გამჭვირვალობის ხარისხი კვლავ გაუარესდა

საზოგადოება

გამჭვირვალობის ხარისხი კვლავ გაუარესდა

14 მაი. 2015, 19:49:24

ინფორმაციის თავისუფლების განვითარების ინსტიტუტის მონაცემებით, გამჭვირვალობის ხარისხი კვლავ გაუარესდა.

2015 წლის მარტის თვეში IDFI-იმ საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ განცხადებით მიმართა ყველა სამინისტროსა და სამინისტროს დაქვემდებარებულ უწყებას. მითითებულ დაწესებულებებს გაეგზავნათ სტანდარტული შინაარსის მოთხოვნები ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა თანამდებობის პირთა მიერ 2014 წლის განმავლობაში მიღებული პრემიები და სახელფასო დანამატები, უწყების მიერ გაწეული წარმომადგენლობითი, სამივლინებო, როუმინგული ხარჯები, აუდიტორული შემოწმების აქტები, გადაუდებელი აუცილებლობით განხორციელებული შესყიდვების სია, შესყიდული ავტომობილების ჩამონათვალი, ჩანაცვლებული ავტომობილებისა და კომპიუტერული ტექნიკის სია, ინფორმაცია შტატით გათვალისწინებულ და შტატგარეშე თანამშრომელთა (ცალ-ცალკე) რაოდენობის შესახებ გენდერულ ჭრილში (მამაკაცთა და ქალთა რაოდენობა), გათავისუფლებულ თანამშრომელთა რაოდენობა და მონაცემები თანამდებობის პირთა სამუშაო გამოცდილების შესახებ (cv). დამატებით სამინისტროებს საკუთარი საქმიანობის სპეციფიკიდან გამომდინარე გაეგზავნათ არასტანდარტული შეკითხვებიც. მაგალითად შინაგან საქმეთა სამინისტროდან მოთხოვნილ იქნა სტატისტიკური ინფორმაცია ავტო-საგზაო შემთხვევებისა და ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა ფაქტებზე დაჯარიმებულ პირთა რაოდენობის შესახებ, თავდაცვის სამინისტროდან მოთხოვნილ იქნა ინფორმაცია ავღანეთში, ერაყსა და უკრაინაში მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებებში დაჭრილ და გარდაცვლილ ქართველ სამხედრო მოსამსახურეთა რაოდენობისა და მათი ოჯახებისთვის გაწეული ფინანსური დახმარების შესახებ.

ჯამში 1185 შეკითხვა გაეგზავნა 19 სამინისტროსა და 49 სამინისტროს დაქვემდებარებულ უწყებას. აქედან სრულყოფილი პასუხი მივიღეთ მოთხოვნათა 51.8%-ზე, არასრულყოფილი 2.9%-ზე, ინფორმაციის მოწოდებაზე უარი გვითხრეს 1.6% შემთხვევაში, 20.8% შემთხვევაში შესაბამის საჯარო დაწესებულებაში არ ინახებოდა მოთხოვნილი ინფორმაცია. ამასთან უპასუხოდ დარჩა ჩვენ მოთხოვნათა 22.9 %.

საჯარო ინფორმაციის სრულყოფილად გაცემის უპრეცედენტოდ დაბალი მაჩვენებელი (51.8%) განპირობებულია იმით, რომ სამმა სამინისტრომ და მათზე დაქვემდებარებულმა ცხრა უწყებამ უპასუხოდ დატოვა საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ ჩვენი განცხადება. ყველა მოცემულ უწყებაში წარდგენილ იქნა ადმინისტრაციული საჩივარი. აღსანიშნავია, რომ შინაგან საქმეთა და თავდაცვის სამინისტროებმა ისევე, როგორც ფინანსთა სამინისტროს სახაზინო სამსახურმა და ფინანსთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტომ მოთხოვნილი ინფორმაცია მხოლოდ ნაწილობრივ, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი ვადების დარღვევით ადმინისტრაციული საჩივრების წარდგენის შემდეგ მოგვაწოდეს.

სამინისტროებს, რომლებმაც უპასუხოდ დატოვეს ჩვენი განცხადება საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ წარმოადგენდნენ საქართველოს ფინანსთა, იუსტიციის, ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების, შინაგან საქმეთა და თავდაცვის სამინისტროები (საქართველოს შინაგან საქმეთა და თავდაცვის სამინისტროებმა მოთხოვნილი ინფორმაცია არასრულყოფილი სახით მხოლოდ ადმინისტრაციული საჩივრის წარდგენის შემდეგ მოგვაწოდეს). აღსანიშნავია, რომ ყველა ეს სამინისტრო გამჭირვალობის მაღალი ხარისხით გამოირჩეოდა 2012 წლის საპარლამენტო არჩვენების შემდგომ პერიოდში, ხოლო მომდევნო წლებში, ადმინისტრაციულ ორგანოთა ღიაობის მაჩვენებელი ეტაპობრივად იკლებდა. ქვემოთ დეტალურად განვიხილავთ მითითებული სამინისტროებში საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის ტენდენციებს 2012 წლიდან დღემდე. ამ ეტაპზე კი მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ 2012 წლის ოქტომბერი - 2013 წლის სექტემბრის პერიოდში ადმინისტრაციულ ორგანოთა (ყველა ადმინისტრაციული ორგანო) მიერ ჩვენთვის მოწოდებული სრულყოფილი პასუხების რაოდენობამ 81%-ს შეადგინა, ხოლო 2013 წლის ოქტომბრიდან სრულყოფილი პასუხების მოწოდების პროცენტული მაჩვენებელი შემცირდა და 2014 წლის დეკემბრამდე პერიოდში 66% შეადგინა.

- საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო

 

აღსანიშნავია, რომ 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ ფინანსთა სამინისტრო გამჭვირვალობის მაღალი ხარისხით გამოირჩეოდა, თუმცა მომდევნო წლებში უწყების გამჭვირვალობის ხარისხი მნიშვნელოვნად დაეცა. კერძოდ 2013 წლის მონაცემებით ფინანსთა სამინისტროს ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაჩვენებელი 70% იყო, 2014 წელს ეს მაჩვენებელი 43,3%-მდე შემცირდა, ხოლო 2015 წლის მარტის მდგომარეობით, სამინისტრომ ადმინისტრაციული დუმილით უპასუხა ჩვენს მიერ მოთხოვნილ 17 პუნქტიან განცხადებას და შესაბამისად უწყების საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაჩვენებელი 0% შეადგენს.

ფინანსთა სამინისტროს საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის ვარდნის ტენდენციის საილუსტრაციოდ, გთხოვთ იხილოთ უწყების მიერ 2012 წლის 25 დეკემბერს ჩვენთვის მოწოდებული დეტალური ინფორმაცია პრემიებისა და სახელფასო დანამატების შესახებ და ამავე სამინისტროს მიერ 2014 წლის 5 მარტს მოწოდებული არასრულყოფილი ინფორმაცია (მხოლოდ ჯამური მონაცემები) პრემიებისა და სახელფასო დანამატების შესახებ.

