეს თანამდებობაზე. მომდევნო წელს მას დაევალა გურიის ტყეების აღწერა. შემდეგ კი მას ვხედავთ შორაპნის მეტყევედ. 1876 წელს იოსებ ქიქოძე დანიშნეს გურიის მეტყევის თანამდებობაზე. სწორედ აქედან იწყება მისი ხანგრძლივი და შეუპოვარი ბრძოლა იმ ადამიანთა წინააღმდეგ, რომლებიც წლების მანძილზე ავრცელებდნენ თავიანთ ზედამხედველობას ბახმაროს ტყეზე.

,,მთელი გურია საზაფხულოდ გადის აგარაკ ბახმაროზედ... ყოველ ზაფხულობით არის ფერშალი, ერთ-ერთი ექიმი იგზავნება პატარა აფთიაქით, ავადმყოფებიც ძლიერ ადრე იკურნებიან, იშვიათი შემთხვევაა, რომ მომკვდარიყოს ვინმე. სულ ახსოვთ 3 მომკვდარი. უმეტეს ნაწილად უხდება ჭლექს, სისუსტეს, ცხელებას, ცივებას, თავის ტკივილს და სხვას...” გაზეთი ,,ცნობის ფურცელი”, 1899, #862.

1880 წელს იოსებ ქიქოძემ ოზურგეთის სამოქალაქო სასამართლოში შეიტანა სარჩელი, რათა ბახმაროს ტყეზე სახალხო მმართველობა აღედგინათ. მაგრამ მოგვიანებით, სახალხო მმართველობის ეს წესი დაარღვიეს თომა და დავით ერისთავებმა. ამის საპასუხოდ ქიქოძემ ტყეს მიუჩინა შეიარაღებული მცველები. სულ მალე კი იმასაც მიაღწია, რომ ბახმაროს ტყე სახალხო კუთვნილებად გამოცხადდა. თითქოს ყველაფერი მოგვარდა, მაგრამ 1887 წელს დავით, თომა და გრიგოლ ერისთავებმა, მეუღლეებმა ლიდა მაჩაბელმა და მამუკა სანიკიძემ კვლავ აღძრეს საკითხი ქუთაისის საგუბერნიო ქონებათა სამმართველოში, რათა მათ ეცნოთ მომჩივნების უფლებები ბახმაროს ტყის ნაწილზე. მაგრამ მათი ცდა უშედეგოდ დასრულდა.

,,გასართობი აქ ბევრია: ერთი დიდი როტონდაა, რომელშიაც სდგას რამდენიმე სტოლი, ასევე, არის ნარდი, ლოტო, კარტი, კეგლიც კი არის. საღამოობით გავარდება ხოლმე ბურთი... იმართება ხოლმე ქართული წარმოდგენები, აგერ 5-ჯერ იყო. ამას გარდა, შარშან ბ. ქვარიანმა წაიკითხა ლექციები მეურნეობის შესახებ. ეხლა აქ არის განყოფილება ასკანის წიგნთსაცავ სამკითხველოსი, რომელსაც საკმარისად მოსდის ჟურნალ-გაზეთები” (გაზეთი ,,ცნობის ფურცელი”, 1899, #862).

 1891 წელს იოსებ ქიქოძე დაინიშნა ქუთაისის სატყეო რევიზორად და მას მიენიჭა გენერლის ჩინი. 1909 წლიდან კი მას ნიშნავენ ქუთაისის სატყეო სამმართველოს უფროსის მოვალეობის შემსრულებლად.

,,მოაგარაკეთა რიცხვი (ბახმაროში) ყოველ წლივ 1500 სულამდის ადის და რაც ხანი გადის, უფრო იმატებს. მოაგარაკეთ უფრო ღარიბი ხალხი ეტანება და მათ შორის მოსწავლე-ახალგაზრდობა, რადგან აქ ცხოვრება უფრო იაფი ჯდება სხვასთან შედარებით, მაგალითად, ძალიან იაფად იყიდება: ხორცი, რძე, ყველი, მაწონი, ერბო და სხვა, რომელიც ბლომად იშოვება აქ, რადგან გურიის მთელი ნახირი ბახმაროს ახლომახლო მოჰყავთ საძოვრად (1896 წელს თედო სახოკიას ბახმაროში ყოფნისას, საქონელი თურმე 3-4 კაპიკით უფრო მეტი ღირდა, ვიდრე ოზურგეთში, შაქარი 3 კაპიკით და ა.შ -ი.მ.)...” _ გაზეთი ,,ივერია”, 1904, #190.

