ექვთიმე თაყაიშვილის მშობლიური სოფლის შუქჩრდილები

მკითხველი

ექვთიმე თაყაიშვილის მშობლიური სოფლის შუქჩრდილები

18 ნოე. 2014, 14:52:30

ოზურგეთის სოფლებს შორის ერთ-ერთი თვალსაჩინო სოფელია ლიხაური, რომელიც თავისი ისტორიული წარსულით, მაღალი კულტურით, საუკეთესო ტრადიციებით და ულამაზესი ბუნებით ოდითგანვე იპყრობდა ადამიანების ყურადღებას, რის გამოც ის ყოველთვის მოწინავე სოფლად ითვლებოდა.

 სოფელი მდიდარია ისტორიული ძეგლებით: სოფლის ცენტრში მდებარეობს XV საუკუნეში აგებული ღვთისმშობლის ეკლესია და სამრეკლო; აჭის ტერიტორიაზეა XIII საუკუნეში აგებული წმინდა გიორგის ეკლესია ღირსშესანიშნავი ფრესკებით; ამ სოფელშია XVI საუკუნეში აგებული ციხე-სიმაგრე...

 სოფლის მშვენებას წარმოადგენს ანკარა მდინარე აჭისწყალი, რომელიც მოუსვენრად მოედინება უზარმაზარ ლოდებს შორის და თავისი სანახაობით ატკბობს ადამიანებს.

ბუნების ამ შესანიშნავ წიაღში დაიბადა და აღიზარდა ისტორიისა და ეთნოგრაფიის დიდი მკვლევარი, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის დაარსების ერთ-ერთი აქტიური მონაწილე, აკადემიკოსი ექვთიმე თაყაიშვილი, რომელსაც მადლიერმა ხალხმა სოფლის ცენტრში დიდების ძეგლი აუგო; აგრეთვე, გადაწყდა, რომ მისი დიდების უკვდავსაყოფად ყოველწლიურად გაიმართოს სახალხო დღესასწაული "ექვთიმობა". 1984 წელს "ექვთიმობის" საზეიმო დღესასწაულზე საძირკველი ჩაეყარა სოფლის ცენტრში ექვთიმეს სახლ-მუზეუმის მშენებლობას, თუმცა, რატომღაც აღნიშნული ტრადიცია აღარ გაგრძელდა.

სოფელში, ექვთიმეს გარდა, კიდევ ბევრი შესანიშნავი ადამიანი აღიზარდა, რომლებმაც თავიანთი წვლილი შეიტანეს სოფლისა და ქვეყნის კეთილდღეობის საქმეში:

ერთ-ერთი მათგანი იყო ამბერკი ურუშაძე, რომლის უშუალო ინიციატივით მდინარე აჭისწყალზე, სოფელ ლიხაურში 1935 წელს აიგო და ამუშავდა 96-კილოვატიანი სიმძლავრის ჰიდროელექტრო სადგური, რომელმაც 25 წლის მანძილზე იარსება.

აღსანიშნავია, აწ განსვენებული ნოდარ მიხეილის ძე სურგულაძის შემოქმედებითი საქმიანობა, რომლის ინიციატივით, 1957 წელს ლიხაურში ჩამოყალიბდა კინომოყვარულთა ჯგუფი. ამ ჯგუფმა გადაიღო დოკუმენტური ფილმი "ჩვენი სოფელი" და სხვა. ბატონმა ნოდარმა, როცა სოფლის კულტურის სახლის დირექტორად მუშაობდა, შემოიკრიბა მოწინავე ახალგაზრდობა და მრავალი შემოქმედებითი წრე ჩამოაყალიბა, რითაც ხალისიანი და მიმზიდველი გახადა სოფლის ცხოვრება. აღნიშნული კულტურის სახლი მრავალჯერ იქნა დაჯილდოებული მთავრობის მიერ.

უნდა აღინიშნოს, აწ განსვენებული რობერტ გოგოლიშვილის საქმიანობა, რომელმაც დიდი წვლილი შეიტანა ობელისკი-მემორიალისა და ექვთიმე თაყაიშვილის ძეგლის მშენებლობის საქმეში.

