ტყვია და მისი ნარჩენები, ტოქსიკურობის თვალსაზრისით, განსაკუთრებით საშიში ნივთიერებებია

მკითხველი

ტყვია და მისი ნარჩენები, ტოქსიკურობის თვალსაზრისით, განსაკუთრებით საშიში ნივთიერებებია

2016 თებ 4 17:05:26

ოზურგეთის ექსპერიმენტალური მანქანათმშენებელი ქარხანა, რომელიც ემსახურებოდა დასავლეთ საქართველოს გადამამუშავებელ მრეწველობას  და უზრუნველყოფდა  გადამამუშავებელი მრეწველობის მანქანა-მოწყობილობათა დამზადებას, მათ მონტაჟს და ტექნიკურ მომსახურებას, შესაძლებელია, გახდეს რეგიონის სერიოზული დაბინძურების წყარო.

უკვე ორი წელია, მიმდინარეობს მცდელობა ქარხანაში შეიქმნას ტოქსიკური და სხვა სახიფათო ნარჩენების გადამამუშავებელი, კერძოდ, ამორტიზებული აკუმულატორების ტყვიის გადადნობის საწარმო.  ცნობილია, რომ ქარხანა შესყიდული აქვს ინდოელთა მიერ დაფუძნებულ შპს "მანსაროვს". ჯართისა და ტყვიის გადამუშავების სამუშაოებს აწარმოებს შპს "ჯეოგადამამუშავებელი" ქართველ პარტნიორთან ერთად.

ქარხნის გასხვისებამ, თანაც ფუნქციონირების მიმართულების შეცვლის შესაძლებლობით, სამწუხაროდ, ბაზის გარეშე დატოვა ადგილობრივი ნედლეულის გადამამუშავებელი საწარმოები. ქარხანა, რომელიც ქალაქის კუთვნილებაში შედიოდა, შეიქმნა ჩაის სუბტროპიკული კულტურების და ჩაის მრეწველობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელობისა და მთელი საინჟინრო კორპუსის ინიციატივითა და ორწლიანი მუხლჩაუხრელი შრომით (1986 წელს) და ასევე, უზრუნველყოფდა მეცნიერთა მიერ შექმნილი ახალი ტექნიკის გამოცდასა და მათ დანერგვას. გასხვისების შემდეგ ქარხნიდან გაიტანეს და ჯართის სახით გაყიდეს უმაღლესი კლასის ჩარხები და დანადგარები. ქარხანა დატოვა გამოცდილმა პროფესიონალებმა. ქარხანაში არსებობას განაგრძობს მხოლოდ  მცირე მოცულობის საწარმო შპს "ოზურგეთის  მძიმე დანადგარი" რამდენიმე თანამშრომლით, რომელიც, როგორც ცნობილია,  ამჟამად ქარხნის ტერიტორიის დატოვებაზე საუბრობს.

სამწუხაროა, რომ სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ აგრარული დარგის რეაბილიტაციის დაწყებისას, რიგ მნიშვნელოვან საკითხებთან ერთად,  უყურადღებოდ დატოვა  მანქანათმშენებელი ქარხნის აღდგენა-გაფართოება, რომელიც აუცილებელია გადამამუშავებელი დარგის სრულყოფილი რეაბილიტაციისათვის.

