"ხედვა ფესვებით დავიწყე!"

gurianews.com

კარმიდამო ჩემი

"ხედვა ფესვებით დავიწყე!"

2012 თებ 28 11:44:41
ის, რაც გვსურს ჩვენს მკითხველს ამ წერილით შევთავაზოთ, მხოლოდ ეთნოგრაფიულ ყოფაში მოპოვებული უბრალო მასალა როდია _ საქმე გვაქვს ხელოვანთან, რომლის შემოქმედებას არა ერთხელ აღუფრთოვანებია უამრავი ადამიანი. თუმცა, ქალბატონ სულიკო ლომჯარიას, რომელიც ამჟამად ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭანიეთში ცხოვრობს, მუდამ ზედმეტი თავმდაბლობა ბოჭავდა: _ საკუთარი თავის წარმოჩენას თავადვე უფრთხოდა სულ, _ ასე ახასიათებენ მეგობრები, მეზობლები, თვით ოჯახის წევრები. მის შემოქმედებას არა თუ ერთი, რამდენიმე საგაზეთო ნომერიც ვერ დაიტევს.

"ხედვა ფესვებით დავიწყე, ფესვია სამყაროში ყველაფრის საწყისი. ვნახე, რომ მდინარეს წამოეღო ველური ხურმა და საცოდავად შერჩენოდა მეჩეჩს. ნაპირზე გამოვიტანე, გადარჩენა ვერ შევძელი, მაგრამ მივაჭერ-მოვაჭერი და გამოვიდა რაღაც ცხოველი. ჩემი ინტუიციით და გაგებით სიცოცხლე მივანიჭე და ასე დავიმშვიდე თავი", _ ამბობს სულიკო ლომჯარია.

როგორც კი მის კარმიდამოში შედგამთ ფეხს, უმალ თვალში გეცემათ მრავალფეროვანი ხალხური დეკორატიული ხელოვნება, გადმოცემული სპეციფიკურ სიმბოლოთა საშუალებით. ბზის ბუჩქიდან დაწყებული, აქ ყველა მცენარე ისეა გასხლული თუ შეკრული, თითოეულს სულიერის სახე აქვს მიღებული. სახლში კი _ მუზეუმად ქცეულ ოთახებში განლაგებულ უამრავ ნამუშევრებში, რომლებიც ძირითადად მრავალმხრივი ხალხური ორნამენტითაა შესრულებული, აშკარად ჩანს მითოსისა და რელიგიურ-კოსმოგენურ შეხედულებათა კვალი. თუმცა, ორნამენტულ სიმბოლიკაში არეკლილი წარმოდგენების ახსნა და შეფასება განსაკუთრებით გაცნობიერებულ სპეციალისტთა საქმეა. მთავარია, მკითხველს ვუამბოთ ამ საოცარ ქმნილებათა შესახებ, რომელიც ქსოვის, ქარგვის, აპლიკაციის, ჰერბარიუმისა თუ სხვადასხვა დეკორატიული ელემენტების მეშვეობით შეუქმნია საოცარ მარჯვენას.

სულიკო ლომჯარია და მისი მეუღლე ზურაბ მჟავანაძე, ორთავე სოფელ ჭანიეთის მკვიდრია. დედაქალაქში წლების მანძილზე ცხოვრების შემდეგ, მშობლიურ სოფელს დაუბრუნდნენ და სახელოვანი ოჯახის ტრადიცია ხელოვნებისა და გარე სამყაროს სიყვარულს ისე შეუზავეს, რომ უნებურად იფიქრებ _ ერთი მთლიანი ჰარმონია მნახველთა დასატყვევებლად შექმნეს. ქალბატონი სულიკო პროფესიით ენტომოლოგია და ერთგვარ სინანულს გამოთქვამს იმის გამო, რომ ფილოლოგობაზე მეოცნებე, ენტომოლოგი გახდა. თუმცა, თავს იმით იმშვიდებს, რომ ბუნებასთან აქვს საქმე. ოფიციალურ სამსახურშიც უმუშავია და ბევრჯერ ყოფილა არა ერთი თაოსნობის ავტორი, რაც უშუალოდ ხელოვნებას უკავშირდებოდა. ქსოვა, ქარგვა, ხატვა, კერვა, კერამიკაზე მუშაობა.... ყოველივე ეს, ისე "ასდის ხელზე", როგორც კრიალოსანი. განსაკუთრებით წარმატებულად საკუთარ თავს დედისგან მემკვიდრეობად მიღებულ თვისებათა გამო თვლის:

_ ქარგვა, ქსოვა, თუ სხვა ხელსაქმე დედისგან ვისწავლე. მახსოვს, ზღაპარს რომ მოგვიყვებოდა, თან ამ ზღაპრისავე გმირს დაგვიხატავდა. ჰქონდა პატარა გობელენები, ლენტებით მორთული. ახლა ვნანობ, რომ არ შევინახე. აი, ხედვა კი ნამდვილად ფესვებით დავიწყე _ ფესვია სამყაროს საწყისი. ვნახე, რომ მდინარეს წამოეღო ველური ხურმა და საცოდავად შერჩენოდა მეჩეჩს. გადარჩენა ვერ შევძელი, მაგრამ მივაჭერ-მოვაჭერი და გამოვიდა რაღაც ცხოველი. ჩემი ინტუიციით და გაგებით, სიცოცხლე მივანიჭე და ასე დავიმშვიდე თავი. თრიას მივამსგავსე. ამის შემდეგ სადაც წავიდოდი, თან მქონდა ტომარა ან რაღაც ჩანთა და ვაგროვებდი ნაირ-ნაირ ფესვებს. მიმქონდა, სადაც წავიდოდი ან პირიქით, აქეთ მომქონდა ბორჯომიდან, საირმიდან, საქართველოს სხვადასხვა კუთხიდან და ვამუშავებდი, სულს შთავბერავდი ხოლმე, _ გვიამბობს და საკუთარი ნამუშევრებითა და საგანგებოდ შეგროვილი უნიკალური ნივთებით მორთულ ოდაში, უფრო სწორად მუზეუმში მიგვიძღვება.

