პალვონიებისა და "ტიახარას" წრეში მომწყვდეული მზიანი ფერდობი

კარმიდამო ჩემი

პალვონიებისა და "ტიახარას" წრეში მომწყვდეული მზიანი ფერდობი

2012 ივლ 10 06:42:14
მისივე ხელით დამზადებული მესრით შემორტყმული ფერდობიანი ეზო, პალვონიებსა და იაპონურ მანდარინ "ტიახარას" წრეში ისე მოუმწყვდევია, რომ თითქოს, შიგ მისი შემოქმედი პატრონის შეშვებაც უმძიმს.

ჩვენს მასპინძელთან სტუმრად ადრეც ვიყავით და მაშინდელი ვარაუდი, რომ აქ არაერთხელ მოგვიხდებოდა მოსვლა და შემდეგ მკითხველისთვის გამოცდილების გაზიარება, გამართლდა.

_ რამ მიმიყვანა "ორგანიკასთან", აღარ მახსოვს. სასწაული კი მოახდინა ჩემ ეზო-გარემოში, გადაირია და გადამრია, შეხედეთ ყველაფერს, მე არასოდეს ვხმარობ აზოტოვან სასუქს, გარდა ამისა, შარშან წიწილები წყალში შერეული "ორგანიკით" გავზარდე _ 4 თვისა დედლებად მოვაქციე, კვერცხი დადეს. უფრო მეტსაც გეტყვით _ ჩემ საკარმიდამოში ერთი პატარა "ჯადოსნური ეზო" მაქვს, გამომგონებელი ბიოტექნიკოსი დათო ჩაჩანიძეც გაოცდა, ეს რომ ნახა, რად გინდა "ორგანიკა", აგერ სასწაულიო, _ იძახდა.

ეს სასწაული, ერთი შეხედვით, მიწის ორი მოზრდილი ოთხკუთხა ფართობია, სადაც ჩვეულებრივი კულტურები _ გოგრა, კიტრი, პომიდორი, და ქინძია დათესილი. გვერდიგვერდ მდებარე ე.წ. პატარა ბოსტნებში ის განსხვავებაა, რომ ერთგან ეს კულტურები მაღალი და ძალიან მწვანეა, მეორეგან ზრდის სხვა ფაზაშია და მიწიდან 15-50 სმ სიმაღლეზეა. თუმცა, როგორც ბატონი ბესო ამბობს, ისინი ზუსტად ერთ დღეს, ერთსა და იმავე წუთს დათესილია. ოღონდ ერთგან ბოსტნეული დამპალი, გაფუჭებული მანდარინის "გორზეა" დათესილი, მეორეგან კი ჩვეულებრივ ნაკელით შეზავებულ მიწაზე. როგორც ბატონი ბესო ამბობს, როცა ამ ზამთარს მანდარინი გაუფუჭდა, ორმო ამოიღო, შიგ ჩაყარა, შემდეგ მიწა დააყარა, 2-3 თვეში, აპრილის დასაწყისში დათესა ერთდროულად და...

_ აი, შედეგი! არ არის ნოვაცია? გადაყრილ მანდარინზე დათესილი გოგრა უკვე 4-5 მეტრ სიმაღლეზეა, პომიდორი აყვავებულია და კიტრს ჭიპები აქვს. ჩვეულებრივ დათესილს კი ჯერ ყვავილი არ გამოუსხამს. ეს, უბრალოდ, ვცადე, მაინტერესებდა, მართალი იყო თუ არა აჭარელი გლეხი, ვინც ეს მასწავლა. გიკვირთ, ხომ? _ ამბობს ჩვენი მასპინძელი და გვირჩევს, მომავალში ასეთი ცდა ჩვენც ჩავატაროთ.

რაც შეეხება კარტოფილის ნათესებს, აქაც სიახლეა _ კარტოფილი დათესილია, თუმცა... ბალახის, თივის, ჩალის ნარჩენებში და არა მიწაში. აღვნიშნავ, რომ ჩვენს მასპინძელს საცდელი ნაკვეთები ცალკე აქვს გამოყოფილი, იქვე ახლოს კი ჩვეულებრივი მეთოდით დათესილი თუ დარგული კულტურები ყვავის.

