როგორ ვებრძოლოთ სარეველებს

კარმიდამო ჩემი

როგორ ვებრძოლოთ სარეველებს

1 იან. 1970, 04:00:00
"კარმიდამო ჩემის" მკითხველის თხოვნით, გთავაზობთ, ფერმერთა მომსახურეობის ცენტრ "ხელხვავის" სპეციალისტის გურამ ჩხაიძეს კონსულტაციას, თუ როგორ გავანადგუროთ სარეველები.

სარეველა ბალახები, ითვისებენ რა ნიადაგში არსებულ საკვებ ელემენტებს, წარმოადგენენ კულტურული მცენარეების კონკურენტებს. ბაღებსა და ბოსტნებში მათი არსებობა იწვევს მოსავლის რაოდენობის შემცირებას და ნაყოფის ხარისხის გაუარესებას. ამიტომ, ბუნებრივია, ოდითგანვე დიდი ყურადღება ექცეოდა სარეველებთან ბრძოლას. შეიძლება ითქვას, რომ მიწათმოქმედების ისტორია სარეველებთან ბრძოლის ისტორიაცაა.

სარეველებთან ბრძოლის ტრადიციულ, მექანიკურ მეთოდთან ერთად, ბოლო დროს, ფართოდ გამოიყენება ქიმიური მეთოდი, რომლის არსი მდგომარეობს შემდეგში: სარეველა მცენარეებზე მოქმედებენ განსაკუთრებული ქიმიური ნივთიერებით (ჰერბიციდით), რომელიც განაპირობებს შეუქცევად ფიზიოლოგიურ ცვლილებას მცენარეში, რაც, საბოლოოდ იწვევს მის დაღუპვას.

განასხვავებენ სელექციური და ტოტალური მოქმედების ჰერბიციდებს. სელექციური ჰერბიციდები განკუთვნილია ერთი რომელიმე (ან რამდენიმე) კულტურული მცენარის ნათესებში (ნარგავებში) გამოსაყენებლად; ჰერბიციდების ქიმიური შემადგენლობა გათვლილია ისე, რომ იგი არ მოქმედებს კულტურულ მცენარეზე და ამავე დროს, აზიანებს სარეველას.

სელექციური ჰერბიციდებისგან განსხვავებით, ტოტალური ჰერბიციდები მოქმედებენ ყოველგარ მცენარეზე, მათ შორის, კულტურულზეც, ამიტომ მათი გამოყენებას მემცენარეობაში გააჩნია გარკვეული თავისებურებები, რომლის გაუთვალისწინებლობას, შეიძლება, სავალალო შედეგები მოყვეს.

შევეცდებით, ფერმერთა ყურადღება გავამახვილოთ იმ ნიუანსებზე, რომელთა მხედველობაში მიღება უზრუნველყოფს ჰერბიციდების წარმატებულ გამოყენებას.

დღეს ყველაზე მეტად გავრცელებული ტოტალური მოქმედების ჰერბიციდები დამზადებულია გლიფოსტატის ბაზაზე, ამიტომ, მიუხედავად სახელების, დამამზადებელი ფირმების თუ ქვეყნების მრავალფეროვნებისა და მცირეოდენი განსხვავებისა, გამხსნელი და შემავსებელ ნივთიერებებში, მათ მსგავსი თვისებები და გამოყენების თავისებურებები ახასიათებთ. ეს ჰერბიციდებია: უტალი, რაუნდაპი, ურაგანი, კლინი, დომინატორი, შოკი, ტოტალი, ნოკდაუნი, გლიაცენტი და სხვა.