იოსებ ქიქოძე საზოგადოებრივ მოღვაწეობასაც ეწეოდა: მისი ინიციატივით ოზურგეთში მოეწყო წყალსადენი, თავის მეუღლესთან ერთად 1889 წელს ბახვში მოაწყო აბრეშუმის პარკებისაგან მზა პროდუქციის დამამზადებელი საამქრო, რითაც ხელი შეუწყო ადგილობრივ, განსაკუთრებით კი ხელმოკლე გლეხობას. ასევე, ცნობილია ფაქტი, როცა ცნობილი მეტყევის, ვლადიმირ მაიაკოვსკის (ცნობილი პოეტის მამა) მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ, იოსებ ქიქოძემ  ქუთაისის სახაზინო სამმართველოს უფროსს მიმართა თხოვნით, რათა მისი ქვრივისთვის და სამი შვილისთვის მაღალი პენსია დაენიშნათ და უნდა ითქვას, მიაღწია კიდევაც ამას...

იოსებ ქიქოძე 1921 წლის ზაფხულში გარდაიცვალა. ის დაკრძალულია ბახვის ეკლესიის გალავანში.

გამოყენებული ლიტერატურა:

ილია ცინცაძე _ „ბახმარო“.

ექიმი გ. მჟავანაძე _ „აგარაკი ბახმარო“.

საფო მგელაძე _ ლეგენდა-პოემა „ბახ-მარო“.