_ ესეც ნოვაციაა _ კარტოფილის დათესვა მულჩირების წესით. საცდელ ნაკვეთზე დაბარულ და გაფხვიერებულ მიწაზე მწკრივებად დავალაგებ კარტოფილს და ასევე დავაფარებ თივისა და ბალახეულის ნარჩენებს. ამოვა, გაიზრდება, აყვავდება, ჩახმება, გათოხნა არ უნდა და სასუქი. გადაწევ მერე ამ ნარჩენებს, როგორც კრუხის ბუდიდან წიწილებს, ისე ამოიღებ და აავსებ ვედროებს კარტოფილით ისე, რომ მიწით ხელი არ დაგესვრება, ბალახი სულ იქნება სოფელში, რა უნდა ამის გაკეთებას, ნაკლებ შრომატევადიცაა, _ იცინის ბატონი ბესო და თან ორთავე ხელით თივის კვალებიდან კარტოფილის ბოლქვებს იღებს, _ აი, უკვე ბოლქვები აქვს, ახალი კარტოფილია.

ბესო მჟავანაძის საკარმიდამო ნაკვეთი ძირითადად თხილის ნარგავებითაა მოფენილი, თუმცა, ვიდრე თხილი მოღონიერდება, შიგ უამრავი სახის ერთწლიანი კულტურა აქვს დათესილი: მარწყვი, მიწის თხილი, (არაქისი), ნესვი, საზამთრო, კომბოსტო, გოგრა, ლობიო, სათითაოდ ჩათესილი 2200 ცალი სიმინდის მარცვალი და რაც მთავარია, სოიო, რომლის დაბუჩქულ მწკრივებს ყველა მიმართულებით ხედავთ.

_ აი, პალვონია და არა პავლონია, როგორც ხშირად წერენ. ესეც ჩემი ხელით დამყნილი ხაშიაა, გარს ერტყმის ჩემს კარმიდამოს. "ნანუკას ვაშლები" ხომ იცით? აგერ ეს მწვანე ვაშლია. ექვსი ჯიშის ხეხილი, რომელიც ესპანეთიდან, იტალიიდან და საფრანგეთიდან არის ჩამოტანილი, ორი ძირი ავოკადო, რომელიც ტყუპისცალებივით დგანან... ყველას ერთად კი მზე და ნიავი თანაბრად დასტრიალებს თავს და გარს უვლის, _ საკუთარ განცდას ასე გვიხატავს და ეზოს შუაგულში მივყავართ, სადაც უკვე ვარჯებმომძლავრებული კივის პლანტაციაა. საკვირველი ის არის, რომ აქ ხემცენარე, ბუჩქი თუ ხვიარა ერთნაირად გაბადრულა, რასაც მუყაითი კაცის ხელში ლოლიავის გარდა, როგორც თვითონ ეს კაცი-პატრონი ამბობს, "ორგანიკას" ხელი თუ კვალი ატყვია. მარჯვნივ და მარცხნიც კი კარმიდამოს მშვენება-პატარძლის _ ვაზის მრავალი ჯიშის ტალავერია. ყველაზე მეტად სწორედ მათკენ მიუწევს გული ბატონ რეზოს.

საგურამოს საცდელი სანერგე მეურნეობიდან ხუთი ჯიშის ვაზი ჩამოიტანა, სულ კი ვაზის 21-ნაირი ჯიშის სახეობა აქვს დარგული. ბევრი მსხმოიარეა, ზოგიც ახლა მართავს მუხლს, ჯერჯერობით, საკოლექციო ხასიათს ატარებს. აქედან მრავლდება ძველი გურული ვაზის ჯიშები, "იტალია მუსკატს" უკვე, ერთ წელში, ნიშანი აქვს. მოშორებით, ხეებზე გაფრენილ "ადესას" და "ნოვეს", სამწუხაროდ, მოჭრა ემუქრება, მამისეულია და კი ენანება, მაგრამ უკეთესისკენ სწრაფვას მსხვერპლიც ახლავს.

დიდი კარმიდამოს პატრონი დიდ პოლიტიკაშიცაა ნამყოფი, იგი 90-იან წლებში ქობულეთის საკრებულოს შვიდი წლის მანძილზე ხელმძღვანელობდა, ახლა კი საკუთარი მხარის ნოსტალგიამ თუ მიწის ყივილმა იმძლავრა და, როგორც თვითონ ამბობს, სპილო რომ ვერ გავიდოდა, ისეთი "ჯუნგლები" ბაღნარად აქცია. ჩიტების ჭიკჭიკი სიმფონიად ეყურება, ყვავილების ბაღი კი მეუღლის ეპარქიაა და მის მოვლაში არ ერევა, უბრალოდ, "ორგანიკას" უწილადებს ხოლმე.

_ რა ვქნა, გადამრია ამ "ორგანიკამ" და მეც გადავირიე, ადრეც ვმუშაობდი, მაგრამ ასეთი შედეგი არ ყოფილა და რომ არ ვთქვა, იქნება?

