რა უნდა ვიცოდეთ სოკოს შესახებ, როგორ შევაგროვოთ და მოვიხმაროთ იგი

ჩვენი რჩევები

რა უნდა ვიცოდეთ სოკოს შესახებ, როგორ შევაგროვოთ და მოვიხმაროთ იგი

2018 აგვ 10 10:24:08

ჩვენს ტყეებსა და სათხილეებში, საკმაოდ არის ისეთი სოკოები, რომლებიც საჭმელად ვარგისია და ზაფხულის პერიოდში მრავლად მოიპოვება. დასავლეთ საქართველოს, კერძოდ, გურიის ვაკე და ტყიან ადგილებში, გზისპირა ნაძვნარებში, არაერთხელ ნახავთ ქალბატონებს, რომლებიც ნაწვიმარზე სოკოს აგროვებენ.

მტრედისფეხა, მჭადა, სილვიო თუ შემოდგომაზე მანჭკვალა, ჩვენთან საკმაოდაა, არანაკლებია სოკოს მოყვარულ ადამიანთა რაოდენობაც, რომლებიც სოკოს ნაირსახეობების შესწავლის სურვილითაც დაეძებენ მას ახლომახლო ტყეებსა თუ გზისპირთა სიახლოვეს.

მუდამ უნდა გვახსოვდეს, რომ მოკრეფილი სოკო ვერ უძლებს შენახვას _ ის სწრაფად ფუჭდება, განსაკუთრებით წვიმიან ამინდში ან ნაწვიმარზე, როცა უხვად მოიპოვება, თუმცა, ამ დროს მისი უვარგისად ქცევის შანსი ძალზე დიდია. ამიტომ სოკო მოკრეფის დღესვე უნდა გადავამუშავოთ და მოვამზადოთ სასურველი სახით. თუ მოკრეფის დღესვე არ გაქვთ ამის საშუალება, სასწრაფოდ უნდა შევინახოთ მაცივარში, ოღონდ გარეცხვის და დაქუცმაცების გარეშე.

უნდა გვახსოვდეს, რომ სოკოსგან მომზადებული კერძი საკვებად გამოიყენება იმავე დღეს ან ინახება მაცივარში, მინუს ორიდან ოთხ გრადუს ტემპერატურამდე, მხოლოდ 24 საათის განმავლობაში.

სოკოს მოყვარულ ყველა ადამიანს უნდა ახსოვდეს, რომ საეჭვო სოკოები არასდროს არ უნდა შეაგროვოს. ასევე, არც წარმოიდგინოთ, რომ შხამიანი სოკოს გაუვნებელყოფა შეიძლება _ შხამის უმეტესობა თერმული დამუშავებითაც კი არ იშლება და არ კარგავს შხამიან თვისებებს. ხალხში გავრცელებული მეთოდები _ საჭმელი სოკოების ერთმანეთისგან გარჩევა ხახვის, ნივრის თუ ვერცხლის კოვზის მეშვეობით, არასწორია და მცდარი შეხედულებაა. ასევე, არასწორია აზრი იმის შესახებ, რომ სასიამოვნო სუნი, თითქოს, მხოლოდ საჭმელ სოკოებს აქვს. მაგალითად, თეთრი შხამა სოკოს სუნი ძალიან ჰგავს ქამა სოკოს სუნს. ვერცხლის გაშავებას იწვევს გოგირდი, რომელიც ყველა სოკოშია, ხოლო ხახვისა და ნივრის გამუქებას, თუ მათ სოკოს ხარშვისას ჩავუშვებთ ქვაბში, იწვევს ფერმენტი ტიროტიზანა, რომელსაც შეიცავენ როგორც საჭმელი, ისე შხამიანი სოკოები.

ძლიერი მოწამვლის მიზეზი შეიძლება გახდეს საჭმელად ვარგისი რძიანა სოკოებიც. ამიტომ ასეთი სოკო უნდა მოიხარშოს წინასწარ წამოდუღებით და პირველი წყალი უნდა გადავაქციოთ. შემდეგ კი დავასხათ ანადუღარი წყალი და ისე მოვხარშოთ.

