„საჩხერეში შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისთვის ყველაფერი პრობლემაა“

მთავარი თემა

„საჩხერეში შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებისთვის ყველაფერი პრობლემაა“

2015 იან 31 19:44:51

განათლებისა და მეცნიერების  სამინისტრომ 2013-2014 სასწავლო წელს საჯარო სკოლის სივრცეში სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეებისთვის ინტეგრირებული კლასები გახსნა. როგორც უწყებაში აცხადებენ, კლასები აღჭურვილია შესაბამისი დამხმარე სასწავლო რესურსებით, თვალსჩინოებითა და ინვენტარით.

ინტეგრირებულ კლასში მუშაობს შესაბამისი კვალიფიკაციის პედაგოგი, ფსიქოლოგი, სპეციალური მასწავლებელი, დამხმარე მასწავლებელი, დამხმარე სპეციალისტი (ძიძა). სასწავლო პროგრამა მორგებულია თითოეული ბავშვის საჭიროებებს. 2014 წელს ჩატარებული მოკვლევის საფუძველზე სამინისტრო ამტკიცებს, რომ  ინტეგრირებული კლასების მოსწავლეების ჩართვა სასწავლო პროცესსა და ყოველდღიურ სასკოლო აქტივობებში ძალზე ეფექტურია.

„გურია ნიუსთან“ საუბარში საპირისპიროს აცხადებს  „საჩხერის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა“ რეგისტრირებული კავშირის გამგეობის თავმჯდომარე გოგა გოგატიშვილი. მისი თქმით, საჩხერეში ინტეგრირებული კლასების პროგრამა  ხარვეზებით მიმდინარეობს და  უმეტეს სკოლაში მას ფიქტიური სახე აქვს.

_ბატონო გოგა, იქნებ უფრო დეტალურად  გვესაუბროთ, რატომ მიმდინარეობს საჩხერეში ხარვეზებით ინკლუზიური განათლების პროგრამა?

_ინკლუზიური განათლების არსი და ფილოსოფია სხვაა, საჩხერეში კი სხვა  რამ ხდება (ინკლუზიური განათლება გულისხმობს ყველა ტიპის სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროებების მქონე მოსწავლეების ჩართვას ზოგადსაგანმანათლებლო სასწავლო პროცესში თანატოლებთან ერთად. ინკლუზიური  განათლება ასევე გულისხმობს შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე მოსწავლეების ინდივიდუალური და/ან მოდიფიცირებული სასწავლო გეგმებით სწავლებას).

რატომ ვამბობ, იცით, ამას? აი, მაგალითად, საჩხერის მუნიციპალიტეტის, სოფელ შომახეთის საჯარო სკოლის პირველ კლასში არის სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლე, უსინათლო გოგონა. მას სპეციალური ბრაელის შრიფტით დაბეჭდილი წიგნები ესაჭიროება.

ამ ბავშვს დაუნიშნეს სპეციალური პედაგოგი, მაგრამ მას  წიგნები არ აქვს.  რომ ვიკითხე მიზეზი სკოლასა და სამინისტროში, მითხრეს, რომ სკოლა  ინდივიდუალურად ირჩევს გრიფირებულ სახელმძღვანელოს: ერთი სკოლა სხვა ავტორის წიგნებით  შეიძლება სწავლობდეს, მეორე - სხვა. შომახეთის სკოლა რომელი ავტორის წიგნებითაც სწავლობს, აღმოჩნდა, რომ შესაბამისი ბრაელის შრიფტის წიგნი არ აქვთ დაბეჭდილი. არადა, ბავშვი, უკვე მეორე სემესტრი დაიწყო, რაც  უწიგნოდ დადის სკოლაში. განათლების სამინისტრომ ვერ უზრუნველყო ის შესაბამისი სახელმძღვანელოთი. სხვას რომ ყველაფერს თავი დავანებოთ, ელემენტარული „აი, ია“ ვერ უსწავლია ბავშვს.

აქცენტი რაზე კეთდება, იცით? რეგიონებში ვერ უზრუნველყოფენ უსინათლოების განათლებას და ეუბნებიან, რომ თბილისში უსინათლოთა 202-ე, სპეც. სკოლაში წამოიყვანონ. სინამდვილეში კი,  გაეროს კონვენცია ითვალისწინებს, რომ ყველა ბავშვმა საჯარო სკოლაში უნდა ისწავლოს. ინკლუზია სწორედ ესაა ( საქართველოს  პარლამენტმა 2013 წლის 26 დეკემბერს მოახდინა გაეროს „შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა უფლებების კონვენციის რატიფიციკაცია, რომელიც ძალაშია   2014 წლის 12 აპრილიდან, რითაც შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა ხელმისაწვდომი  განათლების განვითარების  ვალდებულებაც აიღო. ავტ).

