"ურთიერთპატივისცემისა და ურთიერთგაგების საუკეთესო ნიმუში" _ შალვა მახარაძის მოგონებებიდან

ისტორია

"ურთიერთპატივისცემისა და ურთიერთგაგების საუკეთესო ნიმუში" _ შალვა მახარაძის მოგონებებიდან

8 აპრ. 2019, 15:48:28

სიკვდილამდე რამდენიმე წლით ადრე მამაჩემმა შალვა მახარაძემ რამდენიმე გვერდიანი ნარკვევი გამოსცა, რომელიც ეხებოდა მის მშობლიურ სოფელს ნაღობილევს.

,,შევეცდები აღვწერო სოფელ ნაღობილევის მკვიდრთა და წინაპართა საქმიანობა, რომლის მომსწრე თავად ვიყავი ან მსმენია მშობლების, მეზობლების და საერთოდ ჩვენი სოფლის მკვიდრთაგან.

ჩვენს სოფელში და გურიაში შეძლებისდაგვარად ჰყავდათ ხარები, კარგად გაწყობილი ურემი, კავი, რომელიც შემდეგ შეცვალა რკინის გუთანმა. ფარცხი (ჩელტი) და სხვა ყოველგვარი ხელსაწყოები და ნივთები, რაც საჭირო იყო სოფლის მეურნეობისათვის. ჰყავდათ ძროხები, თხები, ღორები, ინდაურები, ბატები, იხვები. მოჰყავდათ სიმინდი, სოიო, ბრინჯი, ლობიო, ღომი ცერცვი, ხაპი, ცოცხი და ასევე ყოველგვარი ბოსტნეული და ბახჩეული. შემდეგ შემოვიდა ჩაისა და ციტრუსების კულტურები, ხილეულიდან აშენებდნენ ნაცარა ვაშლს, დემირა ვაშლს, მსხალს, ატამს. მიკადოს და სხვა ხილს, მოჰყავდათ თხილი.

სახლის ეზოში გაკეთებული ჰქონდათ ჭა, თუ ოჯახს არ გააჩნდა ასეთი, წყალს იღებდნენ მეზობლის ჭიდან.

მიწაში ჩაფლული ჰქონდათ ჭურები (ქვევრები), რასაც, ძირითადად, იყენებდნენ ხილის, ჭაჭისა და ანწლის ჩასაყრელად შემდგომ ოტკის (რუსული სიტყვიდან водка ) - არყის გამოხდის მიზნით. გააჩნდათ არყის სახდელი ხელსაწყო. საკარმიდამოში ჰქონდათ პატარა ტყე აკაციის, რცხილის თუ სხვა ხეების. ჰქონდათ ვენახი, ხეებზე გაშენებული ადესა, აგრეთვე ცოლიკაური, ციცქა და აგრეთვე ე.წ. დაბალი ვენახი (ნოეს ყურძენი).

ყველა გურულს ჰქონდა საცხოვრებელი სახლი. ამის გარდა სამზარეულო სახლი (იგივე ქუხნა), რომლის შუა ადგილას დადგმული იყო კერია და ინთებოდა შუა ცეცხლი.

კერიის თავზე გაკეთებული იყო ხის სამაგრები, სადაც იფუტებოდა (იბოლებოდა) ღორის ხორცი. სახლის სხვენში ინახავდნენ ახლადდაკრეფილ თხილს, რომელიც შეიბოლებოდა და უაღრესად გემრიელი იყო.

სამზარეულო სახლის უკან მიდგმული იყო საქონლის საზამთრო სადგომი (გურიაში ახორს უძახიან), სადაც ცალ-ცალკე თვასდებოდა საქონელი, რომლისთვისაც ძირითად საკვებად იყენებდნენ თივას, სიმინდის ჩალასა და სოიოს. ჰქონდათ საქონლის საზაფხულო სადგომი (ჩიხი), სადაც შერეკავდნენ საქონელს და ჩიხი იმდენად სრული იყო, რომ პირუტყვს ცალ-ცალკე დაბმა არ სჭირდებოდა.