მსგავსად პრემიებისა და დანამატების შესახებ ინფორმაციის არასრულყოფილად გაცემისა, 2014 წელს ფინანსთა სამინისტროს მიერ არასრულყოფილი ინფორმაცია იქნა გაცემული ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა თანამდებობის პირთა მიერ ქვეყნის გარეთ განხორციელებული ვიზიტების სამივლინებო ხარჯები, გადაუდებელი აუცილებლობით განხორცილებული შესყიდვების სია, ჩანაცვლებული ავტომობილებისა და კომპიუტერული ტექნიკის ჩამონათვალი და სხვ. შესაბამისად 2014 წელს უწყების პასუხი ინსტიტუტმა გაასაჩივრა თბილისის საქალაქო სასამართლოში. თბილისის საქალაქო სასამართლომ დააკმაყოფილა ჩვენი მოთხოვნა და ცალსახად მიუთითა, რომ ფინანსთა სამინისტროს ქონდა ვალდებულება გაეცა ინფორმაცია ზემოთ მითითებული ადმინისტრაციული ხარჯების შესახებ დეტალური სახით ისე, როგორც ეს ჩვენი განცხადებით იყო მოთხოვნილი. მიუხედავად ამისა უწყებამ კვლავაც არ გასცა მოთხოვნილი საჯარო ინფორმაცია და საჩივრით მიმართა სააპელაციო სასამართლოს. ფინანსთა სამინისტროს არგუმენტაცია არც სააპელაციო სასამართლოს მიერ იქნა გაზიარებული. ამ ეტაპზე სამინისტროს კვლავაც არ გაუცია ინფორმაცია 2013 წლის განმავლობაში გაწეული ხარჯების შესახებ. უფრო მეტიც, სამინისტრომ უპასუხოდ დატოვა IDFI-ს 2015 წლის მარტის განცხადება, რომლითაც ვითხოვდით ინფორმაციას 2014 წელს გაწეული სხვადასხვა ადმინისტრაციული ხარჯების შესახებ (სულ 17 მოთხოვნა). მას შემდეგ რაც სამინისტროს უმოქმედობა ადმინისტრაციული წესით გავასაჩივრეთ საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ უარი განაცხადა საჩივრის განხილვაზე და მიგვითითა მიგვემართა პირდაპირ სასამართლოსთვის.


- საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო

საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ უპასუხოდ დატოვა ჩვენი 2015 წლის მარტის მოთხოვნა საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ, შესაბამისად არ მოგვაწოდა ინფორმაცია განცხადებით გათვალისწინებული 17 პუნქტიდან არცერთ მათგანზე. აღსანიშნავია, რომ ეკონომიკის სამინისტრომ მოთხოვნილი საჯარო ინფორმაცია არ გასცა არც 2014 წელს, მიუხედავად იმისა რომ მოცემულ საკითხთან დაკავშირებით სპეციალური რეკომენდაცია გამოსცა სქართველოს სახალხო დამცველმა. კერძოდ, რეკომენდაციაში ცალსახად იქნა აღნიშნული, რომ ეკონომიკის სამინისტროს მიერ IDFI-ს განცხადების უპასუხოდ დატოვება წარმოადგენდა სამინისტროს მიერ საკუთარი უფლებამოსილების არაჯეროვნად შესრულებას და უწყებას ქონდა ვალდებულება სრულყოფილი სახით გაეცა მოთხოვნილი მონაცემები იქიდან გამომდინარე, რომ ის წარმოადგენდა ღია საჯარო ინფორმაციას.

აღსანიშნავია, რომ საქართველოს ეკონომიკის სამინისტრო საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაღალი ხარისხით გამოირჩეოდა 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ (97%), თუმცა სამწუხაროდ ამ შემთხვევაშიც აღნიშული მხოლოდ წინა ხელისუფლების მიერ გაწეული საქმიანობის შესახებ ინფორმაციის გასაჯაროებისადმი მზადყოფნით აიხსნებოდა, რადგან როგორც ეს ზემოთ გამოჩნდა მომდევნო წლებში უწყება უარს აცხადებდა გაეცა ის ინფორმაცია, რომელიც მის მიერვე დაბრკოლების გარეშე გაიცემოდა 2012 წლის არჩვენების შემდგომ პერიოდში.

- საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო

რაც შეეხება საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს 2013 წელს უწყების საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაჩვნებელი 97,4% იყო, ხოლო 2014 წელს - 76,4%. სამწუხაროდ უწყებამ უპასუხოდ დატოვა ჩვენი 2015 წლის მარტის განცხადება, რომლითაც ვითხოვდით ისეთ ინფომრაციას, როგორიცაა 2014 წლის განმავლობაში ჩანაცვლებული ავტომობილებისა და კომპიუტერული ტექნიკის ჩამონათვალი, გადაუდებელი აუცილებლობით განხორციელებული შესყიდვების სია, სამივლინებო, წარმომადგენლობითი, როუმინგული ხარჯები და სხვ. აღნიშნული განცხადებით მოთხოვნილ იქნა საჯარო ინფორმაცია სულ 17 საკითხთან დაკავშირებით, ინფორმაცია კი არცერთ მათგანზე არ მოგვეწოდა. IDFI-მ საჩივრით მიმართა იუსტიციის სამინისტროს და მოითხოვა ჩვენი განცხადებით გათვალისწინებული ინფორმაციის სრულყოფილი სახით გაცემა. ადმინისტრაციულ საჩივარზე პასუხი მოცემული პერიოდისთვის არ მიგვიღია.

მნიშვნელოვანია აღინიშნოს ისიც, რომ გამჭვირვალობის დაბალი ხარისხით გამოირჩევიან იუსტიციის სამინისტროს საჯარო სამართლის იურიდიული პირებიც. მოცემული საკითხი დეტალურად ქვემოთ იქნება განხილული.


- საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო

საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მნიშვნელოვან პრობლემებს კვლავ ვაწყდებით საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროშიც. აღსანიშნავია, რომ ეს უწყება, მსგავსად მრავალი სხვა საჯარო დაწესებულებებისა, გამჭვირვალობის მაღალი ხარისხით გამოირჩეოდა 2012 წლის საპარლამენტო არჩვენების შემდგომ პერიოდში. 2013 წელს სამინისტრომ დეტალურად მოგვაწოდა ინფორმაცია 2012 წლის განმავლობაში უწყებაში გაცემული პრემიებისა და დანამატების შესახებ, სახელებისა და გვარების მითითებით თვეების მიხედვით. მიუხედავად ამისა, სამინისტროს მიდგომა ამ შინაარსის ინფორმაციის გაცემისადმი მნიშვნელოვნად შეიცვალა მომდევნო წელს, როდესაც უწყებამ ინფორმაცია თანამდებობის პირთა მიერ მიღებული პრემიებისა და დანამატების შესახებ გასცა მხოლოდ საკითხის სასამართლოში გასაჩივრების შემდეგ და ისიც მხოლოდ ჯამური სახით.

აღსანიშნავია, რომ 2013 წლის განმავლობაში თანამდებობის პირთა მიერ მიღებული პრემიებისა და დანამატების შესახებ ინფორმაცია სახელებისა და გვარების მითითებით სამინისტროს ჯერ კიდევ არ გაუხდია ხელმისაწვდომი მიუხედავად იმისა, რომ სასამართლომ 2014 წელს დააკმაყოფილა IDFI-ს სარჩელი და დაავალა სამინისტროს გაეცა მოთხოვნილი ინფორმაცია.