_სპეციალური მასწავლებლები როგორ მუშაობენ  მოსწავლეებთან?

_ ცალკე პრობლემაა სპეც. მასწავლებლების კვალიფიკაცია. ჯერ უნივერსიტეტებში (როგორც ვიცი ილიაუნმა დაიწყო სამაგისტრო პროგრამა )შესაბამისი პროგრამები არ გვაქვს.  მასწავლებლებს მხოლოდ რამდენიმე კვირიანი ტრენინგები ჩაუტარეს და ისე გაუშვეს სკოლებში.

საჩხერეში 15  სკოლაში 15 სპეც. მასწავლებელი და 38 სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეა. ერთმა სკოლამ საერთოდ არ აიყვანა. კონკურსი იყო გამოცხადებული,  არადა ჰყავს სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეები.  დირექტორი ამბობს, რომ კვალიფიციურ კადრს ეძებს, მაგრამ ამასობაში მთელი სემესტრი ბავშვები უმასწავლებლოდ არიან. სად იპოვნის კვალიფიციურ კადრს, არ ვიცი. ჭორვილის სკოლაში კი  2 სპეციალური მასწავლებელია, რადგან 9 სსსმ (სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე) მოსწავლე ჰყავთ და დებულებით, 6-ზე მეტი თუ არის  სსსმ მოსწავლე, უკვე ორი სპეც. მასწავლებელი უნდა ჰყავდეს იმ სკოლას. ერთს სკოლას, როგორც გითხარით, საერთოდ არ ჰყავს სპეც. მასაწავლებელი.

ცხამის საჯარო სკოლაში ორი ეტლით მოსარგებლე ძმა გვყავდა. ერთი, სამწუხაროდ, გარდაიცვალა. ერთთან სახლში დადის სპეც.პედაგოგი. ასევე მინდა ვთქვა, რომ ეს სსსმ მოსწავლე ერთხელაც არ მიუყვანიათ სკოლაში, არადა სკოლას ემსახურება სასკოლო ტრანსპორტი, მიზეზად კი მის სახლთან მისასვლელ ცუდ გზას (ცხამი მაღალმთიანი სოფელია) და არაადაპტირებულ ტრანსპოტრს ასახელებენ. სასწავლო ინკლუზიური განათლება ითვალისწინებს სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეებისთვის ინდივიდუალური სასწავლო გეგმის შემუშავებას. მასწავლებლის ვკითხე, თუ ჰქონდა ეს გეგმა: წარმოდგენა არ მაქვს, რა არისო, მიპასუხა. ე. ი. ბავშვი სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონეა და მას ინდივიდუალური სასწავლო გეგმა არ გააჩნია.

დირექტორს ვკითხე,  მულტიდისციპლინური ჯგუფის დასკვნა თუ ჰქონდა და არაო. მაშინ როგორ გამოაცხადა სპეც. მასწავლებელზე კონკურსი, თუ ბავშვის შესახებ ამ ჯგუფის დასკვნა არ ჰქონდა? (ინკლუზიური განათლების მულტიდისციპლინური გუნდი წარმოადგენს სპეციალისტთა გუნდს, რომლის შემადგენლობაში შედის:

ფსიქოლოგი,  ოკუპაციური თერაპევტი, სპეციალური პედაგოგი. მულტიდისციპლინურ გუნდის ფუნქციას წარმოადგენს ყველა სკოლისთვის საჭიროების შემთხვევაში კვალიფიციური დახმარების გაწევა ინკლუზიური განათლების განვითარების პროცესში. მულტიდისციპლინური გუნდის დასკვნის საფუძველზე, სასკოლო ასაკის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვებისთვის, შეირჩევა განათლების საუკეთესო ფორმა. საჯარო სკოლებში ჩართულ შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვებს, მათ მშობლებსა და პედაგოგებს გაეწევათ მაღალკვალიფიციური მომსახურება ბავშვების ხარისხიანი განათლებით უზრუნველყოფისთვის).