მოქმედების მექანიზმი

_ სარეველა მცენარის ფოთოლზე მოხვედრილი პრეპარატის წყალხსნარი თანდათან შეიწოვება და გადაადგილდება მცენარის ყველა ნაწილში, მათ შორის ფესვებში. მცენარე იღუპება სპეციფიკური ამინომჟავების სინთეზის პროცესის დარღვევის შედეგად:

_ ჰერბიციდების მოქმედების პირველი ნიშნები 4-10 დღეში გამოვლინდება _ მცენარე ყვითლდება და ჭკნება;

_ მცენარე ხმება 2-3 კვირაში, რაც დამოკიდებულია მის ფიზიოლოგიურ მდგომარეობაზე და კლიმატურ პირობებზე _ რაც უფრო ხელსაყრელ ნიადაგობრივ-კლიმატურ პირობებში იმყოფება მცენარე, მით უფრო სწრაფად იღუპება იგი ჰერბიციდის ზემოქმედების შედეგად.

_ პრეპარატს არ გააჩნია ნიადაგური აქტივობა, არ იწვევს თესლის გააქტიურებას. მისხურებიდან ერთი დღის შემდეგ, ამ ნაკვეთზე შეიძლება დაითესოს (ან დაირგოს) კულტურული მცენარეები.

პრეპარატი გამოიყენება:

_ ახალი ნაკვეთების ათვისების საწყის ეტაპზე, სარეველების ტოტალური განადგურებისთვის;

_ სარეველების გასანადგურებლად ღობეების, გზების გასწვრივ, სასოფლო-სამეურნეო ნაგებობებისა და საცხოვრებელი სახლების ირგვლივ;

_ სარეველების გასანადგურებლად მრავალწლიან ნარგავებში, ციტრუსის, თხილის ბაღებში და ვენახებში;

_ სარეველების გასანადგურებლად ბოსტანში კულტურის დათესვამდე 7-10 დღით ადრე;

_ სარეველების გასანადგურებლად კარტოფილის ნათესებში კარტოფილის ამოსვლამდე 2-5 დღით ადრე:

_ ხემცენარეების და ბუჩქნარის გაცეხვის შემდეგ წამოსული ამონაყრის გასანადგურებლად;

გამოყენების ვადები

_ ჰერბიციდები გამოიყენება მცენარის სავეგატაციო პერიოდში;

_ ერთწლიანი მარცვლოვანი და ორლებნიანი ფართოფოთლოვანი სარეველების მოსასპობად. საუკეთესო პერიოდია სარეველა მცენარის 2-3 ფოთლის ფაზა ან 10-15 სმ სიმაღლის მიღწევისას; მრავალწლიანი სარეველების განადგურებისას _ 5-6 ფოთლის ფაზა ან ყვავილობის დასაწყისი _ ბუტონიზაციის ფაზა. სხვა დროს, საჭიროა პრეპარატების დოზების მცირეოდენი მომატება, განსაკუთრებით, მრავალწლიანი სარეველების გამოყენებისას;

შესხურების ჩატარება, ამინდის პირებებთან დამოკიდებულება

_ შესხურება ტარდება დილის საათებში (ნამის აშრობის შემდეგ) და საღამოს, იმ ანგარიშით, რომ ჰერბიციდი შეაშრეს მცენარეს ნამის წარმოქმნამდე;

_ შესხურება არ ტარდება ძლიერი სტრესს-ფაქტორების ზემოქმედების დროს (მაგ: ხანგრძლივი გვალვებისას);

_ შესხურებიდან 2-4 საათის განმავლობაში არ უნდა გაწვიმდეს, რათა არ მოხდეს ჰერბიციდის ჩამორეცხვა; წინააღმდეგ შემთხვევაში შესხურებას იმეორებენ;

სამუშაო ჰერბიციდის გამოყენების წინ და შესხურების პროცესში

_ მრავალწლიან მცენარეებს ჰერბიციდების გამოყენების წინ, აჭრიან დაბლა დაშვებულ ტოტებს, რომლებსაც შესხურებისას შეიძლება კონტაქტი ჰქონდეთ შესაწამლ სარეველებთან;

_ განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევენ კულტურული მცენარეების (მაგ: ალუბალი, კივი, ვაზი) ფესვის ამონაყარს _ ფესვის ამონაყარზე მოხვედრილ ჰერბიციდი საერთო ფესვის საშუალებით, შეიძლება მოხვდეს კულტურულ მცენარეში და ზიანი მიაყენოს მას;

