“სოფლის მეურნეობის სამინისტრო მიძინებული ადამიანის როლს ასრულებს”

გთავაზობთ ინტერვიუს არასამთავრობო ორგანიზაცია “დემოკრატიული საქართველოს” თავმჯდომარესთან ალექსანდრე ლომოურთან.

_ ბატონო ალექსანდრე, როგორ შეაფასებდით 2011 წელს სოფლის მეურნეობის სამინისტროში გახორციელებულ რეფორმებს?

_ სიმართლე გითხრათ, არც კი ვიცი, რომელ რეფორმებს გულისხმობთ. სოფლის მეურნეობის სამინისტრო ამ წლების განმავლობაში მიძინებული ადამიანის როლს ასრულებს. ის, რომ დაინგრა და განადგურდა სოფლის მეურნეობა და, ფაქტობრივად, სოფლად არსებული ინფრასტრუქტურა მოიშალა, ვისი ბრალია? ამ ხელისუფლებისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს არასწორმა პოლიტიკამ, ხელი შეუწყო სოფლის მეურნეობის ნგრევას, შიდამიგრაციულ პროცესებს და იმას, რომ ადგილობრივი ბაზრის 85% იმპორტირებულ პროდუქციას უკავია.

_ სამინისტროში თვლიან, რომ ერთ-ერთი წარმატებული რეფორმა ჰიბრიდული ჯიშის სიმინდის შემოტანა იყო. თუმცა, როგორც ჩანს, თქვენ ასე არ ფიქრობთ. თქვენი აზრით, რატომ გახდა აუცილებელი ჰიბრიდული ჯიშის შემოტანა საქართველოში?

_ ამერიკული წარმოების ჰიბრიდული ჯიშის სიმინდის შემოტანა განაპირობა იმან, რომ საქართველოში მოშალეს და გაანადგურეს სათესლე და სანაშენე მეურნეობები. დავინახეთ, თუ როგორი წარმატებული პროექტი იყო ეს სოფლის მეურნეობის სამინისტროსთვის მაშინ, როცა ის რაოდენობა ვერ მივიღეთ, რასაც ველოდებოდით. წარუმატებელი პროექტის არსი იმაში მდგომარეობს, რომ სოფლად მოშლილია აგრონომთა ინსტიტუტი და ადგილობრივი კლიმატური პირობებიდან გამომდინარე, არ მოხდა იმ სათესლე მასალის სწორად შერჩევა.

_ ამბობენ, რომ ჰიბრიდული სიმინდი საფრთხეს უქმნის ქართული ჯიშის სიმინდს, თუმცა ამ მოსაზრებას მინისტრის მოადგილე არ იზიარებს.

_ არ ვიცი, სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე რას არ იზიარებს, მაგრამ ერთი ცხადია _ შესაძლოა, მართლაც მოხდეს ადგილობრივი ჯიშების გადაშენება. სოფლის მეურნეობის სამინისტროს კი სოფლად მყოფ საზოგადოებასთან ურთიერთობა გაწყვეტილი აქვს და მხოლოდ იაფფასიანი პიარის საშუალებებით ახდენს საზოგადოების “დაბოლებას”.

არსებობს კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი პრობლემა _ საქართველოში მიწების დიდი ნაწილი აუთვისებელია. სახელმწიფო საკუთრებაში კი არსებობს დაახლოებით 350 ათასი ჰექტარი სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ფართობი, რომელსაც ეკონომიკის სამინისტრო აუქციონის წესით თეთრებში ყიდის. ეს ძალიან ცუდია.

_ თუმცა, ამ პრობლემის აღმოსაფხვრელად მიმდინარეობს მიწის პრივატიზების პროცესი.

_ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის პრივატიზება აუცილებელია, მაგრამ ქართული მიწა თეთრებში არ უნდა იყიდებოდეს, თანაც _ უცხოელებზე. აუცილებელია მიწის ბაზრის ჩამოყალიბება და მასში კერძო სექტორის ჩართვა.

_ მუდმივად გვესმის, რომ სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ გლეხებს გადასცა ახალი ტრაქტორები, სხვადასხვა ტექნიკა… რამდენად შეესაბამება ეს სიმართლეს?

