დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

ჩვენი რჩევები

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

15 ივნ. 2020, 15:08:30

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ სიურპრიზს უმზადებს კაცობრიობას. მიუხედავად იმისა, რომ საქართველო თავისი გეოგრაფიული მდებარეობით, შედარებით უსაფრთხო ზონაში იმყოფება, მაინც მოსალოდნელია პირდაპირი თუ ირიბი გავლენები ქვეყნის ეკოლოგიურ პროცესებზე.

როგორც სპეციალისტები ვარაუდობენ, 2020 წლის სავეგეტაციო პერიოდი მშრალი და გვალვიანი იქნება. ასეთ პირობებში მეტად გართულდება სასოფლო-სამეურნეო კულტურების სრულყოფილი აგროტექნიკური ღონისძიებების გატარება და მათი ეფექტიანობა.

დასავლეთ საქართველოს სუბტროპიკულ ზონაში, მიმდინარე წლის იანვარი მშრალი და თბილი, ხოლო თებერვალი საკმაოდ მაღალი ნალექიანობით ხასიათდებოდა, მეტიც, თვის პირველ დეკადაში ჩრდილოეთიდან შემოჭრილი ჰაერის ცივი მასების ზეგავლენით, დასავლეთ საქართველოს სუბტროპიკულ ზონაში თოვლიანობა და ტემპერატურის მკვეთრი დაცემა დაფიქსირდა, მაშინ, როდესაც გასული ორი ათეული წლის განმავლობაში ტემპერატურის ასეთ მკაცრ დაცემას ადგილი არ ჰქონია.

თოვლიანობა განსაკუთრებით აღინიშნებოდა აჭარა-გურიაში, ასევე, მოთოვა იმერეთისა და სამეგრელოს გორაკ-ბორცვიან ზონებში. ბახმაროსა და გოდერძის გადასასვლელზე თოვლის სიმაღლემ 2-3 მეტრს მიაღწია, ხოლო ბათუმსა და ოზურგეთში თოვლის სისქე 0.5 მეტრამდე დაფიქსირდა. თოვლიანობას თან დაერთო ტემპერატურის მკვეთრი დაცემა.

საგაზაფხულო წაყინვების წინააღმდეგ ბრძოლა რთულია, თუმცა, გონიერ მეურნეს შეუძლია, გაზაფხულზე შტამბის შეთეთრების, მცენარეთა გასხვლის რეგულირების გამოყენებით შეამციროს წაყინვების უარყოფითი გავლენები.

რაც შეეხება საზაფხულო მოსალოდნელი გვალვების არახელსაყრელი ზეგავლენის შემსუბუქებას, რეგულარულად უნდა იქნას გამოყენებული ნიადაგის გაფხვიერება, დამულჩვა და შესაძლებლობის ფარგლებში წვეთოვანი, მიშვებითი და დაწვიმებითი მორწყვა.

აღვნიშნავ, რომ, ჯერჯერობით, კავკასიონის მთებზე მოსული თოვლის მასა იმედის მომცემია წყლის რესურსების უზრუნველსაყოფად, თუმცა, დაბალ რეგიონებში თოვლის მცირე საფარის გამო, შესაძლებელია პატარა მდინარეებში წყლის ნაკადის შემცირება. დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას. ეს ეხება: გრუნტის წყლებს, მდინარეებს, ტბებს, ტყეებს და სასოფლო -სამეურნეო სავარგულებს.

აქვე შევნიშნავთ იმასაც, რომ 2020 წელი მოსახლეობისთვის შესაძლებელია, მძიმე აღმოჩნდეს _ ახალი კორონავირუსის გამო, ტურიზმისა და ექსპორტ-იმპორტის კლება დაფიქსირდება, რაც პირდაპირ აისახება მოსახლეობის საყოფაცხოვრებო პირობებზე. ასევე, მოსალოდნელია სუბტროპიკულ ზონაში დარჩენილი ისედაც მცირე შრომისუნარიანი მოსახლეობის საზღვარგარეთ (თურქეთი, საბერძნეთი და სხვა) სეზონურ სამუშაოებზე წასვლის აკრძალვა. სახელმწიფოთა შორის (თურქეთი, ირანი და სხვა) საზღვრების დროებითმა დაკეტვამ შეიძლება, გამოიწვიოს ამ ქვეყნებიდან სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტების იმპორტის შეჩერება, რითაც, სამწუხაროდ, დღემდე გაჯერებულია ქართული ბაზარი. აქედან გამომდინარე, დროა, დავფიქრდეთ მოსალოდნელ სიძნელეებზე და ქვეყნის მოსახლეობამ გაააქტიუროს მუშაობა ადგილობრივი რესურსების მაქსიმალურად გამოყენების მიზნით.