მულტიდისციპლინური გუნდის მოწვევაზე ცალკე ძალისხმევა დამჭირდა. მშობლებს დავაწერინე  განცხადება.  დირექტორს არ აქვს  ამის უფლება. დირექტორმა, თქვენი შვილი თავად უნდა წაიყვანოთ ამ ჯგუფთან ზესტაფონშიო. მან ისიც კი არ იცოდა, რომ ჯგუფის წარმომადგენლები უნდა მისულიყვნენ ბავშვთან და  არა - პირიქით.

განათლების სამინისტრო შევაწუხე.  ეკა დგებუაძე, რომელიც ხელმძღვანელობს   ინკლუზიური განათლების განვითარების სამმართველოს სამინისტროში, გამოგვეხმაურა და უზრუნველყო მულტიდისციპლინური გუნდის ჩამოსვლა ზესტაფონიდან.

განათლების სამინისტრომ ფეისბუქ გვერდზე ასევე მომწერა, რომ იანვარში იგეგმება გადამზადება. რომ დირექტორებს ჩაუტარდებათ ცნობიერების ასამაღლებელი ტრენინგები. მთავრდება იანვარი და ჯერ-ჯერობით არაფერი გაკეთებულა.

ჩემი მიზანი რა არის, იცით? მე თვითონ ეტლით მოსარგებლე ვარ და ვიცი, რომ გარკვეულწილად შშმ პირები სტიგმატიზირებულები არიან. ეს იმითაცაა განპირობებული, რომ აქამდე ამ მიმართულებით არაფერი გაკეთებულა მათი სოციალური ინტეგრაციისათვის. მხოლოდ საბჭოთა მოდელი /მიდგომა, ანუ სამედიცინო მოდელი/მიდგომა იყო დანერგილი და ცუდ ასოციაციებს იწვევდა შშმ პირი. გაეროს კონვენცია კი შშმ პირთა მიმმართ სოციალურ მიდგომას ითვალისწინებს. ახლა დაიწყო საუბარი იმაზე, რომ შშმ ბავშვებმა უნდა შეიძინონ განათლება, პროფესიული უნარები და დასაქმდნენ. გადასახადების გადამხდელებად უნდა იქცნენ და არ უნდა იყვნენ ქველმოქმედებისა და ერთჯერადი დახმარებების ობიექტები. თუ ახლა არ ისწავლეს, ეს ინკლუზიური განათლება თუ ქაღალდზე დარჩა მხოლოდ, რეალური არაფერი გაკეთდა და შედეგი არ გამოიღო, მაშინ ისინი ისევ არაკონკურენტუნარიანები იქნებიან შრომის ბაზარზე და შშმ პირთა  მიმართ დღეს არსებული სტერეოტიპული დამოკიდებულება ისევ დარჩება და რეალურად არაფერი შეიცვლება.

_მშობლები რამდენად არიან მონდომებულები, თავიანთი შვილები ატარონ სკოლაში?

_ახლა რომლებიც დადიან სკოლებში, მათ მშობლებს პრობლემა არ აქვთ. პირიქით, მათ მოითხოვეს თავიანთი შვილებისთვის მულტიდისციპლინური გუნდის მოყვანა.  მაგრამ ბევრი ვერ ერკვევა სამწუხაროდ. ერთმა, რომელსაც შვილი ცერებრალური დამბლის დიაგნოზით ჰყავს, გვითხრა, ჩემი შვილი სკოლაში მიჰყავთ, მაშინ როცა სახლში უნდა მოდიოდნენო. რა თქმა უნდა, ვუთხარი, რომ პირიქით უნდა მოხდეს და შშმ ბავშვებმა იარონ სკოლაში. სხვამ რომ უთხრას ეს, პირიქით მშობელმა უნდა მოინდომოს ბავშვის  გარეთ გაყვანა. არ აქვთ ამის შესახებ წარმოდგენა. არავინ ეუბნება, არავინ აცნობს. ეს ერთი კატეგორიაა მშობლების. მეორე ნაწილი მშობლებისა ამბობენ, რომ მათ შვილს არაფერი არ სჭირს საიმისო, რომ ვინმემ მისი უნარები შეაფასოს. ზოგს დაკეტილიც კი ჰყავს ბავშვი სახლში. მქონდა ერთი შემთხვევა. ოჯახში მივედით, ბავშვი ღრიალებდა, ჩაკეტილი ჰყავდათ.  მშობლები, კი თითქოს არაფერი ხდებოდა, ისე გვესაუბრებოდნენ.