ყველა სახის საჭმელ სოკოს გააჩნია თავისი კულინარული ღირსება. ამიტომ მათი გადამუშავება ამ ღირსებათა გათვალისწინებით უნდა მოვახდინოთ. მაგალითად, საუკეთესო და მარტივი ხერხია შრობა. უფროსი თაობის ხალხი, ბებია-ბაბუები მანჭკვალა და მიქლიო სოკოს მზის გულზეც აშრობდნენ, წვრილი წნელისგან მოწნულ ბადეზე, ე. წ. "ჩაფარა".

სოკოებს არა მარტო აშრობენ, არამედ ამწნილებენ, ამზადებენ მარინადებს. უნდა ვიცოდეთ, რომ ძმრის ცოტათი ზედმეტად გამოყენებაც კი სოკოს არომატს უკარგავს. ამის გარდა, მარინადი ყველას არ მოსწონს. სოკოს მწნილები და მარინადი უნდა ინახებოდეს მაცივარში ან გრილ ადგილას, მინის ან მომინანქრებულ ჭურჭელში.

სოკოების დაკონსერვება საოჯახო პირობებში არაა რეკომენდებული, რადგან ცუდი სტერილიზაციის პირობებში, შესაძლოა, ძლიერი მოწამვლის მიზეზი გახდეს.

უკანასკნელ პერიოდში გავრცელდა სოკოს შენახვა გაყინვის მეთოდით. ინახავენ მაცივრებში, სადაც მუდმივად არის მინუს 18 გრადუსი ტემპერატურა. მაგრამ გალხობის შემთხვევაში თუ სოკო მოლბა ან ლორწოიანი გახდა, ის გამოსაყენებლად უვარგისი იქნება. ერბოში ან კარაქში მოშუშული სოკოს შენახვა მაცივარში სამი თვის განმავლობაშიც შესაძლებელია.

ქიტინის შემცველობის გამო, სოკო ძნელად გადასამუშავებელ საკვებ პროდუქტად ითვლება. თირკმლებისა და ღვიძლის დაავადებების, საჭმლის მომნელებელ სისტემაში რაიმე დარღვევის დროს, ექიმები არ ურჩევენ სოკოს მიღებას.

ისიც უნდა გავიხსენოთ, რომ სილვიო სოკოს მირთმევისას აუცილებლად უარი უნდა ვთქვათ ალკოჰოლურ სასმელზე, რადგან ორგანიზმში მისი დაშლა აცეტალდეჰიდის დონეზე ჩერდება, რაც მოწამვლას იწვევს. ასევე, არასასურველია სოკოს შეგროვება ავტომაგისტრალების გასწვრივ, 400 მეტრის მანძილზე, აგრეთვე იქ, სადაც დიდია სამრეწველო ნარჩენების და გამონაბოლქვის რაოდენობა.