უპირველეს ყოვლისა, საჭიროა არსებული და მიგდებული სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების დამუშავება მარცვლეული, ბოსტნეული და მრავალწლიანი კულტურების მოსაყვანად. ასეთ პირობებში თითოეულმა გლეხმა, ფერმერმა თუ კომპანიამ მაქსიმუმი უნდა გააკეთოს საკუთარი მოსახლეობის კვების პროდუქტებით დასაკმაყოფილებლად. ზოგიერთს, შესაძლოა, ეს პრობლემა არარეალურად მოეჩვენოს, მაგრამ არავინ იცის, რას გვიმზადებს პლანეტის გლობალური ნეგატიური მოვლენები. თადარიგი აქედანვე უნდა დავიჭიროთ, რათა სახელმწიფოსა და მოსახლეობის ერთობლივი მხარდაჭერით მიმდინარე წელი უმტკივნეულოდ გავიაროთ.

მივხედოთ ჩვენ სოფლებს და ავაღორძინოთ მიტოვებული კარმიდამო. საქართველო, საკუთარი რესურსების მაქსიმალური ამოქმედებით, შეძლებს ევროპული დონის ეკონომიკის მქონე ქვეყნად ქცევას.

 ზაურ გაბრიჩიძე,
სოფლის მეურნეობისაკადემიური დოქტორი, პროფესორი




 ახალი ამბები
  • ნათელაშვილი - მართლა სამგლე გოჭებივით თუ ატყდებიან, შეიძლება, ორი ქათამი აღარ დარჩეთ ეზოში„ლეიბორისტული პარტიის“  ლიდერის, შალვა ნათელაშვილის განცხადებით,  „ქართულ ოცნებას“ ქვეყანა საძარცვავად აქვს ხელში ჩაგდებული და ამაზე უარის თქმა მათთვის წითელი ხაზია, თუმცა ამასთან შეგუება მოუწევთ. „გაზაფხულს დაემთხვა მართლაც შესანიშნავი სიახლე და გაჩნდა იმედები, რომ კრიზისი გადაილახება ახალი საპარლამენტო არჩევნების გზით. ნიკა მელიას გათავისუფლების გარეშე, ქვეყანაში არავითარი პროგრესული პოლიტიკური პროცესი არ განვითარდება და კრიზისი ვერ განიმუხტება. ახლა როგორ გგონიათ, ნელსონ მანდელა ყოფილიყო სამხრეთ აფრიკის ციხეში, აპარტეიდი დამთავრებულიყო ქვეყანაში და ეს მსოფლიოს ეღიარებინა. ასეთი რაღაცები არ ხდება. ამიტომ ვიმედოვნებ, რომ ბატონი ღარიბაშვილი საკუთარი ან თავისი უფროსის ილუზიებიდან ძალიან მალე გამოვა და დაადგება პრაგმატული რეალიზმის გზას. რიგგარეშე არჩევნები მათთვის წითელი ხაზი კი არა, ტრაგედიაა. ქვეყანა ხელში აქვთ ჩაგდებული საძარცვავად, ყველა მოქალაქე პირად მძევლებად ჰყავთ აყვანილი და ასეთი სასიამოვნო ნადავლის ხელიდან გაშვება, რომელიც მათ ეღირსათ სრულიად დაუმსახურებლად, ძარცვით, მოტყუებით, გაყალბებით, უზურპაციით, მართლაც წითელი ხაზი და უზარმაზარი სტრესია. თუმცა ამას ისინი ადრე თუ გვიან შეეგუებიან“, – განაცხადა ნათელაშვილმა. მისივე თქმით, მმართველი გუნდი ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებზე თუ უარს იტყვის, ევროპიდან და ამერიკიდან მოსალოდნელია სანქციების დაწესება. „მას შემდეგ, რაც ღარიბაშვილმა გააკეთა ძალიან ამაყი განცხადება, რომ ახალი არჩევნები არის მათთვის წითელი თუ ლურჯი ხაზი, 15 წუთის შემდგომ ცხვირწინ დაუდეს ექვსპუნქტიანი დოკუმენტის პროექტი, რომლის მეხუთე პუნქტი პირდაპირ საუბრობს ახალ საპარლამენტო არჩევნებზე. შესაბამისად, იმ შემთხვევაში, თუ მართლაც ატყდებიან სამგლე გოჭებივით და უარს იტყვიან ახალ საპარლამენტო არჩევნებზე, რომელიც მათ ცხვირწინ დადო ევროსაბჭოს პრეზიდენტმა, ამას მოჰყვება ისეთი სანქციები ევროპიდან და ამერიკიდან, რომ შეიძლება ორი ქათამი აღარ დარჩეთ ეზოში. ეს არის ძალიან რბილი შეფასება, რომ კიდევ უფრო მეტად არ გაუსკდეთ გული. ვფიქრობ, ეს გონივრული კომპრომისია, მით უფრო იმ ფონზე, რომ კარვების კვარტალი პარლამენტის წინ რჩება ადგილზე, მით უფრო იმ ფონზე, რომ 13 მარტს დიდი აქციაა დაგეგმილი და მისი მომზადების ღონისძიებები სრულმასშტაბიანად ხორციელდება ყველა პარტიის მიერ. ამიტომ ეს შუალედური პიკეტირების ფორმატი შეიცვლება, რათა არ ჰქონდეთ იმაზე ტირილის და წუწუნის საფუძველი, რომ აი, ჩვენ გვჩაგრავენ“, – განაცხადა  ... ...
  • "ოპოზიციამ ტელევიზორში თუ არ ნახა რას ჩადიან, ისე ვერ აფასებენ რეალურად მოვლენებს"ოპოზიციამ ტელევიზორში თუ არ ნახა რას ჩადიან, ისე ვერ აფასებენ რეალურად მოვლენებს. მეგონა, განსჯის უნარი ჰქონდათ. მერე, როცა კადრები ნახეს, ეტყობა მიხვდნენ, რომ პიკეტირება არ ვარგა და არ შეიძლება კონსტრუქციულ ნაბიჯად ჩაითვალოს, – აღნიშნული განცხადება „ქართული ოცნების“ თავმჯდომარემ, მამუკა მდინარაძემ გააკეთა. „არავის დაუძალებია მათთვის სიტყვა პიკეტირების ხსენება და შემდეგ აღსრულება. შესაბამისად, მართლა ძალიან ცუდი იყო, რბილად რომ ვთქვათ, როცა შეთანხმებიდან, მოლაპარაკებიდან რამდენიმე საათში, ახალი ეტაპის დაწყებიდან, მაინც გადავიდნენ პარლამენტის პიკეტირებაზე. წარმოუდგენელი ამბავია გააკეთეს, ბოლოს კარგია, რომ ბოლოს მაინც მიხვდნენ“, – განაცხადა მდინარაძემ. დღეს  ოპოზიციამ საკანონმდებლო ორგანოს პიკეტირება განახორციელა. მოგვიანებით ოპოზიციაში განაცხადეს, რომ აქციების ფორმატი შეიცვლება, „რათა ხელისუფლებას მოლაპარაკების ჩაშლაზე საუბრისთვის ზედმეტი საბაბი არ ... ...
  • თენგიზ ცერცვაძე - საქართველოს კარგი ხარისხის ვაქცინა თუ უნდა, მაშინ მოვითმინოთმეც შეწუხებული ვარ, რომ ვაქცინა იგვიანებს, მაგრამ სამართლიანობაც ხომ არსებობს, – განაცხადა თემის კომენტირებისას თბილისის ინფექციური საავადმყოფოს ხელმძღვანელმა, თენგიზ ცერცვაძემ საქართველოს პირველ არხთან საუბრისას. ცერცვაძის თქმით, მსოფლიოში ვაქცინაცია დაიწყო 103-მა ქვეყანამ, საიდანაც ბევრ ქვეყანაში ჩინურსა და რუსულ ვაქცინებს იყენებენ. „შეპირებულ ვადებთან შედარებით ვაქცინის შემოტანა რომ იგვიანებს და გადაიწია სავარაუდოდ 2-3 კვირით, ამას მოჰყვა სერიოზული ვნებათაღელვა და ხმაური. მიდის გარჩევა, თუ რატომ მოხდა, ვისი პასუხისმგებლობაა და ა.