ბზის დაავადების შესახებ

gurianews.com

ჩვენი რჩევები

ბზის დაავადების შესახებ

2015 მაი 1 16:13:00
ძვირფასო რედაქცია, ძალიან შეშფოთებული გწერთ ჩვენში გავრცელებული ბზის დაავადების შესახებ. განსაკუთრებით მომიკვდა გული, როცა სააღდგომოდ სასაფლაოზე მივედი და იქ არსებული  ბზის ბუჩქების უმეტესობა გამხმარი და განადგურებული დამხვდა.  შარშანაც იყო მსგავსი ფაქტები, თუმცა ნაკლებად.
აშკარაა, ეს ძვირფასი მცენარე გადაშენების საფრთხის წინაშეა.
გთხოვთ, აგვიხსნათ, რა რატომ ხმება ბზა?
მანონ ლომჯარია, პედაგოგი, ოზურგეთი, სოფელი ლიხაური
სასწრაფოდ უნდა ვებრძოლოთ ბზის ალურას
2014 წლის ზაფხულში, დასავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე შემოიჭრა საშიში საკარანტინო მავნებელი _ ბზის ალურა, რომელმაც დროის მოკლე მონაკვეთში გაანადგურა უძვირფასესი მცენარის _ კავკასიური ბზის კორომების დიდი ნაწილი.
ამ მხრივ სავალალოა გურიის რეგიონში გავრცელებული ბზების მდგომარეობაც _ მავნებელმა გაანადგურა არა მარტო დეკორატიული მიზნით გაშენებული ბზები, არამედ ერთეული სახით შემორჩენილი მცენარეებიც. არსებობს საშიშრობა, რომ მავნებელი შესაძლოა, გადავიდეს სხვა მცენარეებზეც (ჭანჭყატი, ბაძგი).
უცხოური ლიტერატურიდან ცნობილია, რომ მავნებელს წლის განმავლობაში შეუძლია ორი-სამი თაობის მოცემა. ჩვენს პირობებში მისი ბიოლოგია ისწავლება და ვფიქრობთ, რომ ის ჩვენში უფრო მეტ თაობებს განავითარებს. მაგალითად, გურიის რეგიონში (ოზურგეთი-ანასეული), მავნებლის პირველი თაობის მატლები უკვე გამოჩნდა იანვარ-თებერვალში და აპრილში მეოთხე, მეხუთე ხნოვანების მატლები მასიურად შეესივნენ მწვანედ დარჩენილ ბზის  მცენარეებს.
სამწუხაროდ, დღეისთვის, როგორც ზემოაღნიშნულიდან ჩანს, მავნებლის წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიებების ჩატარება დაგვიანებულია.
სათქმელი უნდა ითქვას და დაავადების სწრაფი გავრცელების მიზეზი უნდა ვეძებოთ შემდეგში:
1. ჯერჯერობით გაურკვეველია, ვინ არის პასუხისმგებელი მავნებლის წინააღმდეგ ბრძოლის ღონისძიების გატარებაზე;
2. ვის ევალება ჩვენს არეალში შემოჭრილი საკარანტინო მავნებლების ბიოლოგიის შესწავლა გარემო პირობების  გათვალისწინებით, რადგან მავნებელს სხვადასხვა მავნეობის ზონაში განსხვავებული  ბიოლოგია ახასიათებს და გენერაციების რაოდენობაც სხვადასხვაა;
3. საჭიროა თუ არა ამა თუ იმ მავნე ორგანიზმის გავრცელებისა და საზიანო  მოქმედების პროგნოზირება?
აქედან გამომდინარე, სასწრაფო ღონისძიების  სახით, დასავლეთ საქართველო საკარანტინო ზონად უნდა გამოცხადდეს და დაწესდეს უმკაცრესი კონტროლი, რაც პირველ რიგში იმით უნდა გამოიხატოს, რომ კარანტინის დამრღვევი კანონით დაისაჯოს. არსებობს "წითელი წიგნის" კანონიც, რომ "ბზის მცენარეების მოჭრა აკრძალულია და ისჯება კანონით".
აქვე უნდა ითქვას, რომ ამ კანონმა ძალა დაკარგა, რადგან მოსაჭრელიც ბევრი არაფერია დარჩენილი  და ერთ-ერთი მიზეზი ესეცაა, რომ ბზის ალურას გავრცელების გამო დღემდე სერიოზული განგაში არაა ატეხილი.
ანგელინა ნიკოლაიშვილი,
აგრარული უნივერსიტეტის ჩაის, სუბტროპიკულ  კულტურათა და ჩაის მრეწველობის მეცნიერი თანამშრომელი, ბიოლოგიის აკადემიური დოქტორი