IDFI პრობლემას წააწყდა მაშინაც, როდესაც სამინისტროდან მოვითხოვეთ სხვადასხვა სახის ინფორმაცია 2014 წლის განმავლობაში გაწეული ადმინისტრაციული ხარჯების შესახებ. სამინისტრომ ამ შემთხვევაშიც უგულებელყო საკუთარი ვალდებულება საჯარო ინფორმაციის გაცემაზე და ჩვენი განცხადებით გათვალისწინებული 19 მოთხოვნიდან ყველა უპასუხოდ დატოვა. სამინისტროს მიერ საკუთარი ვალდებულების შეუსრულებლობის გამო უწყებას ადმინისტრაციული საჩივრით მივმართეთ, რის შემდეგაც მოგვეწოდა მოთხოვნილი ინფორმაციის მხოლოდ ნაწილი. კერძოდ, სამინისტრომ ინფორმაცია თანამდებობის პირთა შესახებ კვლავ სახელებისა და გვარების მითითების გარეშე ჯამური სახით მოგვაწოდა, ხოლო მონაცემები ჩანაცვლებული ავტომობილებისა და კომპიუტერული ტექნიკის, გადაუდებელი აუცილებლობით განხორციელებული შესყიდვებისა და სხვათა შესახებ ჯერ კიდევ არ მიგვიღია. მიუხედავად აღნიშნულისა, უნდა ითქვას, რომ შინაგან საქმეთა სამინისტრომ სრულყოფილი პასუხი მოგვაწოდა 2015 წლის აპრილში გაგზავნილ განცხადებაზე, რომლითაც ვითხოვდით ინფორმაციას საგზაო შემთხვევების სტატისტიკის შესახებ. უწყებამ სრულყოფილი პასუხი მოგვაწოდა ასევე წერილზე, რომლითაც ვითხოვდით სხვადასხვა სახის სტატისტიკურ ინფორმაციას ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსით ჯარიმა დადებულ პირებთან დაკავშირებით. როგორც ჩანს, შინაგან საქმეთა სამინისტროში პრობლემას ვაწყდებით მხოლოდ ისეთი ინფორმაციის მოთხოვნისას, რომელიც უწყების მიერ გაწეულ სხვადასხვა ადმინისტრაციულ ხარჯებს ეხება. აღსანიშნავია, რომ IDFI-ს მონაცემებით 2013 წელს შინაგან საქმეთა სამინისტროში ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაჩვენებელი 63,9% იყო მაშინ, როდესაც 2014 წელს ის 26,8 პროცენტამდე დაეცა. რაც შეეხება 2015 წელს მოცემული პერიოდისთვის შინაგან საქმეთა სამინისტროს რეიტინგმა, მცირედით მოიმატა და 46,5% შეადგინა.


- საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო

აღსანიშნავია, რომ თავდაცვის სამინისტრო საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის მაღალი მაჩვენებლით გამოირჩეოდა, როგორც 2013 (87%) ისე 2014 (85%) წლების განმავლობაში. მიუხედავად ამისა უწყებამ რეაგირების გარეშე დატოვა ჩვენი 2015 წლის მარტის განცხადება და მოთხოვნილი ინფორმაცია მხოლოდ ადმინისტრაციული საჩივრის წარდგენის შემდეგ მოგვაწოდა. სამწუხაროდ უწყებამ უარი განაცხადა სამსახურებრივი ელ-ფოსტის საშუალებით შესაბამისი თანამდებობის პირის მიერ სახელმწიფო შესყიდვებთან დაკავშირებით გაგზავნილი და მიღებული ინფორმაციის მოწოდებაზე. ამასთან საყურადღებოა ისიც, რომ არასრულყოფილი ინფორმაცია მოგვეწოდა ჩვენს იმ მოთხოვნაზეც, რომელიც ავღანეთში, ერაყსა და უკრაინაში დაღუპულ და დაჭრილ სამხედრო მოსამსახურეთა რაოდენობასა და მათი ოჯახებისთვის გაწეულ ფინანსურ დახმარებას ეხებოდა.




- სამინისტროების დაქვემდებარებული უწყებები, რომლებმაც უპასუხოდ დატოვეს IDFI-ს განცხადებები

აღსანიშნავია, რომ ჩვენი განცხადება საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ უპასუხოდ დატოვა იუსტიციის სამინისტროს ექვსმა, ფინანსთა სამინისტროს ოთხმა და შინაგან საქმეთა სამინისტროს ერთმა დაქვემდებარებულმა უწყებამ (ფინანსთა სამინისტროს სახაზინო სამსახურმა და მომსახურების სააგენტომ მოთხოვნილი ინფორმაცია მხოლოდ ადმინისტრაციული საჩივრის წარდგენის შემდგომ, არასრულყოფილი სახით მოგვაწოდეს).

როგორც ზემოთ იქნა აღნიშული ჩვენს მიერ მოთხოვნილი საჯარო ინფორმაცია არ გასცეს არც თავად იუსტიციისა და ფინანსთა სამინისტროებმა. სამწუხაროა, რომ იუსტიციისა და ფინანსთა სამინისტროს დაქვემდებარებული უწყებები იმეორებენ საჯარო ინფორმაციის გაცემისადმი არსებულ იმ პრაქტიკას, რომელიც მათ ზემდგომ სამინისტროებშია დანერგილი. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ ფინანსთა სამინისტროს სახაზინო სამსახურმა და მომსახურების სააგენტომ არასრულყოფილი ინფორმაცია რამდენიმე თვის დაგვიანებით და მხოლოდ ადმინისტრაციული საჩივრის წარდგენის შემდეგ მოგვაწოდეს.

იუსტიციის სამინისტროს სსიპ-ებთან დაკავშირებით, მნიშვნელოვანია ითქვას, რომ ჩვენი განცხადება საჯარო ინფორმაციის მიღების შესახებ უწყებათა მიერ რეაგირების გარეშე დარჩა 2014 წელსაც და მოთხოვნილი ინფორმაცია მხოლოდ ადმინისტრაციული საჩივრების წარდგენის შემდეგ მოგვეწოდა.

რაც შეეხება ფინანსთა სამინისტროს სსიპ საფინანსო ანალიტიკურ სამსხურს, უწყების მიერ განგვემარტა, რომ ჩვენს მიერ მოთხოვნილი ინფორმაციის მოწოდებისთვის არ იყო საკმარისი 10 სამუშაო დღე. აღსანიშნავია, რომ საქართველოს კანონმდებლობა მსგავს შემთხვევებს არ ითვალისწინებს, და იმ შემთხვევაშიც კი თუ მოთხოვნილი ინფორმაცია არის მნიშვნელოვანი მოცულობის და მოითხოვს ერთმანეთთან დაუკავშირებელი ცალკეული დოკუმენტების მოძიებას ადმინისტრაციულ ორგანოებს ეძლევათ უფლება ნაცვლად ინფორმაციის დაუყოვნებლივ გაცემისა გასცენ ის მაქსიმუმ 10 სამუშაო დღის ვადაში.


დასკვნა

სამწუხაროდ უნდა აღინიშნოს, რომ ზემოთ მითითებული ცენტრალური საჯარო დაწესებულებებისა და მათი დაქვემდებარებული უწყებების ნაწილი არაჯეროვნად ასრულებს საკუთარ ვალდებულებას სრულყოფილი სახით და კანონმდებლობით დადგენილ ვადებში გასცენ მოთხოვნილი საჯარო ინფორმაცია.