სულიკო ლომჯარიას ნამუშევრებში წინა პლანზე გამოდის დროის და სივრცის შეცნობის უდიდესი წყურვილი, ხედავს ბუნების კვდომისა და აღორძინების მონაცვლეობას. მის კომპოზიციებში არ მოქმედებს დროის, სივრცის, სილამაზის თუ სევდის წყვეტილობა. აქ ყველაფერი საოცარ ჰარმონიაშია ერთმანეთთან. ჩანს, აგრეთვე, გეომეტრიული დეკორიც. "ნატვრის ხის" მისეული ხედვა, მის მიერვე შექმნილ ჭაღშია ჩაქსოვილი, რომელსაც, ერთი შეხედვით, გამოუსადეგარი სხვადასხვა ნივთების თუ ელემენტების გამოყენებით, ოთახში მზის ფუნქცია მიანიჭა.

ქალბატონი სულიკო იგონებს, როგორ შეხვდა ნელი ოქროპირიძეს. ერთი პერიოდი აპლიკაციებმაც გაიტაცა, მერე გამოფენა მოაწყო პოლიგრაფიისა და კულტურის სახლში და ნელი ოქროპირიძის მაღალი შეფასებაც დაიმსახურა. თუმცა, მისი შემოქმედებითი თავდავიწყება მაშინ დაიწყო, როცა ერთ-ერთ გამოფენაზე თოკით ნამუშევარი ნახა:

_ თოკი სულ სხვაა, უფრო სწორად, ის უკვე გობელენია, როცა მოქსოვ და ეს არის ქართული ხელოვნება. ხელოვანი ხარ, როცა საკუთარი ფანტაზიით ქმნი, როცა საკუთარი ხელწერა გაქვს და სხვისგან არ კალკირებ. არ მინდა, ხმამაღლა ნათქვამი გამომივიდეს, თუმცა, ვიტყვი, რომ შევქმენი საკუთარი ხელწერა. უამრავ თვითნასწავლ ხელოვანთა გამოფენაში ვმონაწილეობდი, მიმქონდა საკუთარი ნამუშევრები. იქ ასეთი რამაც ხდებოდა _ ვიღაცას შეახსენებდნენ, რომ მისი ნამუშევარი საიდანღაც იყო გადმოღებული. მე კი, ბედნიერად ვთვლი თავს, რომ მხოლოდ საკუთარი შემოქმედება მაქვს. შენი ფანტაზიით როცა აკეთებ რაღაცას, სწორედ ესაა ხელოვნება, ოღონდ ისიც საკითხავია, რა დონეზე აკეთებ? ფუნჯით ყველა ხატავს და საღებავით, მაგრამ მთავარია, რას დახატავ, რას გადმოგცემს შინაგანი სამყარო, _ გვეუბნება ხელოვანი ქალბატონი.

უამრავი ნამუშევარი _ ქსოვის, ქარგვის, ჰერბარიუმისა თუ აპლიკაციის მეშვეობით შექმნილი, სხვადასხვა დეკორაციები, გობელენებზე აქა-იქ ხევსურული ქსოვის ელემენტები: შიბა, პეპელა, კიმხა, ხატულა, მგზავრა, უნაგირა... ბევრიც დასამთავრებელი და ზოგიც სარესტავრაციო (ადრეულ წლებში შექმნილი) ნამუშევარი! ერთი სიტყვით, აქ ყველაფერია, თუმცა, ჩვენი რესპონდენტი გობელენს ანიჭებს უპირატესობას.

_ ქალბატონო სულიკო, თქვენი გობელენებიდან საუკეთესოდ რომელს მიიჩნევთ და რა არის მისი დედააზრი?

_ მე მრავალი გობელენი მაქვს, მაგრამ გამოვყოფ ერთს _ "მიწა ქართული". იგი რამდენჯერმე იყო საქართველოს სახელმწიფო სურათების გალერეაში გამოფენილი და სატელევიზიო გადაცემაშიც აღნიშნეს. ყველაფერი კი ასე დაიწყო _ ერთხელ, გამარჯვებისადმი მიძღვნილ ფესტივალზე წარვადგინე. ჩანაფიქრი ასეთი იყო _ ხმალს მივანიჭე ვენახის ჭიგოს ფუნქცია, აქეთ-იქით კი მტევნები ამოვქარგე. ერეკლე მეფის საფლავის ასოციაციაც იყო. თემატურად უპასუხა კონკურსის პირობებს, შემოქმედებითად ძალიან მოიწონეს. შემდეგ გავაკეთე "თეატრალური მოტივი", რომელმაც ასევე ხელოვნების სახლში გამართულ გამოფენაზე დიდი მოწონება დაიმსახურა. უამრავ ნამუშევართა შორის ოცეულში მოხვდა და პრემია მიიღო. გობელენი _ "დეკორატიული მოტივი" მოსკოვში გაიგზავნა თვითნასწავლ ხელოვანთა გამოფენაზე. მახსოვს, ერთხელ ხელოვნების სახლში მოწყობილ გამოფენაზე ჩემი გობელენი _ "ფერადი თვალი" განსაკუთრებული ყურადღების ცენტრში მოექცა. მასთან დიდხანს შეჩერდნენ მხატვრები და იკითხეს: გვაინტერესებს, ვისიაო. მომერიდა, მერე კი ვუთხარი, რომ ჩემი იყო. ჩაიწერეს ჩემი სახელი და გვარი, შემდეგ ხშირად მეხმიანებოდნენ და მიწვევდნენ სხვადასხვა გამოფენაზე.