ეზოში ჰქონდათ სასიმინდე (ნალია), ზოგს რამდენიმე, სადაც სიმინდს ინახავდნენ. სოფლის გლეხობას ნალია აგრეთვე ჰქონდა ეზოს გარეთ, იქ სადაც სიმინდი მოჰყავდა და მოყვანილ სიმინდს მარტის თვემდე ადგილზე ინახავდნენ. სასიმინდეს დაკეტვა არ სჭირდებოდა, არავის აზრად არ მოუვიდოდა მისი მოპარვა (სხვათაშორის, ჩემმა ძმამ ბაბუაჩვენის ნალია დაშალა და თბილისში ჩამოიტანა. ახლა ის ბაგების ეზოში დგას-ი.მ.).

ჰქონდათ და ზოგიერთს ამჟამადაც აქვს კოპიტის ხის სქელი ძელებისაგან აშენებული პროდუქტების შესანახი სათავსო  ბეღელი, რომელშიც ვერ შედიოდნენ მღრღნელები. ხშირად ბეღლის წინ დახურულ ადგილას გაკეთებული ჰქონდათ ჩამური, რომლითაც ცეხვავდნენ (კანს აცლიდნენ) ბრინჯს და ღომს.

საკალანდო ღორს ასუქებდნენ ისე, რომ საღორედან გარეთ არ უშვებდნენ (მოძრაობის დროს ღორი კარგად არ სუქდებაო). ასევე სპეციალურად წნელით დამზადებულ სადგომში (გურულად გორძღოში) ამწყვევდნენ ფრინველებს და იმდენ საკვებს აძლევდნენ, რამდენის ჭამაც შეეძლო. ინდაურს აყლაპებდნენ გარჩეულ ნიგოზს, რათა მას ჰქონოდა ყვითელი და სასიამოვნო ხორცი. როცა ღორს დაკლავდნენ, მის ხორცს აწყობდნენ ხის დიდ კასრში, სადაც ჩასხმული იყო მარილიანი წყალი. დაახლოებით სამი კვირის შემდეგ როცა ხორცს ამოიღბდნენ და დაჰკიდებდნენ ქუხნის შუა ცეცხლის თავზე მოწყობილ საკიდზე, ხორცი ნელ-ნელა იფუტებოდა და საუკეთესო გემოსი ხდებოდა. ღორის მუცლის ქონს ადნობდნენ, მოათავსებდნენ ქილებში და ის კარაქის მაგივრობას სწევდა.

მოკრეფილ ხილს ინახავდნენ საცხოვრებელი სახლის სხვენში (ჭერსა და სახურავს შუა), ხოლო ციტრუსებს ინახავდნენ ბეღელში თივიან ყუთში.

მაღალ ხეებზე გაშვებულ ყურძნის მოსაკრეფად ჰქონდათ აგრეთვე გოდორი (გიდელი) და სხვა საჭირო ნივთები. გააჩნდათ ღვინის დასაწურად საწნახელი.

დიასახლისები ამზადებდნენ გურულ ცხარე და გემრიელ კერძებს. ჭადს, პურსა და ხაჭაპურს აცხობდნენ ქვის კეცზე. ამზადებდნენ გემრიელ ღომსა და საცივს...

ჩვენი სოფლის მცხოვრებთ ერთმანეთთან ჰქონდათ კარგი, ჯანსაღი ურთიერთობა, არ იყო ქურდობა, არ იკეტებოდა სახლის კარები.

