პალმას სერიოზული მავნებელი უტევს

gurianews.com

ჩვენი რჩევები

პალმას სერიოზული მავნებელი უტევს

2017 მაი 2 10:08:18

ფინიკის პალმის 15-მდე სახეობა ცნობილია აფრიკისა და აზიის ტროპიკებსა და სუბტროპიკებში. ის ჩრდილოეთ აფრიკის, ავღანეთის, პაკისტანის მშრალი სუბტროპიკების უძველესი კულტურული მცენარეა. მისი ღეროს სიმაღლე 15-20 მეტრია, დიამეტრი _ 80 სმ, ფოთლის სიგრძე კი 4-6 მეტრს აღწევს.

ნაყოფი ადგილობრივი მოსახლეობის ძირითადი საჭმელია. ღეროს დასერვით მიღებული წვენიდან აკეთებენ შაქარს და ღვინოს. ამ პალმის ბევრი სახეობა, როგორც დეკორატიული მცენარე, ცნობილია სუბტროპიკებში, მათ შორის, საქართველოს შავიზღვისპირეთის ბაღებსა და პარკებში.

ფინიკი სხვა ხილზე გაცილებით დიდი რაოდენობით შეიცავს ნახშირწყლებს _ დაახლოებით 65%-ს. მდიდარია რკინით, მაგნიუმით, თუთიით, სპილენძით, კალციუმით, კობალტით, გოგირდითა და სხვა ძვირფასი ელემენტებით.

ფინიკის ჩირი განსაკუთრებულია იმით, რომ შეიცავს 23 ამინომჟავას, რომელთა უმრავლესობა სხვა ხილის შემადგენლობაში არ შედის. რაც მთავარია, ის რეკომენდირებულია დიეტური კვებისას მათთვის, ვისაც ტკბილეულის ჭამა ეკრძალება.

ფინიკის შაქარი გაცილებით სასარგებლოა, ვიდრე ჭარხლისა. ამიტომ მას წარმატებით იყენებენ საკონდიტრო წარმოებაში.

100 გრამი ფინიკი საშუალოდ 270 კალორიას შეიცავს.

ფინიკის სამკურნალო თვისებები უძველესი დროიდან არის ცნობილი. მის ნაყოფს ოდითგან იყენებდნენ ისეთი დაავადებების სამკურნალოდ, როგორიცაა კიბო, ტუბერკულოზი და სხვადასხვა ინფექციური დაავადება. პექტინის, სელენის და საკვები ბოჭკოების შემცველობის წყალობით, ფინიკი ონკოლოგიის პათოლოგიის შემაფერხებელ საკვებად გვევლინება. სელენი, რომელიც ფინიკში უხვად არის წარმოდგენილი, აფერხებს აგრეთვე გულსისხლძარღვთა სისტემის დაავადებათა განვითარებას, აძლიერებს იმუნურ სისტემას. ფინიკის ნაყოფის უნიკალური თვისებებია _ სიცოცხლის გახანგრძლივება და კეთილისმყოფელი გავლენა მამაკაცის პოტენციაზე.

თუ იმასაც გავითვალისწინებთ, რომ ფინიკის ჩირი აუმჯობესებს თავის ტვინისა და შინაგან ორგანოთა ფუნქციას, გასაგები გახდება, რაოდენ დიდი მნიშვნელობა აქვს მას ადამიანის ჯანმრთელობისთვის.

ექიმები რეგულარულ კვებას ურჩევენ იმ პაციენტს, რომელთაც აღენიშნებათ გულის პრობლემები, სახის ნერვის დამბლა, სისუსტე და სასიცოცხლო ძალთა განლევა, გახანგრძლივებული მძიმე დაავადების შემდეგ.

პალმის ფოთოლი მსოფლიოში მშვიდობის ემბლემად ითვლება. ის ყველაზე ლამაზია მცენარეთა სამეფოში. პალმების ხეივანში გასეირნება ადამიანში ამაღლებულ, საზეიმო განწყობას ქმნის.