ტყვია და მისი ნაერთები, ტოქსიკურობის თვალსაზრისით, განეკუთვნება ნარჩენების პირველ კლასს, ანუ ისინი განსაკუთრებით საშიში ნივთიერებებია. ტყვიით მოწამვლის კლინიკური გამოვლინებები ძალზე ბევრია, ცნობილია, რომ ტყვიით მოწამვლა ანადგურებს ნერვულ სისტემას და თირკმელებს; აზიანებს სისხლმბად ორგანოებს _ ელენთას და ძვლის ტვინს, გროვდება ძვლის ქსოვილში და იწვევს ძვლების ანომალიურ  სიმყიფეს. ყოველწლიურად მსოფლიოში საწარმოო და ტრანსპორტით გამონაბოლქვის სახით ნახევარ მილიონამდე ტონა ტყვია გამოიყოფა, განსაკუთრებულ საფრთხეს უქმნის გარემოს ძველი, ვადაგასული აკუმულატორების გადამუშავების ტექნოლოგიები. 1 ტონა ტყვიის გამოდნობისას წარმოიქმნება 23 ათასი მ/კუბი აირი. ასევე, იღვრება გოგირდმჟავა, რომელსაც თან მიყვება ტყვიის მავნე წვრილდისპერსული ფრაქცია და ის აბინძურებს  ნიადაგსა და წყალს.

ცნობილია, რომ მსოფლიოში ტყვიის გადამამუშავებელი უსაფრთხო საწარმო არ არსებობს. თანამედროვე ტექნოლოგიებით უსაფრთხოების შედარებით უკეთ დაცვა შესაძლებელია მაღალი წარმადობის ქარხნებში (ათეულობით ათასი ტყვიის პროდუქციით წლიურად). ამიტომ არის, რომ უკანასკნელ პერიოდში განვითარებულ ქვეყნებში დასახლებული პუნქტებისა და ქალაქებისაგან  მნიშვნელოვანი დაშორებით იქმნება მაღალტონაჟიანი ქარხნები. ამასთანავე, მრავალ ქვეყანაში ტარდება გარემოს დაცვის პრევენციული ზომები, მათ შორის, სამეცნიერო კვლევები ტყვიის გადამამუშავებელი უსაფრთხო ტექნოლოგიებისა და გარემოს დამცავი ღონისძიებების შემუშავებაზე. გარემოს დაბინძურების თვალსაზრისით, განსაკუთრებით სახიფათოა ტყვიის გამოდნობის კუსტარული საწარმოები, ასევე, ტყვიის აკუმულატორების პირომეტალურგიული მეთოდით გადამუშავება. ასეთი საწარმოების შექმნაზე, სამწუხაროდ, ჩვენს ქვეყანაში უკვე გაცემულია ლიცენზიები, რაც მიგვაჩნია წინა ხელისუფლების ერთ-ერთ დიდ დანაშაულად საკუთარი მოსახლეობისა და ქვეყნის წინაშე. კუსტარული გზით ტყვიის გადამუშავება რომ სახიფათოა, ადამიანის ჯანმრთელობისა და გარემოსთვის, ეს უკვე დადასტურდა ოზურგეთის მანქანათმშენებელ ქარხანაში ტყვიის გამოდნობის პროცესებით. წყალი. ხორცი, ბუნებრივია, რძე უკვე ტყვიის მაღალი შემცველობის მატარებელი გახდა, უსიამოვნო სუნით შეწუხებულია მოსახლეობა, რაც აისახა მათ ჯანმრთელობაზე.

ეს დაბინძურება, რაც მოხდა, უმნიშვნელოა იმასთან შედარებით, რაც, სამწუხაროდ, მოჰყვება ყოფილ მანქანათმშენებელ ქარხანაში ტყვიის გადამამუშავებელი საწარმოს შექმნას (თუნდაც 1500 ტონა ტყვიის წლიური წარმადობით, როგორც ეს არის დაანონსებული). 

სწორედ გაუფრთხილებლობის გამოა, რომ მსოფლიოში კარგა ხანია, დაფიქსირებულია ჯანმრთელობისთვის საშიში, ეკოლოგიურად ყველაზე დაბინძურებული ქალაქების ათეული, რომლებშიც სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა არ აღემატება ქალებისათვის 47 წელს, მამაკაცებისათვის _ 42 წელს. მათ შორის, ტყვიით დაბინძურებულია  5 ქალაქი. დაბინძურებულ ქალაქებში, ასევე, ტრანსპორტით გადატვირთულ რეგიონებში, გამოიკვეთა ბავშვთა გონებრივი სიჩლუნგე, სიმსივნური და სხვა დაავადებების მომატება, წყლის, ნიადაგის, ფლორისა და ფაუნის დაბინძურება. ასეთი რეგიონები და ქალაქები კარგავენ არა თუ განვითარების პერსპექტივას, არამედ, წლების შემდეგ დაავადებული ხდება და დემოგრაფიული თვალსაზრისით მკვეთრად ჩამორჩენას განიცდის.