მახსენდება ერთი შემთხვევა. დაახლოებით, 1935-36 წლებში ჩვენს სოფელში გაჰყავდათ მოასფალტებული გზა, რომლითაც ქ. ოზურგეთი  მოკლე მანძილით უკავშირდებოდა სოფელ ნატანებს ჩვენი სოფლის გავლით. კოლმეურნეობის გამგეობის გადაწყვეტილებით, მამაჩემი კირილე დანიშნული იყო ბრიგადირად გზის მშენებლობაზე. ერთხელ სადილის დროს მამაჩემს სახლში მოჰყვა რამდენიმე კაცი. დედაჩემი მათ არ ელოდა და გამოცხობილი ჰქონდა მხოლოდ ერთი კეცი ჭადი, რაც, რა თქმა უნდა, სტუმრებისათვის საკმარისი არ იყო. დრო კი არ ითმენდა. ჩვენს მეზობლად მარცხენა მხარეს ცხოვრობდა ლავრენტი მახარაძის, ხოლო მარჯვნივ გრიგოლ გობრონიძის ოჯახი. მამა გადავიდა მათთან გამომცხვარი ჭადის მოსატანად. სახლში არავინ დახვდა, გამომცხვარი ჭადი კი ქვის კეცზე იდო. მამაჩემმა აიღო ჭადი და სტუმრებს გაუმასპინძლდა. ამის გამო მეზობელს არანაირი წყენა არ გამოუთქვამს. ეს იყო მეზობლობის ურთიერთპატივისცემისა და ურთიერთგაგების საუკეთესო ნიმუში...”