_ შესაწამლ აპარატებზე ამცირებენ გასხურების წნევას, ცვლიან გამასხურებელს ისე, რომ გამორიცხოს ნისლის და ძალიან მცირე წვეთების წარმოქმნა, რომლებიც შეიძლება ქარმა კულტურული მცენარეების ფოთლებზე გადაიტანოს;

_ თუ ჰერბიციდის ნაწილი მაინც მოხვდა კულტურული მცენარის ფოთლებზე, საჭიროა იგი ჩამოირეცხოს სუფთა წყლით ან მოიჭრას დასხურებული ფოთლები;

_ შესაძლებელია, კულტურული მცენარეების დაცვა ჰერბიციდის ხსნარის მოხვედრისგან ფანერის ფარებით ან პოლიეთილენის ფირის საშუალებით;

ვიმედოვნებთ, ყოველივე ზემოთქმული დაეხმარება ფერმერებს, გააზრებულად გამოიყენონ ტოტალური მოქმედების ჰერბიციდები და მიაღწიონ მაქსიმალურ ეფექტს.





 ახალი ამბები
  • “რომ არა 13 ივნისი, დღეს ბედნიერი ქალი ვიქნებოდი შვილიშვილებით სავსე”2015 წლის 13 ივნისს მომხდარ სტიქიას ვერეს ხეობაში, 21 ადამიანი ემსხვერპლა; მათგან ორი, დღემდე დაკარგულად ითვლება. ეს თარიღი ხობის მუნიციპალიტეტში მცხოვრები ზარანდიების ოჯახისთვის ორმაგად ტრაგიკული აღმოჩნდა _ ერთ დღეში ოჯახის ორი ახალგაზრდა წევრი დაკარგეს. “გურია ნიუსი” განმეორებით გთავაზობთ გასული წლის ინტერვიუს დები ზარანდიების დედასთან. 13 ივნისი, 2920 წელი _ ტრაგედიიდან 5 წლის შემდეგ ამ საშინელ დღეს“გურია ნიუსთან“ კიდევ  ერთხელ იხსენებს დაღუპული დების _ ლიზი და ინდირა ზარანდიების დედა მანანა ბახია.  ინტერვიუს ჩაწერა ქალბატონ მანანასთან უმძიმესი განცდით _ ახალგაზრდა, ჭკვიანი და კეთილშობილი გოგონების საფლავზე მოგვიხდა. _ ძალიან მიჭირს იმ დღის გახსენება...  ყველაფერი კარგად არც კი მახსოვს, სიმართლე რომ გითხრათ... 14 ივნისის დილა, რომ გათენდა და ჩემი გოგოები სახლში არ იყვნენ, ძებნა ყველგან დავუწყეთ _ შემოვიარეთ მთელი საავადმყოფოები, სად არ ვიყავით... იმედს არ ვკარგავდი... საღამომდე ცოცხალ შვილებს ვეძებდი, მერე კი გავრცელდა ხმა და მეც მოვკარი ყური, რომ საშინელი სტიქია იყო და გოგოები დაიღუპნენ. პირველი ინდირა იპოვეს მზიურში, რამდენიმე დღის შემდეგ კი _ ლიზი.  _ საზოგადოება დღემდე დანანებით იხსენებს ინდირა და ლიზი ზარანდიებს... კიდევ ერთხელ მოგვიყევით მათ შესახებ... _ ინდირა  რადიო "საქართველოს ხმაში" მუშაობდა და ასევე, მეორე ადგილასაც. ლიზი სტომატოლოგი იყო და ისიც ასევე ორ ადგილას მუშაობდა. ჭკვიანი გოგონები იყვნენ. ყველაფერი დროზე მოასწრეს _ უნივერსიტეეტის დამთავრება, მაგისტრატურა... ყველაფერი რომ გავიარეთ და ბედნიერებას ველოდით, მაშინ წამოგვეწია ეს სტიქია... იმხელა ქალაქში ორი შვილი ერთად დავკარგეთ...  _ინდირას და ლიზის ჰყავს ძმა _ ლუკა, რომელსაც ისინი ზრდიდნენ დიდი სიყვარულით... მოგვიყევით ლუკას შესახებ, რომ საზოგადოებამ გაიცნოს. _ ლუკა "ილიას უნივერსიტეტის"პირველკურსელია. სწორედ ეს უნივერსტიტეტი დაამთავრა ინდირამაც. ლუკას 50%-იანი გრანტი აქვს, კარგად სწავლობს და დებს არ უმტყუნებს იმედს.... _ უმძიმესია კითხვა: რომ არა 13 ივნისის სტიქია, როგორი იქნებოდა დღეს თქვენი ცხოვრება... _ ბედნიერი ქალი ვიქნებოდი, შვილიშვილებით სავსე, ჩემს გოგონებს ორივეს თავიანთი ოჯახი ექნებოდათ... უბედნიერესი დედა ... ...