განსაკუთრებით პრობლემურად უნდა შეფასდეს საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის ვარდნის სწრაფი მაჩვენებელი საქართველოს ეკონომიკისა და ფინანსთა სამინისტროებში. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო ჯერ კიდევ უარს აცხადებს გასცეს ინფორმაცია 2013 და 2014 წლებში გაწეული სხვადასხვა ადმინისტრაციული ხარჯის შესახებ. ეს იმ ფონზე, როდესაც მოცემულ საქმეზე არსებობს საქართველოს სახალხო დამცველის რეკომენდაცია, რომელიც ცალსახად მიუთითებს, რომ სამინისტროს აქვს ვალდებულება სრულყოფილი სახით გასცეს ჩვენს მიერ მოთხოვნილი ინფორმაცია.

რაც შეეხება ფინანსთა სამინისტროს, უწყების მიერ ჯერ კიდევ არ გამხდარა ხელმისაწვდომი ინფორმაცია თანამდებობის პირთა მიერ მიღებული პრემიებისა და დანამატების ისევე, როგორც სხვა ადმინისტრაციული ხარჯების შესახებ, მაშინ როდესაც მოცემულ დავაზე თბილისის საქალაქო და სააპელაციო სასამართლოებმა დააკმაყოფილეს ჩვენი მოთხოვნა და დაავალდებულეს სამინისტრო გაეცა ინფორმაცია სრულყოფილი სახით.

ხაზგასასმელია, ისიც რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროსა და ფინანსთა სამინისტროების შემთხვევაში საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის პრობლემას ვაწყდებით მათ დაქვემდებარებულ უწყებებში, რაც სავარაუდოდ თავად სამინისტროებში არსებული პრაქტიკის განმეორებით აიხსნება.

ვიმედოვნებთ, რომ ზემოთ მითითებული უწყებების მიერ დაკმაყოფილდება ჩვენი მოთხოვნები საჯარო ინფორმაციის გაცემის შესახებ. შედეგად თავიდან იქნება აცილებული ისეთი მანკიერი პრაქტიკა, როგორსაც ადგილი განვილი წლის განმავლობაში ქონდა, როდესაც ერთი წლის დაგვიანებით ჯერ კიდევ არ არის ხელმისაწვდომი ინფორმაცია 2013 წლის განმავლობაში გაწეული სხვადასხვა ადმინისტრაციული ხარჯის შესახებ. მნიშვნელოვანია, რომ უწყებებმა პროცესის კიდევ უფრო გაჭიანურების გარეშე პროაქტიულად ხელმისაწვდომი გახადონ ინფორმაცია 2014 წლის განმავლობაში გაწეული სხვადასხვა ადმინისტრაციული ხარჯების შესახებ.