 ახალი ამბები
  • ილია მეორე: სალომე ზურაბიშვილს ხმები არ მოუპარავსხშირად ისმოდა სიტყვები, რომ ხმები მოიპარეს, ქალბატონ სალომეს ხომ არ მოუპარავს. განცხადება ილია მეორემ საკვირაო ქადაგებისას გააკეთა. ინფორმაციას 1tv.ge ავრცელებს.  საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის განცხადებით, საპრეზიდენტო არჩევნები ქართველი ერის გამოცდა იყო, სადაც ხალხმა ბევრი უარყოფითი მხარე გამოავლინა.  „არჩევნების დროს ერთით მეტი ხმაც რომ მიიღოს ადამიანმა, უკვე გამარჯვებულია, ამიტომ მინდა, ვთხოვო ყველას, მთავრობის წარმომადგენლებს, ოპოზიციას, შეურაცხყოფას ნუ მიაყენებს ერთმანეთს, გიყვარდეთ ერთმანეთი, ღმერთი არის სიყვარული და ეს სიყვარული, ეს სიკეთე, რომელსაც თქვენ გამოიჩენთ, ისევ თქვენ დაგიბრუნდებათ. ურთიერთსიმძიმე იტვირთეთ და ესრეთ აღასრულეთ სჯული იგი ქრისტესი. დარწმუნებული ვარ, ჩვენი ერი არ დაეცემა ისე, რომ შური იძიოს, ან ცუდი გაუკეთოს ერთმანეთს. ისევ სიკეთე, სიყვარული და სიმშვიდე უნდა სუფევდეს ჩვენში. მომავალ კვირას არის პრეზიდენტის ინაუგურაცია. ვფიქრობ, ჩვენი ხალხი ღირსეულად შეხვდება ამ ზეიმს. პირველი შემთხვევაა, როცა ქალი არის არჩეული პრეზიდენტად. დალოცვილი და გახარებული გამყოფოთ. ჩვენთან არს ღმერთი“, - განაცხადა ილია ... ...
  • 2019 წლის ბიუჯეტის პროექტის საჯარო განხილვა ოზურგეთშიგასულ კვირას, ქალაქ ოზურგეთში დემოკრატიული ჩართულობის ცენტრში NDI-ის ორგანიზებით და ხელშეწყობით, 2019 წლის ბიუჯეტის პროექტის განხილვა მოეწყო. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერმა კონსტანტინე შარაშენიძემ, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიის საფინანსო-საბიუჯეტო სამსახურის უფროსმა გია მამაკაიშვილმა, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარემ დავით დარჩიამ და ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილემ გიორგი ღურჯუმელიძემ მოკლედ ისაუბრეს წლის მთავარი დოკუმენტის შესახებ. როგორც კონსტანტინე შარაშენიძემ აღნიშნა, მისი ხელმძღვანელობის დროს მსგავსი შეხვედრა პირველად ტარდება. მიუხედავად იმისა, რომ შეხვედრა საჯარო იყო, ბიუჯეტის პროექტის განხილვაზე მხოლოდ ერთი ან ორი თუ იყო ისეთი დამსწრე, რომელიც არ იყო საჯარო სამსახურების, მედიის, ან არასამთავრობო ორგანიზაციის წარმომადგენელი. ოზურგეთის მერის განცხადებით, მომავალი წლის ბიუჯეტიდან თანხების ძირითადი ნაწილი მიმართული იქნება ინფრასტრუქტურულ პროექტებზე, სკოლამდელი და ზოგადი განათლების ხელშეწყობაზე, სოციალურ პროექტებზე, სპორტული და გასართობი მოედნების მშენებლობაზე. "2019 წლის ბიუჯეტის პროექტში არ არის მოცემული გასახორციელებელი პროექტების აღწერილობითი ნაწილი, შუალედური და საბოლოო შედეგები და მათი გაზომვის ინდიკატორები. საბიუჯეტო წლის ბიუჯეტში უნდა აისახოს 2019 წლის გასახორციელებელი პროექტების აღწერილობითი ნაწილი შუალედური ან საბოლოო შედეგები და ინდიკატორები", _ თქვა შეხვედრის დროს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარის მოადგილემ გიორგი ღურჯუმელიძემ. მანვე შეხვედრაზე ისაუბრა იმ რეკომენდაციების შესახებ, რომელიც გაუგზავნა საკრებულოს კომისიის და ფრაქციების წარმომადგენლებმა ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიას. "ბიუჯეტის პროექტში გამოყოფილი ახალი ქვეპროგრამის _ "სოფლის მხარდამჭერი პროგრამების" დაფინანსებაზე წარმოდგენილი ბიუჯეტის პროექტი აღნიშნულ ქვეპროგრამასთან მიმართებაში არ იძლევა შესაძლებლობას, ცალკეული ადმინისტრაციული ერთეულებისთვის განსაზღვრული დაფინანსების ოდენობის შესახებ. მუნიციპალიტეტისთვის დღემდე გადაუჭრელ პრობლემად რჩება შშმ პირთა ინტეგრაციის საკითხი. სამწუხაროდ, არამცთუ მუნიციპალიტეტის ინფრასტრუქტურა, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული შენობაც კი არ არის ადაპტირებული და შშმ პირებზე მორგებული. მიზანშეწონილია, 2019 წლის ბიუჯეტში ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ შენობაში შშმ პირთათვის ადაპტირებული გარემოს შექმნა;  ბიუჯეტში არ არის გათვალისწინებული არც ერთი ახალი საბავშვო ბაღის მშენებლობა, იმ ფონზე, როცა აღსაზრდელთა კონტიგენტის სიდიდის გამო, საბავშვო ბაღების ჯგუფები გადატვირთულია. კომისია მოითხოვს, 2019 წლის ბიუჯეტის პრიორიტეტების დოკუმენტში