_სკოლებში სპეციალური საგანმანათლებლო მოსწავლეებისთვის უნდა იყოს რესურს ოთახები, ამ მხრივ როგორაა საჩხერეში საქმე?

_მხოლოდ ერთადერთ სკოლას აქვს რესურს ოთახი. მეორე საჯარო სკოლა ცდილობს გააკეთოს. მაგრამ ზოგგან სკოლა არაადაპტირებულია და ეტლით მოსარგებლე ბავშვი ხელით აჰყავთ და ჩამოჰყავთ. პანდუსი არაა.

განათლების სამინისტროში არსებობს ინფრასტრუქტურის სამმართველო და 2014 წელს საჩხერის საგანმანათლებლო რესურსცენტრმა წერილით მიმართა მას  2014 წლის ბიუჯეტი ათვისებული გვაქვს და 2015 წლის ბიუჯეტში გავითვალისწინებთო. ვნახოთ, აბა!  თუ გააკეთებენ!  სველი წერტილების პრობლემაა კიდევ, არაა ადაპტირებული. ყველაფერი პრობლემაა საჩხერეში:  გარემო, სასწავლო პროცესი, დამოკიდებულება.
ინკლუზიური განათლებით თავს რომ იწონებენ, არიქა, ვარსკვალვებს ვწყვეტთო. შანსს არ ვუშვებ ხელიდან, რომ არ დავაფიქსირო რეალობა რაც არის. მე მორალური უფლება არ მაქვს, პრობლემა არ დავაფიქსირო.