შ. ასე ნუ დავაყენებთ საკითხს. ვაქცინების დეფიციტია მთელ მსოფლიოში. ძალიან ბევრ ქვეყანას საქართველოს გარდა აკლია ვაქცინა, ასევე დაირღვა მიწოდების ვადები. არ არის სწორი, როცა ამბობენ, რომ საქართველოს გარდა ყველამ დაიწყო ვაქცინაცია. ეს არის ნათქვამი ტენდენციური, პოლიტიკურად ანგაჟირებული ადამიანების მიერ. სიმართლე არის ის, რომ მსოფლიოში ვაქცინაცია დაიწყო 103-მა ქვეყანამ. 200-მეტი ქვეყანაა მსოფლიოში და ყველას კი არა, ნახევარზე მეტსაც არ დაუწყია. მთავარი, რასაც არ უნდათ, ჩვენმა ოპონენტებმა მიაქციონ ყურადღება – ამ 103 ქვეყნიდან დიდმა უმეტესობამ ვაქცინაცია დაიწყო ჩინური ან რუსული ვაქცინით, შედარებით მცირე ნაწილმა დაიწყო მხოლოდ ამერიკულ-ევროპული ვაქცინებით. მეც შეწუხებული ვარ, რომ ვაქცინა იგვიანებს, რამეთუ ახლა გვაქვს ძალიან კარგი სიტუაცია, მივაღწიოთ სტაბილიზაციას; გაზაფხულ-ზაფხულის მერე, ყველაზე კარგი ეპიდსიტუაცია გვაქვს და მინდა, ეს რაც შეიძლება ჩქარა გამაგრდეს საყოველთაო ვაქცინაციით, მაგრამ სამართლიანობაც ხომ არსებობს. არ შეიძლება ასე ლაპარაკი. რუსულს არ ვახსენებ, რადგანაც რუსული არც ნდობას არ იმსახურებს და პოლიტიკურად მიუღებელია. კარგიც რომ აღმოჩნდეს, მასზე უარს იტყვის საქართველო. ჩინეთი ხომ პოლიტიკურად ნეიტრალურია. ჩვენ მზად ვიყავით ჩინური ვაქცინის შემოსატანად დიდი ხნის წინ და გახსოვთ, რა ამბავი ატყდა? ზუსტად იგივე ანგაჟირებულმა ტელევიზიებმა, პოლიტიკურმა ოპოზიციურმა ჯგუფებმა, რიგმა ექიმებმა, გახსოვთ, როგორი აღშფოთება გამოხატეს. ხალხს პირდაპირ ზაფრავდნენ, რომ საქართველო არავითარ შემთხვევაში არ დაუშვებს ჩინური ვაქცინის შემოტანას; ჩვენ გვინდა ყველაზე კარგი ხარისხის ვაქცინა და ა.შ. კი, ბატონო, ისმინა ქვეყნის ხელმძღვანელობამ მათი და არ შემოიტანა ჩინური ვაქცინა. ველოდებით საერთაშორისოდ აღიარებულ ამერიკულ-ევროპულ ვაქცინას. როცა ჩინური ვაქცინით აცრა დაიწყო ჩვენი მეზობლების უმეტესობამ და მსოფლიოს ბევრმა ქვეყანამ, ახლა ამას დანაშაულად გვითვლიან, რომ აი, აზერბაიჯანმა, თურქეთმა დაიწყეს, თქვენ ვერ დაიწყეთო. არ შეიძლება ასეთი ორმაგი სტანდარტი. ან ერთი პოზიცია დაიკავეთ, ან მეორე; პოზიცია დაიკავეთ, რომ საქართველო უნდა დაელოდოს კარგი ხარისხის ვაქცინას და მაშინ უნდა მოვითმინოთ ორი-სამი კვირით გადავადება, ან არ უნდა ვთქვათ უარი ჩინურ ვაქცინაზე. მაშინ ჩვენც გავუტოლდებით იმ ქვეყნებს, ვინც