_ ატესტაცია თუ გაგივლიათ ან რაიმე წოდება თუ გაქვთ მონიჭებული?

_ ატესტაცია ადრეულ წლებში გავიარე. მონიჭებული მაქვს ხალხური ოსტატის წოდება, თუმცა, ვერანაირი ატესტაცია ვერ შეედრება იმ პრაქტიკას, რაც ჩემი ცხოვრების მანძილზე გავიარე. თითქმის ყველა მიმართულებით ვმუშაობ, მაგრამ მაინც ჩხირით და ყაისნაღით ქსოვა იყო ჩემი ინტერესის ძირითადი საგანი. ქართული ორნამენტი ცნობილია თავისი შინაარსითა და სილამაზით და მისით თავდავიწყებამდე ვიყავი გატაცებული. არა ერთხელ ლაურეატის წოდებაც მიმიღია, მაქვს აგრეთვე მიღებული უამრავი სიგელი.

_ ქალბატონო სულიკო, თქვენს კარ-მიდამოში და ჰერბარიუმით ნასაზრდოებ ნამუშევრებში აშკარად ჩანს ყვავილების, მცენარეების უსაზღვრო სიყვარული. დეკორით მუშაობასაც დიდ დროს უთმობდით?

_ მე დასაწყისში გითხარით, რომ ხედვა ფესვებით დავიწყე. სამწუხაროდ, ყველაფერი მიტაცებდა და მიმაჩნია, რომ ყველაფერში ვერ ამოვწურე საკუთარი თავი, სულ უკმარისობის განცდა მაქვს.

_ რატომ სამწუხაროდ? თუ სასიხარულოდ?

_ არა, სწორედ სამწუხაროდ. დილეტანტი არ უნდა იყო. უნდა აირჩიო ერთი სფერო და სიღრმისეულად დაეუფლო, თუ გინდა რომ იყო ძლიერი და რაღაცას მიაღწიო. თქვენ ჩემს ეზო-გარემოში ხედავთ სხვადასხვა ფორმამინიჭებულ მცენარეებს, გაცოცხლებულ კუნძებს. ეს უკვე დეკორია. ჰერბარიუმითაც ვმუშაობ, მაქვს უამრავი ნამუშევარი. საერთოდ, აქ უკვირთ ჩემი ნამუშევრები, თორემ საქართველო უმდიდრესია უნიკალური ნიჭის მქონე ადამიანებით.

_ რატომ, სწორედ საქართველოს მასშტაბითაც ხომ ბევრჯერ პირველი იყავით ან პირველ ოცეულში ხვდებოდით ასობით თვითნასწავლ ხელოვანს შორის?

_ ადამიანს თუ თვითკმაყოფილების განცდა დაგეუფლა და საკუთარი თავით აღტაცებული დარჩი, ეს დამღუპველია. ამას წინათ ტელევიზიით ვნახე გადაცემა _ "დასაქმდი და დაასაქმე". საუბარი იყო მამაკაცზე, რომელიც მაკრამეს საშუალებით აკეთებდა სხვადასხვა ნამუშევარს. ისე გაიკვირვეს ეს ყველაფერი და ხოტბა შეასხეს, სახტად დავრჩი. განა, არ უნდა მოეწყოს გადაცემები თვითნასწავლ ხელოვან ადამიანებზე, მაგრამ ვიმეორებ _ უნიჭიერეს ქართველ თვითნასწავლ ხელოვანთა შორის, უნდა შეირჩეს მჯობნის მჯობნი და მასზე გაკეთდეს აქცენტი.

_ მაკრამეზე რას გვეტყვით?

_ მაკრამე არ არის ქართული. ისე, ადრე მაკრამეთი ბრწყინვალედ მუშაობდა ერთი ქალბატონი _ გვარად ქევხიშვილი იყო. მან ხელოვნების დონეზე აიყვანა მაკრამე.

_ ყვავილების ჰერბარიუმით შექმნილი ნამუშევრებში უფრო რომელი მოგწონთ?

_ "ფუფალა" მიყვარს, რომელიც ნაირ-ნაირი ყვავილებისგან გავაკეთე და ძალიან ლამაზიც გამოვიდა. ისე, უამრავი ნამუშევარი მაქვს ყვავილების ჰერბარიუმით შედგენილი და ბევრს სულაც არ ჰქვია სახელი, უბრალოდ, გოგონაა, თუნგია, შველია და მორჩა! განსაკუთრებით მიყვარს ჩემი ნამუშევარი "ვაჟა ფშაველა", რომელიც ძირითადად, ჭადრის ფოთლებითაა შედგენილი. ძალიან ხშირად ქარგვაც მიტაცებს. მაქვს არა ერთი დაუმთავრებელი ნამუშევარიც.