  • დირკ ბუშლე - რიონის ხეობაში ვითარების დეესკალაცია არის უმთავრესირამდენიმე მთავარ საკითხზე შევთანხმდით, ერთ-ერთი არის ბარიერების მოხსნა და იქ მყოფი ადამიანებისთვის კონსტიტუცით გათვალისწინებული უფლების უზრუნველყოფა გადაადგილების თავისუფლებაზე, - ამის შესახებ ევროკავშირის ენერგეტიკული გაერთიანების დავების გადაწყვეტისა და მოლაპარაკებების ცენტრის ხელმძღვანელმა დირკ ბუშლემ „ნამახვანჰესის“ მშენებლობასთან დაკავშირებით გამართული შეხვედრის დასრულების შემდეგ ჟურნალისტებს განუცხადა. დირკ ბუშლეს თქმით, საერთო ჯამში, დღევანდელ შეხვედრაზე სამ საკთხზე მოახერხეს შეთანხმება. "დღეს გაიმართა ძალიან ხანგრძლივი დისკუსია და შეხვედრა, რაც ნამდვილად პროდუქტიული იყო. მოხარული ვარ, რომ მოვახერხეთ  დავასთან დაკავშირებული სამი ძირითადი პუნქტის განხილვა. ​ერთ-ერთი მთავარი ელემენტი ეხება თვით ნამახვანის პროექტს. კერძოდ, ჩვენს მიერ იმის იდენტიფიცირებას, თუ რამდენად გამოიკვეთება პროექტთან დაკავშირებული რაიმე ისეთი რისკი, რაც გადახედვას საჭიროებს. ასევე, იმ შემთხვევაში, თუ ისეთი რისკი იქნა გამოვლენილი რომლის   აღმოფხვრის გარეშეც  შესაძლოა დადგეს მნიშნელოვანი ზიანი, ჩვენი ამოცანა იქნება რისკის პრევენციის გზების იდენტიფიცირება.  ჩვენ ასევე ვისაუბრეთ რიონის ხეობაში არსებულ ვითარებაზე.  ისევე როგორც ყველა მხარეს, გვსურდა მონაწილეობა მიგვეღო  ხეობაში არსებული ვითარების დეესკალაციაში და მოხარული ვარ, რომ ყველა საკმაოდ კონსტრუქციული იყო.   ვიმედოვნებთ, რომ მომავალ კვირას მთავრობისა და პოლიციის მხირან ვიხილავთ ისეთ ნაბიჯებს, რაც  უზრუნველყოფს იქ მცხოვრები მოწინააღმდეგების პროტესტისა და  თავისუფალი გადადგილების უფლებით სარგებლობას, თუმცა მათი მხრიდან  ყოველგვარი  გზების ბლოკირებისა და შეზღუდვების დაწესების გარეშე. საბედნიეროდ, დღევანდელ შეხვედრაზე გამოიკვეთა, რომ ხეობაში არსებული ვითარების განმუხტვა, დისკუსიაში ჩართული ყველა მხარის ინტერესში შედის, რაც ნამდვილად მნიშნელოვანი მიღწევაა. ბოლოს განვიხილეთ არანაკლებ მნიშვნელოვანი საკითხი, საქართველოს ენერგეტიკულ უსაფრთხოებასა და მასთან დაკავშირებულ სამომავლო გეგმებთან მიმართებაში. აღსანიშნავია, რომ ეს არის  მნიშვნელოვანი და მასშტაბური ჰიდროენერგეტიკული პროექტი საქართველოსთვის და ზოგადად ენერგეტიკული უსაფრთხოებისათვის.ხაზგასმელია, რომ ენერგოუსაფრთხოების უზრუნველყოფა არა მხოლოდ საქართველოს უფლება, არამედ როგორც ევროპის ენერგეტიკული გაერთიანების ხელშემკვრელი მხარის  ვალდებულებაც არის.  