ნახვა: 35


 ახალი ამბები
  • სტიქიური ნაგავსაყრელები საქართველოში და მისი გავლენა ეკოსისტემებზე (R)საყოფაცხოვრებო ნარჩენი თანამედროვე გაგებით, არ არის ადამიანისთვის გამოუდეგარი ან არასაჭირო რამ, არამედ დღეს ის გვევლინება, როგორც მეორადი გამოყენების საგანი, რომლიდანაც შეიძლება შეიქმნას მოსახლეობისათვის საჭირო მრავალი მოხმარების საგნები. წარმოშობის მიხედვით, ნარჩენი შეიძლება დავყოთ შემდეგ ტიპებად: _სამრეწველო; _ სასოფლო-სამეურნეო; _ სამშენებლო; _ სამედიცინო; _ საყოფაცხოვრებო და სხვა. საშიშროების მიხედვით ნარჩენები შეიძლება დავყოთ _ სახიფათო და არასახიფათო ნარჩენებად.  სახიფათოა ნარჩენი მისი ფიზიკურ-ქიმიური თვისებებიდან გამომდინარე, მათი შენახვის უსაფრთხოებიდან გამომდინარე, ან თუ შეიცავს ის იმ ქიმიურ ნივთიერებებს, რომლებიც სხვადასხვა ტიპის საშიში ინფექციების გავრცელების წყაროა ან ეს ნივთიერებები ცეცხლსაშიშ და ადვილად ასაფეთქებელ ნივთიერებებს წარმოადგენენ. ასევე სახიფათოა ნარჩენი თუ ის საშიშია და ნეგატიურად მოქმედებს ადამიანის ჯანმრთელობაზე.  საყოფაცხოვრებო ნარჩენი, არის ყოველივე ის, რაც გროვდება ოჯახებში, დაწესებულებებსა და ოფისებში, დასახლებულ კომპლექსებში და სხვა. მისი ფრაქციული შემადგენლობა შეიძლება დავყოთ სველ (ძირითადად საკვები პროდუქტების ნარჩენები) და მშრალ ფრაქციად. _ მშრალი ფრაქციის შემადგენლობაა: _ პლასტიკა; _ მუყაო-ქაღალდი (მაკულატურა); _ შუშა; _ ქსოვილები (ძველი ტანსაცმელი); _ ელექტროსაგნები, ბატარეები, აკუმულატორები; _ რეზინის საგნები; _ ვერცხლისწყლის შემცველი ნათურები და სხვა. საქართველოში განსაკუთრებულად მრავლადაა სტიქიური (არაკონტროლირებადი) ნაგავსაყრელები, რომლებიც ხშირად განლაგებული არიან ხევებში (განსაკუთრებით რეგიონებში), მდინარეების პირას, საძოვრების ტერიტორიებსა და დასახლებულ ტერიტორიებთან ახლოს. აღნიშნულ ნაგავსაყრელებზე ხშირად შევხვდებით სახიფათო ნარჩენებსაც, იმდენად, რამდენადაც ჩვენს ქვეყანაში, ფაქტობრივად, არ არსებობს სახიფათო ნარჩენების ნაგავსაყრელი. სტიქიური ნაგავსაყრელები, რომლებიც ხასიათდებიან განსაკუთრებული ანტისანიტარიით, სამწუხაროდ, მიმზიდველი გამოდგა შინაური ცხოველებისთვის და შესაბამისად, საშიში იმ მოსახლეობისთვის, რომლებიც არც თუ ისე შორს ცხოვრობენ არსებული ნაგავსაყრელების ტერიტორიებიდან. ამიტომაც, საქართველოს ბუნების მკვლევართა კავშირის "ორქისი"-ის მუშა ჯგუფის მიერ ("დავასუფთაოთ საქართველო"-ს (ფაზა III) პროექტის ფარგლებში) შვედეთის მთავრობის ფინანსური დახმარებით, გახორციელდა თითქმის მთელი საქართველოს ტერიტორიაზე მდებარე სტიქიური ნაგავსაყრელების