 ახალი ამბები
  • „ოჯახში საშინელებები ხდება, ეს მეორე მიცვალებულია“ – 16 წლის მოზარდმა თავი მოიკლასაზარელი ტრაგედია მოხდა მცხეთაში, სოფელ მისაქციელში. როგორც „გურია ნიუსს“ ადგილიდან აცნობეს, 16 წლის მოზარდმა სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა. იგი ხეზე ჩამომხრჩვალი ახლობლებმა ნახეს. „ოჯახში საშინელებები ხდება, ეს მეორე მიცვალებულია. რამდენიმე თვის წინ მისმა 17 წლის ძმამც თავი მოიკლა. სოფელი შოკშია“, _ ამბობს წყარო. დეტალების გასარკვევად „გურია ნიუსი“ მერის წარმომადგენელს მისაქციელში, გიორგი ქაშიაშვილს დაუკავშირდა. როგორც ქაშიაშვილმა განმარტა, შემთხვევა 22 ოქტომბერს მოხდა. თუ რა გახდა 16 წლის მოზარდის თვითმკვლელობის მიზეზი, ამდრომდე ... ...
  • ყარაბაღის კონფლიქტი - საქართველოს გამოწვევები და საფრთხეებიმთიანი ყარაბაღის ტერიტორიული და ეთნიკური კონფლიქტი სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის, ფართომაშტაბიანი სამხედრო დაპირისპირება  2020 წლის 27 სექტემბერს განახლდა, რომელიც მე-20 საუკუნის დასაწყისში წარმოიშვა, როდესაც სომხებით დასახლებული მთიანი ყარაბაღის რეგიონი, იოსებ სტალინის გადაწყვეტილებით, საბჭოთა აზერბაიჯანში ავტონომიურ ოლქად გადააკეთა. რეგიონი ანკლავად იქცა აზერბაიჯანის შემადგენლობაში, რომელსაც სომხეთთან სახმელეთო საზღვარი არ ჰქონდა.  დღევანდელი კონფლიქტი, 1988 წელს დაიწყო, როდესაც ყარაბაღის სომხებმა მოისურვეს, რომ ყარაბაღი საბჭოთა აზერბაიჯანიდან საბჭოთა სომხეთის შემადგენლობაში გადასულიყო. კონფლიქტი 1990-იან  წლებში სრულმასშტაბიან ომში გადაიზარდა, შედეგად დაწყებული სამხედრო მოქმედებები 1994  წლამდე გაგრძელდა ,,ბიშკეკის პროტოკოლის“ ხელმოწერის შედეგად რეგიონი კი,  ადგილობრივი სომხების კონტროლის ქვეშ გადავიდა. კონფლიქტი ძირითადად გაყინული იყო, თუმცა მხარეებს შორის შეიარაღებული შეტაკებები მაინც გრძელდებოდა. ვითარება მთიან ყარაბაღში, 2020 წლის 27 სექტემბერს დაიძაბა. თავდაპირველად სომხეთის თავდაცვის სამინისტრომ გამოაცხადა, რომ ადგილობრივი დროით 09:10 საათზე აზერბაიჯანმა დასახლებულ პუნქტებზე, მათ შორის დედაქალაქ სტეპანაკერტზე, შეტევა დაიწყო. სამხედრო კონფლიქტის შედეგად დაბომბილია რამდენიმე ქალაქი და რაიონული ცენტრი, ასევე გარდაცვლილია მშვიდობიანი მოქალაქეები და ჯარისკაცები. ყარაბაღის კონფლიქტი მნიშვნელოვანია და საყურადღებოა საქართველოსთვისაც, რადგან დროში გახანგრძლივების შემთხვევაში შესაძლოა ჩვენი ქვეყნისთვის დიდი ზიანის მომტანი იყოს სხვადასხვა მიმართულებით. აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით ,,გურია ნიუსი“ ესაუბრა რონდელის ფონდის ექსპერტს, აღმოსავლეთ მცოდნეს ზურაბ ბატიაშვილს. მისი შეფასებით, საქართველოს კონფლიქტში ნეიტრალიტეტის შენარჩუნება ძალიან გაუჭირდება თუ საომარი მდგომარეობა დროში გაიწელება და რუსეთი თუ ჩათვლის, რომ წითელი ხაზი გადაკვეთილია და მოითხოვა საქართველოს ტერიტორიაზე კორიდორის გაჭრა. რაც გამოწვევს საქართველოში კონფლიქტში ჩართვას. ,,ბოლო მდგომარეობით, აზერბაიჯანის მხარემ განავითარა შეტევა სამხრეთის ფრონტზე, ძირითადად ირან-აზერბაიჯანისა და სომხეთ-აზერბაიჯანის მიმართულებით, გავიდა ამ საზღვარზე, ერთი ეს არის მნიშვნელოვანი და მეორე მნიშვნელოვანია ის, რომ გააფართოვა დაკავებული ტერიტორიები და გავიდა ლაჩინის კორიდორთან. ლაჩინის კორიდორი მნიშვნელოვანია, იმიტომ, რომ მისი საშუალებით ხდება სომხეთისა და ყარაბაღის ერთმანეთთან დაკავშირება. თუ ლაჩინის კორიდორი ჩაჭრა აზერბაიჯანმა, გამოდის, რომ მას შეეძლება ჩაუჭრას მომარაგების არხები ყარაბაღს, ისევე როგორც ჩრდილოეთიდანაც ხდება შეტევა, იქაც უსაფრთხო არ არის, იქაც არის კიდევ ერთი დამაკავშირებელი გზა ყარაბაღსა და სომხეთს შორის, მაგრამ ახლა საინტერესო ის არის, რომ უკვე გეოგრაფიულად მთაგორიანი ადგილია, აქ კი ბრძოლა ადვილი არ იქნება, აქ უშუალოდ მთიანი ყარაბაღის ტერიტორია იქნება. ვაშინგტონში ჩანიშნულ შეხვედრებზე თუ ვერ მოხერხდა შეთანხმების მიღწევა, რაღაც კომპრომისზე დათანხმება, მაშინ უნდა ველოდოთ ამ ადგილებში მეორე ეტაპის დაწყებას კონფლიქტის, რომელიც უშუალოდ გადაინაცვლებს მთიანი ყარაბაღის ტერიტორიაზე. ფაშინიანმა განაცხადა, რომ მოლაპარაკების გამართვას აზრი არ აქვს, ეს არის სისულელე. ეს, მაშინ თქვა, როცა მოსკოვში ლავროვის პატრონაჟით გაიმართა ორი ქვეყნის საგარეო საქმეთა მინისტრების შეხვედრა.  როგორც ჩანს იმ შეხვედრაზე ვერ მიაღწიეს შეთანხმებას. რა თქმა უნდა, სავარაუდოდ აზერბაიჯანული მხარე მოითხოვდა სომხური სამხედრო ძალების გაყვანას ყარაბაღის ტერიტორიიდან, რაზეც არ თანხმდებოდა სომხური მხარ. ვფიქრობ,  აქედან გამომდინარე  იყო ის განცხადება გაკეთებული. თუ მოლაპარაკებებით ვერ მოხრხდა სამხედრო კონფლიქტის შეჩერება, აზერბაიჯანს და სომხეთს დღეისთვის რა სამხედრო პოტენციალი აქვთ?  ორი ქვეყნის სამხედრო პოტენციალი, რომ შევადაროთ აშკარად ჩანს, რომ აზერბაიჯანს უპირატესობა აქვს რიცხობრივად, ადამიანური რესურსი უფრო მეტი აქვს, მეორე აქვს სამხედრო ტექნიკური შესაძლებლობები, რაც მას საშუალებას აძლებს იბატონოს ჰაერში, გაბატონებულ მდგომარეობაშია ამ უპილოტო საფრენი აპარატის და დრონების საშუალებით, რაც ძალიან მნიშვნელოვანია. ეს ახალი, უახლოესი ტექნოლოგიებია, განსხვავებით სომხეთის ხელთ არსებული ძველი რუსული შეიარაღებისა, რომელიც მოძველებულია და მისი ეფექტურობა ძალიან მცირეა და მესამე არც თუ ნაკლებად მნიშვნელოვანია, ეს არის საბრძოლო ფსიქოლოგიური დონე, რომელიც რა თქმა უნდა მიღწეული წარმატებების შემდეგ აზერბაიჯანულ მხარეს ეს უპირატესობაც გააჩნია ანუ სამი სახის უპირატესობა აქვს. სომხეთის მხრიდან განჯის და სხვა აზერბაიჯანული ტერიტორიების დაბომბვა, ხომ არ არის მცდელობა, რომ აზერბაიჯანმა უშუალოდ სომხეთს ტერიტორიებზე განახორციელოს დარტყმები, რომლის შემდეგ რუსეთის ჩარევას გამოიწვევს კონფლიქტში  თუ ასეთი მცდელობა იყო, ეს არასწორი იყო, რადგან დავინახეთ, რომ სასურველი შედეგი არ მოყოლია, თან ვხედავთ, რომ ეს დაბომბვები შეწყდა, ალბათ ტექნიკური საშუალებები დაბომბვების ისევ არის, თუმცა  გაჩერებულია. შესაბამისად ვფიქრობ, რომ მხარეებმა დაინახეს,  ეს ჰუმანიტარული განზომილება, რაც ამ კონფლიქტს აქვს. არ ღირს იმად, რომ მშვიდობიანი მოქალაქეები(ქალები, ბავშვები და მოხუცები) იხოცებოდნენ. ეს ყველაზე ცუდი მხარე არის, ყველაზე საშინელი მხარე არის ნებისმიერი ომის, როდესაც მშვიდობიანი მოქალაქეები იხოცებიან. სომხეთის მხრიდინ ყარაბაღის დამოუკიდებლ სახელმწიფოდ აღიარების განაცხადი? სომხეთმა ყარაბაღის დამოუკიდებლობა, რომ აღიაროს, ამით რეალურად არაფერი შეიცვლება. იქ მიმდინარე საბრძოლო მოქმედებებზე გავლენას ვერ მოახდენს. სამხედრო დანაკარგები,  რაც მას აქვს, საკმაოდ სეროზული დანაკარგებია და ამის კომპენსაციას ვერ მოახდენს ყარაბაღის აღიარება. რეალურად, რასაც ვხედავთ სომხური მხარე ძალიან რთულ სიტუაციაშია, რაც რა თქმა უნდა, ერთგვარად რუსეთის კისერზეც არის. რუსეთის როლი კონფლიქტში? სომხური მხარის ძალიან რთულ მდგომარეობაშია, ეს რა თქმა უნდა რუსეთზეც არის, რადგან სომხურ მხარეს ქონდა მოლოდინი იმის, რომ რუსეთი ბოლომდე არ გაწირავდა, მაგრამ მეორეს მხრივ არის ფაშინიანის პოლიტიკა, რომელიც რუსული გავლენის შემოღებას ისახავდა მიზნად სომხეთში, აქედან გამომდინარე ვფიქრობ, რომ რუსეთმა დასაჯა ფაშინიანი. ჯერ არ ვიცით, ყარაბაღში როგორ განვითარდება მოვლენები, ჩაერევა თუ არა რუსეთი, რა იქნება მისთვის რეალურად წითელი ხაზი, მაგრამ რუსეთის მიზანია, ის რომ, ისეთი სიტუაცია შეიქმნას სომხეთში, რომელიც გამოიწვევს ფაშინიანის მმართველობის დასრულებას. ეს მიზანი ცხადად ჩანს, რომელიც სავარაუდოდ დადგება ყველა ვარიანტში, იმიტომ, რომ ტერიტორიები რომელიც დაკარგა, სულაც წინ, რომ ვერ წავიდეს აზერბაიჯანული მხარე, ეს მაინც სერიოზული დანაკარგია ტერიტორიული თვალსაზრისით, ეს კი, სომხურ საზოგადოებაში მტკივნეულად აღიქმება და შემდგომში ამას რეაგირება მოყვება ჩემი აზრით, სერიოზული პრობლემები შეექმნება ფაშინიანს სომხეთში. ჩვენ ვიცით, რომ რუსეთს ხშირად აწყობს არეულობა, არასტაბილური სიტუაცია, სადაც ადვილად შეძლებს თევზის დაჭერას მღვრიე წყალში. ამიტომ ვფიქრობ, რუსეთს, ერთის მხრივ ეს აწყობს, მეორეს მხრივ აწყობს ის, რომ ორივე მხარეს სამხედრო ტექნიკა უნადგურდება და ისევ რუსული ტექნიკა უნდა იყიდოს და ეს, რუსული ტექნიკის ძალიან დიდ ციფრებზე საუბარი. საუბარია იმაზე, რომ მილიარდ დოლარზე მეტი ღირებულების სამხედრო ტექნიკა განადგურდა და შესაბამისად ისინი, ისევ რუსეთს მიმართავენ ტექნიკის შესაძენად. აქედან გამომდინარე რუსეთის სამხედრო სამრეწველო კომპლექსი იხეირებს. ზოგადად რუსეთი იხეირებს, რადგან ომის შედეგად შეიძლება ორივე მხარე ისე დასუსტდეს, რომ რუსეთსი გავლენის ქვეშ ისევ ადვილად მოექცეს. ასე, რომ ბევრი განზომილება აქვს ამ კონფლიქტს. რუსეთის დამოკიდებულებას მხოლოდ ერთი მიზეზი არ განაპირობებს, ამავე დროს აქ გასათვალისწინებელია ის ფაქტიც, რომ იგივე სირიის ჩრდილოეთ ნაწილიდან თურქეთმა ის, ოთხი ბაზა გაიყვანა, რომელსაც ადრე არ თანხმდებოდა. ამიტომ გაჩნდა ეჭვები, ხომ არ არის რაღაც შეთანხმება მიღწეული რუსულ და თურქულ მხარეებს შორის კავკასიასთან და სირიასთან დაკავშირებით. დასავლეთის დამოკიდებულება და როლი როგორი იქნება? მაგალითად  საფრანგეთმა  სომხეთს მხარდაჭერა გამოუცხადა, ამ პოზიციას სხვა ქვეყნებიც ხომ არ გაიზიარებს? საფრანგეთის პოზიცია გასაგებია, საფრანგეთში დიდი სომხური დიასპორაა და მისი გავლენა მოქმედებს. სხვა ქვეყნებიდან კი, ჯერჯერობით ესეთი მკაცრი და მკაფიო მხარდაჭერა სომხეთის მიმართ არ ჩანს ევროპიდან. ევროპის ქვეყნების უმეტესობა მომხრეა მშვიდობიანი გზით გადაწყდეს კონფლიქტი. ჯერ არცერთ ქვეყანას არ გაუკეთებია მკაფიო მხარდამჭერი განცხადება არ გაუკეთებია რომელიმე მხარის მიმართ და არც ვფიქრობ, არც მომავალში იქნება აქტიურობა, მაგრამ დავინახეთ, რომ აქტიურობა იყო აშშ-დან პომპეოს განცხადება, თუმცა დავინახეთ, რომ ამ განცხადებებმა რეალურად სიტუაცია არ შეცვალა ფრონტის ხაზზე, არათუ ამ განცხადებებმა, არამედ იმ შეთანხმებებმაც ცეცხლის შეწყვეტის თაობაზე, რომელიც რამოდენიმეჯერ გამოცხადდა, რეალურად შედეგი არ გამოიღო, საბრძოლო მოქმედებები ისევ გაგრძელდა, სამწუხაროდ შეთანხმებებს არანაირი შედეგი არ ჰქონია. თურქეთის მხარდაჭერა აზერბაიჯანს და მისი გავლენა კონფლიქტზე? უკვე გამოიკვეთა თურქეთის მხარდაჭერა და მისი მზარდი როლი და იგივე თანამედროვე დრონები, რომელიც სრულიად ახალი სიტყვაა თანამედროვე საბრძოლო მოქმედებებშიც, რაზეც ყველამ უნდა იფიქროს, იმიტომ, რომ უნდა მოხდეს ყველა სამხედრო სტრატეგიისა და გეგმების ამ  დრონების შესაბამისად, ახალი რეალობის გათვალისწინებით. დღეს ვხედავთ აშკარად, რომ ადამიანი ავტომატით გაუშვა ომში, თითქმის იგივე ტოლფასია, ჯოხით, რომ გაუშვა საომრად, სულ სხვაა რეალობა. ვფიქრობ ქვეყნებმა უნდა დაიწყოს ფიქრი და მათ შორის საქართველომაც უპირველესყოვლისა, როგორ მოხდეს ჩვენი სამხედრო სტრატეგიის და გეგმების გადაწყობა თანამედროვე ამ საშუალებებთან მიმართებაში. ვიცით, რომ საქართველოს ტერიტორიაზე ჩამოვარდა რამდენიმე უპილოტო საფრენი აპარატი, აქედან გამომდინარე,  როგორი იქნება ყარაბაღის კონფლიქტის გავლენა საქართველოზე და მისი საფრთხეები? საქართველო ნეიტრალურ პოზიციას ინარჩუნებს  და ეს რა თქმა უნდა სწორია იმიტომ, რომ როდესაც ორ მეზობელს ცეცხლი უკიდია, არ იქნებოდა ბრძნული გადაწყვეტილება, რომ ამაზე ნავთი დაასხა. ეს სწორი გადაწყვეტილებაა, მაგრამ მეორეს მხრივ, რაც დროში გაიწელება, ამ ნეიტრალიტეტის შენარჩუნება უფრო ძნელი იქნება, რატომ? იმიტომ, რომ  ჩვენთან ცხოვრობენ როგორც ეთნიკურად სომხური, ისე აზერბაიჯანული წარმოშობის ჩვენი თანამოქალაქეები, რომლებისთვისაც სულერთი არ არის, იქ როგორ განვითარდება მოვლენები. ზოგიერთ მათგანს ორმაგი მოქალაქეობაც აქვს და საბრძოლო მოქმედებებშიც იღებს იქ მონაწილეობას. ამავე დროს არის მთელი რიგი საკითხებისა, რომლებიც გაართულებს რა თქმა უნდა ჩვენი ამ გამოცხადებული ნეიტრალური პოზიციის შენარჩუნებას, ჩვენ რაც არ უნდა გვინდოდეს, რომ არ ვიყოთ ჩარეულები და ჩვენ არ შეგვეხოს, გეოგრაფიული მდგომარეობიდან გამომდინარე, იგივე რაც თქვენ ბრძანეთ საქართველოს ტერიტორიაზე ჩამოვარდნილი უპილოტო საფრენი აპარატები, ეს რა თქმა უნდა საქართველოზე აისახება. ამას სამხედრო პოლიტიკური განზომილებაც აქვს, თუ რუსეთმა მოითხოვა კორიდორის გაჭრა,  ჯერჯერობით ამის პირდაპირი ნიშნები  არ არის, მაგრამ ყველამ ვიცით, რომ რუსეთის პოლიტიკა წინასწარ ძნელია განჭვრიტო, როდის შეიძლება მან ჩათვალოს, რომ წითელი ხაზები გადაიკვეთა. ჩვენ ვიცით, რომ რუსეთი, კასპიის ზღვაში, ბაქოს სიახლოვეს ატარებს სამხედრო წვრთნებს, მაგრამ შემდგომი ნაბიჯი რა იქნება ან რა შეიძლება იყოს არ ვიცით. ამიტომ ამას შეიძლება ბევრი საფრთხე მოყვეს, ასეთი კორიდორის გაჭრის მოთხოვნას, საქართველოს ტერიტორიის გამოყენებით. ეკონომიკური გავლენა? რა თქმა უნდა ეკონომიკური განზომილება აქვს, იმიტომ, რომ ჩვენი მეზობლები არიან და ჩვენი სავაჭრო პარტნიორები არის ორივე ქვეყანა. ბევრი ინვესტიცია შემოდის აზერბაიჯანიდან. არ ვიცით დროში რამდენად გაიწელება და რამდენად ექნება ამ ქვეყნებს ეკონომიკური შესაძლებლობა, რომ ვაჭრობა აწარმოოს საქართველოსთან, ასევე როდესაც გადაივლის კორონავირუსით გამოწვეული ეს პანდემია მთელს მსოფლიოში, ისევ აღდგება ტურიზმი, ამ ქვეყნებიდან მილიონობით ტურისტი ჩამოდიოდა  საქართველოში ყოველწლიურად, შეძლებენ თუ არა იმ ეკონომიკურ მდგომარეობაში, რომელიც ომის შემდგომ აღმოჩნდებიან, განაგრძონ ტურისტებად ჩამოსვლა. ესეც ერთ-ერთ განზომილებაა კონფლიქტის. ასე, რომ ბევრი საფრთხე და გამოწვევა აქვს ჩვენი ქვეყნისთვის სამეზობლოში მიმდინარე ამ კონფლიქტს. რა უნდა გააკეთოს ხელისუფლებამ ამ კონფლიქტში ჩარევას თავი რომ აარიდოს? უპირველესყოვლისა უნდა ითქვას, რომ მნიშვნელოვანია აქ გვქონდეს ძლიერი ინსტიტუციები უსაფრთხოების კუთხით, საქართველოში იყო დრო, როდესაც ორი .