რა უნდა ვიცოდეთ სოკოს შესახებ, როგორ შევაგროვოთ და მოვიხმაროთ იგი

ჩვენი რჩევები

რა უნდა ვიცოდეთ სოკოს შესახებ, როგორ შევაგროვოთ და მოვიხმაროთ იგი

2018 აგვ 10 10:24:08

ჩვენს ტყეებსა და სათხილეებში, საკმაოდ არის ისეთი სოკოები, რომლებიც საჭმელად ვარგისია და ზაფხულის პერიოდში მრავლად მოიპოვება. დასავლეთ საქართველოს, კერძოდ, გურიის ვაკე და ტყიან ადგილებში, გზისპირა ნაძვნარებში, არაერთხელ ნახავთ ქალბატონებს, რომლებიც ნაწვიმარზე სოკოს აგროვებენ.

მტრედისფეხა, მჭადა, სილვიო თუ შემოდგომაზე მანჭკვალა, ჩვენთან საკმაოდაა, არანაკლებია სოკოს მოყვარულ ადამიანთა რაოდენობაც, რომლებიც სოკოს ნაირსახეობების შესწავლის სურვილითაც დაეძებენ მას ახლომახლო ტყეებსა თუ გზისპირთა სიახლოვეს.

მუდამ უნდა გვახსოვდეს, რომ მოკრეფილი სოკო ვერ უძლებს შენახვას _ ის სწრაფად ფუჭდება, განსაკუთრებით წვიმიან ამინდში ან ნაწვიმარზე, როცა უხვად მოიპოვება, თუმცა, ამ დროს მისი უვარგისად ქცევის შანსი ძალზე დიდია. ამიტომ სოკო მოკრეფის დღესვე უნდა გადავამუშავოთ და მოვამზადოთ სასურველი სახით. თუ მოკრეფის დღესვე არ გაქვთ ამის საშუალება, სასწრაფოდ უნდა შევინახოთ მაცივარში, ოღონდ გარეცხვის და დაქუცმაცების გარეშე.

უნდა გვახსოვდეს, რომ სოკოსგან მომზადებული კერძი საკვებად გამოიყენება იმავე დღეს ან ინახება მაცივარში, მინუს ორიდან ოთხ გრადუს ტემპერატურამდე, მხოლოდ 24 საათის განმავლობაში.

სოკოს მოყვარულ ყველა ადამიანს უნდა ახსოვდეს, რომ საეჭვო სოკოები არასდროს არ უნდა შეაგროვოს. ასევე, არც წარმოიდგინოთ, რომ შხამიანი სოკოს გაუვნებელყოფა შეიძლება _ შხამის უმეტესობა თერმული დამუშავებითაც კი არ იშლება და არ კარგავს შხამიან თვისებებს. ხალხში გავრცელებული მეთოდები _ საჭმელი სოკოების ერთმანეთისგან გარჩევა ხახვის, ნივრის თუ ვერცხლის კოვზის მეშვეობით, არასწორია და მცდარი შეხედულებაა. ასევე, არასწორია აზრი იმის შესახებ, რომ სასიამოვნო სუნი, თითქოს, მხოლოდ საჭმელ სოკოებს აქვს. მაგალითად, თეთრი შხამა სოკოს სუნი ძალიან ჰგავს ქამა სოკოს სუნს. ვერცხლის გაშავებას იწვევს გოგირდი, რომელიც ყველა სოკოშია, ხოლო ხახვისა და ნივრის გამუქებას, თუ მათ სოკოს ხარშვისას ჩავუშვებთ ქვაბში, იწვევს ფერმენტი ტიროტიზანა, რომელსაც შეიცავენ როგორც საჭმელი, ისე შხამიანი სოკოები.

ძლიერი მოწამვლის მიზეზი შეიძლება გახდეს საჭმელად ვარგისი რძიანა სოკოებიც. ამიტომ ასეთი სოკო უნდა მოიხარშოს წინასწარ წამოდუღებით და პირველი წყალი უნდა გადავაქციოთ. შემდეგ კი დავასხათ ანადუღარი წყალი და ისე მოვხარშოთ.

