ზაფხულის სეზონისთვის ქვეწარმავლების სიმრავლეა დამახასიათებელი. მათ საქართველოს მასშტაბით ყველგან ვხვდებით, მათ შორის, თბილისში.
„გურია ნიუსი“ ცხოველთა მონიტორინგის სააგენტოს ჰერპეტოლოგს, რატი მამუკაშილს ესაუბრა დედაქალაქში არსებული ვითარების შესახებ.
მამუკაშვილის თქმით, წელს თბილისში 89 ქვეწარმავალი დაიჭირეს, მათ შორის 3 გიურზა. სულ შესული 202 შეტყობინებიდან კი უმეტესობაზე რეაგირების მოხდენა ვერ შეძლეს, რადგან მიმართვა დაგვიანებული იყო და ადგილზე მისულმა ჯგუფმა ქვეწარმავლის პოვნა ვერ შეძლო.
ჰერპეტოლოგის თქმითვე, დედაქალაქში 14 სახეობის გველია გავრცელებული. ფიქსირდება როგორც სახლში, ასევე, ავტომობილში აღმოჩენის ფაქტები.
როგორ უნდა მოვიქცეთ ქვეწარმავლის პოვნის შემთხვევაში, სახიფათოა თუ არა დედაქალაქში გავრცელებული გველები _ ამ კითხვებზე პასუხს ჰერპეტოლოგი, რატი მამუკაშვილი სცემს.
„იანვრიდან მაისის ჩათვლით 202 შეტყობინება შემოვიდა, საიდანაც 89 ქვეწარმავალი დაჭერილია. დაჭერილი ქვეწარმავლებიდან 3 არის გიურზა. მათგან 1 დავიჭირეთ დიღომში, ტოიოტას ცენტრის უკანა მხარეს, 2 კი კრწანისში. მათ შორის 1 საფრანგეთის საელჩოს მიმდებარე ტერიტორიაზე. აღსანიშნავია, რომ დიღომი არ არის გიურზას გავრცელების არეალი. არის შანსი, რომ შემთხვევითი გზით აღმოჩნდეს თბილისის ნებისმიერ ტერიტორიაზე. ეს ხდება სამშენებლო ნარჩენების გადაყრის დროს ან მანქანით გამოყოლით შემთხვევაში. გვხვდება ზემო ფონიჭალაში, ლილოს დასახლების უკანა მხარეს, ორთაჭალაში და კრწანისში. თბილისში სულ გავრცელებულია 14 სახეობის გველი და აქედან რეალურ საფრთხეს წარმოადგენს მხოლოდ გიურზა და ცხვირქოსანა გველგესლა რომელიც ბინადრობს დედაქალაქის შემოგარენში. დანარჩენი 12 სახეობა არ მიეკუთვნება შხამიანთა კატეგორიას და მათი ნაკბენის შემთხვევაში საფრთხე ნულის ტოლია.
გიურზა მიეკუთვნება შხამიანი გველების კატეგორიას. აქვს ყველაზე სქელი ტანი, სამკუთხედი თავი და კუდის ბოლო რამდენიმე სანტიმეტრი წვრილი. არის ყველაზე სახიფათო იმ გველებს შორის, რაც საქართველოში გვხვდება. იმ შემთხვევაში თუ გიურზა ადამიანს დაგესლავს, საავადმყოფოში მისასვლელად დრო 3-იდან 5 საათამდეა“, _ გვეუბნება მამუკაშვილი.
მამუკაშვილის თქმით, გველები ძირითადად იმ ადგილებში ბინადრობენ, სადაც თავს უსაფრთხოდ გრძნობენ. მოქალაქეებისთვის კი რთულია შხამიანი და უშხამო გველების გარჩევა, ამიტომ მათ დანახვის შემთხვევაში რამდენიმე მეტრის რადიუსით უნდა გაერიდონ. იმ შემთხვევაში კი თუ დახმარებაა საჭირო შორიდან უნდა დააკვირდნენ გველის გადაადგილების მიმართულებას, რომ ჯგუფმა ქვეწარმავლის პოვნა მარტივად შეძლოს.
„ჩვეულებრივი მოქალაქისთვის ძალიან რთულია შხამიანი და უშხამო გველების გარჩევა. გასარჩევად უნდა მივუახლოვდეთ და შევისწავლოთ მისი აღნაგობა. ამ ყველაფერს მოქალაქეებს არ ვურჩევ. არავინ არ მიეკაროს ახლოს გველს. თუ დაინახავენ ქვეწარმავალს დაიცვან დისტანცია რამდენიმე მეტრის რადიუსით და თუ ჩათვლიან საჭიროდ, რომ აუცილებელია ჩვენი დახმარება, გამოძახების შემდეგ დააკვირდნენ რა მიმართულებით წავა გველი, რომ ადგილზე მისვლის შემდეგ ადვილი იყოს მოძებნა. უმეტეს შემთხვევაში დაგვიანებით ხდება გამოძახება ჩვენი ჯგუფის, რის შემდგომაც ცოტა რთულია გველის ადგილმდებარეობის მონახვა“,_ გვეუბნება მამუკაშვილი.
ჰერპეტოლოგის თქმით, ხშირია ქვეწარმავლების სახლში და ავტომობილებში შეპარვის შემთხვევებიც.
„ბოლო დღეების განმავლობაში იყო შემთხვევა, როცა მანქანიდან ჩამოვიყვანეთ ქვეწარმავალი. ძირითადად ავტომობილის გაჩერების დროს გველები მიდიან სითბოზე და სითბოს გულისთვის შედიან ძარაში ან რაიმე საფრთხის გამო აფარებენ თავს. სალონში შესვლის ფაქტი ნულის ტოლია.
რაც შეეხება სახლებს, კორპუსში იშვიათია გველის მოხვედრის ფაქტები და მაინც თუ მოხვდა ეს უკავშირდება სამშენებლო მასალების ატანას, ასევე სუროს ან ხეს. სურო კედელზე მცოცავი ბალახია და დიდი შანსია, რომ კორპუსში ქვეწარმავალი სწორედ ამ სუროს საშუალებით მოხვდეს.
ხშირია სახლში შესვლის ფაქტები, ისევდაისევ საჭიროა რომ ეზო იყოს სუფთად, არ ეყაროს სამშენებლო ნარჩენები, არ იყოს დაულაგებელი, გაუთიბავი და ტერიტორია დამუშავდეს თაგვებზე, რომ არ მოიზიდოს ქვეწარმავლები. ასევე აუცილებელია ქვეწარმავლების დამაფრთხობელი პრეპარატებით შეწამვლა. ამის მერე გველის ეზოში მოხვედრის და სახლში შესვლის შანსი ძალიან დაბალია“,_ გვეუბნება მამუკაშვილი.
ცნობისთვის, ქვეწარმავლებისთვის კომფორტულია ადგილი, სადაც ადამიანებს ნაკლები გადაადგილება უწევთ, ბევრი სამშენებლო ნარჩენი ყრია, ჯაგებია და გრძნობს თავს უსაფრთხოდ.
იმ შემთხვევაში კი თუ გველმა გიკბინათ აუცილებელია სასწრაფო სამედიცინო დახმარების გამოძახება, ნაკბენის გაჭრა და ამოწოვა კი დაუშვებელია.