ინვენტარიზაცია, აგრეთვე ზოგიერთი მეტად თვალსაჩინო სტიქიური ნაგავსაყრელის მიმდებარე ტერიტორიების ქიმიური და მიკრობიოლოგიური ანალიზები. შედეგად, პირველად ჩვენს ქვეყანაში, შესწავლილ და შეფასებულ იქნა ამ ტიპის ნაგავსაყრელების გავლენა ეკოსისტემების დაბინძურების პროცესებზე და იმ ნეგატიური ზეგავლენების დადგენა, რომლებსაც შეიძლება ადგილი ჰქონდეს ადამიანების ჯანმრთელობასთან დაკავშირებით.  არსებული მდგომარეობა, რომელსაც ადგილი აქვს ჩვენს ქვეყანაში, ძირითადად გამოწვეულია რეგიონებში სერვისის არ არსებობის და მოსახლეობის შედარებით დაბალი ცნობიერების გამო (ეკოლოგიური განათლების ნაკლებობა). საქმე იმაშია, რომ ქვეყანაში არ არსებობს ერთიანი აწყობილი სისტემა, რომელიც დაალაგებდა ყველა ამ პრობლემას და გახდიდა საქართველოს უფრო ევროპულ ქვეყნად. ამისთვის, ალბათ, საჭიროა საქართველოს მთავრობამ ჩადოს მეტი ფინანსები მოცემული პრობლემების გადაწყვეტაში და მოიზიდოს მეტი ინვესტორები.  კომპონენტები, რომლებიც ჩვენს მიერ იქნა შესწავლილი, ახასიათებთ და შესაბამისად არსებობენ ნაგავსაყრელების ტერიტორიებზე. ესენი არიან ზოგიერთი ბიოგენური ელემენტების ფორმები, ზოგიერთი კანცეროგენული მძიმე ლითონები, ან ისეთი აქტიური მიკრობაქტერიები, როგორებიცაა ერშერიხია კოლი (E-coli), ფეკალური სტრეპტოკოკები, ტოტალური კოლიფორმები, რომლებიც გარემოში ხშირად ქმნიან ანტისანიტარულ მდგომარეობას.  როგორც მოგახსენეთ, საანალიზო ნიმუშებს (ნიადაგი, წყალი) ვიღებდით სტიქიური ნაგავსაყრელების მიმდებარე ტერიტორიებიდან, რომლებსაც ვიკვლევდით როგორც ფიზიკურ-ქიმიური, ქიმიური, ასევე მიკრობიოლოგიური კუთხით, ანუ ჩვენთვის დაინტერესებულ ობიექტებს ვსწავლობდით კომპლექსურად.  რამდენიმე წლის მიღებულმა შედეგებმა თვალნათლივ დაგვანახეს, რომ საქართველოს ტერიტორიაზე განლაგებული სტიქიური ნაგავსაყრელები ხშირ შემთხვევაში აბინძურებენ მიმდებარე ტერიტორიებს, რაც გარკვეულ საფრთხეს უქმნის შინაური ცხოველებისა და რეგიონში მაცხოვრებელი მოსახლეობის ჯანმრთელობას. აქვე უნდა აღინიშნოს ისიც, რომ ამ მხრივ ბევრად უფრო მძიმე მდგომარეობაა საქართველოს აღმოსავლეთ ნაწილში ვიდრე მის დასავლეთ ნაწილში. კერძოდ, მძიმე ლითონებიდან ნიადაგის ნიმუშები ყველაზე დაბინძურებული აღმოჩნდა ტყვიით. ის ხშირ შემთხვევაში რამდენჯერმე აჭარბებდა ზღვრულად დასაშვებ კონცენტრაციებს (ზდკ), ასევე მძიმე ლითონებიდან თავი იჩინა სპილენძმა და თუთიამაც, თუმცა არა იმ დოზით, რასაც ადგილი ჰქონდა ტყვიის შემთხვევაში. მხოლოდ და მხოლოდ 2 შემთხვევაში აღმოჩნდა მიმდებარე ტერიტორია დაბინძურებული კადმიუმით, რომელიც თავისი კანცეროგენული თვისებებით არაფრით ჩამოუვარდება ტყვიას. არც ერთ ნიმუშში არ აღმოჩნდა საანალიზო ნიმუშები დაბინძურებული ვერცხლისწყლით.  