ამ მოვლენას იმ დროის ბევრი ადამიანი გულისტკივილით გამოეხმაურა.
ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ისტორიის მუზეუმის არქივში დაცულია დომენტი ქარჩავას, ვალერიან ცაგარეიშვილის, არტემ ერქომაიშვილის, რემა შელეგიას, იასონ როინიშვილის და სხვათა გამოსამშვიდობებელი სიტყვა, ლექსი თუ სიმღერის ტექსტი. თითოეული მათგანი ლოტბარისადმი დიდი პატივისცემის, სიყვარულისა და დაფასების გამოხატულებაა.
„თავმოყვარევ და გულწრფელო ადამიანო, მკვირცხლ, აღმაფრთოვანებელ და მიმზიდველ გურულ სიმღერათა ღრმად მცოდნევ, მწუხარებით გემშვიდობებით შენ, შენ რომელმაც ხელოვნება პროფესიად გაიხადე და თითქმის 50-წლის განმავლობაში დაუღალავად ემსახურებოდი ქართულ ხალხურ მუსიკის განვითარების საქმეს….“
დომენტი ქარჩავა.
„დაუვიწყარი დარჩება ყველასათვის ამხანაგ ვარლამის საგუნდო საქმის ხელოვანობა, სიმწყობრე და ოსტატური შესრულება. მისი მტკიცე დისციპლინა მუშაობის პროცესში პროფესიონალებსაც კი აკვირვებდა. ხალხურ სიმღერების დამუშავება-გადმოცემის საქმეში განსვენებული იყო თანმიმდევრული და ახალი გზების მაძიებელ-ნოვატორი…შენი საქმენი სამაგალითო იქნება მომავალი თაობისათვის ხალხური შემოქმედების მოვლა-პატრონობისა და განვითარების საქმეში“.
ვ.ცაგარეიშვილი
ვარლამ სიმონიშვილის ხსოვნას არტემ ერქომაიშვილმა ვრცელი ლექსი მიუძღვნა.
„ძვირფასო ვარლამ დღეს შენს სიმღერებს
შავი ღრუბელი გადაეფარა,
დაჩრდილა დიდი ხალხური ცოდნა
მსვლელობის ნაცვლად თავი დახარა.
ხალხურ მომღერლებს საერთოდ ყველას
დღეს მართებს დიდი წუხილი, გლოვა,
რადგანც დავკარგეთ ჩვენი ვარლამი
რომელიც აწი ჩვენთან ვერ მოვა…”
დასაფლავების დღეს, 1950 წლის 28 მარტს, არტემ ერქომაიშვილის, დიმიტრი პატარავასა და ლადიკო ერქომაიშვილის შესრულებით სამგლოვიარო საგალობელი აჟღერდა. ფოტოზე სწორედ ის საარქივო ფურცელია, რომელშიც ნათლად ჩანს სამგალობლო აღნიშვნები.
ამავე დღეს ცხაკაიას რაიონის ეთნოგრაფიული გუნდის მიერ შესრულებული იქნა რემა შელეგიას საჩონგურო სამგლოვიარო სიმღერა, შემდეგ ტექსტი წაიკითხა გუნდის წევრმა ქალმა თამარ კაკაჩიამ.
გულიდან ამოთქმული ლექსი – „უკანასკნელი სალამი მეგობარ ვარლამს“ – მიუძღვნა ლოტბარმა იასონ როინიშვილმა.
არქივში ინახება აგრეთვე სოხუმიდან ლექსად გამოგზავნილი დეპეშა კიწი გეგეჭკორისა და პროკლე ტუსკიასი.
ჩვენს არქივს სულ ახლახანს შეემატა ვარლამ სიმონიშვილის ფოტო, რომელიც მოგვაწოდა შემოქმედელმა ქალბატონმა ნანი ჭანუყვაძემ. მან ეს ძლიერ დაზიანებულ ფოტო ვარლამ სიმონიშვილის საფლავზე ჩამოვარდნილი ნახა, აღადგინა თავისებურად სათუთად ცვილის ბურთულაკებით გააფორმა და ოზურგეთის ფოლკლორის ცენტრს გადმოსცა. ეს ფაქტიც კიდევ ერთხელ ადასტურებს ვარლამ სიმონიშვილის – დიდებული მომღერლისა და ლოტბარის შთამომავლობაში დანატოვარ სიყვარულსა და პატივისცემას.