 ახალი ამბები
  • კოლეჯ „ჰორიზონტში" საშემოდგომო მიღება მიმდინარეობსკოლეჯ „ჰორიზონტ“-ში საშემოდგომო მიღება მიმდინარეობს. პროფესიული განათლების მიღების მსურველებს შესაძლებლობა აქვთ დაეუფლონ შრომის ბაზარზე მოთხოვნად შემდეგ პროფესიებს: ელექტროობა, თმის მომსახურება, კულინარიის ხელოვნება, სამკერვალო წარმოება, სკოლამდელი აღზრდა (მისანიჭებელი კვალიფიკაცია - უმაღლესი პროფესიული კვალიფიკაცია სკოლამდელ აღზრდაში), ბუღალტრული აღრიცხვა (მისანიჭებელი კვალიფიკაცია - უმაღლესი პროფესიული კვალიფიკაცია ბუღალტრულ აღრიცხვაში). პროფესიულ განათლებაში  მიმდინარე რეფორმის ფარგლებში, საშემოდგომო მიღებიდან, კოლეჯი „ჰორიზონტი“ ინტეგრირებული პროგრამების განხორციელებით, სწავლების ახალ შესაძლებლობას სთავაზობს საბაზო განათლების მქონე პირებს. აღნიშნულ პროგრამებზე სწავლის დასრულების შემდეგ, კურსდამთავრებულები სრული ზოგადი განათლების ატესტატთან გათანაბრებულ დიპლომს მიიღებენ, რაც მისცემთ შესაძლებლობას, სურვილის შემთხვევაში სწავლა განაგრძონ უმაღლეს სასწავლებლებში. 2020 წლის მიღებაზე, კოლეჯი შემდეგ ინტეგრირებულ პროგრამებზე სწავლებას სთავაზობს სტუდენტებს: ელექტროობა, რესტორნის მომსახურება, კომპიუტერული ქსელები და სისტემები. კოლეჯი „ჰორიზონტი“ 2020 წლის შემოდგომას უამრავი სიახლით ხვდება, მათ შორის ახალი ინტეგრირებული და V დონის პროფესიული პროგრამებით. კოლეჯში ყოველწლიურად 300-მდე სტუდენტი სწავლობს, კურსდამთავრებულთა დასაქმების საშუალო მაჩვენებელი 77%-ს შეადგენს. საშემოდგომო მიღებაზე რეგისტრაცია III, ინტეგრირებულ (IV) და V დონის პროგრამებზე 10 აგვისტომდე გაგრძელდება. სწავლის მსურველებს, ასევე, შესაძლებლობა აქვთ გაიარონ ელექტრონული რეგისტრაცია ვებგვერდზე https://vet.emis.ge/#/. სწავლა სრულად ფინანსდება სახელმწიფოს მიერ. ... ...
  • წელს ბახმაროში დოღი არ ჩატარდებაწელს, ბახმაროში ფერისცვალების დღესასწაულზე ტრადიციული დოღი არ ჩატარდება, _ ამის შესახებ განცხადებას ჩოხატაურის მერია ავრცელებს. "კორონავირუსის გავრცელების მაქსიმალური პრევენციისთვის, უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს რეკომენდაციის შესაბამისად, ბახმაროში დოღი არ ჩატარდება. იმედს გამოვთქვამთ, მომდევნო წელს ქვეყანაში იქნება ისეთი ეპიდემიოლოგიური ვითარება, რომ შესაძლებელი გახდება ბახმაროში ტრადიციული დოღის და სახალხო დღესასწაული გამართვა", _ ნათქვამია მერიის ... ...
  • ავტოსაგზაო შემთხვევა ჩოხატაურში _ დაღუპულია ერთი პიროვნებაავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა ჩოხატაურში, ავტომანქანა, რომელსაც რ. ბ. მართავდა, ხეს შეეჯახა. მძღოლი ადგილზე გარდაიცვალა. როგორც "გურია ნიუსისთვის" ხდება ცნობილი, სატვირტო მიკროავტობუსი, ჩოხატაური-ოზურგეთის ცენტრალურ გზაზე, კონკრეტულად კი, სოფელ გორაბერეჟოულთან, მოცურდა და ხეს შეეჯახა. საქმეზე შსს-მ გამოძიება უკვე დაიწყო. უწყების ცნობით, გამოძიება 276-ე მუხლის მე-6 ნაწილით ... ...
  • როგორი ამინდია მოსალოდნელი უახლოეს დღეებში- გაფრთხილება ამინდის შესახებგარემოს ეროვნული სააგენტოს ინფორმაციით, 3 აგვისტოს, დღის მეორე ნახევრიდან საქართველოს ტერიტორიის უმეტეს ნაწილზე გამოიდარებს. 9 აგვისტომდე მხოლოდ ცალკეულ რაიონში შესაძლოა მცირე ხანმოკლე წვიმა აღინიშნოს. ჰაერის ტემპერატურა დაბლობსა და ბარში 4 - 6 აგვისტოს +27, +32 გრადუსი იქნება, ხოლო 7 - 8 აგვისტოს +30, +35 გრადუსამდე მოიმატებს. თბილისში უმეტესად უნალექო ამინდია მოსალოდნელი. ჰაერის ტემპერატურა 4 – 6 აგვისტოს +29, +31 გრადუსი იქნება, ხოლო 7 – 8 აგვისტოს +32, +34 გრადუსამდე ... ...
  • პოლიციამ მასშტაბური ნარკორეალიზაციის სქემა გამოავლინაშინაგან საქმეთა სამინისტროს ცენტრალური კრიმინალური პოლიციის დეპარტამენტის ნარკოტიკების უკანონო ბრუნვის წინააღმდეგ ბრძოლის მთავარი სამმართველოს თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად, ფონიჭალის დასახლებასა და გარდაბანში ორგანიზებული ჯგუფის 4 ნარკორეალიზატორი დააკავეს. მოსამართლის განჩინების საფუძველზე დაკავებულები არიან: 1976 წელს დაბადებული ფ.ბ., 1978 წელს დაბადებული დ.ჯ., 1982 წელს დაბადებული შ.ვ. და 1977 წელს დაბადებული ა.მ. დანაშაული 8-დან 20 წლამდე ან უვადო თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებულებს შემუშავებული ჰქონდათ ნარკოტიკების რეალიზაციის დანაშაულებრივი სქემა, რომლის საშუალებითაც ისინი ფინანსურ რესურსებს მართავდნენ ინტერნეტ ტოტალიზატორის გამოყენებით. დანაშაულებრივი ჯგუფის წევრები ნარკოტიკული საშუალებების რეალიზაციას კი  ე.წ. „დადების“ მეთოდით ახდენდნენ. კერძოდ, დ.ჯ. და ფ.ბ. დაინტერესებულ პირებს სატელეფონო კომუნიკაციის საშუალებით, გარკვეული თანხის სანაცვლოდ სთავაზობდნენ ნარკოტიკების  შეძენას, აწვდიდნენ ონლაინ ტოტალიზატორის ანგარიშის ნომრებს,  თანხებს არიცხვინებდნენ, ხოლო ამის შემდეგ აწვდიდნენ ლოკაციების მისამართებს, სადაც ორგანიზებული ჯგუფის ერთ-ერთი წევრის მიერ უკვე განთავსებული იყო  ნარკოტიკული საშუალებები. გამოძიებით ასევე დადგინდა, რომ მიმდინარე წლის მანძილზე, ონლაინ ტოტალიზატორის ანგარიშის გამოყენებით ნარკოტიკული საშუალებების რეალიზაციის შედეგად მიღებულმა თანხამ ორ მილიონამდე ლარი შეადგინა. სამართალდამცველებმა, მოსამართლის განჩინების საფუძველზე, რამდენჯერმე განახორციელეს ბრალდებულებისგან ნარკოტიკული საშუალება „ჰეროინის“ საკონტროლო შესყიდვა და აღნიშნული შესყიდვების ფარული აუდიო-ვიდეოჩაწერა. პოლიციამ, დაკავებულების საცხოვრებელი სახლების და ავტომანქანის ჩხრეკისას, ნარკოტიკული საშუალება „ჰეროინი“, დიდი ოდენობით თანხა, ასევე, მათი კუთვნილი მობილური ტელეფონები და საბანკო ბარათები ნივთმტკიცებად ამოიღო. წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკული საშუალების უკანონო შეძენა-შენახვისა და გასაღების ფაქტებზე გამოძიება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 260-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით, მე-5 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით და  მე-6 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით მიმდინარეობს. ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ რა გახსოვს სკოლიდან?