თავისი მოკრძალებული წვლილი შეიტანა მეცნიერების განვითარების საქმეში მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორმა, აწ განსვენებულმა გულვან ხომერიკმა, რომელიც უანგაროდ ემსახურებოდა საზოგადოებას.

დიდ ყურადღებას იმსახურებს აწ განსვენებული მამია ცეცხლაძე, მის მიერ დაწერილი ლექსებით, რომლის მიერ შექმნილი უამრავი ლექსები, ლექსთა თხრობის მგზნებარე მანერა, დიქცია და თეატრალური საქმიანობა საზოგადოების დიდ მოწონებას და აღტაცებას იწვევდა.

ასევე, აღსანიშნავია აწ განსვენებული დოქტორისა და აკადემიკოსის გიზო ჭელიძის დიდი ღვაწლი მეცნიერებაში, რომელიც მოიცავს ფოლკლორისტიკას, ქართველოლოგიას, პალოგრაფიას (დამწერლობათმცოდნე), ლიტერატურათმცოდნეობას და სხვა.

აქვე უნდა აღვნიშნოთ აწ განსვენებული სოკრატ სალუქვაძე, რომელმაც თავისი წვლილი შეიტანა ფარმაკოლოგიის განვითარების საქმეში; მინდია სალუქვაძის, კარპეზ დონაძის და სხვათა შემოქმედებითი საქმიანობა.

სოფლის ცენტრში, რომელსაც მრავალწლოვანი ბერმუხა ამშვენებდა, ხშირად იმართებოდა მოწინავე საზოგადოების თავყრილობანი, სადაც იხილებოდა და წყდებოდა სოფლის საჭირბოროტო საკითხები.

ჩვენი მამა-პაპანი უფრთხილდებოდნენ და მტკიცედ იცავდნენ თავისი სოფლის ავტორიტეტს და ტრადიციებს _ მტრულად განწყობილი ვაჟკაცები ერთმანეთს უთანასწორო ბრძოლაში არ შეებმებოდნენ და ადამიანის ლაჩრულად მოკვლა დიდ სირცხვილად და ამორალურ საქციელად ითვლებოდა.

წვეულებებში და ქორწილებში წარსაგზავნ პირებს არა მხოლოდ ნათესაური ნიშნებით, არამედ მათი ვაჟკაცობის, შესახედაობის, ყოფაქცევის, სიტყვაკაზმულობის და მუსიკალური განათლების მიხედვით არჩევდნენ.

არსებობს ასეთი თქმულება _ სოფლის ტერიტორიაზე, ქვედა ნიაბაურში ერთ-ერთ ოჯახს სწვევია სტუმრები მეზობელი სოფლიდან. შესანიშნავი სუფრაზე მრავალხმიანი გურული სიმღერები რომ შეესრულებინათ, ერთი ხმა დააკლდათ. ამ ხმის კარგი შემსრულებელი ყოფილა მასპინძლის მეზობელი, რომელიც იმ პერიოდში მომდურავად ყოფილა ამ ოჯახთან. მიუხედავად ამისა, ოჯახის თავკაცს წვეულებაზე ეს მეზობელი მოუწვევია. სოფლის ავტორიტეტის გულისთვის მასაც მიუღია მიწვევა, მისულა მომდურავ ოჯახში და თავისი ვალი ვაჟკაცურად მოუხდია, ხოლო როცა წვეულება დამთავრებულა, წასვლის წინ მადლობა გადაუხდია და ოჯახის თავკაცისათვის განუცხადებია, რომ ჩვენს შორის მომდურაობა კვლავ გრძელდებაო.

ასე რომ, ჩვენ სოფელში ბევრი შესანიშნავი ადამიანი ცხოვრობდა, რომლებიც გამოირჩეოდნენ მაღალი ზნეობრივი თვისებებით, ვაჟკაცობით, შემოქმედებით, იუმორით და მათ სოფლისათვის და ქვეყნისთვის ბევრი სასარგებლო საქმე უკეთებიათ. აქედან გამომდინარე, იქმნება იმის საჭიროება, რომ სოფლის ცენტრში, თვალსაჩინო ადგილას აიგოს დიდების მუზეუმი, სადაც უკვდავყოფილი იქნება ამ დიდებული ადამიანების საქმიანობა. ეს სტიმულს მისცემს მომავალ თაობებს, მშობლიური სოფლისათვის სასიკეთო საქმეები აკეთონ.