შხამი არ ვარგა, კარგია "ბიომეთოდი". პირადად ვარ ინოვაციების მომხრე, ბევრს ვერ დაარწმუნებ, რომ პროგრესია ბიოლოგიური მეთოდით მოყვანილი და დამუშავებული სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტი, უცხოეთში მინახავს პომიდორი ერთსა და იმავე მაღაზიაში გარეგნულად ერთნაირი, მაგრამ ერთი გაცილებით მეტი ღირს, რადგან ბიოლოგიურად დამუშავებულია, მეორე კი ნაკლები, რადგან ქიმიურადაა დამუშავებული. დადგება დრო, აქაც ასე იქნება. თანამედროვე მსოფლიო მიდის იქითკენ, რომ ადამიანებმა მხოლოდ საღი პროდუქტი ჭამონ, _ ამბობს ბატონი რეზო.




 ახალი ამბები
  • რომელი მოსწავლეები მონაწილეობენ გურიიდან “ინფორმატიკის ოლიმპიადა ყველასათვის“ ფინალში საქართველოს უნივერსიტეტის ორგანიზებით და თაოსნობით სკოლის მოსწავლეებისთვის გამართულ კონკურსში “ინფორმატიკის ოლიმპიადა ყველასათვის“ (OLYINFO) ფინალში გურიის სამივე მუნიციპალიტეტის რამდენიმე სკოლის მოსწავლეები მოხვდნენ. “გურია ნიუსმა“  გაგაცნოთ ინფორმაცია, რომ ლიხაურის საჯარო სკოლიდან ოთხი მოსწავლე გადავიდა ფინალში. ახლა კი გაგაცნობთ ჩოხატაურის და ლანჩხუთის სკოლის მოსწავლეების სია, რომლებიც თბილისში გასამართ ფინალში მიიღებენ მონაწილეობას. თამთა ყაჭეიშვილი, დავით სიხარულიძე, ლაშა-გიორგი სიხარულიძე, იური ყაჭეიშვილი, საბა ჩანტლაძე  არიან  სსიპ ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუა ამაღლების საჯარო სკოლის მოსწავლეები; ნიკოლოზ ცინცაძე,  ანა კალანდაძე-  სსიპ ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ  იანეულის   საჯარო    სკოლის მოსწავლეები; ანტონ  სიხარულიძე    სსიპ ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ  ბუკისციხის  საჯარო სკოლის მოსწავლე. ელენე გვარჯალაძე და მარიამ ცინცაძე არიან მესამე საჯარო სკოლის მოსწავლეები; ლია ბოლქვაძე, ლინდა ჭაღალიძე, ბარბარე მორჩილაძე, ანასტასია გოგელია -სსიპ ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის გია ტრაპაიძის სახელობის სოფელ ქვემო აკეთის საჯარო სკოლაში სწავლობენ. ამავე თემაზე: ... ...
  • “მორიგი სუპერამბავი" _ ვინ გახდნენ “გურული დღიურების“ სტიპენდიანტები“მორიგი სუპერამბავი“, - ასე ავრცელებს სოციალურ ქსელში “გურული დღიურების“ დამფუძნებელი გიორგი კეკელიძე ინფორმაციას ახალი სტიპენდიანტების შესახებ". “დღეს გურული დღიურების ფონდის სტიპენდიატი ეს უნიჭიერესი ტყუპი გახდა: დათა და რენე გაბრიჭიძეები. ისინი ყველაზე პატარა, პირველკლასელი წევრები არიან ჩვენი ფონდის კლუბში", _ წერს გიორგი ... ...
  • "ოცნების" მხარდამჭერებმა პარლამენტთან კარავი დადგესთბილისში პარლამენტის შენობის წინ კიდევ ერთი კარავი დაიდგა. ამჯერად კარავი „ქართული ოცნების“ მხარდამჭერმა მოძრაობამ „შევინარჩუნოთ სიცოცხლე“ დადგა და ასე მოუწოდა ოპოზიციას დესტრუქციული ქმედებების ... ...
  • ლევან დავითაშვილი: „სიცრუე და საზოგადოების შეცდომაში შეყვანაა“საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი ლევან დავითაშვილი სიცრუესა და საზოგადოების შეცდომაში შეყვანას უწოდებს „საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველოს“ მიერ თანამდებობის პირთა დეკლარაციების შესახებ გამოქვეყნებულ კვლევის შედეგებს, რომლის თანახმად გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრს საკუთარ დეკლარაციაში არასრულად აქვს გასაჯაროებული მისი და ოჯახის წევრების სამეწარმეო საქმიანობა. „მინდა აღვნიშნო, რომ დეკლარაციის შევსების შემდგომ, საჯარო სამსახურის ბიუროს მიერ განხორციელდა ჩემი დეკლარაციის მონიტორინგი. მათ დეტალური კვლევა ჩაატარეს და მივიღე დადასტურებული პასუხი, რომ დეკლარაციის შევსების კუთხით შენიშვნა არ არსებობდა. აბსოლუტურად ცრუა ინფორმაცია, რომ ჩემი დეკლარაცია რამეს მალავს, ან უზუსტობაა. მხოლოდ ჩემი სიტყვები რომ არ იყოს მტკიცებულებად, გთხოვთ, თავად მიმართოთ საჯარო სამსახურის ბიუროს ობიექტური პასუხის მისაღებად“, _  ამის შესახებ გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა ჟურნალისტების კითხვის პასუხად ... ...
  • “მაი ერთსქესიანთა ქორწინების აქციაა?!“ - რა შეუთვალა გურულმა მამაკაცმა სახალხო დამცველსდღეს ოზურგეთში სახალხო დამცველის აპარატის ორგანიზებით ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო დღე აღინიშნა. ასევე დღეს დასრულდა 16-დღიანი კამპანია ქალთა მიმართ ძალადობის წინააღმდეგ, წლევანდელი კამპანიის დევიზი იყო “არა სექსუალურ შევიწროებას“. სახალხო დამცველის წარმომადგენელმა გურიაში თამარ ოგანოვამ კამპანიის ფარგლებში არაერთი მოქალაქის კითხვას გასცა პასუხი და ასევე დაარიგა სხვადასხვა საკითხებზე მომზადებული ბუკლეტები. სავარაუდოდ, ერთ-ერთი მოქალაქე კამპანიის არსს ვერ მიხვდა და გაღიზიანებულმა დატოვა შეხვედრის აქცია. “მაი ერთსქესიანთა ქორწინების აქციაა? თქვენი უფროსია (საუბარია სახალხო დამცველზე, ნინო ლომჯარიაზე) მაგათი დამცველი. მაგას გადაეცით ხალხის უფლებები დაიცვას,“_ თქვა ... ...