გამოქვაბულში ქვევიდან ზევით აღმართულ წარმონაქმნებს...

ტესტი _ ხარ თუ არა "უგზო-უკვლოდ" განათლებული? (მეორე ვარიანტი)

რა დასტრიალებდა თავს მაურისიო ბაბილონიას...

ტესტი _ იცნობ თუ არა ქართულ მხატვრობას?

გამოიცანი, ვისია ეს ნახატი

ტესტი _ რა იცი მსოფლიოს ღირშესანიშნაობების შესახებ?

რომელმა ქვეყანამ აჩუქა აშშ-ს თავისუფლების...

ტესტი _ შენ და საქართველოს ისტორია

საქართველოს რომელი მეფე დასაჯეს სიკვდილით...

კარმიდამო ჩემი

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ...

როგორ მოვრწყოთ ვარდები _ ნუ გამოვიყენებთ სუფთა წყალს

ყვავილები, განსაკუთრებით, ვარდები, ყველას უყვარს....

ჩითილების მომზადება კოშტების და ნახერხის დახმარებით

ჩვენი გამოცდილი მეურნეები, სხვადასხვა ხალხურ...

რომელი მცენარეა ფშატი?

ჩვენი არა ერთი მკითხველის გვთხოვს,...

ხალხური მედიცინა დეზინფექციისთვის

სისუფთავის ხარისხი იქ, სადაც ადამიანი...

"საშობაო ლიქიორის" მომზადების ყველაზე შედეგიანი მეთოდი

ძალზე პოპულარული, "საშობაო ლიქიორის" მომზადების...

ყაბაყის ტორტი

საჭირო მასალა: ორი ცალი ყაბაყი,...

სტაფილოს სალათი ცერეცოთი

საჭირო მასალა: სამი ცალი სტაფილო,...

სოკოს სალათი შებოლილი ქათმის ხორცით

ეს უგემრიელესი სალათი უნდა მოვამზადოთ...