დაიწყო ჩინური ვაქცინით აცრა“, – განაცხადა ცერცვაძემ. თენგიზ ცერცვაძის თქმით, საქართველო ისეთივე წარმატებული იქნება ვაქცინაციაში, როგორც ზოგადად, კოვიდის მართვაში. „ასე რომ, ვიყოთ სამართლიანები. ნუ არის სულ ქილიკი, ლანძღვა, ნიშნის მოგება იმაზე, თუ რატომ დაიგვიანა ორი-სამი კვირით ვაქცინამ. იმ ქვეყნებში, რომლებსაც გვახარბებენ – რუანდა, განა და ა.შ. იმ ქვეყნების მიმართ მსოფლიოს დამოკიდებულება სხვაა, მათ შორის „კოვაქსის“ და გაერო-სი. იქ აგზავნიან ჰუმანიტარულ დახმარებას, სასმელ წყალს, აგზავნიან ორცხობილებს. გასაგებია, მათ ასე უდგებიან იმიტომ, რომ იქ შიმშილია, ძალიან ღარიბი ქვეყნები არიან და „კოვაქსს“ თავისი წესები და კანონები აქვს. ამ წესებით და კანონებით ასეა და ჩვენ ხომ არ შევაცვლევინებთ რეგულაციებს. ამიტომ ჩვენ უნდა გავაკეთოთ ყველაფერი, რაც შეგვიძლია და დამიჯერეთ, აკეთებს ჩვენი ხელმძღვანელობა, სამინისტროც, მთავრობაც და უსამართლობა, ტენდენციურობა, ქილიკი, ლანძღვა და საყვედური ამაზე, თითქოს ვინმეს ბრალი იყოს, რომ ვაქცინამ დაიგვიანა. ეს არის სიტუაციის ბრალი და იმის ბრალი, რომ ვაქცინების დიდი დეფიციტია ბაზარზე, მაგრამ საქართველო მიიღებს ვაქცინებს. დაიჯერეთ, შეიძლება მცირედი დაგვიანებით, მაგრამ მიიღებს და სამაგიეროდ, ჩვენ მივიღებთ გამართულად, ეტაპობრივად და საკმარისი რაოდენობით. როდესაც გამოდიან ნიშნის მოგებით ჩვენი ოპონენტები და სამწუხაროდ, სიხარულით ამბობენ, რომ საქართველო ვერ შეასრულებს ვაქცინაციის წლის გეგმას, დამთავრდება ეს წელი, შევხვდებით ერთმანეთს და ვნახავთ, ჩვენ შევასრულებთ ვაქცინაციის წლიურ გეგმას და შევასრულებთ წარმატებით, როგორც დღემდე, საქართველო ერთ-ერთი ყველაზე წარმატებულია კოვიდის მართვაში ზოგადად, ასეთივე წარმატებული ვიქნებით ვაქცინაციაში. მე ასე ვთვლი“, – განაცხადა თენგიზ ... ...
  • „თუ განაჩენი დაუმსახურებლად დადგება... “ - შაქარაშვილის საქმეზე ბრალდებულის მშობელიფეხბურთელ გიორგი შაქარაშვილის მკვლელობის საქმეზე ბრალდებულების სასამართლო სხდომა დასრულდა. სხდომის ბოლოს მათ დასკვნითი სიტყვა წარმოთქვეს, მოსამართლე კი სათათბიროდ გავიდა. ჯერჯერობით უცნობია, როდის გამოაცხადებს იგი საბოლოო განაჩენს. ერთ-ერთი ბრალდებულის, ვახტანგ ჩიქოვანის დედის, ნინო გოგილაშვილის განცხადებით, თუ მის შვილს მოსამართლე გაამტყუნებს, ამას გაასაჩივრებს და გააპროტესტებს. "რომელი ბრალი? ვახოს გარედან ვუსმენდი და ბოლო სიტყვები რაც მოვისმინე ეს ჰქონდა, რომ თუ მესვრით და მომკლავთო, აუცილებელი არ არის, ადამიანს ესროლო და ისე მოკლა, თუ განაჩენი დაუმსახურებლად დადგება, ესეც ოჯახების