აისახოს აღნიშნული პრობლემა. ასევე, გათვალისწინებულ უნდა იქნას სკოლამდელ დაწესებულებებში დასაქმებული პერსონალის ხელფასის ზრდა, მინიმუმ, 50 ლარის ოდენობით. მიუხედავად მუნიციპალიტეტის ტერიტორიის დასუფთავების საქმეში მიღწეული ერთგვარი წარმატებისა, კვლავ შეინიშნება აღნიშნული მიმართულებით გარკვეული ხარვეზები. არასაკმარისია დღევანდელ რეალობასთან ადაპტირებული სანაგვე ურნების რაოდენობა", _ თქვა გიორგი ღურჯუმელიძემ. შეხვედრაზე, ასევე, ცნობილი გახდა, რომ სოფლის განვითარების მხარდაჭერის პროგრამის გახორციელება 2019 წლისთვის იგეგმება. "გურია ნიუსი" დაინტერესდა, ჩატარდა თუ არა სოფლის კრებები, რაზეც გია მამაკაიშვილმა გვიპასუხა: "სოფლის განვითარების პროგრამა ადგილობრივი ბიუჯეტიდან დაფინანსდება, ასევე, დამატებით 500 000 ათასი ლარი წამოვა ცენტრალური ბიუჯეტიდან. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერი იმყოფებოდა ფინანსთა სამინისტროში და ეს პროექტები 2019 წელს გახორციელდება. ოფიციალურად სოფლებში დაიგზავნა მიმართვა, რომელსაც ჰქონდა თანდართული ცხრილი, თანხებიც თანაბრად გადანაწილდა. ასევე, ჩატარებულია სოფლებში კრებები. შეივსო ანკეტები, რომლის შევსებაში მოსახლეობა იყო ჩართული და მათ ჩაწერეს იმ პრობლემების შესახებ, რომელიც მომავალ წელს უნდა გადაიჭრას", _ გვითხრა მამაკაიშვილმა. "გურია ნიუსი" დაინტერესდა, თუ რატომ არ ჩატარდა "შემოქმედობა" მაშინ, როცა ჩატარდა სხვა სოფლის დღესასწაულები _ "ასკანობა" და "ექვთიმეობა"; ასევე, როდისთვის იგეგმება ვარლამ სიმონიშვილის ეთნოგრაფიული მუზეუმის გახსნა (მკითხველს შევახსენებთ, რომ შენობა უკვე ერთ წელზე მეტია აშენებულია): "მე კონკრეტული პასუხის გაცემა არ შემიძლია, რატომ არ ჩატარდა "შემოქმედობა", როდესაც ჩატარდა "ასკანობა" და "ექვთიმეობა", მაგრამ ღონისძიებები, რომელიც წელს არ ჩატარდა, გაისად აუცილებლად ჩატარდება", _ გვიპასუხა გია მამაკაიშვილმა. კონსტანტინე შარაშენიძემ მხოლოდ მუზეუმის გახსნის შესახებ გვიპასუხა: "მუზეუმის გახსნა იგეგმება. წელს მანდ იმართება კალანდობა და ასევე, პარალელურად მოხდება მუზეუმის გახსნა". შეხვედრაზე არასამთავრობო ორგანიზაციის _ "ჩვენი შვილების" თავმჯდომარემ ნინო ჭელიძემ აღნიშნა, რომ ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიას ორი პროექტი წარუდგინა: "პირველი პროექტი ეხებოდა ეპილეფსიის დიაგნოზის მქონე პირებისთვის წამლების ყიდვას. მეორე არის პამპერსების პროექტი, რომელიც ითვალისწინებს პამპერსების გადაცემას იმ ადამიანებისთვის, ვისაც ჭირდება, ზოგადად, შშმ პირებს", _ თქვა ნინო ჭელიძემ. გია მამაკაიშვილის ინფორმაციით, 10 დეკემბრამდე უნდა მოხდეს რეკომენდაციების გათვალისწინება და ზუსტად მაშინ გახდება ცნობილი, რა მომავალი უწერია "ჩვენი შვილების" მიერ წარდგენილ ... ...
  • საკრებულოს სხდომა ქალთა ძალადობის წინააღმდეგ სოლიდარობის გამოხატვით დაიწყო5 დეკემბერს, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს სხდომა შედგა. დღის წესრიგის გაცნობამდე, დეპუტატები, საკრებულოსა და მერიის მოხელეები სხდომაზე ნარინჯისფერი სიმბოლიკით გამოცხადდნენ. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის გენდერული თანასწორობის საბჭოს თავმჯდომარემ ლელა საჯაიამ აღნიშნა, რომ ქალთა მიმართ ძალადობის აღმოფხვრის საერთაშორისო დღეს, 25 ნოემბერს გენდერული ძალადობის წინააღმდეგ თექვსმეტდღიანი კამპანია დაიწყო, რომელიც ადამიანის უფლებათა დაცვის საერთაშორისო დღეს, 10 დეკემბერს დასრულდება. _ წარმოდგენილი კვლევებით, გურიაში ქალთა მიმართ ძალადობის ყველაზე ნაკლები მაჩვენებელი ფიქსირდება, მაგრამ ეს თვითდამშვიდების უფლებას არ გვაძლევს. აღნიშნული კამპანიის ფარგლებში, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის გენდერული თანასწორობის საბჭოს ეგიდით, დაგეგმილია, საზოგადოების ინფორმირებულობის მიზნით, საინფორმაციო ღონისძიებების გახორციელება _ ეს იქნება მოსახლეობასთან შეხვედრები თუ ახალგაზრდობის მობილიზება, ქუჩის კამპანიის გამართვა, ასევე, თანამშრომლობა სამოქალაქო სექტორის წარმომადგენლებთან, დაგეგმილი ღონისძიებების გახორციელებაში. სოციალურ ქსელში მოინიშნა სიმბოლო _ ნარინჯისფერი ბაფთა, _ თქვა ლელა საჯაიამ. საკრებულოს 9-საკითხიანი დღის წესრიგი დეპუტატებს საკრებულოს