არქივი

კარმიდამო ჩემი

"მოხრაკულა" დილით განსაკუთრებით საამოა

„მოხრაკულა“ _ ერთერთი ძველი ქართული...

საშიშია თუ არა ჯანმრთელობისთვის ლამინატის იატაკი

დღეს მოჭიმული იატაკი და ლამინატი...

როგორ ამოვიცნოთ ნატურალური თაფლი

ნამდვილი თაფლი არომატით გამოირჩევა ხელოვნურად...

უებარი საშუალება სიბერის შესაჩერებლად

მწვანილი ანელებს დაბერების პროცესს, აუმჯობესებს...

უებარი საშუალება გაციების წინააღმდეგ

ზამთრის მოახლოებასთან ერთად ვირუსებისა და...

მარილი _ უნიკალური გამაყუჩებელი საშუალება

თავის ტკივილით უამრავი ადამიანი იტანჯება....

ხურმა _ ჯადოსნური ხილი

ხურმა - ჩვენში დასავლეთ საქართველოში...

საშუალება, რომელიც კიბოს ამარცხებს

ლიკოპენს, რომელიც ბუნებრივი ძლიერი ანტიოქსიდანტია,...

უნიკალური მკურნალი მცენარე

მიუხედავად არაერთი მედიკამენტისა, საზოგადოების გარკვეული...

რას კურნავს მრავალძარღვა

მრავალძარღლვას საუკუნეების განმავლობაში იყენებდნენ, როგორ...
ზაფრანი

სამკაულები, რომლებსაც უბედურება მოაქვს

ზოგიერთ სამკაულს თავისი მფლობელისთვის წარუმატებლობის...

2020 წლის ჩინური ჰოროსკოპი

ჩინური ჰოროსკოპი ცხოველთა 12 ნიშანს...

იცით თუ არა, რომ...

ადამიანები, რომლებიც დიდი რაოდენობით ტესტოსტერონს...

რა გავლენას ახდენს მოწევა ტვინზე

მოწევა არა მხოლოდ ფილტვებს, არამედ...

რატომ უნდა მიირთვათ ვაშლი ყოველდღე

ვაშლი დაბერებას აფერხებს; ვაშლი უჯრედისით...

შეიძლება თუ არა სველი თმით დაძინება

სახლში სამსახურიდან დაქანცული ბრუნდებით, აბაზანას...

საპარლამენტო არჩევნების რომელ მოდელს უჭერთ მხარს