სამწუხაროდ, ტყვიის გადამამუშავებელი ქარხნის შექმნისას, გურიის რეგიონს, სწორედ, ასეთი "პერსპექტივა" ელოდება.

აღსანიშნავია, რომ ინდოელი ინვესტორისთვის, ბუნებრივია, უცხო არ იქნება გარემოს დაბინძურების პრობლემა. ინდოეთში ხომ ორი ქალაქი (ქ. სუკინდა და ქ. ვალი) ნიკელითა და თუთიით მწვავედ დაბინძურებულად ითვლება. ამასთანავე, ტყვია და მისი ნაერთები ტოქსიკურობით ბევრად აღემატება ნიკელსა და თუთიას. ამიტომაც არ არის საკვირველი, რომ ინდოელმა ინვესტორმა, მოხვდა რა განვითარებად ქვეყანაში (სადაც, ალბათ, ელოდებოდა განუვითარებელ და გაუნათლებელ მოსახლეობას), მიუხედავად უამრავი და ფართო საინვესტიციო გარემოს არსებობისა, ინვესტიციის საგნად სწორედ გარემოს დამაბინძურებელი პროექტი აირჩია.

სადაც მოსახლეობა ცხოვრობს, იქ ტყვიის გადამამუშავებელი  ქარხანა არ უნდა აშენდეს! ეს საკითხი განხილვას არ უნდა ექვემდებარებოდეს! _ ასეთია მოსახლეობის აზრი და ჩვენ მას სრულად ვეთანხმებით.

ამასთანავე, დაინტერესებულ პირებს შევახსენებთ, რომ ადამიანის ჯანმრთელობისა და გარემოს დაცვას ჩვენს ქვეყანაში უზრუნველყოფს საქართველოს კონსტიტუცია, საქართველოს კანონი გარემოს დაცვის შესახებ, ნარჩენების მართვის კოდექსი, სხვა კანონები და კანონქვემდებარე აქტები და დებულებები.

"ნარჩენების მართვის კოდექსის" შესაბამისად, "ნარჩენების მართვა უნდა გახორციელდეს ადამიანის ჯანმრთელობისა და გარემოსთვის საფრთხის შექმნის გარეშე. კერძოდ, ისე, რომ: საფრთხე არ შეექმნას წყალს, ჰაერს, ნიადაგს, ფლორას და ფაუნას; არ გამოიწვიოს ზიანი ხმაურითა და სუნით".

ამასთანავე "გარემოს დაცვის შესახებ" საქართველოს კანონის შესაბამისად, მოქალაქეს აქვს უფლება "სასამართლო წესით მოითხოვოს ეკოლოგიურად საშიში ობიექტების განთავსების, პროექტირების, მშენებლობის, რეკონსტრუქციისა და ექსპლუატაციის შესახებ გადაწყვეტილებათა შეცვლა".

ისეთ მცირემიწიან და დასახლებულ რეგიონში, როგორიც გურიაა, ტყვიის გადამამუშავებელი საწარმოს შექმნისას, ირღვევა, როგორც საქართველოს კონსტიტუციის, ისე გარემოს დაცვის შესახებ საქართველოს კანონის, ნარჩენების მართვის კოდექსის, სხვა კანონების ძირითადი პუნქტები და პრინციპები.

როგორც გაცხადებულია, ოზურგეთის მოსახლეობა არ დაუშვებს რეგიონში ტყვიის გადამამუშავებელი საწარმოს შექმნას. მთავრობამ და ხელისუფლებამ უნდა გაითვალისწინოს საზოგადოების აზრი.