დეკორატიული მებაღეობაში პალმებს უნივერსალური გამოყენება აქვთ: ძვირფასია ბაღ-პარკებში ორნამენტულ ხეივნებად, ნაირგვარი დანიშნულების არქიტექტურულ აქცენტებად, როგორც გაზონებზე, ისე ყვავილნარებში. გამოიყენება საოთახო მებაღეობაში და ყვავილწნულების ხელოვნებაში.

ბოლო წლებში შავიზღვისპირეთის ბულვარის გასამშვენიერებლად დიდი რაოდენობით იქნა თურქეთიდან ინტროდუსირებული დეკორატიული კანარის ფინიკის პალმა, რომლის სამშობლო კანარის კუნძულებია. ის გვალვაგამძლეა, ხოლო _9 გრადუსზე ფოთლები იყინება. ჩვენს პირობებში ზამთარში შეფუთვას არ საჭიროებს, ამიტომ ამ ნერგებმა აკლიმატიზაცია კარგად გაიარა.

2009 წლის გაზაფხულზე (მარტი) პალმებით გაშენებულ შეკვეთილის უბანში აღინიშნა ძალიან საშიში, საკარანტინო მავნებელი _ პალმის წითელი ცხვირგრძელა, რომელიც საქართველოში ადრე შენიშნული არ ყოფილა.

პალმის ცხვირგრძელა იკვებება პალმების მთავარი ღეროს შიგთავსით, სადაც მავნებელი გაივლის განვითარების ოთხ სტადიას: კვერცხის, მატლის, ჭუპრის და იმაგოს. ზრდასრული ფაზა 1-70 მმ სიგრძისაა, სხეულის წინ წაგრძელებული თავი აქვს, რომელზეც მოთავსებული აქვს ყბები. ისინი წარმოადგენს მოხრილ ანტენებს.

მავნებელი ცხოვრობს პალმაზე, სანამ ზრდასრული არ გახდება, ხოლო იმაგო ტოვებს დაზიანებულ მცენარეს და მიფრინავს ახალი მცენარისკენ. ის ფიტოფაგია და იკვებება ყველანაირი მცენარეულობით. მისი განვითარების ბიოლოგიური ციკლი ერთ მცენარეზე ვითარდება. წლის განმავლობაში ივითარებს 3-4 თაობას. დედალი დებს განაყოფიერებულ კვერცხს ახალ მცენარეზე. იმაგოს დიდი მანძილის გადაფრენა შეუძლია.

როცა ვნახეთ, ნაკვეთში დარგული სამმეტრიანი პალმის ფესვები მთლიანად განადგურებული იყო, ხოლო ორმო, სადაც მცენარე იყო მოთავსებული, ამოვსებულია მავნებლის ათასობით სხვადასხვა ფაზით. პალმები, ძლიერი დაზიანების გამო, ადვილად ტყდება ფესვის ყელთან, ხოლო მისი ზედა ნაწილი _ ფოთლები მთლიანად გაყვითლებული და გამხმარი იყო.

საკარანტინო მავნებლის ამ უეცარი შემოჭრის აღნიშვნისთანავე გაცემული იქნა სასწრაფო რეკომენდაციები:

1. დაზიანებული პალმების ადგილზე დაწვა, ფესვთა სისტემის ჩათვლით და ნიადაგში არსებული მავნებლის ყველა ფაზის განადგურებით.

2. დაწვის შემდეგ ამ ადგილების მოსხურება ბულდოკის 0,3 %-იანი სამუშაო ხსნარით, რათა ნიადაგში დარჩენილი ფაზები მთლიანად განადგურებულიყო.

მავნებელი სასწრაფოდ იქნა ლიკვიდირებული აღნიშნული ნაკვეთიდან. აქა-იქ, ის შესაძლოა, კვლავ შეგვხვდეს. ამიტომ დიდი ყურადღებით უნდა ვიყოთ და ვათვალიეროთ ფინიკის პალმების ნარგაობები, რათა საკარანტინო მავნებელი "პალმის წითელი ცხვირგრძელა" ისევ არ შემოგვესიოს და არ დაგვიზიანოს ეს ძვირფასი დეკორატიული მცენარე, რომელიც თავისი ულამაზესი ფოთლით მცენარეთა სამეფოში უმშვენიერესია, ნაყოფით კი _ უნიკალური.