ყველა სახის საჭმელ სოკოს გააჩნია თავისი კულინარული ღირსება. ამიტომ მათი გადამუშავება ამ ღირსებათა გათვალისწინებით უნდა მოვახდინოთ. მაგალითად, საუკეთესო და მარტივი ხერხია შრობა. უფროსი თაობის ხალხი, ბებია-ბაბუები მანჭკვალა და მიქლიო სოკოს მზის გულზეც აშრობდნენ, წვრილი წნელისგან მოწნულ ბადეზე, ე. წ. "ჩაფარა".

სოკოებს არა მარტო აშრობენ, არამედ ამწნილებენ, ამზადებენ მარინადებს. უნდა ვიცოდეთ, რომ ძმრის ცოტათი ზედმეტად გამოყენებაც კი სოკოს არომატს უკარგავს. ამის გარდა, მარინადი ყველას არ მოსწონს. სოკოს მწნილები და მარინადი უნდა ინახებოდეს მაცივარში ან გრილ ადგილას, მინის ან მომინანქრებულ ჭურჭელში.

სოკოების დაკონსერვება საოჯახო პირობებში არაა რეკომენდებული, რადგან ცუდი სტერილიზაციის პირობებში, შესაძლოა, ძლიერი მოწამვლის მიზეზი გახდეს.

უკანასკნელ პერიოდში გავრცელდა სოკოს შენახვა გაყინვის მეთოდით. ინახავენ მაცივრებში, სადაც მუდმივად არის მინუს 18 გრადუსი ტემპერატურა. მაგრამ გალხობის შემთხვევაში თუ სოკო მოლბა ან ლორწოიანი გახდა, ის გამოსაყენებლად უვარგისი იქნება. ერბოში ან კარაქში მოშუშული სოკოს შენახვა მაცივარში სამი თვის განმავლობაშიც შესაძლებელია.

ქიტინის შემცველობის გამო, სოკო ძნელად გადასამუშავებელ საკვებ პროდუქტად ითვლება. თირკმლებისა და ღვიძლის დაავადებების, საჭმლის მომნელებელ სისტემაში რაიმე დარღვევის დროს, ექიმები არ ურჩევენ სოკოს მიღებას.

ისიც უნდა გავიხსენოთ, რომ სილვიო სოკოს მირთმევისას აუცილებლად უარი უნდა ვთქვათ ალკოჰოლურ სასმელზე, რადგან ორგანიზმში მისი დაშლა აცეტალდეჰიდის დონეზე ჩერდება, რაც მოწამვლას იწვევს. ასევე, არასასურველია სოკოს შეგროვება ავტომაგისტრალების გასწვრივ, 400 მეტრის მანძილზე, აგრეთვე იქ, სადაც დიდია სამრეწველო ნარჩენების და გამონაბოლქვის რაოდენობა.