ტყვიით დაბინძურება სახიფათოა არა მარტო გურიის რეგიონისთვის, არამედ ქვეყნის მასშტაბით, მთლიანად, რამდენადაც საქართველო მცირემიწიანი და მჭიდროდ დასახლებული, დემოგრაფიული სიძნელეების წინაშე მდგომი ქვეყანაა.

ეროვნული ინტერესებიდან გამომდინარე, მიზანშეწონილია, ტყვიის გადამამუშავებელი საწარმოები საქართველოში აიკრძალოს. ეს არ იმოქმედებს, ბუნებრივია, ინვესტიციების  შემოდინებაზე ჩვენს ქვეყანაში, რამდენადაც საქართველოში არსებობს ინვესტიციების უაღრესად ფართო არჩევანი. ამასთანავე, საქართველოში არსებული ამორტიზებული აკუმულატორების უტილიზაცია, შესაძლებელია განხორციელდეს მათი უშუალო გაყიდვით რომელიმე განვითარებული ქვეყნის მაღალტონაჟიანი საწარმოსათვის, რომელიც უზრუნველყოფილია აკუმულატორების გადამუშავების შედარებით უსაფრთხო ტექნოლოგიით,  ან  ქვეყანა დაელოდოს ტყვიის გადამუშავების შედარებით უსაფრთხო ტექნოლოგიის შემუშავებას. მიზანშეწონილია, კვლევები ამ მიმართულებით დაფინანსდეს ჩვენს ქვეყანაშიც. ამასთანავე, ნარჩენების ექსპორტი დამუშავების მიზნით  და ასევე დასაწყობება ქვეყნის შიგნით დაშვებულია ნარჩენების მართვის კოდექსით და ის უნდა შეესაბამებოდეს სპეციალურ მოთხოვნებს.  

საჭიროა ტყვიის გადამუშავების საკითხის სახელმწიფო პოლიტიკის რანგში აყვანა, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მოსალოდნელია საქართველოს უახლოეს მომავალში ეკოლოგიური კატასტროფა დაემუქროს.

ნანული ორაგველიძე, 
ქ. ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დეპუტატი