ანგელინა ნიკოლაიშვილი, ბიოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი


ნახვა: 229


 ახალი ამბები
  • "10 აგვისტოს საქართველოს მხარემ ყველანაირი ცეცხლი შეწყვიტა" _ წულუკიანისტრასბურგის სასამართლო აგრძელებს საქმის განხილვას „საქართველო რუსეთის წინააღმდეგ (საქმე II)“. ზეპირი მოსმენა მიმდინარე წლის 23 მაისსაა ჩანიშნული.  „რუსეთი ნამდვილად ამბობს − რა შუაშია სტრასბურგის სასამართლო, აგვისტოს ომი ადამიანის უფლებების თემა არ არის, არის უფრო ჰუმანიტარული სამართლის სფერო, რასაც ჩვენ მყარი არგუმენტებით ვუპირისპირდებით. ვამბობთ, რომ სწორედ იმ პერიოდში, როდესაც საომარი მოქმედებები მიმდინარეობდა, რუსეთი ახორციელებდა ჩვენი ქვეყნის ამ ტერიტორიაზე − ცხინვალის რეგიონში, ისეთ მოქმედებებს, რომლებიც  ბევრად სცილდებოდა საომარი მოქმედებების საჭიროებებს. ჩვენ ძალიან მყარი, ახლა უკვე ახალ-ახალი, დამატებითი მტკიცებულებებით ვცდილობთ, ვაჩვენოთ ევროპულ სასამართლოს, რომ რუსეთი ბევრად ადრე ემზადებოდა ამ  საომარი მოქმედებებისთვის; რომ ის წვრთნიდა ადგილობრივ პერსონალს, მათ შორის, სამხედროს, ოსების სხვადასხვა ოფიციალურ დე ფაქტო დანაყოფებში და ემზადებოდა ამ სამხედრო დაპირისპირებისთვის.  ასევე, ჩვენ მტკიცებულებებით გამყარებული არგუმენტებით ვაჩვენებთ სასამართლოს, რომ რეალურად 10 აგვისტოს, გამთენიისას, საქართველოს მხარემ ყველანაირი  ცეცხლი შეწყვიტა; უფრო მეტიც,  ის გამოვიდა საომარი მოქმედებების არეალიდან და 11 აგვისტოს ჩვენი შენაერთები უკვე თბილისის მისადგომებს იცავდნენ, რაც გამორიცხავს რუსეთის უსაფუძვლო  მტკიცებას იმის  თაობაზე, რომ თითქოს ჯერ კიდევ  12 აგვისტოს ჩვენ რუსეთს ვპასუხობდით საომარი მოქმედებებით", - განაცხადა თეა წულუკიანმა.  სახელმწიფოთაშორის დავას სტრასბურგის სასამართლოს დიდი პალატა განიხილავს, რომელიც 17 ქვეყნის, მათ შორის, საქართველოდან და რუსეთიდან არჩეული მოსამართლეებითაა დაკომპლექტებული. დიდ პალატას ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეზიდენტი გვიდო რაიმონდი ... ...
  • დღეიდან თბილისში ე.წ. ტურისტული პატრული გამოჩნდებადღეიდან თბილისში ე.წ. ტურისტული პატრული გამოჩნდება, _ ამის შესახებ  შინაგან საქმეთა მინისტრმა გიორგი გახარიამ18 მაისს პარლამენტში სიტყვით გამოსვლის დროს დააანონსა. სამართალდამცველები თბილისის ტურისტულ ზონებში იმორიგევებენ. თავდაპირველად საპატრული პოლიციის 20 ეკიპაჟი იქნება მობილიზებული, რომელიც ეტაპობრივად 60-მდე ... ...
