ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სამხატვრო სკოლის დირექტორის მზია კვინტრაძის 2016 წლის #8 ბრძანების თანახმად, მიმდინარე წლის 1 თებერვლიდან სამხატვრო სკოლის ექსპოზიციის მომწყობის თანამდებობაზე მისი ძმა _ არჩილ კვინტრაძე დაინიშნა.
აღნიშნული თანამდებობა სამხატვრო სკოლაში ამ დრომდე არ არსებობდა და როგორც სკოლის დირექტორი ამბობს, ახლა, მუნიციპალიტეტის გამგებლის თანხმობით შემოიღო.
_ ბრძანებაში კი წერია, თანამდებობაო, თუმცა, ეს თანამდებობა არ არის _ უფრო სტატუსია. ეს ყველაფერი დამოუკიდებლად არ გადამიწყვეტია _ გამგებელს ვკითხე და მისი თანხმობის შემდეგ დავუშვი შტატი, _ თქვა ჩვენთან საუბრისას მზია კვინტრაძემ.
მისივე თქმით, სამხატვრო სკოლის ხელმძღვანელობის 35 წლის მანძილზე ეს პირველი შემთხვევაა, როცა ოჯახის წევრი დაასაქმა:
_ ჩემი ძმა პროფესიონალია, მხატვარი და აქვს ის განათლება, რაც ამ თანამდებობას სჭირდება. სკოლაში იყო პედაგოგად, საათები შეუმცირეს და პრაქტიკულად უმუშევარი რჩებოდა. ამიტომ მივიღე ეს გადაწყვეტილება, როგორც გითხარით ხელმძღვანელთან შეთანხმებით. 35 წელია, სამხატვრო სკოლის დირექტორი ვარ და ოჯახის წევრი პირველად დავნიშნე.
_ ქალბატონო მზია, ბევრი უმუშევარი ადამიანი, წლებია ითხოვს სამხატვრო სკოლაში სამსახურის დაწყება, თუმცა, მათი განცხადებები ამ დრომდე დაუკმაყოფილებელია…
_ ჩემამდე მხოლოდ ერთი განცხადებაა მოსული _ კონკრეტული პირი ითხოვს ხელოვნების საათებს, თუმცა, ეს საათები დაკავებულია და უარი მხოლოდ იმ მიზეზით ვუთხარი, რომ ვაკანსია არ გვაქვს. სხვა განცხადებების შესახებ მე ინფორმაცია არ მაქვს…
_ თქვენი ძმისთვის ახალი შტატის შექმნა უხერხულობას არ გიქმნით?
_ ჩვენ გამოფენის მოწყობაში ყველაზე მეტი დრო გვეკარგება. ამას თავისი ეთიკა აქვს და ცოდნა სჭირდება. ეს ყველამ არ იცის. პროფესიონალია საჭირო, რომ კარგად აარჩიოს ნახატები, ფერები ერთმანეთს შეუხამოს.
_ ქალბატონო მზია, ექსპოზიციების მოწყობის ვალდებულება ხომ ახლადშექნილ ააიპ-ს _ სამხატვრო გალერეას აქვს, რომელიც თქვენ ცოტა ხნის წინ გამოგეყოთ და შესაბამისად, მსგავსი შტატი გალერეას სჭირდება?
_ ჩვენ გვაქვს შიდა სივრცე. შეგვიძლია, სარაიონო ან შიდა საკლასო გამოფენა გავაკეთოთ ყოველი სემესტრის ბოლოს. თუ გამოფენის ინიციატორი მე ვარ, ვალდებულებაც მე მაქვს, რომ გამოფენა მოვაწყო და არა _ გალერეას.
როგორც გავარკვიეთ, იმავე პოზიციაზე, რომელზეც მზია კვინტრაძემ სამხატვრო სკოლაში მისი ძმა დაასაქმა, ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის თანამედროვე სახვითი ხელოვნების გალერეაში ორი ადამიანია მუშაობს.
_ მსგავსი ორი შტატია ჩვენთან _ ექსპოზიციის სპეციალისტის და ექსპოზირების სპეციალისტის _ იგივეა, რაც ექსპოზიციის მომწყობი. ამ ადამიანებს ევალებათ შემოსული ნამუშევრების აღრიცხვა, განთავსება, სწორად განლაგება, _ აღნიშნა ჩვენთან საუბრისას გალერეის ხელმძღვანელმა გურამ ბერძენიშვილმა.
ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის გამგებელი ირაკლი კუჭავა ამბობს, რომ მასთან შეთანხმებული მხოლოდ შტატის დაშვება იყო: "ჩემთვის ცნობილი იყო საფინანსო სამსახურის უფროსისგან, რომ სამხატვრო სკოლაში, გალერეის გამოყოფის შემდეგ, საჭირო იყო ექსპოზიციის მომწყობის ნახევარი საშტატო ერთეულის დაშვება. დავეთანხმე იმ პირობით, რომ დამატებითი დაფინანსება არ გამოიყოფოდა და სკოლა დამტკიცებული ასიგნებების ფარგლებში დარჩებოდა. პერსონალური საკითხი არ განმიხილავს, რადგან ეს ა(ა)პ- ის ხელმძღვანელის პრეროგატივაა."
საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის ოზურგეთის ოფისის ხელმძღვანელი თამაზ ტრაპაიძე აღნიშნავს, რომ ამ შემთხვევაში "შეზღუდვა კანონით არ განისაზღვრება და იგი შიდა ნორმატიული ბაზით (წესდება, შინაგანაწესი და ა. შ.) უნდა დარეგულირდეს": "მართალია, ჩოხატაურის სამხატვრო სკოლა ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის დაფუძნებულია და იგი 100 %-ით ადგილობრივი ბიუჯეტიდან ფინანსდება, მაგრამ მისი სამართლებრივი ფორმაა არასამეწარმეო იურიდიული პირი და იგი კერძო სამართლის სუბიექტს წარმოადგენს. ამ შემთხვევაში შეზღუდვა კანონით არ განისაზღვრება და იგი შიდა ნორმატიული ბაზით (წესდება, შინაგანაწესი და ა.შ) უნდა დარეგულირდეს."
კითხვაზე, რამდენად სამართლიანია ასეთი სახის გადაწყვეტილების მიღება ჩოხატაურის სამხატვრო სკოლის დირექტორის მიერ, იურისტი ასეთ განმარტებას აკეთებს: "ასეთი შემთხვევის დაუშვებლობა დამფუძნებელმა უნდა განსაზღვროს შესაბამისი აქტებით, თუ, რა თქმა უნდა, იგი მიიჩნევს, რომ გარკვეული სახის ნათესაური კავშირი ორგანიზაციის ხელმძღვანელსა და რომელიმე თანამდებობის პირს შორის არაა დასაშვები".
იურისტების შეფასებით, ეს შემთხვევა ნეპოტიზმის კლასიკური მაგალითია _ თანაც, კანონით "გაპრავებული" ნეპოტიზმის.
სამართალმცოდნე ლევან ალაფიშვილი მიიჩნევს რომ "ეს ააიპ თუკი სახელმწიფოს მიერ არის დაფუძნებული და სახელმწიფოს მიერ ფინანსდება, ასეთი ქმედება, შესაძლოა, არა მხოლოდ ნეპოტიზმი, არამედ თანამდებობრივი დანაშაულიც იყოს": "მტკიცება, "კანონი არ დაურღვევიაო", არ არის სწორი. შესაძლოა, საჯარო სამსახურის ანალოგიური კანონმდებლობა და ინტერესთა კონფლიქტის რეგულაცია არ არსებობს, მაგრამ, აბა, საბიუჯეტო კანონმდებლობის კუთხით შევხედოთ! ბიუჯეტიც კანონია, საბიუჯეტო თანხები კონკრეტულ საჯარო მიზნებზეა გაწერილი (ასე უნდა იყოს) და არა კონკრეტული ადამიანების დასაქმებაზე. ასე რომ, ამ შემთხვევაში დაირღვა თუ არა კანონი, რომელი კანონი დაირღვა და ვინ დაარღვია (მხოლოდ დირექტორმა თუ გამგებელმა) მხოლოდ გამოძიების საგანი შეიძლება იყოს", _ აღნიშნა ჩვენთან საუბრისას ლევან ალაფიშვილმა.
სამოქალაქო კულტურის საერთაშორისო ცენტრის გამგეობის თავმჯდომარე კოტე კანდელაკი იურისტების შეფასებას ეთანხმება და ამბობს, რომ მსგავსი შემთხვევების დასარეგულირებლად საკრებულომ დადგენილება უნდა მიიღოს: "საკრებულომ უნდა მიიღოს დადგენილება, თუ როგორ მოხდეს კადრების შერჩევა მის მიერ დაფუძნებულ ააიპ-ში. იგივე პრობლემა შეიძლება დადგეს შპს-ების შემთხვევაშიც. თუკი საკანონმდებლო ორგანო მიიღებს დადგენილებას, რომ, მაგალითად, ააიპ-ებში კადრების შერჩევა კონკურსის წესით უნდა მოხდეს, ეს თავისთავად გამორიცხავს, რომ თანამდებობაზე კადრი ნათესაური ნიშნით დაინიშნება. მეორე მხრივ, ეს კარგი იქნება ამ დაწესებულებისთვისაც, რადგან ყოველგვარ ეჭვს და კითხვის ნიშნას გამორიცხავს", _ აღნიშნა ჩვენთან საუბრისას კანდელაკმა.
აღსანიშნავია, რომ სამხატვრო სკოლა ერთადერთი ააიპი არ არის, სადაც ოჯახის წევრები არიან დასაქმებულები. მსგავს შემთხვევებზე "გურია ნიუსს" არაერთხელ დაუწერია. გადამოწმებული ინფორმაციის თანახმად, ჩოხატაურის სამხატვრო სკოლას დანარჩენებისგან ჯერჯერობით ის გამოარჩევს, რომ სკოლის დირექტორმა, ახალი შტატი საკუთარი ძმისთვის მხოლოდ იმიტომ შემქნა, რომ მისივე სიტყვებით, "უმუშევარი რჩებოდა"
არადა, საქსტატის მონაცემებით, ჩოხატაურის მოსახლეობის 73% დაუსაქმებელია. ეს ოფიციალური სტატისტიკაა, რომლისაც საზოგადოების დიდი ნაწილს არ სჯერა. მათ შორისაა საქართველოს ყოფილი პრემიერი ბიძინა ივანიშვილი _ ჯერ კიდევ გასულ წელს, საქსტატის მონაცემები ივანიშვილმა ჩვენთვის მოცემულ ექსკლუზიურ ინტერვიუში შეაფასა და აღნიშნა, რომ "რეალურად, უმუშევრობა იმაზე მეტია, რასაც სტატისტიკა წერს, რამეთუ, ვინც დასაქმებულია საკუთარ მეურნეობებში, მათაც დასაქმებულებში მიიჩნევენ. მათი შემოსავალი ძალიან მწირია და საკამათოა, რამდენად შეიძლება ისინი დასაქმებულად ჩავთვალოთ. ვფიქრობ, უარესობაა, ვიდრე სტატისტიკის მონაცემებით არის".