დიდი ბედნიერება იყო, როცა, ამ რამდენიმე წლის წინ, მოეწყო ლიხაურ-ანასეულის წყალსადენი, რომლის ნორმალურად მოწესრიგება არ მოხერხდა, რის გამოც მოსახლეობას დიდი შეფერხებებით, სასმელად უვარგისი, ტექნიკური წყალი მიეწოდებოდა. ამის შესახებ პრესის საშუალებით და წერილობით მივმართეთ ხელმძღვანელობას. მიუხედავად იმისა, რომ მას შემდეგ საკმაოდ დიდმა დრომ განვლო, ეს პრობლემა ვერ მოგვარდა და მოსახლეობას კვლავ დიდი შეფერხებებით, სასმელად უვარგისი წყალი მიედინება, რაც სოფელში კონფლიქტის მიზეზი გახდა _ საქმე იმაშია, რომ რამდენიმე დღის წინ, გაღმა ნიაბაურის ტერიტორიაზე მოსახლეობის ერთმა ნაწილმა მეორე ნაწილს გადაუკეტა წყალსადენი. ამ ქმედებას დაპირისპირება მოჰყვა, რომელიც, საბედნიეროდ ხელმძღვანელობის ჩარევით მშვიდობიანად დასრულდა, მაგრამ არ არის გამორიცხული, რომ ასეთი კონფლიქტური სიტუაციები სოფლის სხვა უბნებშიც წარმოიშვას და ცუდი შედეგებით დამთავრდეს.

აქედან გამომდინარე, საზოგადოების სახელით, ვთხოვთ მუნიციპალიტეტის ხელმძღვანელობას, აღნიშნული წყალსადენი გატანილი იქნას აუქციონზე და გაიყიდოს, მყიდველმა კი უზრუნველყოს სოფლის სასმელი წყლით მომარაგება.

საყურადღებოა ისიც, რომ სოფლის რიგ უბნებში მოსახლეობას აქვს საკუთარი წყალსადენი, თუმცა, წყლის ავზებში და მილებში, წვიმების შემდეგ, ზედაპირული წყლები ჩაედინება, ავზები არ იქლორება, რამაც, შესაძლებელია მოსახლეობაში ეპიდემია გამოიწვიოს. ამიტომ, აღნიშნული წყალსადენები კონტროლზე უნდა იქნას აყვანილი და მოწესრიგდეს, რაზედაც პასუხისმგებლობა შესაბამის ორგანოებს დაეკისროს.

საზოგადოება დიდი სიხარულით შეხვდა ოზურგეთ-ლიხაურის და სოფელ აჭის მიმართულებით გზის მოასფალტებას. გვპირდებიან, რომ მომავალი წლისათვის გზის მოწყობა გათვალისწინებულია ქვედა ნიაბაურის ტერიტორიაზე.

ჩვენ დიდი იმედით ველით, რომ დადებითად გადაწყდება ციტრუსის და ხილის რეალიზაციის საკითხი, რისთვისაც საჭიროა ოზურგეთში აშენდეს მძლავრი გადამამუშავებელი საწარმო, რაც მნიშვნელოვნად გააძლიერებს მოსახლეობის და ქვეყნის ეკონომიკას.

 გარდა ამისა, უნდა განვითარდეს ფერმერული მეურნეობა, რაც მთავრობის ხელშეწყობით უნდა მოხდეს, მაგრამ არა ისე, რომ სოციალურად დაუცველმა მოსახლეობამ გაყიდოს მათ სარგებლობაში არსებული სავარგულები, რაც კიდევ უფრო მძიმე მდგომარეობაში ჩააგდებს მათ _ ძლიერი ოჯახი ძლიერი სახელმწიფოს საწინდარია!