თავმჯდომარემ, დავით დარჩიამ გააცნო. საკრებულოს დეპუტატების და სხდომის მონაწილეთა მთავარი ინტერესი და ყურადღება მიეპყრო საკითხს: "ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის 2018 წლის ბიუჯეტის დამტკიცების შესახებ", ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს 2018 წლის 12 იანვრის დადგენილებაში ცვლილებების და დამატებების შეტანის თაობაზე". საფინანსო-საბიუჯეტო სამსახურის უფროსმა, გია მამაკაიშვილმა ისაუბრა ცვლილებებზე. მან თქვა, რომ შემოსავლების და გადასახდელების ნაწილში ცვლილება 1 653 686,77 ლარით იგეგმება. სპეციალური ტრანსფერი _ ერთი მილიონი ლარი, საქართველოს მთავრობის განკარგულებით, მუნიციპალიტეტს სტიქიის შედეგების სალიკვიდაციოდ გამოეყო. მან, ასევე, განმარტა, რომ კაპიტალური გრანტი 263 086,77 ლარი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფლებში _ ნასაკირალში, ნარუჯაში, ბახვსა და მაკვანეთში საჯარო სკოლების სარეაბილიტაციო სამუშაოების შესრულებას მოხმარდება. "ნაციონალი" დეპუტატი შალვა თავდიშვილი დაინტერესდა, ვისთან შეთანხმებით გადაწყდა აღნიშნულ სკოლებში სარეაბილიტაციო სამუშაოების ჩატარება და მისთვის გამოსაყოფი თანხის ოდენობა. მას უპასუხეს, რომ ყოველივე განათლების სამინისტროსა და საგანმანათლებლო რესურსცენტრის ურთიერთშეთანხმების საფუძველზე მოხდა. გია მამაკაიშვილმა დაასახელა კონკრეტული ციფრები, თუ რომელი მიმართულებით, რა რაოდენობის ხდება ამა თუ იმ სფეროს დაფინანსების ზრდა და განმარტა ამ საჭიროებების მიზნები და მიზეზები _ კერძოდ, 34 000 ლარით მოხდა სახელმწიფო შრომის ანაზღაურების ზრდა, ახალი ფრაქციების შექმნიდან გამომდინარე; 6 000 ლარით _ მუნიციპალური ტრანსპორტის სუბსიდირება; 10 000 ლარი გამოიყო შიდა ქსელის წყალსადენის სამუშაოების შესრულებისთვის; დამატებითი სუბსიდირება _ 200 000 ლარი მიიმართება სკოლამდელი აღზრდის მიმართულებით, რაც ძირითადად, ბავშვთა კვების გაზრდისთვის იქნება გათვალისწინებული და ამ თანხაში არ შედის ფინანსები საახალწლო საჩუქრებისთვის. საკრებულოს წევრები და სხდომის ყველა მონაწილე ოვაციით შეხვდნენ მამაკაიშვილის მიერ, ზოგადი განათლების ხელშეწყობის მიმართულებით, 100%-იანი გრანტის მფლობელი მოსწავლეებისთვის გათვალისწინებული ფულადი ჯილდოს თემას: _ თერთმეტი ასპროცენტიანი გრანტის მფლობელი მოსწავლე გვყავდა წელს, რაც არის სასიამოვნო რეალობა და როცა ბიუჯეტს ვქმნიდით, დასაწყისში, წინა წლების პრაქტიკიდან გამომდინარე, არ იყო გათვალისწინებული, თუ ამდენი წარმატებული მოსწავლე გვეყოლებოდა. ამიტომ, ამ ეტაპზე, ექვს მოსწავლეს, თითოეულს, გადაეცა 3 000 ლარი, ვისაც უფრო გადაუდებლად ესაჭიროებოდა, დანარჩენებს კი მომავალში გადაეცემათ. ასევე, 1 000-1 000 ლარი გადაეცემათ 2017 წელს ქალაქ ოზურგეთის სკოლების კურსდამთავრებულ 6 მოსწავლეს, რომლებმაც, ასევე, 100%-იანი გრანტი მიიღეს და ორი მუნიციპალიტეტის შეერთების შემდეგ, ისინი დაჯილდოვდნენ იმ წესის გათვალისწინებით, რაც ქალაქ ოზურგეთის საკრებულოს მიერ იყო გათვალისწინებული, _ თქვა მამაკაიშვილმა და განმარტა, ამ მოსწავლეებს რომ გული არ დაწყდეთ, ერთი ლამაზი ღონისძიება აუცილებლად გაკეთდება ფულადი ჯილდოს გადასაცემად. 10 000 ლარით გაიზარდა სპორტსმენთა სუბსიდირება, ვინც საერთაშორისო, ევროპულ თუ ქვეყნის მასშტაბით გამართულ ტურნირებზე მუნიციპალიტეტი ასახელეს. გია მამაკაიშვილმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ლეიკემიისა და ონკოლოგიურ დაავადების მუხლის 30 000 ლარით ზრდა აუცილებლობამ გამოიწვია: _ სამწუხაროდ, დიდია დაავადებულთა რიცხვი და დავდექით არასასიამოვნო რეალობის წინაშე, _ თქვა მან. მამაკაიშვილმა დადებითი პასუხი წარმოადგინა დეპუტატ ლელა საჯაიას ინიციატივაზე, კიდევ ერთი ახალი პროგრამის შესაქმნელად მუნიციპალიტეტის ვებგვერდზე, სადაც უსინათლოები ხმოვანი სიგნალით მიიღებენ მათთვის სასურველ ინფორმაციას. თავის მხრივ, ლელა საჯაიამ ისაუბრა ამ პროგრამის დიდ სიკეთეზე: _ უსინათლოები ვერ სარგებლობენ ვებგვერდით და სპეციალური მოწყობილობა ხმოვან ფორმატში გადაიყვანს წერილობით ინფორმაციებს, რაც საკმაო რაოდენობის მოქალაქეებს საშუალებას მისცემს, ეზიარონ ნებისმიერ სიახლეს. გია მამაკაიშვილმა ბოლოს საკრებულოს აპარატისთვის ვიდეოკამერის შეძენის შესახებ ისაუბრა, რის