 ახალი ამბები
  • "ჯადოსნური ახალი წელი აბუ დაბიში" _ ლიბერთის და VISA-ს ერთობლივი კამპანია მხოლოდ Apple Pay-ს მომხმარებლისთვის...15 ოქტომბრის 00:00:01 საათიდან 24 ნოემბრის 23:59:59 საათის ჩათვლით Apple Pay-ს საშუალებით Visa ბარათით განხორციელებული ტრანზაქციები ლიბერთის მომხმარებლისთვის მომგებიანია!  კამპანიის ფარგლებში კამპანიის პირობებით განსაზღვრული ყველა Visa ბარათის მფლობელი,  რომელიც კამპანიის პერიოდში გადაიხდის მინიმუმ 10 ლარს Apple Pay-ს საშუალებით მიიღებს ქეშბექს 10 ლარის ოდენობით პირველ გადახდაზე.   კამპანიის დასრულების შემდეგ გამოვლინდება გამარჯვებული, რომელიც მიიღებს სამოგზაურო პაკეტს აბუ დაბიში ახალი წლის ღამეს ბრუნო მარსის კონცერტზე დასასწრებად! კამპანიის გამარჯვებულს გამოავლენს ლიბერთი ბანკი მის ხელთ არსებული მონაცემების საფუძველზე და გამარჯვებულად ჩაითვლება კამპანიაში მონაწილე პირი, რომელსაც 15 ოქტომბრის 00:00:01 საათიდან 24 ნოემბრის 23:59:59 საათის ჩათვლით დაუფიქსირდება ბანკის Visa ბარათით განხორციელებული ყველაზე მეტი ტრანზაქცია Apple Pay-ს საშუალებით (თითო ტრანზაქცია - მინიმუმ 10 ლარი). სამოგზაურო პაკეტი მოიცავს:   5 დღიან საგზურს აბუ დაბიში, 5 ან მეტ ვარსკვლავიან სასტუმროში 2 ადამიანზე; ავიაბილეთებს; საახალწლო ვახშამს; 2 VIP ბილეთს ბრუნო მარსის კონცერტზე, 31 დეკემბერს  იხილეთ დეტალური წესები და პირობები ბმულზე: http://bit.ly/2OJOkCF  ლიბერთის მომხმარებლები, Apple Pay-ს მარტივი, უსაფრთხო და კონფიდენციალური გადახდის სისტემით მთელი ქვეყნის მასშტაბით, ლიბერთი ბანკის პარტნიორ ორგანიზაციებში 3 სექტემბრიდან უკვე სარგებლობენ. აქციის ფარგლებში ქეშბექის და სამოგზაურო პაკეტის მოგების შანსის მიღება3500-ზე მეტ უკონტაქტო ტერმინალზე გადახდისას არის შესაძლებელი. Apple Pay-ს გამოყენება და მასში ბარათების დამატება მარტივია. მაღაზიებში, Apple Pay-ს გამოყენება შესაძლებელია iPhone SE, iPhone 6 და მის შემდეგ გამოშვებული მოდელების, ასევე Apple Watch მოწყობილობების გამოყენებით.  გაიგე როგორ დაამატო ბარათი Apple ... ...
  • „დეპრესიას უმადურობა იწვევს“ - ფსიქოლოგი მარინა კაჭარავა„აზროვნების აკადემია“,  პროექტ  „სალონური საუბრების” ფარგლებში, სოციალურ ქსელში ამჯერად ფსიქოლოგ მარინა კაჭარავას ლექციას აქვეყნებს, რომელიც დერპესიულ აშლილობას ეხება: “ფსიქიატრების აზრი ძალიან უახლოვდება რელიგიურ მოსაზრებას, რომ უმადურება უდრის დეპრესიას. ამ დროს არ აქვს მნიშვნელობა, ბევრი გაქვს თუ ცოტა, ხახვის და პურის უმადური ხარ თუ სასახლეები გაქვს და ამის. ზოგადად, უმადურობა იწვევს დეპრესიას. აღმოჩნდა, რომ თავის ტვინში არის ოპიატური რეცეპტორები, სიამოვნების ჰორმონი, რომელიც თურმე გამომუშავდება მაშინ, როდესაც ხარ მადლიერი. როდესაც არ ხარ მადლიერი, ეს სიამოვნება დაკარგული გაქვს და მას ეძებ.  თუ ხარ მადლიერი იმის, რაც გაქვს, გაქვს სიმშვიდეც. სიმშვიდეც მადლიერებას მოაქვს და ანტიდეპრესანტიც ეგაა. ჩვენ კულტურალურად ძალიან დამძიმებულები და უმადურები ვართ. დაახლოებით 20 წლის წინ ამერიკელებთან ერთად ტრენინგზე ვისხედით და იქ იყო ასეთი სიტუაიცა. ყველა იწყებდა საუბარს ასე, გამარჯობა, მინდა მადლობა გადავუხადო ბებიას, რომელმაც ფუნთუშები დამიმზადა. მეორემ მადლობა მეზობელს გადაუხადა, რომელმაც გაუღიმა. მესამემ მადლობა გადაუხადა მზეს მზეს და მივხვდი, რომ აქ ხდება პოზიტივში საკუთარი თავის ამოქოქვა. ანუ დღეს ვიწყებთ პოზიტიურად იმით, რომ მადლობას ვუხდით ვინმეს და ეს თურმე ჩვენთვისვე არის კარგი. მადლობელი რომ ხარ უკვე ეს ჩემთვისაა კარგი და არა მისთვის, მისაც ... ...