მდინარის წყლის საანალიზო ნიმუშების შედეგებმა (თუკი ნაგავსაყრელი მდებარეობდა მდინარის პირას) ასევე დაგვანახეს, რომ სტიქიური ნაგავსაყრელები ხშირ შემთხვევაში აბინძურებს მდინარის წყალს და, შესაბამისად, გარკვეულ როლს თამაშობს ზედაპირული წყლების დაბინძურების პროცესებში. აღნიშვნის ღირსია ისიც, რომ უმეტეს შემთხვევაში როგორც ნიადაგის ასევე წყლის ნიმუშებში დაფიქსირდა E-coli-ისა და ფეკალური სტრეპტოკოკების ნორმატივებზე მეტი რაოდენობები, ასევე, ამონიუმის იონის მომატებული კონცენტრაციები, რაც მიანიშნებს მიმდებარე ტერიტორიების ანტისანიტარულ მდგომარეობაზე.  ჩვენ მიერ განხილული დამაბინძურებლები ნაგავსაყრელებზე შემთხვევით როდი ხვდება; ისინი სხვადასხვა პროდუქტის თუ ნივთის შემადგენლობაში შედიან და ასე აღმოჩნდებიან ხოლმე მოცემულ ობიექტებზე. ესენია _ რემონტის შემდგომ დარჩენილი საღებავიანი ან რაიმე გამხსნელის შემცველი ჭურჭელი, გატეხილი ვერცხლისწყლიანი თერმომეტრები, წყობიდან გამოსული ეკონომიური ნათურები, ბატარეები, კონდენსატორები, საკვები ნარჩენები და მრავალი სხვა.  ბოლოს, შეგვიძლია ვთქვათ, რომ როგორც მოსალოდნელი იყო, საქართველოში არსებული სტიქიური ნაგავსაყრელები მნიშვნელოვნად ნეგატიურ გავლენას ავლენენ ეკოსისტემების ეკოლოგიურ მდგომარეობაზე, რაც იმის მიმანიშნებელია, რომ ქვეყნის მთავრობამ (განსაკუთრებით კი ადგილობრივმა თვითმმართველობის წარმომადგენლებმა) მეტად უნდა იზრუნოს (მაგალითად, შეთავაზონ მეტი სერვისი) იმაზე, რომ ქვეყანაში სტიქიური ნაგავსაყრელების რაოდენობამ მნიშვნელოვნად იკლოს და რაც მეტად მნიშვნელოვანია ქვეყანა უნდა მოემზადოს იმისთვის, რომ პირნათლად შეასრულოს ყველა ის დირექტივები და ვალდებულებები, რომლებიც იმ ევროასოცირების ხელშეკრულების შემადგენელია, რომელსაც მან ხელი მოაწერა.   ნუგზარ ბუაჩიძე, ქიმიის მეცნიერებათა დოქტორი, გარემოს მონიტორინგის ექსპერტი ... ...
  • ყაჩაღობა ქვიანშიწუხელ, დაახლოებით, 11 საათისთვის, ჯერჯერობით, დაუდგენელი პირები თავს დაესხნენ ლანჩხუთში, სოფელ ქვიანში მცხოვრებ ირმა ფირცხალაიშვილს და სასტიკად ცემეს. ყაჩაღები ითხოვდნენ ოქროს. მათ 400  ლარის წაღება მოახერხეს. "გურია ნიუსის" ინფორმაციით, დაზარალებულს პოლიციისთვის არ მიუმართავს. "გურია ნიუსი" შსს-ს კომენტარს უახლოეს დროში ... ...