შესახებაც თხოვნით იყო შესული ნანა თავდუმაძე. მისი თქმით, წელს ვერ ესწრება თანხის გამოყოფა, რაც სამომავლოდ მოხერხდება. დარბაზში მიკროფონის მოთხოვნის შესახებაც გაისმა, რაზეც "გურია ნიუსი" არა ერთხელ წერდა. გია მამაკაიშვილმა აღნიშნა, რომ დარბაზი, სადაც ახლა ვიმყოფებით, ნამდვილად ითხოვს ინტერიერის შეცვლას, განახლებას და ამ ნაბიჯის გადასადგმელად უახლოესი მომავალი დააანონსა. ოზურგეთი მუნიციპალიტეტის საკრებულოს აპარატის ანგარიში აპარატის უფროსმა ნანა თავდუმაძემ წარმოადგინა. მან ისაუბრა ინოვაციური ტექნოლოგიების გამოყენების შედეგად შექმნილ მოდელებზე, რომლებმაც საკრებულოს საქმიანობის გამჭვირვალობას, ანგარიშვალდებულებას და მოქალაქეთა ჩართულობის გააქტიურებას შეუწყო ხელი. მან ხაზგასმით გამოყო საკრებულოს თავმჯდომარის დავით დარჩიას და საკრებულოს თითოეული წევრის, როგორც მაღალკვალიფიციური საჯარო მოხელეების როლი იმ შედეგში, რითაც ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულო გამორჩეულია. ნანა თავდუმაძემ ყურადღება გაამახვილა ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში დანერგილი ელექტრონული მმართველობის, მოქალაქეთა ჩართულობის მექანიზმზე, "ღია მმართველობა-პარტნიორობის" ფარგლებში შესრულებულ ვალდებულებათა შესახებ და თქვა, რომ ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მიღწევებზე ისაუბრა ახლახან ქალაქ ვენაში ჩატარებულ ევროპის უშიშროებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის, ეკონომიკური თანამშრომლობის და განვითარების ორგანიზაციის და ანტიკორუფციული ქსელის, აღმოსავლეთ ევროპისა და ცენტრალური აზიისთვის, ორგანიზებით ჩატარებულ სემინარზე, საერთაშორისო ექსპერტებთან შეხვედრისას. საკრებულოს წევრთა მიერ, აპარატის მუშაობა დადებითად ... ...
  • "ელექტროენერგიის მოწოდებაში ხარვეზები, რაც შეიძლება ნაკლებად უნდა იყოს"ელექტროენერგიის მიწოდების საკითხი, დღესდღეობით, მეტ-ნაკლებად ყველგან გადაჭრილია, თუმცა, გეგმიური გამორთვების გარდა, ზოგჯერ, როცა არც ქარია და არც სხვა სტიქიური მოვლენა, უმიზეზოდ გამორთვაც ხდება. _ რაც უნდა გეგმიური შეკეთება იყოს, ორი სოფელი ერთდროულად არ უნდა გამოირთოს. შეიძლება, ისე გაკეთდეს, რომ საწარმოს ხელი არ შეეშალოს. ჩვენთან ასე როცა ხდება, ვზარალდებით და ვცდებით, _ ამბობს შპს "კონჭკათი-ორიათასთვრამეტის" დამფუძნებელი იაშა ცენტერაძე. ციტრუსოვანთა მიმღებ პავილიონში, რამდენიმე აგრეგატი მუშაობს და დაფასოების პროცესს, როგორც თავად ამბობენ, ელექტროენერგიის უეცარი შეწყვეტა ხელს უშლის, საბოლოოდ კი ეს ცუდად ისახება შედეგზე. იაშა ცენტერაძე, ასევე, აღნიშნავს, რომ საწარმოს შესასვლელთან დამონტაჟებულია გაზის და ელექტრომრიცხველები, დგას ელექტრობოძი, რომელიც ხელს უშლის მანქანების თუ ქვეითების გადაადგილებას შენობის მისასვლელთან. _ ჩვენ ვთხოვეთ ენერგოკომპანიის ხელმძღვანელობას ოზურგეთში, რომ ამ საქმეში დაგვხმარებოდა. ჯერ არ მოსულან და იმედია, არ დაგვზარდებიან. მზად ვარ, ისევ ჩემს საკუთრებაში არსებულ მიწის ფართობზე გადავიტანო ბოძი, ოღონდ მოშორებით, ისე, რომ ხელი არ შეგვეშალოს მუშაობაში. რა თქმა უნდა, შესაბამის მომსახურებაში გადავიხდით შესაბამის ღირებულებას. ზოგადად კი, ელექტროენერგიის მოწოდებაში ხარვეზები, რაც შეიძლება ნაკლებად უნდა იყოს, _ თქვა იაშა ცენტერაძემ. "გურია ნიუსი" "ენერგოპრო ჯორჯიას" ოზურგეთის სერვისცენტრის მენეჯერს, გია ნაკაიძეს ესაუბრა: _ თუ დახმარება სურს, ჩვენ რატომ არ მოგვმართა? როდის იყო "გურია ნიუსს" ელექტრობოძები გადაჰქონდა ერთი ადგილიდან მეორეზე? შემოვიდეს განცხადებით და დავეხმარებით. _ მან თქვა, რომ უკვე მოგმართათ. _ არ მოუმართავს. თუ ვინმეს უთხრა სიტყვიერად, მე არ ვიცი. შემოვიდეს განცხადებით. მას საწარმოზე არ აქვს დაფიქსირებული ეს მრიცხველი. საკუთარ სახლში აქვს გახსნილი პავილიონი. თქვენ რატომ მოგმართათ? მოვიდეს განცხადებით და დავეხმარებით. _ ჩვენ თვითონ ვიყავით იქ. სხვადასხვა სახის პრობლემაზე საუბრისას, ითქვა ელექტროენერგიის შეფერხებით მიწოდებასა და ასევე, მრიცხველის და ბოძის გადატანის აუცილებლობაზე. _ გასაგებია, მაგრამ ჩვენთან არ მოსულა. მაშინ მეცოდინებოდა. ელექტროენერგიის გათიშვას და საავარიო გამორთვას შორის არის სხვაობა. პირველ შემთხვევაში ყოველთვის ინფორმირებულია მოსახლეობა. როცა ერთი უბანი ან თუნდაც სოფელი უნდა გამოირთოს, არც ისე მოხერხდება, რომ სადმე ერთ ოჯახში ან ერთ პავილიონში დარჩეს შუქი. საავარიო შემთხვევაში კი დაუყოვნებლივ კეთდება. გეგმიური გამორთვები კვლავ გაგრძელება, მით უფრო, ზამთარი მოდის და ძირითადად, მოწესრიგებული უნდა იყოს ხაზების თუ ბოძების მდგომარეობა. ჩვენ მზად ვართ, მოვემსახუროთ ყველას, მათ შორის, ადამიანს, რომელმაც საწარმო გახსნა და ხალხი დაასაქმა, _ გვითხრა ... ...