სიკვდილია. ჩემი შვილი, როგორც დამენანებოდა და გული დამწყდებოდა, ისე მენანება ეს ბავშვი. მოლოდინი მაქვს, რომ აუცილებლად გამამართლებელი განაჩენი დადგება, იმიტომ რომ მაშინ აღარაფერს აზრი არ აქვს, აღარც სასამართლოს და ამ 9-თვიან პროცესებს აქვს აზრი. აუცილებლად გავყვებით სამართლებრივად და არასამართლებრივადაც. აუცილებლდ გავაპროტესტებთ ყველაფერს", - განაცხადა ნინო გოგილაშვილმა. გიორგი შაქარაშვილი გასული წლის 19 ივნისის ღამეს გაუჩინარდა. 4-დღიანი ძებნის შემდეგ, 22 ივნისს, მისი ცხედარი მდინარე არაგვში იპოვეს. სამედიცინო ექსპერტიზამ დაადგინა, რომ გიორგი შაქარაშვილის გარდაცვალების მიზეზი გახდა ასფიქსია წყალში დახრჩობით - ამ დასკვნის შემდეგ გამოძიება გადაკვალიფიცირდა და დაემატა განზრახ, დამამძიმებელ გარემოებებში მკვლელობის მუხლიც. პროკურატურის ვერსიით, გიორგი შაქარაშვილს 5-მა ადამიანმა სასტიკად სცემა, შემდეგ მისი ცხედარი მდინარეში გადააგდო. არც ერთი მათგანი: ვახტანგ ჩიქოვანი, არჩილ გაგნიძე, ნიკოლოზ რევაზიშვილი და ორი არასრულწლოვანი - ზ.ხ. და ა.ქ. ბრალს არ აღიარებს. ფეხბურთელის გარდაცვალების საქმეზე სულ 17 ადამიანია დაკავებული. წყარო: ... ...
  • როგორ წარიმართა „ბარამიძე ჰესის“ ონლაინსკოპინგიდღეს „ბარამიძე ჰესის“ ონლაინსკოპინგი გაიმართა. შეხვედრა, რომელიც 2 საათზე დაიწყო რამდენიმე საათის განმავლობაში გაგრძელდა. ონლაინ შეხვედრის დასრულების შემდეგ სურების საინიციატივო ჯგუფის დამფუძნებელმა გიორგი ტრაპაიძემ ჩვენთან საუბრისას განაცხადა, რომ  ეს არ იყო საკითხის განხილვა და შეხვედრაზე იკვეთებოდა სამინისტროსა და კომპანიის წარმომადგენლების ინტერესები. „შეხვედრაზე სიტყვით გამოვიდნენ იურისტები, ჩვენი წარმომადგენლები, იმათი მომხრეები. შეხვედრის ერთ-ერთმა მონაწილემ გვითხრა, რომ არ გვესმის ჰესი რამდენად კარგი იქნება ენერგოდამოუკიდებლობისთვის, რის გამოც კამათი მოხდა  და მას დემაგოგი ეძახეს. კომპანიასმ  რომელმაც მოსახლეობას რაღაც-რაღაცები დაურიგა, შეხვედრაზე უთხრეს, რომ სისხლის სამართლის დანაშაული იკვეთება და საქმე შესაძლოა სასამართლოში წავიდეს“,_ ამბობს გიორგი ტრაპაიძე. რაც შეეხება სამომავლო გეგმებს,  ტრაპაიძე ამბობს, რომ აქციები გაგრძელდება, მაგრამ შემდეგი აქციის თარიღი ამ დროისთვის უცნობია. ცნობისთვის, ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ სურების მოსახლეობა სუფსის ხეობაში ჰესის აშენებას ეწინააღმდეგება. მათ დღეს საპროტესტო აქცია გამართეს ჩოხატაურის მერიასთან. ამავე თემაზე: "არ გვინდა „ნამახვანი 2“ გახდეს სურების ხეობა " - მოსახლეობის პროტესტი ... ...

არქივი