 ახალი ამბები
  • “საკმაოდ მძიმე იქნება აპრილი, შესაძლოა მაისის პირველი ნახევარიც” – გამყრელიძე“საკმაოდ მძიმე იქნება აპრილი, შესაძლოა მაისის პირველი ნახევარიც”, _ ამის შესახებ დაავადებათა კონტროლის ცენტრის ხელმძღვანელმა ამირან გამყრელიძემ განაცხადა “ჩვენ არასოდეს დაგვიმალავს, რომ შემთხვევათა ზრდა ქვეყანაში გვექნება. გამოვიყენე პრეკრიტიკული, პრეკრიზისული, კრიტიკული, კრიზისული, სხვადასხვა ტერმინოლოგია. ისაც ვთქვი დაახლოებით ათი დღის წინ, რომ შევდივართ ამ სტადიაში, რომ ჩვენთვის საკმაოდ რთული და მძიმე იქნება სამწუხაროდ ეს თვე და შესაძლებელია კიდევ მაისიც, პირველი ნახევარი. ზრდა შემთხვევებისა  იქნება”, – ამბობს გამყრელიძე. მისი თქმით, ქვეყანაში ყველაფერი კეთდება ინფექციის ფართომასშტაბიანი გავრცელების თავიდან ასაცილებლად, მოსახლეობას კი მოუწოდებს სოციალური დისტანცირების წესები დაიცვან, რადგან მისი თქმით, ამ ბრძოლაში ეს პირველი იარაღია: “შეკავების ფაზა საქართველოში მაქისმალურად ასე ვთქვათ, გაიწელა, ჩვენ შევაკავეთ მაქსიმალურად ინფექციის ფართომასშტაბიანი გავრცელება. ამით მოვიგეთ დრო და მოემზადა ჯანდაცვის სექტორი უფრო სერიოზულად. დაახლოებით მივყვებით იმ პროგნოზებს, რაც ჩვენი მოდელირებით არის და ამ კვირის ბოლოს რასაც ვპროგნოზირებით იმაზე ოდნავ ცოტაც არის, ასევე ვპროგნოზირებთ მომავალი კვირის შემთხვევებს და ვნახოთ. მნისვნელოვანია დავიცვათ საგანგებო მდგოგომარეობა და თვითიზოლაცია. პირველი იარაღი ამ ბრძოლაში გახლავთ სოციალური დისტანცირება”, – განაცხადა ამირან ... ...
  • აპირებს თუ არა ჩოხატაურის მერია პრემიების გაცემასკორონავირუსთან ბრძოლის პრევენციულ სამუშაოებში აქტიური მონაწილეობის გამო ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის მერია საჯარო მოხელეების წახალისებას არ გეგმავს, _ამის შესახებ „გურია ნიუსს“ ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის მერმა, ირაკლი კუჭავამ განუცხადა. „საჯარო მოხელეების წახალისებას არ ვგეგმავთ, ეს არის ჩვენი ვალდებულება. ჯერჯერობით, არავის წახალისება არ იგეგმება. ჩვენი რესურსები ახლა მაქსიმალურად მობილიზებულია ჩვენი თანამოქალაქეების სოციალური მოთხოვნილებების დასაკმაყოფილებლად“,_ გვიპასუხა კუჭავამ. შეგახსენებთ, რომ მსგავსი საქმიანობისთვის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიაში პრემიები გაიცა იმ ადამიანებზე, ვინც კორონავირუსთან ბრძოლის პრევენციულ სამუშაოებში 24 საათის განმავლობაში იღებენ მონაწილეობას. როგორც მერის მოადგილემ, ირაკლი სირაძემ "გურია ნიუსთან" საუბრისას განმარტა, პრემიების გაცემა აღნიშნული თანამშრომლების წახალისებას ისახავდა ... ...
  • "რელიგიურ დღესასწაულს თვალყურს სახლიდან ვადევნებ" _ გიორგი გახარიამე, როგორც ერთი ქრისტიანი, რელიგიურ დღესასწაულს თვალყურს ვადევნებ სახლიდან. ეს არის ჩემი სამოქალაქო პასუხისმგებლობა, როგორც ერთი მოქალაქის, ასევე მთავრობის ხელმძღვანელის, - ამის შესახებ ჟურნალისტებს საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა, გიორგი გახარიამ განუცხადა. „მესმის, რომ ბევრს სურს, მსგავს ემოციურ და სენსიტიურ საკითხებზე, როგორიცაა ჯანმრთელობის საკითხი რაღაც წინააღმდეგობებზე დაფუძნებით დაპირისპირების მომენტები შემოიტანოს. მერწმუნეთ, ასე არ იქნება. ჩვენ ეკლესიასთან ერთად აუცილებლად ვიპოვით დაბალანსებულ გამოსავალს, რომელიც მოქალაქეების სიცოცხლეს და ჯანმრთელობას