ამ ბოლო პერიოდში მასობრივად გავრცელდა საშიში საკარანტინო მავნებელი _ ამერიკული თეთრი პეპელა, რომელიც 300-ზე მეტი სახეობის მცენარეს აზიანებს და გამოირჩევა დიდი ნაყოფიერებით. ამ მავნებლის კერები მთლიანად არ არის ლიკვიდირებული. ამიტომ ამ მიმართულებით კვლავ უნდა გაგრძელდეს მუშაობა; აუცილებელია, სოფელში ფუნქციონირებდეს მცენარეთა და ცხოველთა მავნებელთა და დავადებათა წინააღმდეგ მებრძოლი სამსახურები, ვეტექიმის და აგრონომ-ენტომოლოგ-მიწათმომწყობის შტატებით.

სოფლის მშრომელების მოთხოვნაა, შეიქმნას დასუფთავების სამსახური, სოფელს გამოეყოს ნაგავსაყრელი, სოფლის ტერიტორიაზე განლაგებული იქნას სანაგვე ურნები და მოხდეს საყოფაცხოვრებო ნარჩენების გატანა; პერიოდულად უნდა ხორციელდებოდეს კონტროლი, რომ სოფლის ტერიტორიაზე არ იყოს ღია ტუალეტები ან ეს ტუალეტები არ იყოს მიერთებული გამდინარე წყლებზე; სოფელშიც უნდა მოეწყოს საკანალიზაციო სისტემა, რაც მნიშვნელოვნად შეუწყობს ხელს სანიტარულ-ჰიგიენური პირობების, ეკოლოგიური გარემოს დაცვისა და საზოგადოების ჯანმრთელობის გაუმჯობესების საქმეს.