 ახალი ამბები
  • დავით ნარმანიას თავმჯდომარეობით სემეკში პირველი საჯარო სხდომა გაიმართასაქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელ ეროვნულ კომისიაში (სემეკ) დავით ნარმანიას თავმჯდომარეობით პირველი საჯარო სხდომა გაიმართა. კომისიის წევრებმა სხდომაზე იმსჯელეს დღის წესრიგით გათვალისწინებულ 39 საკითხზე. მათი უმეტესობა შეეხებოდა მოქალაქეებსა და ელექტროენერგეტიკის, ბუნებრივი გაზისა და წყალმომარაგების სექტორებში მოქმედ კომუნალურ კომპანიებს შორის არსებულ დავებს, მოქალაქეებზე უსაფუძვლოდ  განხორციელებულ დარიცხვებთან დაკავშირებით. მიმდინარე კვირაში სემეკში კიდევ 3 საჯარო სხდომა გაიმართება, სადაც კომისია 100 მდე საკითხს განიხილავს. სემეკი შეახსენებს მოქალაქეებს, რომ იმ შემთხვევაში თუ ელექტროენერგეტიკის, ბუნებრივი გაზისა და წყალმომარაგების სექტორებში მოქმედი კომპანიების მხრიდან ადგილი აქვს მათი უფლებების დარღვევას, მიმართონ სემეკს ან სემეკთან არსებულ ენერგოომბუდსმენის სამსახურს. მოქალაქეებს კონსულტაციების მიღება შეუძლიათ როგორც ქოლ ცენტრში ნომერზე 16 216, ასევე  სემეკის Facebook გვერდზეც. ... ...
  • დავით ნარმანია სემეკის თავმჯდომარე გახდა საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისიის (სემეკ) 22 ოქტომბრის სხდომაზე კომისიის თავმჯდომარის არჩევნების კენჭისყრის შედეგები დამტკიცდა, რომლის საფუძველზეც სემეკის თავმჯდომარე დავით ნარმანია გახდა. იგი ამ პოსტს 3 წლის ვადით დაიკავებს. „ელექტროენერგეტიკისა და ბუნებრივი გაზის შესახებ“ საქართველოს კანონში შესული ცვლილებების მიხედვით, 21 ოქტომბერს გამართულ არჩევნებზე კომისიის წევრებმა ფარული კენჭისყრით, ხმა მისცეს კომისიის თავმჯდომარეობის კანდიდატს. ხმის დამთვლელი კომისიის კენჭისყრის ოქმის მიხედვით, დავით ნარმანია კომისიის წევრთა შემადგენლობის უმრავლესობით, 4 ხმით აირჩა.  დავით ნარმანია პროფესიით ეკონომისტია. მას მინიჭებული აქვს ეკონომიკის აკადემიური დოქტორის ხარისხი. სხვადასხვა პერიოდში ხელმძღვანელობდა და მონაწილეობას იღებდა ენერგეტიკის სექტორის განვითარების მიმართულებით საერთაშორისო და ადგილობრივ პროექტებში. დავით ნარმანია არის 42 სამეცნიერო და კვლევითი ნაშრომის ავტორი, 48  ნაშრომის თანაავტორი. იგი დღემდე აგრძელებს სამეცნიერო საქმიანობას. 2012 წლიდან დღემდე არის ივ. ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორი, მენეჯმენტისა და ადმინისტრირების კათედრის გამგე, კითხულობს ლექციებს ბიზნეს-რისკების მართვისა და ბიზნეს-გარემოს რეგულირების მიმართულებით.(R) დავით ნარმანია 2014-2017 წლებში იყო ქ. თბილისის მერი, 2012-2014 წლებში  - საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრი. ფლობს ინგლისურ, გერმანულ და რუსულ ენებს. ჰყავს მეუღლე და სამი ... ...
  • გურიის მხარის პირველმა პირებმა ოზურგეთში მიმდინარე ინფრასტრუქტურული სამუშაოები დაათვალიერეს (R)გურიის მხარის სახელმწიფო რწმუნებულის პირველმა მოადგილემ, აკაკი შენგელიამ, ოზურგეთის მერის მოადგილე ოსიკო თოთიბაძესთან ერთად, მუნიციპალიტეტში მიმდინარე ინფრასტრუქტურული სამუშაოები დაათვალიერა. ►ოზურგეთი-ნინოშვილი-ლესის გზიდან, სოფელ ჯუმათის ცენტრის გავლით გზის სარეაბილიტაციო სამუშაოები მიმდინარეობს. პროექტის ღირებულება 1, 469,164 ლარს შეადგენს. სამუშაოები რეგიონებში განსახორციელებელი პროექტების ფონდიდან და ადგილობრივი ბიუჯეტიდან თანადაფინანსებით ხორციელდება.► სოფელ გაღმა დვაბზუდან - სოფელ ბახვის ცენტრალურ გზამდე, 2260 გრძივი მეტრი საავტომობილო გზის ასფალტო - ბეტონის საფარით მოწყობის სამუშაოები აქტიურად მიმდინარეობს. სამუშაოები რეგიონებში განსახორციელებელი პროექტების ფონდიდან 738 992 ლარით დაფინანსდა. ► მუნიციპალიტეტის სოფლებში ამბულატორიების მშენებლობა - რეაბილიტაცია გრძელდება. ახალი სამედიცინო პუნქტები შენდება ჭანიეთში, ნასაკირალში, გურიანთასა და კონჭკათში. ხოლო რეაბილიტაცია ნატანების, ნარუჯის, ბაილეთის, შემოქმედის, ურეკისა და ბოხვაურის ამბულატორიებს უტარდება. პროექტის ჯამური ღირებულება 794 118 ლარს შეადგენს და ფინანსდება ჯანმრთელობისთვის უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფის ხელშეწყობის მიზნით, საქართველოს რეგიონებში განსახორციელებელი პროექტების ფონდიდან.► ქალაქ ოზურგეთში, წერეთლის ქუჩაზე, საგანგებო სიტუაციების კოორდინაციისა და გადაუდებელი დახმარების ცენტრის მშენებლობის სამუშაოები აქტიურ ფაზაშია. პროექტი, რომლის ღირებულებაც 368 485 ლარს შეადგენს, ჯანმრთელობისთვის უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფის ხელშეწყობის მიზნით საქართველოს რეგიონებში განსახორციელებელი პროექტების ფონდიდან ფინანსდება. ... ...
  • სარფში, სპეციალურ სამალავებში 1 113 გრამი ოქროს ნაკეთობები აღმოაჩინესსაქართველოს ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო სამსახურის თანამშრომლებმა, შემოსავლების სამსახურის საბაჟო დეპარტამენტის წარმომადგენლებთან კოორდინირებული ღონისძიებების შედეგად, საბაჟო საზღვარზე, განსაკუთრებით დიდი ოდენობით საქონლის გადაადგილებასთან დაკავშირებული წესის დარღვევის ფაქტი გამოავლინეს. „საგამოძიებო სამსახურის თანამშრომლებმა, საბაჟო-გამშვები პუნქტი „სარფის“ გავლით შემოსულ ავტოსატრანსპორტო საშუალებაში მოწყობილ სპეციალურ სამალავებში, აღმოაჩინეს და ამოიღეს 1 113 გრამი ოქროს ნაკეთობები. წინასწარი მონაცემებით, ამოღებული ძვირფასეულობის საბაჟო ღირებულება 70 000 ლარს აღემატება. ტარდება შესაბამისი ექსპერტიზა“, – აცხადებენ საგამოძიებო სამსახურში. საქმეზე გამოძიება მიმდინარეობს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 214-ე მუხლის მეორე ნაწილით, რაც სასჯელის სახით ითვალისწინებს თავისუფლების აღკვეთას ვადით 5-დან 7 წლამდე ... ...
  • პოლიციამ ქვემო ქართლში განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკი ამოიღოშინაგან საქმეთა სამინისტროს ქვემო ქართლის პოლიციის დეპარტამენტის მარნეულისა და ბოლნისის რაიონული სამმართველოების თანამშრომლებმა, ოპერატიული ინფორმაციის საფუძველზე ჩატარებული საგამოძიებო ღონისძიებების შედეგად, 1961 წელს დაბადებული, პირობითი მსჯავრის ქვეშ მყოფი ე.ი., განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკული საშუალების უკანონო შეძენა-შენახვის ბრალდებით, მარნეულში დააკავეს. ჩადენილი დანაშაული 8-დან 20 წლამდე ან უვადო თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. სამართალდამცველებმა ბრალდებული მარნეულის მუნიციპალიტეტის სოფელ იმირში, ავტომანქანით გადაადგილებისას შეაჩერეს. პოლიციამ დაკავებულის პირადი ჩხრეკისას 119 აბი „სუბოქსინი“ ნივთმტკიცებად ამოიღო. გამოძიება განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ნარკოტიკული საშუალების უკანონო შეძენა-შენახვის ფაქტზე, საქართველოს სსკ-ს 260-ე მუხლის მე-6 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით ... ...