  • კობახიძე ნარკოპოლიტიკაზე: "ვფიქრობ, შეთანხმების მიღწევა მოხერხდება"საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის განცხადებით, ნარკოპოლიტიკასთან დაკავშირებულ დოკუმენტთან დაკავშირებით, შეთანხმების მიღწევა უახლოეს პერიოდში მოხერხდება. ირაკლი კობახიძის თქმით, ამოცანა ქვეყანაში ჰუმანური ნარკოპოლიტიკის წარმოება და საქართველოში ნარკომოხმარების შემცირებაა.  „პარლამენტი მუშაობს ამ საკითხთან დაკავშირებით უკვე საკმაოდ დიდი ხანია. ჩვენ გავიხანგრძლივეთ ერთი თვით ამ დოკუმენტზე მუშაობის ვადა.  ეს ვადა იწურება დაახლოებით თვის ბოლოსთვის, მომავალი თვის დასაწყისში. შესაბამისად, დრო ბევრი არ არის დარჩენილი, თუმცა მე ვფიქრობ, რომ ამ დროის განმავლობაში ჩვენ მოვახერხებთ შეთანხმების მიღწევას დოკუმენტთან დაკავშირებით. ჩვენი ამოცანაა ჩამოვაყალიბოთ ისეთი დოკუმენტი, რომელიც უზრუნველყოფს ქვეყანაში ჰუმანური ნარკოპოლიტიკის წარმოებას და რომელიც მაქსიმალურად ხელს შეუწყობს ნარკომოხმარების შემცირებას საქართველოში. ეს არის ამოცანა. ამ ამოცანიდან გამომდინარე ვიმოქმედებთ და ვფიქრობ, რომ შეთანხმება იქნება მიღწეული“, - განუცხადა პარლამენტის თავმჯდომარემ ... ...
  • "აქაურობა ბაყაყებითა და კოღოებით აივსება""გურია ნიუსს" დახმარების თხოვნით ლანჩხუთში, თბილისის ქუჩაზე მდებარე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის რამდენიმე მობინადრე დაუკავშირდა. როგორც ისინი ამბობენ, მათ ადგილობრივი ხელისუფლებას კორპუსის შიდა ეზოს მოასფალტების თხოვნით არაერთხელ მიმართეს, თუმცა, შედეგი ამ დრომდე არ დამდგარა. "უკვე წლებია, რაც პრობლემის მოგვარებას ვითხოვთ, წინა ხელისუფლების დროსაც და მერეც, არა ერთხელ მივმართეთ დახმარების თხოვნით მუნიციპალიტეტის ხელმძღვანელობას,  მაგრამ აქამდე არანაირი შედეგი არ გვაქვს. აქ არსებულ პრობლემას მარტო მოხრეშვა  ნამდვილად არ შველის.  იყო დაპირება, რომ 2017 წელს აქ გახორციელდებოდა ინფრასტრუქტურული სამუშაოები და ასფალტს დააგებდნენ, მაგრამ ეს დაპირებაც დაპირებად დარჩა _ ხრეში დაიყარა მხოლოდ. ბოლოს და ბოლოს როდის ჩაგვთვლიან ყურადღების ღირსად და ამ კორპუსის 50-ზე მე ოჯახსაც მოგვხედავენ?!" _ ამბობენ თბილისის ქუჩაზე მდებარე მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მობინადრეები. მათივე თქმით, ეზოში მდგომარეობა განსაკუთრებით მას შემდეგ გაუარესდა, რაც მთავარ ქუჩაზე ღია სანიაღვრე არხი გაკეთდა: "ჩვენი ეზოს მდგომარეობა მას შემდეგ გაუარესდა, რაც თბილისის ქუჩაზე გამავალი სანიაღვრე არხის მშენებლობა დასრულდა. საქმე ისაა, რომ ცენტრალურ ქუჩაზე გაკეთდა ღია ტიპის სანიაღვრე არხი, რომელიც გაცილებით მაღალია, ვიდრე ჩვენი ეზო და, ბუნებრივია, არხი ეზოში დამდგარ წყალს ვეღარ ატარებს. ამის გამო ყოველი გაწვიმებისას კორპუსის მობინადრეებს დიდი პრობლემა გვექმნება, ისეთი წყალი დგება ყველგან, რომ ნავია საჭირო ეზოს გადასაცურად. ეზოში დამდგარი წყალი ბოლოს სახლის სარდაფში ჩადის. გამოეთხრება ერთ დღეს ძირი ამხელა კორპუსს და ამდენი ოჯახი უსახლკაროდ დარჩება. შეიძლება