 ახალი ამბები
  • ლანჩხუთში დაჭრილი ორი მამაკაციდან ერთი გარდაიცვალალანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სუფსის ადმინისტრაციულ ერთეულში შემავალი სოფელ ახალსოფელში წუხელ დაჭრილი მამაკაცებიდან ერთ-ერთი გარდაიცვალა. 50 წლის ოთარ მოქიას გადარჩენა ექიმებმა ვერ შეძლეს. რაც შეეხება მეორე დაჭრილის _ გია ტუღუშის მდგომარეობას, იგი ლანჩხუთის "ავერსის" კლინიკაშია მოთავსებული და ექიმების თქმით, მის სიცოცხლეს საფრთხე არ ემუქრება. როგორც გვითხრეს, მოქია და ტუღუში მეზობლები იყვნენ. ახალსოფლელების თქმით, მათ თანასოფლელმა ესროლა, რომელიც შემთხვევის ადგილიდან გაიქცა. შინაგან საქმეთა სამინისტროში მომხდარის დეტალებზე არ საუბრობენ და მხოლოდ იმას აღნიშნავენ, რომ გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 117-ე მუხლით დაიწყო, რაც ჯანმრთელობის განზრახ მძიმე დაზიანებას ... ...
  • დაჭრა სუფსაში _ შსს-მ გამოძიება დაიწყოლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სოფელ სუფსაში ორი მამაკაცია დაჭრილი _ როგორც გვითხრეს, მათ ერთმანეთი დაჭრეს. არსებული ინფორმაციით ისინი მეზობლები არიან და ერთმანეთში კომფლიქტი ჰქონდათ. ორივე მათგანი ამ წუთებში საავამდყოფოშია გადაყვანილი. ერთ-ერთის მდგომარეობა შედარებით მძიმეა. შინაგან საქმეთა სამინისტრომ გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 117-ე მუხლით დაიწყო, რაც ჯანმრთელობის განზრახ მძიმე დაზიანებას გულისხმობს. როგორც უწყებაში "გურია ნიუსს" უთხრეს, ამ წუთებში, ადგილზე, საგამოძიებო მოქმედებები ... ...
  • რატომ გაათავისუფლა სამსახურიდან ლანჩხუთის გამგებელმა მსოფლიოს საუკეთესო ათეულში დასახელებული პედაგოგილან­ჩხუ­თის მუ­ნი­ცი­პა­ლი­ტე­ტის სო­ფელ ჩი­ბა­თის სა­ჯა­რო სკო­ლის სა­მო­ქა­ლა­ქო გა­ნათ­ლე­ბის პედაგოგი ლადო აფხა­ზა­ვა "მას­წავ­ლებ­ლის გლო­ბა­ლუ­რი ჯილ­დოს" 10 ფინალისტს შორის დაასახელეს. ლადო აფხაზავამ  „მას­წავ­ლებ­ლის ეროვ­ნუ­ლი ჯილ­დო" 2017 წელს მო­ი­პო­ვა და და ამის შემდეგ წარადგინეს მასწავლებლის გლობალური ჯილდოს კონკურსში, რომელიც ყოველწლიურად მსოფლიოს საუკეთესო მასწავლებელს ირჩევს. აფხაზავა ამ კონკურსის მეორე ეტაპზე, ფინალში გადასასვლელად 49 პედაგოგთან ერთად იბრძოდა და შედეგიც დადგა _ ის საუკეთესოთა ათეულშია. მის შესახებ ბევრი ითქვა და ბევრი დაიწერა, თუმცა, ძალიან ცოტამ იცის, რომ აფხაზავა, 2013 წელს, მას შემდეგ რაც „ქართული ოცნება“ ხელისუფლებაში მოვიდა და ლანჩხუთში მისი გამგებელი დანიშნა, სამსახურიდან გაათავისუფლეს. „ხელშეკრულებით გვყავდა აყვანილი და ახალგაზრდულ პროექტებს ხელმძღვანელობდა, რომელიც ძალიან მაგრად გამოსდიოდა ყოველთვის და რაც დღეს, მთელი მსოფლიოს მასშტაბით დაამტკიცა და რასაც კიდევ ერთხელ ვულოცავ“, _ იხსენებს ლანჩხუთის ყოფილი გამგებელი კახა ასკურავა. თავად ლადო აფხაზავა კი ამბობს, რომ სამსახურიდან გათავისუფლებამ მას ბრძოლის უნარი შემატა: _ როგორც კი ზაზა ურუშაძე მოვიდა (ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ყოფილი გამგებელი „ქართული ოცნებიდან“. ავტ.) მალევე გამიშვა სამსახურიდან. ხელშეკრულებით ვიყავი აყვანილი და შემიჩერეს დაახლოებით ერთ თვეში. იგი ლანჩხუთელი არ იყო და ჩემზე ამბები მიუტანეს,  ზოგი _ მართალი, ზოგიც _ ტყუილი.  