  • ყაჩაღობის, პოლიციელებზე თავდასხმისა და იარაღის უკანონონო შეძენა-ტარების ბრალდებით 1 პირი დააკავესშინაგან საქმეთა სამინისტროს თბილისის პოლიციის დეპარტამენტის გლდანი-ნაძალადევის სამმართველოს თანამშრომლებმა ყაჩაღობის, პოლიციელებზე თავდასხმის და ცეცხლსასროლი იარაღის მართლსაწინააღმდეგო შეძენა-შენახვა-ტარების ბრალდებით წარსულში ქურდობისთვის ნასამართლევი, პირობითი მსჯავრის ქვეშ მყოფი - 1991 წელს დაბადებული შ.კ. თბილისში დააკავეს. მის მიერ ჩადენილი დანაშაული 8-დან 12 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. მიმდინარე წლის 12 იანვარს, გლდანში, ხილ-ბოსტნეულის ერთ-ერთ მაღაზიაზე ცეხლსასროლი იარაღით ყაჩაღური თავდასხმა მოხდა. თბილისის პოლიციის დეპარტამენტის გლდანი-ნაძალადევის სამმართველოში გამოძიება ყაჩაღობის ფაქტზე დაიწყო. გამოძიების ფარგლებში, სამართალდამცველებმა დანაშაულში შესაძლო მონაწილე პირის იდენტიფიცირება შეძლეს. 15 იანვარს, შ.კ. არ დაემორჩილა პოლიციელების კანონიერ მოთხოვნას, მათი მიმართულებით ცეცხლსასროლი იარაღიდან რამდენიმე გასროლა განახორციელა და მიიმალა. სროლის შედეგად არავინ დაშავებულა. სამართალდამცველებმა ცხელ კვალზე ჩატარებული ოპერატიული-სამძებრო და საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად შ.კ თბილისში დააკავეს. გამოძიება ყაჩაღობას და პოლიციელზე თავდასხმას ფაქტზე მიმდინარეობს სისხლის სსკ-ს 179-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 353-ე (პრიმა) მუხლის 1-ლი ნაწილით და 236-ე მუხლის მე-2 და მე-3 ნაწილებით. დანაშაული 8-დან 12 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ... ...
  • იტალიაში ყოფილი შეყვარებულის ცემის ფაქტზე საქართველოს მოქალაქე დააკავესიტალიაში ყოფილი შეყვარებულის ცემის ფაქტზე საქართველოს მოქალაქე დააკავეს. როგორც ადგილობრივი მედია იუწყება, ინციდენტი კაპრის ქუჩაში მოხდა. კარაბინიერებმა დააკავეს 31 წლის, საქართველოს მოქალაქე, რომელიც ალკოჰოლის ზემოქმედების ქვეშ იმყოფებოდა და ყოფილ შეყვარებულს სასტიკად გაუსწორდა. გამოძიების ცნობით, მამაკაცმა ქალს რამდენჯერმე დაარტყა. დამნაშავე პოლიციამ დააპატიმრა და განყოფილებაში გადაიყვანა. ახალგაზრდა ქალი მრავლობითი დაზიანებებით საავადმყოფოში გადაიყვანეს. გამოძიების ცნობით, მამაკაცი ქალს ეჭვიანობის ნიადაგზე დაესხა თავს. ... ...
  • სამაუწყებლო კომპანია რუსთავი 2 განცხადებას ავრცელებსსამაუწყებლო კომპანია რუსთავი 2 "ევროპული საქართველოს" იმ განცხადებას ეხმაურება, რომელშიც ნათქვამია, რომ  „კურიერში“ NDI-ის კვლევის შესახებ მომზადებული სიუჟეტის საავტორო ტექსტი მცდარ ფაქტებზე დაყრდნობით იყო დაწერილი."NDI-ის მიერ გამოქვეყნებული საზოგადოებრივი აზრის მონაცემების დამუშავებისა და სისტემაში შეყვანის დროს, 18 იანვარს "კურიერში" 21.00 საათზე, გაიპარა