  • "სულ კაცები იყვნენ და იქნებ, ქალმა რაღაც კარგი გააკეთოს!"საპრეზიდენტო არჩევნები დასრულდა, ხალხი ახლა იმ დაპირებების შესრულების მოლოდინშია, რომელიც "ქართული ოცნების" ლიდერმა ბიძინა ივანიშვილმა მეორე ტურის დროს გასცა. მეორე ტურში ქალაქ ოზურგეთში, თეატრის მიმდებარე ტერიტორიაზე გამოიკრა ბანერი, რომელიც დღემდე არ ჩამოუხსნიათ. ბანერზე წერია: "დღეს _ ბოროტებას არა, ხვალ _ პასუხები ოცნებისგან!" _ მე ვარ თემურ კილაძე, ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი სოფელ მამათიდან. წელს გურიაში იყო მძიმე პერიოდი და ეს პერიოდი გაგრძელდება მანამ, სანამდე ხელისუფლება დროზე არ მოგვხედავს. არ ვიცი ზუსტად, ფაროსანას ბრალი იყო თუ სხვა პრობლემის, მაგრამ თხილის გარეშე დავრჩით მთელი მოსახლეობა. ძალიან უჭირს ხალხს. სახელმწიფომ უნდა იმუშაოს იმ კუთხით, რომ ხალხს დაეხმაროს და არა თავიანთი ჯიბის გასქელებას მოანდომონ დიდი დრო. თხილისთვის უნდა გამოყონ კომპენსაცია და ეს უნდა მოხდეს სწრაფად. თუ არ გაითვალისწინებენ ხალხის აზრს, მიიღებენ აქციებს და პროტესტს, _ გვიპასუხა თემურ კილაძემ კითხვაზე, რას ელოდა ის ხელისუფლებისგან. _ თუ მოგწონთ ქალი პრეზიდენტი და რას ელოდებით მისგან? _ კარგია და მისასალმებელია, რომ ქალი გახდა პრეზიდენტი და იმედია, გაამართლებს. "ნაცმოძრაობას" მხარს ვერ დავუჭერდი, რადგან მაგათ და როგორ იციან ხალხის მართვა, ყველამ კარგად დავინახეთ მათი ხელისუფლებაში ყოფნის დროს _ ქვეყანა გაანადგურეს და გათელეს. ხალხს ეს ყველაფერი კარგად ახსოვს და არ უნდათ მათი დაბრუნება, _ თქვა თემურ კილაძემ. "გურია ნიუსი" შეეცადა, გაიგო რა მოლოდინი აქვთ ოზურგეთელებს ხელისუფლებისგან და მოსწონთ თუ არა ქალი პრეზიდენტი. სილაურისკენ მიმავალ მიკროავტობუსში დღის 2 საათისთვის ოთხი ადამიანი იჯდა: "დავიღალეთ ამ არჩევნებით, ყოველდღე შეიძლება არჩევნები იყოს და სულ არჩევნებზე საუბრობდეს ხალხი?! ცოტა ხალხისკენაც მოიხედონ და დაინტერესდნენ", _ გვითხრეს მიკროავტობუსის მგზავრებმა. "სულ კაცები იყვნენ და იქნებ, ქალმა რაღაც კარგი გააკეთოს! ძალიან მძიმე ბრალდებები იყო ამ საარჩევნოდ და აღარ გვინდა ამ თემაზე კიდევ საუბარი. რაც შეეხება გასაკეთებელს საქმეებს, შუქი და გზა გვინდოდა და გაკეთებულია, ახლა გაზს თუ შემოიყვანენ კარგი იქნება", _ ასეთია სილაურელების მოსაზრება. მერი ღლონტი: "ველოდებით, გაკეთდეს რამე _ რაც დაგვპირდა და რაც არ დაგვპირდა. პირველ რიგში, მისახედია ჯანდაცვის პროგრამებისთვის. კი, ბატონო, ამ კუთხით კეთდება რაღაც, მაგრამ კიდევ გასაკეთებელია ბევრი რამ. წამლები ისეთი ძვირია, რომ ხშირად ვერ ვყიდულობთ და ღმერთის იმედად ვარ. ჯანმრთელობაა პირველ რიგში მთავარი. ასევე, მისახედია ეკოლოგია _ რას ვსუნთქავთ, კაცმა არ იცის, ჭრიან ხეებს, იწვება ტყე-პარკები და ამ კუთხით ბევრია სამუშაო. დაეხმარონ, ასევე, სოციალურად დაუცველებს და პენსიონერებს". ლალი შალიკავა: "ძალიან ბევრი ახალგაზრდა არის ბანკების "შავ სიაში", ვალები აქვთ და იმედია, ის პროგრამა, რომელიც დაანონსდა, აუცილებლად ამოქმედდება. უჭირთ ახალგაზრდებს, სამუშაო ადგილები არ აქვს და რა ქნან? მივიდნენ ბანკში, აიღეს სესხი, მაგრამ შემდეგ ვერ იხდიან. მე სოფელი ძიმითიდან ვარ, საქმეები კეთდება სოფელში, უკმაყოფილო არ ვარ, მაგრამ დასაქმების პროგრამა, რაც უფრო ფართო იქნება, უფრო მეტად ამოისუნთქავს ხალხი". დიმიტრი ღლონტი: "უკეთესი ცხოვრება გვინდა და მგონი, ამის უფლება გვაქვს. თუ დაგვპირდნენ, უნდა შეგვისრულონ. რაც უფრო მეტად მიხედავენ ხალხს, მით უფრო მეტი მხარდაჭერა ექნება არჩევნებზე ხალხისგან". ლილი გურიელი: "ხალხისთვის უნდა იყოს ხელისუფლება, რადგან ჩვენი არჩეულები არიან. პირველ რიგში, მისახედია სოციალური დაუცველი ფენა, შემდეგ დასაქმება, რადგან უამრავი ადამიანია ... ...