უზრუნველყოფს და ჩვენი უძველესი ეკლესიის ინტერესებსაც გაითვალისწინებს. მე, როგორც ერთი ქრისტიანი, ამ ყველაფერს თვალყურს ვადევნებ სახლიდან. ეს არის ჩემი სამოქალაქო პასუხისმგებლობა, როგორც ერთი მოქალაქის, ასევე მთავრობის ხელმძღვანელის. ამისკენ მოვუწოდებ თითოეულ ჩვენს მოქალაქეს. ჩვენი რწმენა შეგვიძლია აღვასრულოთ ისე, რომ დავიცვათ ჩვენი ოჯახის წევრების, მეზობლების და მშობლების ჯანმრთელობა და სიცოცხლე. დარწმუნებული ვარ, რომ აქაც ისეთ გამოსავალს ვიპოვით, როგორიც ჩვენს ისტორიას, ჩვენს ეკლესიას და დღევანდელობას შეეფერება“, - განაცხადა ... ...
  • COVID-19-ის ონლაინ ტესტირება: Mydoc.ge-ზე შეამოწმე შენი თავი კორონავირუსის რისკებზესაქართველოში სტარტაპ "mydoc"-ის მიერ შეიქმნა ტელემედიცინაზე დამყარებული პირველადი ჯანდაცვის ციფრული პლატფორმა https://mydoc.ge/, სადაც მომხმარებელს შეუძლია COVID-19-ის შესახებ ანონიმურობის სრული დაცვით შეამოწმოს საკუთარი ეჭვი, კორონავირუსით შესაძლო დაავადების შესახებ. ეს არის COVID 19-ის ტრიაჟის ინსტრუმენტი, შემუშავებული მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის (WHO) გაიდლაინების მიხედვით. საიტზე მოცემულია ზოგადი სიმპტომები და მათზე დაყრდნობით შექმნილია კორონავირუსის რისკების დადგენის ტესტი, რომელიც ადგენს შესაძლო რისკებს და ამის საფუძველზე მომხმარებელს აძლევს რჩევას, თუ როგორ უნდა მოიქცეს კონკრეტულ შემთხვევაში. პლატფორმაზე უწყვეტად ხდება სამედიცინო ცოდნის ავტომატიზებული შეგროვება და სისტემატიზაცია. ხელოვნური ინტელექტის მეშვეობით ხორციელდება სამედიცინო სამეცნიერო ლიტერატურის, კვლევებისა და პაციენტების ავადმყოფობის ისტორიის ანალიზი, რომელიც უზრუნველყოფს პაციენტის მიერ შეყვანილი მონაცემების (სიმპტომების) ღრმა ანალიზს ხელოვნური ინტელექტის სპეციალური ალგორითმების მეშვეობით.პლატფორმა ეყრდნობა მხოლოდ სანდო და კომპეტენტურ სამედიცინო - სამეცნიერო საერთაშორისო წყაროებს. მასში მონაცემები გროვდება მთელი მსოფლიოდან, ათიათასობით პაციენტის ავადმყოფობის სამედიცინო ჩანაწერებიდან. პლატფორმის მოდერირება და მართვა ხდება კომპეტენტური სამედიცინო საბჭოს მიერ, რომელშიც შედიან ევროპისა და აშშ-ს სპეციალისტები, როგორც სამედიცინო ასევე ხელოვნური ინტელექტის სფეროდან. წყარო: ... ...
  • Covid 19-ით გარდაცვლილი ქალი სარიტუალო სუფრაზე დაინფიცირდა _ ამირან გამყრელიძედაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის ხელმძღვანელის, ამირან გამყრელიძის განმარტებით, საქართველოში კორონავირუსით გარდაცვლილი პაციენტი რიტუალურ სოფელში სუფრაზე დაინფიცირდა. მისივე განმარტებით, იმ ე.წ. კლასტერში, რომელშიც აღნიშნული ქალი შედიოდა, ინფექციის განვითარების ჯაჭვი სრულად ცნობილია. „ეს პაციენტი მიეკუთვნება კლასტერს, რომელიც ჩვენს შიდა კლასიფიკაციაში მოხსენიებულია ქვემო ბოლნისის სოფელ კაპანახჩის კლასტერის სახელით, სადაც ჩვენ გვაქვს 5 დადასტურებული შემთხვევა. ეს ქალბატონი არს კონტაქტირებული ადამიანებთან, რომლებიც შემოვიდნენ საქართველოში რუსეთ-აზერბაიჯანიდან და ამ სოფელში ერთ-ერთ სარიტუალო სუფრაზე გახლდნენ და ასევე, რელიგიური დღესასწაული მიმდინარეობდა ამ პერიოდში და აქედან ერთ-ერთმა გადასდო სწორედ ამ ქალბატონს, რომელიც არის ნათესავი იმ პირველი ინფიცირებულის. ანუ ამ შემთხვევაში ჯაჭვი ინფექციის განვითარებისა სრულად არის ცნობილი,“- განაცხადა ამირან ... ...

არქივი