_ ლოგიკურად ვიმსჯელოთ _ თუ ხელისუფლებამ გლეხებს გადასცა სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა, მაშინ რატომ გვაქვს ამდენი დაუმუშავებელი მიწა? სოფლის უმთავრეს კომპონენტს წარმოადგენს მიწა და სარწყავი წყალი. თუ გლეხს სარწყავი წყალი არ ექნება, მისთვის ტრაქტორსა თუ სხვა ტექნიკას ფასი არ აქვს. მნიშვნელოვანია, რომ პარალელურად მოხდეს სარწყავი სისტემების აღდგენა, რეაბილიტაცია. თუმცა, არ მგონია ამ ხელისუფლებასა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ეს ძალიან ადარდებდეს.

_ იაფი კრედიტების შესახებ ვისაუბროთ.

_ რომელ იაფი კრედიტზე? დღეს რომელი ბანკი გასცემს სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მქონე კრედიტს? არც ერთი _ იმიტომ, რომ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწას დღეს ფასი არ აქვს. ესეც ამ ხელისუფლების არასწორი პოლიტიკის ბრალია.

_ იზიარებთ იდეას, რომ უნდა აღდგეს და თანამედროვე დონეზე მოეწყოს აგრარულ პროფესიათა სახელობო სასწავლებლების სისტემა? რა მდგომარეობაა ამ მხრივ საქართველოში?

_ იდეა ძალიან კარგია, თუმცა, ეს ადვილი არ არის _ როცა ადამიანს შესაბამის განათლებას მისცემ, უნდა შეგეძლოს მისი დასაქმება. დღეს ასეთი სასწავლებლის შექმნის აუცილებლობას ვერ ვხედავ მაშინ, როცა სოფლის მეურნეობა, პრაქტიკულად, დანგრეულია.

_ არსებობს თუ არა გლეხსა და სამინისტროს შორის ნორმალური საკომუნიკაციო სისტემა?

_ სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ სოფლად მყოფ საზოგადოებასთან ყველანაირი ურთიერთობა გაწყვიტა.

_ სოფლის მეურნეობის განვითარების სტრატეგია არ არსებობს, მაგრამ პროექტი მომზადებულია. თუ გქონდათ შესაძლებლობა, ამ პროექტის შექმნისთვის თვალი გედევნებინათ?

_ არა თუ სოფლის მეურნეობის სამინისტროს, სახელმწიფოსაც კი არ გააჩნია სოფლის მეურნეობის განვითარების სტრატეგია. ოფიციალური წერილი ძალიან ბევრჯერ მივწერე ხელისუფლებას ამ პროექტთან, როგორც ამას თვითონ უწოდებენ, დაკავშირებით, და ყოველთვის ასეთი პასუხი მომდის _ მალე იქნება! არა და წლებია, ამ დოკუმენტზე ვითომ მუშაობენ და ჯერ არაფერი არ ჩანს. ეს იმის ბრალია, რომ არ იციან და არც აინტერესებთ, რა ხდება სოფლის მეურნეობაში.

_ რას ურჩევდით სოფლის მეურნეობის სამინისტროს _ 2012 წელს რომელ დარგებს უნდა მიექცეს განსაკუთრებული ყურადღება?

_ არ ვაპირებ ამ ხელისუფლების მიძინებულ მდგომარეობაში მყოფ სოფლის მეურნეობის სამინისტროს რაიმე ვურჩიო. თუ კი მოვა ქვეყნის სათავეში გონიერი ხელისუფლება, მასთან აუცილებლად მექნება აქტიური თანამშრომლობა.

_ რამდენად რეალურია პრეზიდენტის ვარაუდი, რომ სოფლის მეურნეობა 2015 წლისთვის ორჯერ უფრო განვითარდება?

_ სოფლის მეურნეობა განვითარდება მაშინ, როცა ქვეყანას ეყოლება ეროვნული ხელისუფალი, რომელსაც ეცოდინება, რა პრიორიტეტული დარგები შეიძლება იყოს პირველ ეტაპზე განვითარებული.