აღსანიშნავია, რომ 2005 წლის 23 ივნისს, ჭანიეთში, სულიკო ლომჯარიას ინიციატივით, ჩატარდა ჭანიეთელ თვითნასწავლ ხელოვანთა ნამუშევრების გამოფენა, რომელმაც, ოზურგეთის სამხატვრო გალერეაში გადაინაცვლა. შემდეგ მას, პირობითად, "არაჩვეულებრივი გამოფენა" დაარქვეს და უპრეცედენტო უწოდეს რეგიონის სინამდვილეში. მანამდე ქალბატონი სულიკო მთელი წლის მანძილზე მუშაობდა, რათა საფუძვლიანად გაცნობოდა თანასოფლელთა ნამუშევრებს, რომელთა უმრავლესობის შთაგონების წყარო თვითონ იყო წლების მანძილზე, შეეფასებინა ხარისხობრივად, იდეურად, რათა შემდეგ, გამოფენაზე გაეტანა. ქალბატონი სულიკო ახლაც მრავალ თვითნასწავლ ხელოვანს მეურვეობს, აძლევს რჩევებს, მითითებებს და გულწრფელად ხარობს კარგი ნამუშევრის ხილვით.

გასულ წელს, ოზურგეთში ჩატარებულ "ალეგრობაზე", სულიკო ლომჯარიას კომპოზიციამ _ "მოსეს დუქანი" უპირველესი ყურადღება მიიქცია, როგორც თემატური, ისე შინაარსობრივი და ვიზუალური კუთხით. საქართველოს ტელევიზიის სხვადასხვა არხზეც მხოლოდ ეს კადრები ტრიალებდა:

_ ეს იყო ეთნოგრაფიულად ძალიან გამართლებული ჩანაფიქრი და პასუხობდა "ალეგრობის" დედააზრს. "მოსეს დუქანი" ადრეულ დროში მართლაც არსებობდა სოფელ ჭანიეთში. ჩვენ გავაკეთეთ ფაცხა, თავისი ატრიბუტებით და ვყიდდით სხვადასხვა თვითნაკეთ ნივთს თუ პროდუქტს, რომ აქედან შემოსული თანხები ეკლესიისთვის შეგვეწირა. ანუ, ეს იყო სუფთა "ალეგროს" ხასიათის და შინაარსის მქონე წარმოდგენა. ძალიან კარგია, რომ ამ ტრადიციის აღდგენას აპირებენ. იმედია, თანდათან ყველაფერი დაიხვეწება, _ ამბობს ქალბატონი სულიკო.

უდიდესი დამხმარე შემოქმედი ქალბატონისა ხელოვნების იდუმალ გზაზე, მუდამ იყო მისივე უმშვენიერესი ოჯახი. მხოლოდ საკუთარ თავს თუ ვაკლებდი ყურადღებას, ქმარ-შვილისთვის კი წამითაც არ მიმილულავს თვალი, ასე იყვნენ თვითონაც, ყურადღების ცენტრში ვიყავი მუდამ, ოღონდაც კი ხელი არ შემშლოდა საყვარელი საქმის კეთებაში და გაუჩენელს გააჩენდნენ, _ ახასიათებს ზურაბ, ბაჩო და მამუკა მჟავანაძეებს დიდი ოჯახი-მუზეუმის დიდი დიასახლისი და წუხს, რომ სიცოცხლე არ ეყოფა იმისთვის, რომ ყველაფერი რაც ჩაფიქრებული აქვს, ამოწუროს. ახლა წიგნზე მუშაობს, რომელიც სოფელ ჭანიეთის ისტორიას და მის ხალხს შეეხება. სხვათა შორის მას აქვს დიდი კონსტანტინე გამსახურდიას მიერ გამოგზავნილი პირადი წერილი, რის შესახებაც ამბობს, რომ ერთხელ მწერლის ნაწარმოებების განხილვისას, (მაშინ ასეთი ღონისძიებები ჩვეულებრივი ამბავი იყო) მოიფიქრა, რომ წერილი მიეწერა. თუმცა, არც ეგონა, რომ პასუხს მიიღებდა. კონსტანტინემ კი წერილი მისწერა და წარმატებები უსურვა!

სულიკო ლომჯარია მშვენიერი ლირიკული ლექსების ავტორიცაა, რომელსაც მომავალ წიგნში ვიხილავთ.

კიდევ ერთი ნიშანდობლივი იერი, რაც სულიკო ლომჯარიას ოჯახში ჩანს, ეს არის კერის კულტის უდიდესი ადგილი, რომელიც ჯერ კიდევ ჩვენი წინაპრების წინა ქრისტიანულ საქმიანობაში არსებობდა. სახლი _მუზეუმის ერთ ნაწილში დედაბოძის იმიტაცია აქვს შექმნილი, რომელიც განუყრელად კერასთან იდგა და ერთ მთლიან კომპლექსს ქმნიდა. აქ არის თავმოყრილი უამრავი ძველი უნიკალური ნივთი: თუნგი, კოკა, უთო, სპილენძის არაერთი საოჯახო ნივთი, შანდალი, სხვადასხვა ხელნაკეთი საოჯახო თუ სამეურნეო იარაღი...