რეზო გორგოშიძე,

დამსახურებული აგრონომი, შრომის ვეტერანი, პენსიონერი




 ახალი ამბები
  • "ოთახში ბავშვის ტირილზე შევიდნენ და ეს მძიმი სურათი დახვდათ" _ ტრაგედია გორში საზარელი ტრაგედია მოხდა გორში - 22 წლის გოგო, საკუთარ დაბადების დღეს, საცხოვრებელ სახლში, ოჯახის წევრებმა გარდაცვლილი ნახეს. შემთხვევა რამდენიმე დღის წინ, სოფელ ფლავში მოხდა. ინფორმაცია "გურია ნიუსს"მერის წარმომადგენელმა აღნიშნულ ადმინისტრაციულ ერთეულში დაუდასტურა. "ოთახში ბავშვის ტირილზე შევიდნენ და ეს მძიმი სურათი დახვდათ",-განმარტავს ზაზა კორინთელი. რა გახდა 22წლის გოგოს გარდაცვალების ზუსტი მიზეზი, ამ დრომდე, უცნობია. გარდაცვლილს სამი თვის ბავშვი ... ...
  • ბრიფინგი „ევროპული საქართველოს“ ლანჩხუთის ოფისშილანჩხუთში „ევროპული საქართველოს“ ადგილობრივი ორგანიზაციის ხელმძღვანელობამ ბრიფინგი გამართა და მედიას პარტიის ახალი სახე წარუდგინა. „ჩვენს ადგილობრივ ორგანიზაციას შემოემატა ახალგაზრდა, განათლებული, ორი შვილი დედა ქალბატონი ხატია კესარელი, რომელიც დღეს მუშაობს შრომისუბნის საბავშვო ბაღის მასწავლებლის თანაშემწის პოზიციაზე. გარდა იმისა, რომ ქალბატონი ხატიას შემოსვლა ეფექტური და სასარგებლოა ჩვენი ორგანიზაციისთვის, ასევე აღსანიშნავია, რომ მისი ეს ნაბიჯი, ფაქტობრივად, გმირობის ტოლფასია. მივმართავ ყველა ლანჩხუთელს, ნუ შეეშინდებათ თავიანთი პოზიციის დაფიქსირება და პირობას ვაძლევთ, რომ მათი უფლებები დაცული იქნება", _ აღნიშნა ლანჩხუთის ორგანიზაციის ხელმძღვანელმა ირაკლი მარშანიშვილმა. ბრიფინგს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის ყოფილი ხელმძღვანელი ლადო ჩხაიძეც ესწრებოდა, რომელიც „ევროპულ საქართველოსთან“ ერთად აქტიურადაა ჩართული წინასაარჩევნო კამპანიაში. როგორც ბრიფინგის მთავარმა გმირმა, ხატია კესარელმა თქვა, მისი ეს ნაბიჯი არ არის სპონტანური და დიდი ფიქრის შედეგად, სწორედ ამ ორგანიზაციის რიგებში წარმოუდგენია საკუთარი თავი: „მივიღე გადაწყვეტილება ჩავერთო აქტიურ პოლიტიკაში და ჩემი თავი დავუკავშირე ევროპული საქართველოს ლანჩხუთის ორგანიზაციას. ეს ნაბიჯი არ არის სპონტანური. დიდი ხნის ფიქრის შემდეგ სწორედ აღნიშნულ ორგანიზაციაში წარმომიდგენია ჩემი თავი, ვინაიდან ევროპული საქართველო არის არა ერთი რომელიმე კონკრეტული ლიდერის პარტია, არამედ ლიდერების პარტია სწორი ... ...
  • „ქართულ ოცნებას“ აქვს იმის შესაძლებლობა, რომ არანაირი კოალიციის შექმნის საჭიროება არ იყოსპარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველო“ არის ერთადერთი ძალა საქართველოში, რომელსაც აქვს იმის შესაძლებლობა, რომ არჩევნები ძალიან მაღალი შედეგით დაასრულოს, ისე რომ არანაირი კოალიციის შექმნის საჭიროება არ იყოს, - ამის შესახებ ჟურნალისტებს პარტიის გენერალურმა მდივანმა, კახა კალაძემ განუცხადა,. მან კომენტარი მიხეილ სააკაშვილის მორიგ განცხადებაზე გააკეთა და აღნიშნა, რომ საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ კოალიციური მთავრობის შექმნის არ სჯერა. „ზოგადად, მაგაში ვეთანხმები, არც მე მჯერა კოალიციური მთავრობის და ამის აუცილებლობა არ არის ნამდვილად. პოლიტიკური პარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველო“ არის ერთადერთი ძალა საქართველოში, რომელსაც აქვს იმის შესაძლებლობა, რომ არჩევნები ძალიან მაღალი შედეგით დაასრულოს, ისე რომ არანაირი კოალიციის შექმნის საჭიოროება არ იყოს“, - აღნიშნა კალაძემ. მისივე თქმით, „ქართული ოცნების“ მთავარ კონკურენტად „ნაციონალური მოძრაობას“ არ განიხილავს. „ჩვენ არ ვფიქრობთ, რომ „ნაციონალური მოძრაობაა“ მთავარი კონკურენტი დღეს. ქვეყანაში ბევრი პოლიტიკური პარტიაა, ბევრი ადამიანია, რომელსაც აქვს განსხვავებული შეხედულებები და ეს პოლიტიკური პლურალიზმი ქვეყნის დემოკრატიული განვითარებისთვის მხოლო და მხოლოდ წინგადადგმული მაბიჯია. დანარჩენი ხალხსა და საზოგადოებაზეა დამოკიდებული, თუ რამდენი პოლიტიკური პარტია, კონკრეტულად ვინ შევა 2020 წლის პარლამენტში“, - განაცხადა კალაძემ. ... ...
  • არჩილ თალაკვაძე: მიხეილ სააკაშვილის მთავარი კონკურენტი არის მისი წარსული„მიხეილ სააკაშვილის მთავარი კონკურენტი არის მისი წარსული, დღეს თვითონ ოპოზიცია ფიქრობს, რომ ის არის ოპოზიციის ბორბალში ჯოხივით და სწორედ ამიტომ არის, რომ თავის კოლეგებს  შორის, თანაგუნდელებს შორის, დიდ აგრესიას და კრიტიკას იმსახურებს", - ასე ეხმაურება საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე ყოფილი პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის განცხადებას.  „ჩვენი საქმე ეს არ არის. ჩვენ არ გვაქვს ახლა დრო მიხეილ სააკაშვილზე ვიფიქროთ და მასზე ვისაუბროთ, ჩვენთვის არის მნიშვნელოვანი საქმე, მომავალი და ის ურთიერთობა და ნდობა, რომელიც ჩვენ გვაქვს საზოგადოებასთან",- განაცხადა არჩილ თალაკვაძემ.  (R)   ... ...
  • ,,სტრატეგია აღმაშენებელი"-გიორგი ვაშაძემ დღეს იმერეთში ოფისები გახსნაგიორგი ვაშაძემ დღეს წყალტუბოში, ხონში, სამტრედიასა და ვანში სტრატეგია აღმაშენებელის" ოფისები გახსნა. შეხვდა ადგილობრივ მოსახლეობას და მათ ,, სტრატეგია აღმაშენებელის" საარჩევნო პროგრამა გააცნო. პოლიტიკურ გაერთიანებას ოპოზიციური ინტერესებიდან გამომდინარე 2020 წლის საპარლამენტო არ ჰყავს მაჟორიტარი კანდიდატები. ,, ჩვენთვის მთავარი არის დავძლიოთ სიღარიბე და უმუშევრობა. სწორედ ,,სტრატეგია აღმაშენებელს" აქვს დეტალურად გაწერილი გეგმა, როგორ უნდა შევქმნათ 300 000 სამუშაო ადგილი, გავანახევროთ სესხის პროცენტი და მინიმუმ, 50 პროცენტით შემცირდეს წამლის ფასი."-განაცხადა სამტრედიაში ოფისის გახსნის დროს,,გურია ნიუსთან" კომენტარში გიორგი ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ რა გახსოვს სკოლიდან?