იმ პერიოდში დიდი პროექტი მქონდა მოგებული და ახალგაზრდებთან ვმუშაობდი. ხშირად ვხვდებოდი მათ სხვადასხვა პარტიის შეკრებებზე. მათ შორის „ქართული ოცნების“, ნაციონალური მოძრაობის“. ვაკეთებდი გამოკითხვებს, ვწერდით ვიდეოებს და ვატარებდით კვლევებს. დღესაც მაქვს ეს მასალები შენახული და ბავშვებთან მუშაობის დროს ვიყენებ. მაშინ, ურუშაძეს უთხრეს, რომ 2012 წელს „ნაციონალური მოძრაობის“ მხარეს ვიყავი და ალბათ ეს იყო ჩემი გაშვების ერთ-ერთი მიზეზი. თუმცა, ასე ნამდვილად არ ყოფილა. პოლიტიკაში აქტიურად ჩართული არასდროს ვყოფილვარ. მე ყოველთვის ჩემს საყვარელ საქმეს ვაკეთებდი _ ახალგაზრდებთან ვმუშაობდი. ერთი ფაქტი მახსენდება _ 2012 წელს, წინასაარჩევნო პერიოდში ვთანამშრომლობდი ახალგაზრდულ პარლამენტთან. თითქმის ყველა სკოლიდან იყვნენ მოსწავლეები  ჩართული პროექტში. მახსოვს, პარკში შევიკრიბეთ. მაშინ, „ქართულმა ოცნებამ“ ჩათვალა, რომ მათთან პოლიტიკური განხრით ვმუშაობდი. ამ დროს კი ჩვეულებრივი, ახალგაზრდების შეკრება იყო. ეს პროექტი მიზნად ისახავდა ახალგაზრდების გააქტიურებას, სამოქალაქო აქტივობების დაგეგმვა -გახორციელებას. რატომღაც პოლიტიკას მიაწერეს, არადა, არასოდეს პოლიტიკასთან საერთო არ მქონია. მე რომ  პოლიტიკასთან საერთო მქონოდა, ამხელა წარმატებას ნამდვილად ვერ მივაღწევდი, _ იხსენებს ლადო აფხაზავა, რომელსაც გამგეობიდან გათავისუფლების შემდეგ, თურქეთში მოუხდა სამუშაოდ წასვლა: _  თავი რომ მერჩინა, თურქეთში წავედი სამუშაოდ და იქ ხალიჩებს ვრეცხავდი. დარჩენასაც ვაპირებდი, მაგრამ მოსწავლეების სიყვარულმა მძლია და ჩამოვედი, მიუხედავად იმისა, რომ სკოლაში 50 ლარი იყო ჩემი ხელფასი, _ გვითხრა აფხაზავამ, რომლის თვიური ანაზღაურება დღეს 300 ლარამდეა. იმ ადამიანებზე საუბარი, რომლებიც 5 წლის წინ მასზე ცუდად საუბრობდნენ და რომლებსაც მისი სამსახურიდან გათავისუფლებაში დიდი წვლილი შეიტანეს, დღეს არ სურს: _ სამაგიეროს გადახდა არ მიყვარს. 3 წლის მანძილზე, ჩვენი საოჯახო ტიპის ბავშვთა სახლის ბავშვებს და მე, სკოლის ავტობუსშიც კი არ გვაჯენდნენ, მაგრამ ჯილდოს მიღების შემდეგ აღმოჩნდა, რომ შეიძლებოდა. თან, მაშინ, ლანჩხუთში ახალი მერი ალექსანდრე სარიშვილი მოვიდა და მან ძალიან ივაჟკაცა.  