არქივი

ზაფრანი

პირველი ჭკვიანი სექს-რობოტი ქალებისთვის

ქალებისთვის შესაძლებელი ჭკვიანი სექს-რობოტების შეძენა...

რატომ უნდა შეწყვიტოთ სახლში ფეხსაცმლით სიარული

ყველას გვიყვარს ლამაზი და მოხდენილი...

ნიუტონს ვაშლი თავში არ დასცემია...

წარმოგიდგენთ რამდენიმე საინტერესო ფაქტს ისააკ...

საინტერესო ფაქტები გველების შესახებ

გველების ხილვადობა, დაახლოებით, 2, 5...

მსოფლიოში ყველაზე მაღალი ერი

როგორც გაირკვა, მსოფლიოში ყველაზე მაღალი...

მომავალი სამყაროს პროგნოზი 2030 წლამდე

2019 წელს მავთულები და კაბელები...
კარმიდამო ჩემი

"ზამთარშიც გაზაფხულს ვეძებ და "გატყავებულ" გარემოს ვმოსავ"

"კარმიდამო ჩემის" უამრავ რესპონდენტს შორის,...

მოახლოებული ზამთარი და პირუტყვის მოვლა-დაბინავება

ზამთრის მოახლოებისას, შინაურ მსხვილფეხა თუ...

როგორ მოვსპოთ ზამთრის განმავლობაში ნიადაგში მავნებლები

დეკემბრიდან, ჩვენს ბაღ-ბოსტნებში, როცა უკვე...

ბროწეული _ გახდომის საუკეთესო საშუალება

ბროწეული, არა მარტო დეპრესიისა და...

შეიძლება თუ არა ცხოველის წლოვანების ზუსტად დადგენა

იშვიათია, ალბათ, ადამიანი, რომელიც ვერ...

მანჭკვალას გამოყენება ძველებური და განახლებული მეთოდით

როგორც ვიცით, სოკოები უმდაბლესი უქლოროფილო...

როგორ დავამზადოთ კივისა და ფეიჰოას ჩირი შინაურ პირობებში

ზოგადად, ჩირის დამზადება ჩვენში ხალხური...

ნიადაგში სასუქების შეტანის სამი წესით უნდა ვიმოქმედოთ

სხვადასხვა აგრარული კულტურების მოსავლიანობა საგრძნობლად...

დეკორატიული მანდარინი _ ოფისებისა და საოჯახო სივრცეების სეზონური მშვენება

დეკორატიულ ციტრუსოვნებშიც არსებობს სხვადასხვა ფორმისა...

მოვამზადოთ "ნარჩენების ჭრელი მჟავე"

უამრავი სახეობის მჟავეულებთან შედარებით, ჩვენ...

მექსიკური ტორტილია და ბურიტო

მექსიკური სამზარეულოს ძირითადი ელემენტები _...

ფრანგული სალათა

საჭირო მასალა: ორი ცალი მოხარშული...