ამ თვალსაზრისით, გვაქვს მოლოდინი, რომ საქართველოს მთავრობა, სამოქალაქო საზოგადოებას გაუზირებს ინფორმაციას, თუ რა დაშვებების საფუძველზე და რა გზებით უნდა მოხდეს ენერგომომარაგების უზრუნველყოფა მომდევნო 10 წლის განმავლობაში. მნიშვნელოვანია, რომ მიღწეულ შეთანხმებებს მოჰყვეს შესაბამისი ქმედებები, პროექტისადმი ნდობის აღდგენის მიზნით. ვხედავთ შემდგომი წარმატებული განხილვების პერპექტივას და ვიმედოვნებთ, რომ ჩვენი როგორც მედიატორების ჩართულობით, არა მხოლოდ სიტუაციის დროებით განმუხტვას, არამედ პრობლემის გადაჭრას მივაღწევთ".  - განაცხადა დირკ ბუშლემ. შეგახსენებთ, რომ ევროკავშირის ენერგეტიკული გაერთიანების დავების გადაწყვეტისა და მოლაპარაკებების ცენტრის ჩართულობით “ნამახვანჰესთან” დაკავშირებით შეხვედრა გაიმართა. ... ...
  • "მათ აქვთ შესაძლებლობა დახმარების" - ბავშვთა იძულებითი შრომის წინააღმდეგ კვირეული საქართველოში12 ივნისი ბავშვთა იძულებითი შრომის წინააღმდეგ მსოფლიო დღეა. აღნიშნული თარიღის ფარგლებში საქართველოში კვირეული ტარდება. დღეს კი ბავშვთა იძულებითი შრომის წინააღმდეგ ჩატარებული ესსეების კონკურსის გამარჯვებულები დააჯილდოვეს. „კონკურსში 18  განაცხადი შემოვიდა.ბუნებრივია, იყო კრიტერიუმები ჩამოყალიბებული, რის მიხედვით მიენიჭებოდა პრიორიტეტები ამ ნამუშევრებს და შეირჩა 6 ნამუშევარი. გარდა ამისა, ამ 6 კონკურსანტის გარდა, სიმბოლური საჩუქრები მიიღეს კამპანიის სხვა მონაწილეებმაც. ასეთი იყო სულ 4 მონაწილე“,_ გვითხრა  „ღვთისშვილთა კავშირის“ ხელმძღვანელმა,  ნონა კენჭუაშვილმა. კვირეულის ფარგლებში კი ფორუმის გამართვაა დაგეგმილი, რომელიც სავარაუდოდ ონლაინ ჩატარდება. „ამ კვირეულის ფარგლებში იგეგმება ფორუმი და შესაძლოა, პანდემიიდან გამომდინარე იყოს ონლაინფორუმი.  ჩვენი მიზანია, რომ ფორუმში ჩაერთნონ მუნიციპალიტეტების წარმომადგენლებიც. იმიტომ რომ მათ აქვთ შესაძლებლობა ამ ბავშვების და ოჯახების იდენტიფიცირება მოახდინონ  და ადგილზე იყოს რესურსი, რომ  შესთავაზონ დახმარება. ასევე გაიმართება სესიები მშობლების და უშუალოდ ამ ბავშვების მონაწილეობით“,_ გვითხრა ... ...
  • მადლობის სიგელი "გურია ნიუსის" ჟურნალისტს„გურია ნიუსის“  ჟურნალისტს რუსუდან ოქრუაშვილს მადლობის სიგელი გადაეცა. სრულად საქართველოს ღვთისშვილთა კავშირის პრეზიდენტმა ნონა კენჭუაშვილმა მადლობის სიგელი ჟურნალისტს ბავშვთა იძულებითი შრომის წინააღმდეგ კამპანიის მხარდაჭერისა და აქტიური მონაწილეობისთვის ... ...
  • ავტოსაგზაო შემთხვევა ნაბეღლავში _ რა ხდება შემთხვევის ადგილზეამ წუთებში ავტოსაგზაო შემთხვევა მოხდა ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ ნაბეღლავში. როგორც თვითმხილველმა "გურია ნიუსს" შეატყობინა, ტოიოტა რავ 4-ის მარკის ავტომანქანა გაზსადენ მილს შეეჯახა. ადგილზე მობილიზებულია სასწრაფო დახმარებისა და პოლიციის ეკიპაჟები. ადგილზე მისულებს ავტომობილის მძღოლი ადგილზე არ დახვდათ. "გურია ნიუსი" დამატებით დეტალებს შსს-ში ... ...