უშიშროების საბჭო გვყავდა, შემდგომში კი უფრო უარესი მოხდა, ორივე გააუქმეს და დიდხნის განმავლობაში უშიშროების საბჭოს გარეშე იყო დარჩენილი ქვეყანა. უსაფრთხოების საბჭო მნიშვნელოვანია, იმიტომ, რომ ესეთი და მსგავსი საკითხების განხილვა ხდება იქ და გეგმების დასახვა თუ რა უნდა გააკეთოს ქვეყანამ. არსებობდა დოკუმენტი, რომელსაც ქვია ,,საქართველოს საფრთხეების შეფასების დოკუმენტი 2015-2018 წლებში“, რომელსაც ვადა გაუვიდა, სადაც მსგავსი პრობლემებია აღწერილი. რაც ყველაზე მთავარია შემდგომში კვლავ უნდა იყოს შედგენილი გეგმები თუ რას აკეთებს ქვეყანა, მისი უწყებები ამათუ იმ კრიზისის დროს, წინასწარ უნდა იყოს გაწერილი და არა ისე, რომ უცებ დაიწყო და მოდი ახალა დავიწყოთ ფიქრი რა გავაკეთოთ, მაგალითად სიტყვაზე,  რუსეთმა მოითხოვოს კორიდორს გახსნა. ეს ყველაფერი წინასწარ უნდა იყოს გაწერილი როგორ მოქმედებს სახელმწიფო და  თითოეული უწყება  რას აკეთებს საგარეო საქმეთა სამინისტრო, შინაგან საქმეთა სამინისტრო, თავდაცვის სამინისტრო  და ა.შ., ეს ყველაფერი წინასწარ უნდა იყოს გაწერილი, რომ ბოლო წამს არ დაჭირდეს სახელმწიფოს ამაზე ფიქრი. ყარაბაღის კონფლიქტის პარალელურად საქართველოში გადამწვეტი საპარლამენტო არჩევნებია, ამ მდგომარეობის გამოყენებას რუსეთი ხომ შეეცდება, რათა მისი გავლენა გააძლიეროს საქართველოში ან მთლიანად რეგიონი დაიკავოს. რა თქმა უნდა, ყველაფერი შეილება მოხდეს, პოლიტიკა ისეთი რამაა, რომ ყველაფერია მოსალოდნელია, თუმცა ამ ეტაპზე ჯერჯერობით, ამის გამოკვეთილი ნიშნები არ ჩანს. მიუხედავად ამისა, რუსეთისგან ამის გამორიცხვა არ შეიძლება. ამერიკაში  აზერბაიჯანის და სომხეთის პირველი პირების შეხვედრები როგორ შეიძლება დასრულდეს, მიუხედავად იმისა, რთულია პროგნოზი. პროგნოზი, ცოტა ძნელი საქმეა პოლიტიკაში, მითუმეტეს საერთაშორისო ურთიერთობებში, მხოლოდ იმის თქმა შემიძლია, რომ რა შეიძლება იყოს მხარეთა პოზიციები, აშშ-ს პოზიცია იქნება რა თქმა უნდა ცეცხლი შეწყდეს და რაღაც სამშვიდობო  კომპრომისს მიაღწიონ. იმიტომ რომ ტრამპის ადმინისტრაციას ჭირდება წინა საარჩევნოდ სომხური ლობის მხარდაჭერა და სომხური ლობისთვის ეს მნიშვნელოვანი საკითხია. რაც შეეხება კონფლიქტში უშუალოდ მონაწილე მხარეებს, ჯერჯერობით რასაც ვხედავთ სომხურ მხარე არ თანხმდება იმის, რომ ყარაბაღი იყოს აზერბაიჯანის შემადგენელი ნაწილი, ხოლო აზერბაიჯანის პოზიცია არის, ის რომ ყარაბაღი არის აზერბაიჯანის ნაწილი, სადაც შემდგომში სტატუსი იქნება თუ სხვა საკითხი, რომელზეც შეიძლება შემდგომში მოლაპარაკება გაიმართოს. ჯერჯერობით, ეს არის მხარეებს განსხვავებული პოზიციები აქვთ, რის გამოც ვერ ხერხდება შეთანხმების მიღწევა, თუ ხება მაინც ... ...
  • „მსურდა რაიმე პოზიტივის გაზიარება"- ბერა ამაზონის პროექტის მიღწევებზებერა ივანიშვილი Instagram-ზე  ბრაზილიელ მეგობრებს შეეხმიანა და გაუზარა ინფორმაცია, თუ რა შეასრულეს ამაზონის პროექტით. „მსურდა რაიმე პოზიტივის გაზიარება ამ რთულ პერიოდში. აქ მოცემულია რეზიუმე იმის შესახებ, რასაც ჩვენ მივაღწიეთ ამაზონის პროექტის დაწყებიდან ერთ წელიწადში“,_ აღნიშნავს ბერა. "გამარჯობა, ჩემო ბრაზილიელო მეგობრებო. ვიმედოვნებ, ყველა უსაფრთხოდ ხართ.  ამაზონის პროექტის დაწყებიდან ერთი წელი გავიდა. მინდა გაგიზიაროთ, თუ რა შევასრულეთ". ვიდეოს მიხედვით, მატო გროსოსა და პარას შტატებში 15 სხვადასხვა ტერიტორიაზე 115 ჰექტარი აღდგა, თესლის შემგროვებლებისთვის 332,000.00 ბრაზილიური რეალი მოიტანა - "Xingu Seeds Network"-ზე ვირტუალური რეალობის ფილმის "Forest Makers"-ის გადაღება დასრულდა. გარდა ამისა, ხელი შეეწყო ოჯახების დაბრუნებას თავიანთ თემებში ტერა დო მეიოში და მათ დაურიგეს საკვებით სავსე კალათები, რათა იზოლაციის დროს ოჯახები საკვებით უზრუნველყოფილნი ყოფილიყვნენ. 2020 წლის ივნისში ინტერნეტის სამი პუნქტი დამონტაჟდა, რათა მდინარისპირა მოსახლეობის თემებთან კომუნიკაცია ... ...
  • ხობში, სასაფლაოების მიმდებარედ ხანძარიაამ წუთებში ხანძარია ხობში, სასაფლაოების მიმდებარედ,- ამის შესახებ ადგილიდან "გურია ნიუსს"  თვითმხილველებმა აცნობა. ადგილზე მობილიზებულია სახანძრო. საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურში "გურია ნიუსს" განუცხადეს, რომ ადგილზე ორი სახანძრო მუშაობს. იწვის ხმელი ბალახი და ხანძრის სასაფლაობზე გადასვლის საფრთხე არ ... ...
  • მიხეილ ჩხენკელი: „მასწავლებლები თანამედროვეობის გმირები არიან, ქედს ვიხრი მათ წინაშე"საქართველოს განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის მინისტრმა მიხეილ ჩხენკელმა ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტში „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველოს" 2020 წლის საარჩევნო პროგრამის თემატური პრეზენტაციის ფარგლებში ზოგადი განათლების მიმართულებით მიმდინარე და დაგეგმილ პროექტებზე ისაუბრა. მინისტრმა განსაკუთრებით აღნიშნა პედაგოგების როლი მომავალი თაობის ჩამოყალიბებაში და მასწავლებელებს მადლობა გადაუხადა პანდემიის პერიოდში თავდაუზოგავი შრომისთვის. „როგორც იცით, განათლების რეფორმა, ზოგადი განათლების მიმართულებით, სკოლების მიმართულებით, ძალიან ინტენსიურად მიმდინარეობს და   კიდევ უფრო სწრაფი ტემპებით გაგრძელდება. ჩვენ კარგად გვაქვს გაცნობიერებული, რომ სკოლისთვის მთავარი პიროვნება მასწავლებელია. შესაბამისად, მასწავლებლის პრესტიჟის გაზრდა - ეს იქნება ჩვენთვის ცალსახად პრიორიტეტული მიმართულება. აქ იგულისხმება მასწავლებლების ხელფასების ზრდა, რაც უკვე დაწყებულია და  გაგრძელდება. მაგრამ, ხელფასები მხოლოდ ერთი ნაწილია. ყველაფერი უნდა გავაკეთოთ იმისთვის, რომ გაიაზარდოს მასწავლებლის როლი საზოგადოებაში და ეს პროფესია იყოს ჭეშმარიტად დაფასებული. როგორც მოგეხსენებათ, ძალიან დიდი ტალღაა ახალგაზრდების, რომელთაც აქვთ დიდი სურვილი, გახდნენ მასწავლებლები. ეს ცალსახად მიუთითებს იმაზე, რომ მასწავლებლის პრესტიჟი საზოგადოებაში იზრდება და ჩვენ ყველაფერს გავაკეთებეთ, იმისთვის, რომ ეს პროცესი კიდევ უფრო სწრაფი ტემპებით გაგრძელდეს. განათლების რეფორმის ფარგლებში, შეიქმნება მომავლის სკოლა - ხვალინდელი სკოლა იქნება ადგილი, სადაც განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა თანამედროვე ტექნოლოგიებს და თითოეულ მოსწავლეზე მორგებულ სასწავლო პროგრამებს.  ჩვენი მიზანია, თითოეულმა მოსწავლემ, თითოეულმა ოჯახმა იგრძნოს ის განსაკუთრებული მზრუნველობა, რომელსაც გამოიჩენს სკოლა და ჩვენ ამ მიზანს აუცილებლად მივაღწევთ. განსაკუთრებით მინდა გამოვყო ჩვენი მასწავლებლების და სკოლის ხელმძღვანელების უდიდესო როლი პანდემიის პერიოდში გამოწვევების თვალსაზრისით, ის მაღალი შეფასებები, რომელიც საერთაშორისო ორგანიზაციებმა გამოთქვეს და დააფიქსირეს ჩვენი განათლების სისტემის მიმართ, პირველ რიგში ჩვენი მასწავლებლების დამსახურებაა.  მინდა უღრმესი მადლობა გადავუხადო მათ ამ გმირობისთვის. ისინი ჭეშმარიტად თანამედროვეობის გმირები არიანქედს ვიხრი მათ წინაშე" - განაცხადა მიხეილ ჩხენკელმა. ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ რამდენად ფართოა შენი ცოდნის არეალი