სულიკო ლომჯარიას ნამუშევრების ცალკეული ასტრალური სიმბოლების და მათი სხვადასხვა კომბინაციის რელიგიურ _ მითოსური ანალიზი სპეციალისტთა საქმეა. აქ იდეათა მრავალფეროვანი სამყაროა წარმოდგენილი. შეიძლება ბევრისთვის დაუჯერებელიც იყოს, რომ სოფლის სიმყუდროვეში ცხოვრობს ხელოვანი ქალი, რომელმაც თავისი შემოქმედებით, თავისუფლად შეიძლება, უკან ჩამოიტოვოს ბევრი ცნობილი. მისი სიმბოლური აზროვნების ფორმები ვიწრო ჩარჩოთი არ ისაზღვრება. არის გარკვეული გარეგნული განსხვავება სტილისტური და კომპოზიციური ნიშნების მიხედვით. თუმცა აშკარად ჩანს, რომ აქ ასახული იდეების სამყარო უნივერსალურია და ყველაფერი ერთმანეთთან ჰარმონიაშია, ოსტატის მხატვრულ-ინტელექტუალური დაკვირვების შედეგად. ამიტომ, კიდევ ერთხელ უნდა წაიკითხოს და გაიგოს მთელმა საქართველომ სულიკო ლომჯარიას შესახებ, რომელიც არა მხოლოდ ხელოვანი, საზოგადო მოღვაწეცაა მთელი თავისი საქმიანობით.




