ოთხკაციანი კომისია, რომელსაც ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე ხელმძღვანელობს , თვეში ერთხელ შეიკრიბება და მძიმე და განუკურნებელი სენით დაავადებული პატიმრების ვადაზე ადრე გათავისუფლებაზე იმსჯელებს. კომისია ხანდაზმული პატიმრების გათავისუფლების საკითხსაც გადაწყვეტს..
მსგავსი კომისია ადრეც არსებობდა, თუმცა, როგორც ორგანიზაცია “ციხის საერთაშორისო რეფორმის” დირექტორი ცირა ჭანტურია ამბობს, მას ფორმალური ხასიათი ჰქონდა და ციხეებში ხანდაზმულობითა და უკურნებელი სენით გარდაცვლილთა სტატისტიკაც ამაზე მეტყველებს.
ავადმყოფობის შემთხვევაში, კომისიის სახელზე დაწერილ განცხადებას თან უნდა ერთვოდეს მსჯავრდებულის სამედიცინო ბარათის ასლი, რომელიც მისი ჯანმრთელობის შესახებ ინფორმაციას მოიცავს. მოწვეული ექიმ-სპეციალისტები სამედიცინო დოკუმენტაციის შესწავლის შემდეგ, საჭიროების შემთხვევაში ახორციელებენ პაციენტის კლინიკურ შემოწმებას და ნიშნავენ პარაკლინიკურ გამოკვლევებს. საბოლოო გადაწყვეტილებას იღებს კომისია .
მინისტრების ერთობლივი ბრძანებით დადგენილია განცხადების განხილვის ზუსტი ვადები, რაც პროცედურის გაჭიანურებას გამორიცხავს. 3 დღის ვადაში კომისია განცხადების დასაშვებობის საკითხს განიხილავს, 14 დღის ვადაში კი მან საბოლოო გადაწყვეტილება უნდა მიიღოს. განსაკუთრებულ შემთხვევებში, როდესაც პატიმრის ჯანმრთელობის მდგომარეობა მძიმეა, კომისია გადაწყვეტილებას დაჩქარებული წესით მიიღებს.
ჯანდაცვის მინისტრის 2013 წლის 15 თებერვლის ბრძანებით, განისაზღვრა იმ დაავადებათა სახეები, რაც პირს სასჯელის მოხდისაგან ათავისუფლებს.
ეს დაავადებებია: ტუბერკულოზის, სიმსივნეების, სხივური დაავადებების, ენდოკრინული სისტემის, ფსიქიკური აშლილობების, ნერვული სისტემის დაავადებების, მხედველობის მოშლა-სიბრმავის, გულსისხლძარღვთა სისტემის და სხვა დაავადებების მძიმე სტადიები.
“ციხის საერთაშორისო რეფორმის” დირექტორი ცირა ჭანტურიას განცხადებით, გარკვეულ დაავადებათა ჩამონათვალი ადრეც არსებობდა, თუმცა, ის არ შეეფერებოდა საერთაშორისო კლასიფიკაციას. სიახლეა მუხლი 16 _ გადარჩენის კლინიკური ვარაუდი. როდესაც სახეზეა ბრძანებაში ჩამოთვლილი რამდენიმე დაავადება, მაგრამ სტადიები არ წარმოადგენს გათავისუფლების საფუძველს. ამ შემთხვევაში ექიმები აფასებენ ავადმყოფის გადარჩენის კლინიკურ ვარაუდს, რაც სამი რისკ-ჯგუფით განისაზღვრება: ა) დაბალი ალბათობა _ ლეტალობის პროგნოზი 30 დღე; ბ) საშუალო ალბათობა _ ლეტალობის პროგნოზი 60 დღე; გ) მაღალი ალბათობა _ ლეტალობის პროგნოზი 90-120 დღე
ა და ბ ჯგუფებზე გადაწყვეტილების მიღება ხდება დაჩქარებული წესით.
პატიმარი ან მისი ნათესავი კომისიას მსჯავრდებულის ხანდაზმულობის გამო გათავისუფლების მოთხოვნითაც მიმართავს. კომისიის მიერ სასჯელისგან გათავისუფლდება ხანდაზმული პირი, ქალის შემთხვევაში 65 და მეტი წლის, მამაკაცის შემთხვევაში 70 და მეტის, თუ მას მისჯილი არ აქვს უვადო თავისუფლების აღკვეთა და მოხდილი აქვს სასჯელის არანაკლებ ნახევარი.
სტატისტიკური მონაცემებით, აღნიშნული კომისიის მიერ უკვე გათავისუფლდა 54 მსჯავრდებული, ოცმა ციხე ხანდაზმულობის გამო დატოვა, დანარჩენებმა კი მძიმე და განუკურნებელი დაავადებების მიზეზით.