მისი მოსვლის შემდეგ ბევრი რამ დალაგდა ჩემთან მიმართებაში, _ ამბობს ლადო აფხაზავა. მისივე თქმით, გულისტკენამ დიდი გამოცდილება შესძინა: _ უფრო ბრძოლისუნარიანი გამხადეს. ის გამოწვევები და არაკომფორტული მდგომარეობა, რაც მე ცხოვრების მანძილზე მხვდებოდა, უფრო ძლიერს მხდიდა. ახლაც, ამ გამარჯვების, ამ წარმატების დროსაც მინდა გამოჩნდნენ ადამიანები, რომლებიც გამაკრიტიკებენ, ცუდ რამეებს იტყვიან, რადგან უფრო ორგანიზებული გავხდები, _ აღნიშნა აფხაზავამ "გურია ნიუსთან" საუბრისას. ჩვენ შევეცადეთ ლანჩხუთის ყოფილი გამგებლის კომენტარიც მოგვეპოვებინა და მისგანაც გაგვეგო რატომ გაუშვა ლადო აფხაზავა სამსახურიდან, თუმცა უშედეგოდ _ ზაზა ურუშაძესთან დაკავშირება ვერ მოვახერხეთ. იგი "მომსახურების ზონიდანაა ... ...
  • ვინ დაუჭირა და ვინ არა მხარი "სააკაშვილი-ბოკერიას რეჟიმის" დანაშაულებრივად გამოცხადებას პარლამენტშისაქართველოს პარლამენტმა პატრიოტთა ალიანსის რეზოლუციას, რომელიც "სააკაშვილი-ბოკერიას რეჟიმის" ძალადობრივ რეჟიმად გამოცხადებას ითვალისწინებს, მხარი არ დაუჭირა. დოკუმენტს მხარი 45-მა დეპუტატმა დაუჭირა, 16 კი წინააღმდეგი ... ...
  • ლევან მურუსიძე: ეს არის ძალიან დიდი მონაპოვარი ჩვენი ქვეყნისგაფართოებული დახურული შეხვედრა, სადაც მოსამარლეთა კანდიდატების შერჩევის წესებთან და კრიტერიუმებთან დაკავშირებით მსჯელობდნენ, ცოტა ხნის წინ დასრულდა. შეხვედრას პარლამენტის თავმჯდომარე, მოსამართლეები, არასამთავრობო სექტორის წევრები, ასევე იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს არამოსამართლე წევრები ესწრებოდნენ. სასამართლო სისტემის წევრები, რომლებსაც პარლამენტის თავმჯდომარე და მისი დაჯგუფება უჭერს მხარს, მთელი დაძაბული დღის განმავლობაში მისი კაბინეტიდან ადევნებდნენ თვალს სხდომათა დარბაზში განვითარებულ მოვლენებს. ლევან მურუსიძე ამბობს, რომ მოსამართლეების საქმე პოლიტიკა არ არის და პოლიტიკურ პროცესებში არ ერევიან. მისი თქმით, ემორჩილებიან მხოლოდ იმ წესებს, რომლებსაც მათთვის ადგენენ პოლიტიკოსები. „მომხრე ვარ რეალურად, რომ მიეცეს ყველა მსურველს, ვინც დააკმაყოფილებს კრიტერიუმებით ჯერ საბუთების შეტანა, ყველას ვისაც აქვს სურვილი შემოიტანოს და მოხდეს ღიად გასაუბრება იმ კანდიდატებთან, ვისაც აქვს სურვილი, რომ უზენაეს სასამართლოში იქნეს წარდგენილი... პოლიტიკურ პროცესს, რაც მიმდინარეობს პარლამენტში, მე ამ პოლიტიკურ პროცესში ჩემს კომენტარს ვერ გამოვთქვამ, თუმცა მე მიმაჩნია, რომ რეალურად, მოსამართლეთა უვადოდ დანიშვნა, ეს არის ყველა თანამედროვე ქვეყანაში სასამართლოს დამოუკიდებლობის ერთ-ერთი ყველაზე მთავარი გარანტია, ეს არის ძალიან დიდი მონაპოვარი ჩვენი ქვეყნის, რომ მოსამართლეები უვადოდ ინიშნებიან,“ - განაცხადა ლევან მურუსიძემ.  ... ...

არქივი

ზაფრანი

ყველაზე სამიჯნურო სცენები

ცოტა ხნის წინ ამერიკულმა ინტერნეტ-საიტებმა...

ჰეგემონი ციფრები

ბედის ციფრის გამოთვლის ტექნიკა ჩვენი...

რატომ ეჩვენებათ მთვრალ მამაკაცებს ყველა ქალი ლამაზი

არსებობს ცნობილი რუსული გამოთქმა: ულამაზო...

დედამიწაზე ყველა ცოცხალი არსება გონიერი რომ გახდეს

ერთ მშვენიერ დღეს დედამიწაზე ყველა...

"ტატუ" იმუნურ სისტემას აუმჯობესებს

აქამდე ტატუს (სვირინგი) დანიშნულება, მხოლოდ...