 ახალი ამბები
  • „ელემენტარული სამედიცინო დახმარება აღმომიჩინეს და სანაცვლოდ გამოდის, რომ ტყავს მაძრობენ“"საავადმყოფოში, სადაც სასწრაფო დახმარებამ გადამიყვანა, ელემენტარული სამედიცინო დახმარება აღმომიჩინეს და სანაცვლოდ გამოდის, რომ ტყავს მაძრობენ., გადასხმა გამიკეთეს და ბოლოს 104-ლარიანი ქვითარი გამომიწერეს. მაინტრესებს რაში?! თან სოციალურად დაუცველი ვარ და ყველაფერს რომ თავი დაანებო, ამას მაინც არ უნდა ჰქონდეს მნიშვნელობა?! ვისთვის როგორ, მაგრამ ეს თანხა ჩემთვის ძალიან ბევრია. როგორ უნდა ღირდეს გადასხმის გაკეთება 104 ლარი ?!“ _ ამბობს ლანჩხუთში, სოფელ შუხუთში მცხოვრები გიორგი იმნაიშვილი, რომელიც, როგორც ირკვევა, სასწრაფო დახმარების ბრიგადამ შემდგომი სამედიცინო დახმარების გაწევის მიზნით ლანჩხუთის რეფერალურ საავადმყოფოში გადაიყვანა. იმნაიშვილი „გურია ნიუსთან“ საუბრისას ამბობს, რომ იმ თანხის ოდენობა, რომლის გადახდაც მას ლანჩხუთის რეფერალურმა საავადმყოფომ დააკისრა არაადაეკვატურია სამკურნალო დაწესებულების მხრიდან გაწეული სამედიცინო მომსახურების, მითუმეტეს, რომ მისი ოჯახი სოციალურად დაუცველია. „გურია ნიუსი“ აღნიშნულ ფაქტთან დაკავშირებით ლანჩხუთის რეფერალური საავალდმყოფოს ხელმძღვანელს თინიკო გოგუაძეს დაუკავშირდა. „ეს პაციენტი ალკოჰოლური ინტოქსიკაციით შემოიყვანეს ჩვენს სამედიცინო დაწესებულებაში. სხვათა შორის,  თვის განმავლობაში რამდენჯერმე შემოდის ეს პაციენტი ჩვენთან მსგავსი ინტოქსიკაციით და აქედან გამომდინარე, იგი ალკოჰოლდამოკიდებულად ითვლება. კანონის სრული დაცვით მოხდა მისთვის გაწეული სამედიცინო დახმარების კალკულაცია, რამაც, ჯამში, 104 ლარი შეადგინა. ეს პაციენტი არ ფინანსდება საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამიდან, თუმცა, იქედან გამომდინარე, რომ ის სოციალურად დაუცველია,  გადასახდელი თანხის ნახევარს ადგილობრივი მერია გადაიხდის,_  გვითხრა თინიკო ... ...
  • მე ველოდები საქართველო რა განაჩენს გამოუტანს მთელ ხელისუფლებას - ზაზა სარალიძე„დღეს უკვე, მე ველოდები საქართველო რა განაჩენს გამოუტანს არა მარტო მირზა სუბელიანს, არამარტო ჩემი შვილის მკვლელებს, არამედ მთელ ხელისუფლებას და მალხაზ მაჩალიკაშვილის შვილის მკვლელებს,“ - ეს განცხადება ზაზა სარალიძემ რუსთაველის გამზირზე გააკეთა. ხორავას ქუჩაზე მოკლული დავით სარალიძის მამა ამბობს, რომ მისი შვილის მკვლელობის საქმე თავიდან ბოლომდე შეკერილია და ამაში მონაწილეობას პროკურატურის ყოფილი მაღალჩინოსანი, მირზა სუბელიანიც იღებდა. „მივაღწიე იმას, რომ ეს საქმე იყო თავიდან ბოლომდე შეკერილი, იყო მირზა სუბელიანის ჩართულობით შეკერილი და ძალიან ბევრი მაღალჩინოსნების ჩარევით. თუნდაც შაყულაშვილი, რომელიც რამდენიმე დღეში მოხსნეს თანამდებობიდან და დააწინაურეს, გაანეიტრალეს ასე რომ ვთქვათ, რომ იერიში არ მისულიყო შაყულაშვილზე, დანიშნეს ვიღაც კაპანაძე არაადამიანი, რომელიც რაღაც სისულელე განმარტებებს აკეთებდა. დღეს უკვე, მე ველოდები საქართველო რა განაჩენს გამოუტანს არა მარტო მირზა სუბელიანს, არამარტო ჩემი შვილის მკვლელებს, არამედ მთელ ხელისუფლებას და მალხაზ მაჩალიკაშვილის შვილის მკვლელებს,“ - განაცხადა ზაზა სარალიძემ. განცხადება გააკეთა თემირლან მაჩალიკაშვილის მამამ, მალხაზ მაჩალიკაშვილმა, რომელიც ამბობს, რომ ქვეყანა კრიმინალების მიერ იმართება.  „ხელისუფლება არ არის, ეს არის კრიმინალთა ხროვა, ეს დღეს დათო სარალიძის საქმეზე, მაგრამ რო გაიხსნას ცოტათი მაინც თემირლანის საქმე, არა საქართველოს მოსახლეობას, არამედ მთელ მსოფლიოს შოკში ჩააგდებს,“ - განაცხადა მალხაზ ... ...
  • კობახიძე: სუბალიანის მუქარის არავის ეშინია, ვერც გვარამიას მიერ მინიჭებული იმუნიტეტი ვერ დაიცავს ვერავისსკანდალური აუდიოჩანაწერი მირზა სუბელიანის მონაწილეობით - ბიუროს სხდომაზე საპარლამენტო უმცირესობის წევრებმა, "რუსთავი2"-ის მიერ გავრცელებულ აუდიო ჩანაწერებთან დაკავშირებით მოითხოვეს პასუხი, რომელშიც პროკურატურის ყოფილი მაღალჩინოსანი მირზა სუბელიანი ფიგურირებს.  „ევროპული საქართველოს“ წევრმა, სერგი კაპანაძემ საპარლამენტო უმრავლესობის წევრებს მიმართა კითხვით, რა როლი ექნება ამ აუდიოჩანაწერის შესწავლის და გამოძიების დროს პარლამენტს. აუდიოჩანაწერიდან, რომელშიც მირზა სუბელიანი მონაწილეობს, ირკვევა, რომ ხორავას ქუჩაზე სისხლიანი გარჩევის მონაწილე მოზარდები სამართალდამცავებმა სცემეს. სუბელიანის თქმით, ამ საქმის „დალაგება“ მას სთხოვეს ხელისუფლების წარმომადგენლებმა. „მაინტერესებს, რამდენად პარლამენტის წევრები „ქართული ოცნებიდან“ ელემენტარულად მაინც პარლამენტის "მუნდირის" ღირსებას თუ აპირებენ რომ დაიცვან, ეს ერთი. მეორე, კითხვა მაქვს, ცოტა უფრო რიტორიკულია, იმ ადამიანებს ეხება, რომლებიც ბოლო კვირების განმავლობაში გამოდიოდნენ და ამბობდნენ, რომ მირზა სუბელიანი ხომ არის ციხეშიო და აი, ხომ დადგა სამართლიანი შედეგიო, ცოტა მაინც თუ გრცხვენიათ, ახლა მაინტერესებს. კომისიის დასკვნების განხილვისას, რომ ამბობდით, რომ იძახდით, რომ შედეგი არ დამდგარა და ყველაფერი არასწორად წავიდა და მცირე დარღვევები იყოო. გუშინდელის შემდეგ ოდნავ მაინც შეგრცხვათ?“ - განაცხადა სერგი კაპანაძემ. კაპანაძის საპასუხოდ პარლამენტის თავმჯდომარე, ირაკლი კობახიძემ აღნიშნა, რომ პარლამენტი თავის როლს ასრულებს. კობახიძის თქმით, სუბელიანის აუდიოჩანაწერი მორიგი სპექტაკლია.  „ჩვენ ვიხილეთ ერთი სპექტაკლი, რომელიც წარუმატებლად უკვე დასრულდა და შემოგვთავაზეთ ახლა უკვე მეორე სპექტაკლი, რომელიც ასევე წარუმატებლად დასრულდება, რატომ? იმიტომ, რომ იქ სადაც არ არის გადაცდომა, იქ სადაც არ არის დანაშაული, ვერ შეიქმნება ხელოვნურად ვერანაირი კომპრომატი,“ - განაცხადა ირაკლი კობახიძემ. ირაკლი კობახიძის თქმით, ამ ჩანაწერიდან მან ამოიკითხა სუბელიანის მუქარა. „ამ მუქარის არავის არ ეშინია, ვერც ნიკა გვარამიას მიერ მინიჭებული იმუნიტეტი ვერ დაიცავს ვერავის, როდესაც ის ემუქრება ხელისუფლებას. იმიტომ, რომ ჩვენ გვაქვს კონკრეტული პასუხები კითხვაზე და ამ კითხვებს პასუხები აუცილებლად გაეცემა,“ - განაცხადა კობახიძემ. სერგი კაპანაძემ აღნიშნა, რომ ისეთი ფაქტების გახმოვანების შემდეგ, როგორიცაა ხელისუფლების დავალებების შესრულება, დგება იმის საჭიროება, რომ მივიდეს პარლამენტში შს მინისტრი, გიორგი გახარია, რომელსაც, აუდიოჩანაწერების მიხედვით, სუბელიანთან გარიგება ჰქონდა დადებული. აუდიოჩანაწერში, რომელიც გუშინ P.S.