მე-20 საუკუნის რომელი პოლიტიკური მოღვაწე...

ტესტი _ როგორ იცნობ გარე სამყაროს?

რომელ ცხოველს შეუძლია უწყლოდ გაძლება...

ტესტი _ გაქვს თუ არა კარგი ზოგადი განათლება?

რომელ ცნობილ მეცნიერს მიენიჭა 1921...

ტესტი _ იცნობ თუ არა ქართულ მხატვრობას?

გამოიცანი, ვისია ეს ნახატი

ტესტი _ იკვებებით თუ არა სწორად?

ყოველდღე ჭამთ უმ ბოსტნეულს, სალათებს?

ტესტი _ რა არის გამოსახული ამ ისტორიულ ფოტოზე?

ისრაელის მიერ პალესტინის დაბომბვა თუ...

ტესტი _ შენ და საქართველოს ისტორია

საქართველოს რომელი მეფე დასაჯეს სიკვდილით...

ტესტი _ იცი თუ არა ფეხბურთის ისტორია

ვის გაუტანა 1986 წელს მარადონამ...

კარმიდამო ჩემი

დროა, მივეჩვიოთ ბუნებრივი რესურსების ეკონომიურად ხარჯვას

პლანეტის გლობალური კლიმატური ცვლილებები ბევრ...

როგორ მოვრწყოთ ვარდები _ ნუ გამოვიყენებთ სუფთა წყალს

ყვავილები, განსაკუთრებით, ვარდები, ყველას უყვარს....

ჩითილების მომზადება კოშტების და ნახერხის დახმარებით

ჩვენი გამოცდილი მეურნეები, სხვადასხვა ხალხურ...

რომელი მცენარეა ფშატი?

ჩვენი არა ერთი მკითხველის გვთხოვს,...

ხალხური მედიცინა დეზინფექციისთვის

სისუფთავის ხარისხი იქ, სადაც ადამიანი...

"საშობაო ლიქიორის" მომზადების ყველაზე შედეგიანი მეთოდი

ძალზე პოპულარული, "საშობაო ლიქიორის" მომზადების...

ყაბაყის ტორტი

საჭირო მასალა: ორი ცალი ყაბაყი,...

სტაფილოს სალათი ცერეცოთი

საჭირო მასალა: სამი ცალი სტაფილო,...

სოკოს სალათი შებოლილი ქათმის ხორცით

ეს უგემრიელესი სალათი უნდა მოვამზადოთ...