არქივი

ზაფრანი

რა მოხდება მაშინ, თუ ყოველდღე ორ ბანანს მივირთმევთ

ბანანი მნიშვნელოვნად არეგულირებს არტერიულ წნევას,...

არ მიირთვათ ხილი ჭამის შემდეგ

ხილი მიირთვით საჭმლის მიღებამდე, რადგან...

რამდენიმე რჩევა ბავშვის მოვლის შესახებ

როგორ დაიჭიროთ ბავშვი ხშირად მშობელს...

როგორ მოვიშოროთ ნეგატიური ენერგია?

სალბი ( სამკურნალო მცენარე) შორეულ...

ჰოლივუდელების საყვარელი წიგნები

ბრიუს უილისის რჩეული წიგნია, ჰეროდოტეს...

ყველაზე მომხიბლავი ქერა მსახიობები

ქერა თუ შავთმიანი? სხვადასხვა გამოკვლევებით...
კარმიდამო ჩემი

ციტრუსოვანთა დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლა კიდევ უფრო უნდა გავააქტიუროთ

მეციტრუსეობა საქართველოს სუბტროპიკული სოფლის მეურნეობის...

მოცვის კულტურა სოფლის ხვალინდელი დღეა (R)

მოცვის კულტურის გაშენებით დაინტერესებულმა პირებმა...

გურიაში გოჯიბერის გაშენება პერსპექტიულია

არსებობს მცენარეთა ისეთი პერსპექტიული, პოპულარული...

ულამაზესი, "მორჩილი" სურო და ლიანებით გამოხატული სილამაზე

სუროს დეკორატიულობა განსაკუთრებით თვალში საცემი...

როგორ შევინახოთ სათესლედ და სანელებლად გამოსაყენებელი ბოსტნეული

სხვადასხვა ბოსტნეული, განსაკუთრებით, სანელებლები, როგორიცაა...

როგორ ვებრძოლოთ კოღოებს ხალხური მეთოდებით

კოღოები ნამდვილადაა დიდი თავსატეხი. არც...

როგორ გახდა იდეალური დედა იდეალური მეწარმე

ქალი, რომლის ცხოვრება საგანგებოდ შექმნილი...

საზამთრო გურიის პირობებში

ზოგადად, დასავლეთ საქართველოში საზამთროს მოყვანა...

შევარჩიოთ ტყემლის ჯიშები და მეტი ყურადღება დავუთმოთ მის გაშენებას

ტყემლის კულტურა საქართველოში უძველესი დროიდან...

სახის მოვლის ნატურალური საშუალებები

მუდამ სილამაზესა და სიკოხტავეზე მოფიქრალ...