-ში გავიდა, ისმის, რომ სუბელიანი სთხოვს დეპუტატ ვიქტორ ჯაფარიძეს, შინაგან საქმეთა მინისტრთან, გიორგი გახარიასთანშეხვედრას და თან აბარებს, რა უნდა უთხრას დეპუტატმა გახარიას. ჩანაწერიდან ჩანს, რომ გიორგი გახარიამ მის მოადგილეს, ლევან კაკავას დაავალა სუბელიანის საქმის ფინანსური მხარის მოგვარება. აუდიოჩანაწერიდან ირკვევა, რომ მირზა სუბელიანი ციხეში საკუთარი ნებით ჩაჯდა, თუმცა, ახლა უკმაყოფილოა ხელისუფლების უყურადღებობის გამო. მირზა სუბელიანი ამბობს, რომ ხელისუფლების წინააღმდეგ არაერთი კომპრომატი აქვს, მათ შორის იმაზე, თუ როგორ აწამებდნენ ხალხს სასურველი ჩვენების მიცემის მიზნით. ... ...
  • ვანო მერაბიშვილის მძიმე მეტალებით ინტოქსიკაცია გამოირიცხა _ სპეციალური პენიტენციური სამსახურივანო მერაბიშვილის მძიმე მეტალებით ინტოქსიკაცია გამოირიცხა _ ამის შესახებ განცხადებას სპეციალური პენიტენციური სამსახური ავრცელებს. "სპეციალური პენიტენციური სამსახური, მაღალი საზოგადოებრივი ინტერესიდან გამომდინარე, ავრცელებს ინფორმაციას მსჯავრდებულ ივანე მერაბიშვილისთვის ჩატარებული სისხლის ლაბორატორიული გამოკვლევების შედეგების შესახებ. აღსანიშნავია, რომ ივანე მერაბიშვილს უკანასკნელი სამი თვის განმავლობაში სხვადასხვა ტიპის გამოკვლევები სამოქალაქო სექტორის რამდენიმე კლინიკაში ჩაუტარდა, რის შესახებაც საზოგადოებას დეტალური ინფორმაცია მიეწოდა. როგორც ცნობილია, მიმდინარე წლის 2-4 ოქტომბერს, მსჯავრდებული პენიტენციური დაწესებულებიდან გადაყვანილ იქნა კლინიკაში „მედიქლაბ ჯორჯია“, სადაც მას დამატებით ჩაუტარდა სხვადასხვა პროფილის ექიმ-სპეციალისტების კონსულტაცია და მათ მიერ რეკომენდებული გამოკვლევები. ამასთანავე, ვინაიდან დაცვის მხარე მუდმივად აპელირებს იმაზე, რომ მსჯავრდებულ მერაბიშვილის დიაგნოზი - ჰორნერის სინდრომი შესაძლოა ინტოქსიკაციის შედეგი იყოს, „მედიქლაბ ჯორჯიაში“ ივანე მერაბიშვილს ტოქსიკოლოგების კონსულტაციაც გაეწია. მიუხედავად იმისა, რომ იმ დროისთვის მწვავე ეგზოგენური ინტოქსიკაციის კლინიკური სურათი არ გამოვლინდა, ყოველგვარი ეჭვის გამორიცხვის მიზნით, მიღებული იქნა გადაწყვეტილება, რომ მსჯავრდებულს მძიმე მეტალების შემცველობაზე სისხლის ლაბორატორიული გამოკვლევა ჩატარებოდა. ანალიზი ჩატარდა 6 მძიმე მეტალზე:  რკინა, სპილენძი, ტყვია, კადმიუმი, მანგანუმი და თუთია, ასევე კალციუმსა და მაგნიუმზე. მასალა გამოსაკვლევად გადაიგზავნა გერმანიაში „ლაბორატორია მრჩეველი - ლიმბახის დიაგნოსტიკის ევროპულ ჯგუფი"-ს მიერ. მიღებული პასუხის შედეგად  ირკვევა, რომ ყველა ზემოთხსენებული მეტალის და მაკროელემენტის კონცენტრაცია სისხლში არის ნორმის ფარგლებში. ამის შემდეგ, მიღებული პასუხების საფუძველზე 12 ოქტომბერს გაიმართა ტოქსიკოლოგების კონსილიუმი, რომლის დასკვნითაც ინტოქსიკაცია გამოირიცხა. ამასთანავე,  კონსილიუმმა დაადგინა, რომ ტოქსიკოლოგიური მიმართულებით ივანე მერაბიშვილი რაიმე სახის დამატებით გამოკვლევებს არ საჭიროებს. კომპლექსური სამედიცინო გამოკვლევების შედეგები გამორიცხავს მსჯავრდებულის ადვოკატების მხრიდან ყოველგვარი პოლიტიკური სპეკულაციის საფუძველს, რადგან ივანე მერაბიშვილს ყველა სათანადო გამოკვლევა ჩაუტარდა, რაზეც მედპერსონალის მიერ  რეკომენდაცია გაიცა", _ ნათქვამია ... ...
  • "თქვენ იყავით მიხეილ სააკაშვილის ნოტარიუსები"- სკანდალური ჩანაწრები და ხმაური ბიუროს სხდომაზემმართველი გუნდი თანახმაა ოპოზიციის მოთხოვნის საფუძველზე შს მინისტრი მთავარი პროკურორი პარლამენტში მივიდნენ, თუმცა მას შემდეგ რაც გამოძიება გარკვეულ დეტალებს გამოკვეთს. ამის შესახებ განცხადება, პარლამენტში ბიუროს სხდომაზე გაკეთდა. დეპუტატ მამუკა მდინარაძის თქმით, პარლამენტი გავრცელებულ სკანდალურ ჩანაწერებთან დაკავშირებით მიმდინარე გამოძიებას საპარლამენტო კონტროლს გაუწევს. მდინარაძემ დღესაც ყოფილი ხელისუფლება გააკრიტიკა და თქვა, რომ მაშინდელი პარლამენტისგან გასხვავებით მმართველი გუნდის დეპუტატები ნოტარიუსის როლს არ შეასრულებენ. „ნოტარიუსის როლი არ ექნება საქართველოს პარლამენტს ამის გარანტიას გაძლევთ მთელი პასუხისმგებლობით. თქვენ იყავით მიხეილ სააკაშვილის ნოტარიუსები და ჩვენ არავის ნოტარიუსები არასდროს არ გავხდებით. და თითოეულ დეტალთან დაკავშირებით ერთი კითხვაც რომ დარჩეს ამ კითხვას მივყვებით ბოლომდე და ბოლომდე ვიდრე არ გავარკვევთ სიმართლეს მანამდე ვიქნებით მოწადინებულები, რომ ეს სიმართლე გაირკვეს და საპარლამენტო კონტროლზე ვაგებთ პასუხს,“-განაცხადა მამუკა მდინარაძემ. რაც შეეხება თავად მირზა სუბელიანს, მამუკა მდინარაძემ გაიხსენა კომისიის მუშაობის დროს მისი დაკითხვა და აღნიშნა, რომ მაშინ მირზა სუბელიანმა თქვა ტყუილი. მამუკა მდინარაძე დაინტერესდა ვინ ამხილა მაშინ მირზა სუბელიანი ტყუილში, რაზეც სერგი კაპანაძემ განაცხადა, რომ მან თავად დაუსვა კითხვა სუბელიანს. „იმ დაკითხვაზე მირზა სუბელიანმა მოგვაწოდა არასწორი ინფორმაცია,  იქვე ჩვენივე შეტყობით  ერთადერთი კითხვა ამ ტყუილთან დაკავშირებით შევუტრიალე მე,“-განაცხადა მამუკა მდინარაძემ რაზეც სერგი კაპანაძემ განაცხადა, რომ ეს არის ტყუილი რადგან დაკითხვას აწარმოებდა ის თავად. „ბოლომდე აგრძელებთ გაპრავებას. კი ბატონო,“-მიმართა სერგი კაპანაძემ მამუკა მდინარაძეს. მამუკა მდინარაძემ ერთი ადამიანის მონათხრობი უწოდა იმ სკანდალურ ჩანაწერებს, რომელიც გუშინ გავრცელდა და რომელშიც სავარაუდოდ მირზა სუბელიანის ხმა ისმის. წყარო: ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