  • მართვის მოწმობის აღების ასაკი იცვლება17 წლის მოქალაქე მართვის მოწმობას ვეღარ აიღებს. კანონში დაგეგმილი ცვლილებების მიხედვით, მოქალაქე 18 წლის უნდა იყოს, რათა მოტოციკლისა და მსუბუქი ავტომობილის მართვის უფლება მოიპოვოს. „საგზაო მოძრაობის შესახებ“ კანონში ცვლილებების შეტანის ინიციატივა შინაგან საქმეთა სამინისტროს ეკუთვნის. „მთავარი ის კი არ არის, 17 წლისა აიღებს მართვის მოწმობას ადამიანი, 37 წლისა თუ 57-ის, არამედ ის, თუ რა ცოდნის საფუძველზე იღებს ის მართვის მოწმობას. დღეს ჩვენ გვაქვს პრობლემა, რომ ე.წ. ავტოსკოლებში მოქალაქეებს კოდირების გზით მართვის მოწმობის აღებას ასწავლიან. გამოცდაზე ადამიანები გადიან ცოდნის გარეშე, დაზეპირებული კოდებით, რის გამოც მართვის მოწმობას იღებს ადამიანი, რომელმაც საგზაო მოძრაობის შესახებ საერთოდ არაფერი იცის“, - ამბობს „ტრანსპორტისა და გზების ასოციაციის“ თავმჯდომარე დავით ... ...
  • "2020 წელს ვინ გაიმარჯვებს, ამას მოსახლეობა გადაწყვეტს და არა გიგა ბოკერია" _ კალაძე2020 წელს ვინ გაიმარჯვებს, ამას გადაწყვეტს ჩვენი ქვეყნის მოსახლეობა და არა გიგა ბოკერია, - ასე ეხმიანება დედაქალაქის მერი კახა კალაძე „ევროპული საქართველოს“ ერთ-ერთი ლიდერის, გიგა ბოკერიას განცხადებას. მისივე თქმით, ქვეყანაში პოლიტიკური კულტურის ნაკლებობაა და ამის ნათელი მაგალითი ოპონენტების განცხადებებია. „მე შემიძლია კიდევ ერთხელ მოვიშველიო ჩვენი პარტიის ლიდერის, ბიძინა ივანიშვილის განცხადება, რომ ჩვენ მოვექცევით ჩვენს ოპონენტებს ისე, როგორც ჩვენს ქვეყანას ეკადრება და არა ისე, რასაც ისინი იმსახურებენ. თუმცა, ამ წლების განმავლობაში ისინი შეეცადნენ, რომ ეს მიდგომა, ეს დამოკიდებულება ჩვენ წინააღმდეგ გამოეყენებინათ“, - განაცხადა კახა ... ...
  • „ტურიზმის განვითარების მიმართულებაში მთავარი „ჩაის გზაა“ _ კარლ ჰარცელი გურულ სოფელშიევროკავშირის ელჩმა კარლ ჰარცელმა, ევროპის დღეებთან დაკავშირებული ვიზიტის   ფარგლებში, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ წითელმთაში მეწარმე ლიკა მეგრელაძის საოჯახო სასტუმრო „კომლი“ დაათვალიერა. სახლის მფოლობელმა ლიკა მეგრელაძემ  ევროკავშირის მხარდაჭერილი პროექტის, “მონაწილეობითი პრონციპები გურიის ტურიზმის განვითარების სტრატეგიისთვის”, მიერ გაცემული გრანტის ფარგლებში, მოახდინა ჩაის პლანტაციის რეაბილიტაცია და გაფართოება, განაახლა ტრადიციული ჩაის ჯიშები. საპატიო სტუმართან ტურიზმის განვითარების მიმართულებებში ერთ-ერთ უმთავრესზე, „ჩაის გზის“ შესახებ, ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკონომიკის სამსახურის უფროსმა ალეკო მამეშვილმა ისაუბრა: _  ბევრი ვიფიქრეთ, რა უნდა ყოფილიყო ისეთი, რაც გურიას  საქართველოს სხვა  რეგიონებისგან განასხვავებდა და ეს არის სწორედ, „ჩაის გზა“. ასე დავიწყეთ ამ პროექტის შექმნა.  ჩვენი ერთ-ერთი წარმატებული ნაბიჯი არის ის, რომ ტურისტების 70% ყოფილი საბჭოთა კქვეყნებიდან შემოდის და  კარგად ახსოვთ ქართული ჩაის გემო. ამიტომ ნაკლები რეკლამა სჭირდება ამ საქმეს. გვაქვს ოთხი ძირითადი ლოკაცია. ასევე, ტურიზმის განვითარების სტრატეგიაში ერთ-ერთი საინტერესო მიმართულებაა ბალნეოლოგიური ტურიზმი, _ უთხრა სტუმრებს მამეშვილმა და გააცნო მათ ინფორმაცია ნასაკირალის სამკურნალო წყლების შესახებ,  უთხრა, რომ აქ 1930 წელს გაიხსნა ბალნეოლოგიური კურორტი. კარლ ჰარცელმა ინტრესით   დაათვალიერა იქვე, სახელდახელო მოწყობილი გამოფენა, სადაც ვიზუალურად, ფოტოებით იყო ნაჩვენები 1930 წელს ნასაკირაში ბალნეოლოგიური კურრორტის გახსნა და თანმხლები ... ...