გამოქვაბულში ქვევიდან ზევით აღმართულ წარმონაქმნებს...

ტესტი _ რა არის გამოსახული ამ ისტორიულ ფოტოზე?

ისრაელის მიერ პალესტინის დაბომბვა თუ...

ტესტი _ ყველაზე, ყველაზე...

იცი თუ არა გეოგრაფია

ტესტი _ ხარ თუ არა "უგზო-უკვლოდ" განათლებული? (მეორე ვარიანტი)

რა დასტრიალებდა თავს მაურისიო ბაბილონიას...

ტესტი _ რამდენად ფართოა შენი ცოდნის არეალი

მე-20 საუკუნის რომელი პოლიტიკური მოღვაწე...

ტესტი _ იკვებებით თუ არა სწორად?

ყოველდღე ჭამთ უმ ბოსტნეულს, სალათებს?

ტესტი _ რა იცი ჰოლივუდის ვარსკვლავების შესახებ

ლეონარდოს დი კაპრიოს სახელი ლეონარდო...

ტესტი _ როგორ იცნობ გარე სამყაროს?

რომელ ცხოველს შეუძლია უწყლოდ გაძლება...

კარმიდამო ჩემი

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ...

როგორ მოვრწყოთ ვარდები _ ნუ გამოვიყენებთ სუფთა წყალს

ყვავილები, განსაკუთრებით, ვარდები, ყველას უყვარს....

ჩითილების მომზადება კოშტების და ნახერხის დახმარებით

ჩვენი გამოცდილი მეურნეები, სხვადასხვა ხალხურ...

რომელი მცენარეა ფშატი?

ჩვენი არა ერთი მკითხველის გვთხოვს,...

ხალხური მედიცინა დეზინფექციისთვის

სისუფთავის ხარისხი იქ, სადაც ადამიანი...

"საშობაო ლიქიორის" მომზადების ყველაზე შედეგიანი მეთოდი

ძალზე პოპულარული, "საშობაო ლიქიორის" მომზადების...

ყაბაყის ტორტი

საჭირო მასალა: ორი ცალი ყაბაყი,...

სტაფილოს სალათი ცერეცოთი

საჭირო მასალა: სამი ცალი სტაფილო,...

სოკოს სალათი შებოლილი ქათმის ხორცით

ეს უგემრიელესი სალათი უნდა მოვამზადოთ...