არქივი

ტესტები

ტესტი _ როგორ იცნობ საქართველოს ისტორიას

სად დაამარცხა თამარ მეფემ რუმის...

ტესტი _ იცი თუ არა ყველაფერი?

როგორ უნდა გაარკვიოთ მხარეები ტყეში...

ტესტი _ შენ და საქართველოს ისტორია

საქართველოს რომელი მეფე დასაჯეს სიკვდილით...

ტესტი _ იცნობ თუ არა ქართულ მხატვრობას?

გამოიცანი, ვისია ეს ნახატი

ტესტი _ როგორ იცნობ გარე სამყაროს?

რომელ ცხოველს შეუძლია უწყლოდ გაძლება...

კარმიდამო ჩემი

ტრადიციად ქცეული მავნე ჩვევა

სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების გადაწვა სახიფათო და...

"ქართული თექა ჩემი გატაცებაა!"

ქართულ თექაზე მუშაობას, უმეტესად, ჩვენი...

გავაშენოთ საადრეო ჯიშის მანდარინი

დასავლეთ საქართველოს სუბტროპიკული ზონის კლიმატი,...

თხილის წამლობა აპრილის შუა რიცხვებიდან

აპრილის დასაწყისიდან, როცა თანდათან მატულობს...

როგორ გამოვკვებოთ და გამოვზარდოთ ქათმის წიწილები

საქართველოში ქათმის და, ზოგადად, შინაური...

დავთესოთ ბოსტნეული და გამოვიყვანოთ ჩითილები

წლევანდელი გაზაფხული,  გურიაში, განსაკუთრებით, საკმაოდ...

საგაზაფხულო ფხალეული კვერცხით და ნედლი სანელებლებით

საქართველოს სამზარეულო კულტურა ფხალეულის ორასამდე...

"კალისტო 1920 "_ გურიაში "გემოვანის" პური გამოჩნდა

პური ერთ-ერთი უძველესი საკვებია და...

ერთი ნაჩუქარი ბაჭიით დაწყებული საქმე: "ბოცვრის მოშენება ყველა ოჯახმა უნდა შეძლოს"

ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუაამაღლებაში მცხოვრები,...

ზღმარტლი _ მცენარე, რომელიც იმსახურებს ყურადღებას

მუშმულას და უნაბის შემდეგ, ჩვენს...