არქივი

ზაფრანი

ჩაის რეცეპტი, რომელიც სიგარეტის მოწევის სურვილს აქრობს

თუ სიგარეტისთვის თავის დანებება გინდათ,...

რომელი პროდუქტი არ უნდა შეინახოთ საყინულეში

მაცივრის საყინულეში ბევრ საკვებ პროდუქტებს...

როგორ ამოვიცნოთ გენმოდიფიცირებული პროდუქტი

საზიანოა თუ არა გენმოდიფიცერებული საკვები...

მარტივი მეთოდები ჯანმრთელობის შესამოწმებლად

თვალები _ მოშორდით მონიტორს 4-5 ნაბიჯით,...

ხილი, რომელსაც უნდა ვერიდოთ

სამწუხაროდ, ყველა ხილი ჩვენი ფიგურისთვის...

მკურნალი ყველი

რამდენი თვის წინ დანიელმა მეცნიერებმა...
კარმიდამო ჩემი

ციტრუსოვანთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ უფრო უნდა გავააქტიუროთ

მეციტრუსეობა საქართველოს სუბტროპიკული სოფლის მეურნეობის...

მოცვის კულტურა სოფლის ხვალინდელი დღეა (R)

მოცვის კულტურის გაშენებით დაინტერესებულმა პირებმა...

გურიაში გოჯიბერის გაშენება პერსპექტიულია

არსებობს მცენარეთა ისეთი პერსპექტიული, პოპულარული...

ულამაზესი, "მორჩილი" სურო და ლიანებით გამოხატული სილამაზე

სუროს დეკორატიულობა განსაკუთრებით თვალში საცემი...

როგორ შევინახოთ სათესლედ და სანელებლად გამოსაყენებელი ბოსტნეული

სხვადასხვა ბოსტნეული, განსაკუთრებით, სანელებლები, როგორიცაა...

როგორ ვებრძოლოთ კოღოებს ხალხური მეთოდებით

კოღოები ნამდვილადაა დიდი თავსატეხი. არც...

როგორ გახდა იდეალური დედა იდეალური მეწარმე

ქალი, რომლის ცხოვრება საგანგებოდ შექმნილი...

საზამთრო გურიის პირობებში

ზოგადად, დასავლეთ საქართველოში საზამთროს მოყვანა...

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან...

სახის მოვლის ნატურალური საშუალებები

მუდამ სილამაზესა და სიკოხტავეზე მოფიქრალ...