შეცდომა. კვლევის პოლიტიკური ნაწილი შედგებოდა სამი სლაიდისგან: 54-ე სლაიდზე დატანილი იყო 4 პარტიის "ქართული ოცნების", ენმ-ის, "ევროპული საქართველოს" და "პატრიოტთა ალიანსის" მაჩვენებლები. შემდეგ იყო დინამიკა - როგორ იცვლებოდა პოლიტიკური პარტიების მხარდაჭერა. ამ სლაიდზე "ევროპული საქართველო" იყო მოხსენიებული სხვა პარტიებს შორის. PDF ფაილიდან სისტემაში მონაცემების გადატანის დროს მოხდა მექანიკური შეცდომა - ეთერში ითქვა, რომ 12-დან 4 პროცენტამდე დაეცა "ევროპული საქართველოს" მხარდამჭერთა რიცხვი. ტექსტი კი უნდა ყოფილიყო - 12%-მდე დაეცა სხვა პარტიების მხარდამჭერთა რიცხვი. ტელეკომპანია აცნობიერებს, რომ NDI-ის კვლევებში "ევროპულ საქართველოს" არასდროს ჰქონია მოქალაქეების 12% მხარდაჭერა და შესაბამისად, ვერ მოხდებოდა მისი კლებაც. აღნიშნულთან დაკავშირებით იმ დღესვე მოხდა კომუნიკაცია "ევროპული საქართველოს" ლიდერებთან. ტელეკომპანიამ აღიარა შეცდომა და პარტიის წარმომადგენლებს განემარტათ მომხდარის დეტალები. რუსთავი 2 აპირებდა დღეს იმავე ფორმატში არაზუსტი ინფორმაციის უარყოფას. სამწუხაროდ, "ევროპულმა საქართველომ" სამაუწყებლო კომპანია რუსთავი 2-თან დაკავშირებით გაავრცელა არაკორექტული და სიცრუის შემცველი განცხადება (საუბარია პარტიის განცხადების ბოლო ნაწილზე) და გაიმეორა ბიძინა ივანიშვილისა და "ქართული ოცნების" ნარატივი რუსთავი 2-თან დაკავშირებით. დარწმუნებული ვართ, საპარლამენტო უმცირესობის ეს განცხადება გამოყენებული იქნება ხელისუფლების მიერ რუსთავი 2-ის წინააღმდეგ. მიგვაჩნია, რომ პროდასავლური მსხვილი ოპოზიციური პარტიისთვის, რომლისთვისაც, ისევე როგორც ყველა სხვა პროდასავლური პარტიებისთვის, ერთადერთი მედიაპლატფორმა რუსთავი 2-ია, სრულიად დაუშვებელი და უპასუხისმგებლოა ამ შინაარსის განცხადებების გავრცელება. საჭიროდ მივიჩნევთ, მოვუწოდოთ "ევროპულ საქართველოსა" და მის ცალკეულ ლიდერებსა და წევრებს, გავრცელებული არაკორექტული განცხადების გამო მოუხადონ ბოდიში სამაუწყებლო კომპანია რუსთავი 2-ს, რათა მომავალშიც გაგრძელდეს ნაყოფიერი თანამშრომლობა ჩვენ შორის", _ ნათქვამია განცხადებაში. ... ...

არქივი

ზაფრანი

"უცოდველი" ცნობილები

ბაცაცებს "კულტურულად" კლეპტომანებს ეძახიან, მაგრამ...

მინერალური წყლის სასიცოცხლო ენერგია

მინერალურ წყალს, ამ მაცოცხლებელ სითხეს,...

სიყვარული დათვსაც უნდა

ნიუ-ჯერსის შტატის პატარა ქალაქ ისტ...

"დარვინის ობობა"

ბიოლოგებმა მადაგასკარზე აღმოჩენილ უნიკალურ ახალ...

"უმცროსი ტერმინატორი"

"ტერმინატორი" დაბერდა და სარეკლამო კომპანიებიც...

ჰიდროქორწილი

პოლონელმა დაივერებმა - ევა და...