ასეთი უყურადღებობა?!" _ ამბობენ ადგილობრივები და დასძენენ, რომ თანახმა არიან არსებული პრობლემა კორპუსის ამხანაგობასთან ერთად თანადაფინანსებით მოგვარდეს. მათივე თქმით, კორპუსის მობინადრეთა მდგომარეობა ზაფხულის თვეებში გაუსაძლისი ხდება: "ახლა ზაფხული მოდის და აქაურობა ბაყაყებითა და კოღოებით აივსება. შეგვჭამს, იმდენი კოღო იქნება. სხვაგან თუ იგება ასფალტი, საინტერესოა, ჩვენ რით ვერ მივიქციოთ ხელისუფლების ყურადღება, წლების განმავლობაში ასეთ გაუსაძლის ყოფაში რომ გვამყოფებენ?!" მერიის ინფრასტრუქტურის სამსახურის უფროსი ლევან ჩხაიძე "გურია ნიუსთან" საუბარში ადასტურებს, რომ 2017 წელს მართლაც იყო საუბრები, რომ აღნიშნული მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის შიდა ეზოში ინფრასტრუქტურული სამუშაოები გახორციელებულიყო, თუმცა, საბოლოოდ, ეს ვერ მოხერხდა. ჩხაიძე ამ ეტაპზე ვერც იმას აკონკრეტებს, თუ როდის მოხდება აღნიშნული ტერიტორიის მოასფალტება: "ამ სახლის მობინადრეთა მოთხოვნები ჩვენთვის ცნობილია. იყო საუბარი, რომ აქ ინფრასტრუქტურული სამუშაოები გასულ წელს გახორციელებულიყო, მაგრამ მაშინ ვერ მოხერხდა. ტყუილი დაპირება რომ არ გამოვიდეს, გეტყვით, ჯერჯერობით, არც მიმდინარე წლის ინფრასტრუქტურულ პროექტებშია გათვალისწინებული ამ ტერიტორიაზე სამუშაოების შესრულება", _ ამბობს ... ...
  • ყაჩაღობა ხუდადოვზე _ შსს-მ ერთი პირი დააკავაშინაგან საქმეთა სამინისტროს თბილისის პოლიციის დეპარტამენტის დიდუბე-ჩუღურეთის სამმართველოს თანამშრომლებმა, ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, 1978 წელს დაბადებული ო.ჯ., ყაჩაღობის ბრალდებით, თბილისში დააკავეს. ინფორმაციას შსს ავრცელებს. მის მიერ ჩადენილი დანაშაული 5-დან 7 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. გამოძიებამ დაადგინა, რომ ბრალდებული თბილისში, ხუდადოვის ქუჩაზე მდებარე, „საქართველოს ფოსტის“ კუთვნილ სავაჭრო ჯიხურში შეიჭრა, 6200 ლარი გაიტაცა და შემთხვევის ადგილიდან მიიმალა. სამართალდამცველებმა ბრალდებული მომხდარიდან რამდენიმე დღეში დააკავეს. დაკავებული ჩადენილ დანაშაულს აღიარებს. გამოძიება ყაჩაღობის ფაქტზე, საქართველოს სსკ-ს 179-ე მუხლის 1-ლი ნაწილით ... ...

არქივი

ზაფრანი

საინტერესო ფაქტები შინაური ცხოველების შესახებ

ძველ ეგვიპტეში ცხოველების თაყვანისცემა ცხოვრების...

ქალის ფიგურის ექვსი ტიპი

ცოტა ხნის წინ ამერიკელებმა თავიანთი...

უიღბლო ადამიანების საერთო მახასიათებლები

სრულყოფილებისაკენ სწრაფვა თითქოს ამაში ცუდი...

როგორი იქნება მსოფლიო ასი წლის შემდეგ

ცოტა ხნის წინ ვესტმინსტერის უნივერსიტეტის...

ახალი აღმოჩენა ეგვიპტეში

ჩეხმა არქეოლოგებმა ეგვიპტეში, ქაიროს სამხრეთით,...

უცნობი დედამიწა

პლანეტის ოქროს მარაგის 99% დედამიწის...