როგორ ამოვიცნოთ ინსულტი

ინსულტი 21–ე საუკუნის კიდევ ერთი...

"ყვავილებში ნაპოვნი ენერგია ჩაის აღორძინებაში დამეხმარება"

ფატი გრიგალაშვილი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ...

საშემოდგომო თესვის დაწყება და ნიადაგის გაფხვიერების თავისებურება

აგვისტოს მიწურულს და სექტემბრის დასაწყისში,...

"მოგვაშორეთ ტურები"

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლიხაურის, ჭანიეთის,...

"ჩაი გავანადგურეთ, თხილის ხარისხი კატასტროფულად დაეცა... სადაა გამოსავალი?"

მსოფლიოში მეჩაიეობის დარგში ჩამოყალიბებული დადებითი...

ჩინური კუნგ პაო

ჩინური სამზარეულოს ნამდვილი შედევრია "გუმბაო"....

როგორ წარმოიშობა "უავტორო" ხანძრები

მსოფლიომ "უავტორო" ხანძრების მთელი სერიები...

საწებელი _ მარტივად და გემრიელად

გვიან ზაფხულში და შემოდგომის დასაწყისიდანვე,...

როგორ ვებრძოლოთ ფესვის კიბოს

ფესვის ბაქტერიული კიბო ბევრი კულტურული...

გურული მეურნის მიერ დამორჩილებული ცნობილი "ლედის თითები" _ იგივე ბამია

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მაკვანეთის მკვიდრი,...

მცენარეთა რძე და რძის პროდუქტები

ჩვენს წარმოდგენაში რძე და რძის...
ზაფრანი

იღბლიანი რიცხვები ზოდიაქოს ნიშნის მიხედვით

რიცხვების მაგია უხსოვარი დროიდან იღებს...

ერთი ჭიქა წყლის ძილის წინ დალევა ინსულტისგან გიხსნით!

სასმელი წყლის ფასეულობას ყველა აცნობიერებს,...

შემოდგომის დიეტა

შვეიცარიელი ექიმი დემოლი გვირჩევს, რომ...

მამაკაცის ფრაზები რომელსაც ქალი წონასწორობიდან გამოჰყავს

ვზივარ მეგობრის სახლში, უცებ სამზარეულოში...

როგორ შევაყვაროთ მოზარდს წიგნის წაკითხვა

ჩვენი შვილებისთვის, საიმისოდ რომ მათი...

ვის აძლევთ ხმას საპრეზიდენტო არჩევნებზე?