აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკისმთავრობის თავმჯდომარის თანამდებობიდან გადადგომის შემდეგ აჭარის მთავრობის სრული შემადგენლობა ავტომატურად გადამდგარია. ახალი თავმჯდომარის დანიშვნამდე, ყოფილი თავმჯდომარე და მინისტრები, მოვალეობის შემსრულებლები არიან.
ვინ და როგორ აირჩევს აჭარის მთავრობის თავმჯდომარეს და შემადგენლობას, რა პროცედურებია გასავლელი, ამ საკითხებზე "გურია ნიუსი" ცენტრ "მომავლის ინიციატივების" ხელმძღვანელს, იურისტ ლევან ალაფიშვილს ესაუბრა.
ალაფიშვილი აცხადებს, რომ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის კანდიდატურის დასახელების უფლება მხოლოდ საქართველოს პრეზიდენტს აქვს, რომელიც კანდიდატთან დაკავშირებით, კონსულტაციების აჭარის უმაღლეს საბჭოსთან და საქართველოს მთავრობასთან გაივლის
"საქართველოს პრეზიდენტი აჭარის უმაღლესი საბჭოს სუბიექტებთან კონსულტაციების და მთავრობასთან კონსულტაციების შემდგომ უმაღლეს საბჭოს წარუდგენს პრემიერობის კანდიდატურას. თუკი ორჯერ ამ კანდიდატმა უმაღლესი საბჭოს მხარდაჭერა ვერ მოიპოვა, პრეზიდენტს აქვს უფლება დაითხოვოს საბჭო და დანიშნოს რიგგარეშე არჩევნები", _ აღნიშნავს ალაფიშვილი.
რაც შეეხება მთავრობის ამჟამინდელ მდგომარეობას, როგორც ალაფიშვილი განმარტავს, აჭარის მთავრობის მეთაურის გადადგომის შემდგომ მთავრობაც გადამდგარია.
"ისინი არიან მოვალეობის შემსრულებლები. მთავრობის მეთაურის გადადგომა კონსტიტუციური კანონით იწვევს მთელი მთავრობის გადადგომას. ეს სტრუქტურები, რა თქმა უნდა, ფუნქციონირებენ, მაგრამ მათი პირველი პირები არიან მოვალეობის შემსრულებლები იმ დრომდე, სანამ არ მოხდება მთავრობის ახალი ხელმძღვანელის და წევრების დანიშვნა", _ აღნიშნავს ალაფიშვილი.
იურისტს უჭირს კონკრეტული ვადების დასახელება, რა პერიოდში შეიძლება აირჩეს აჭარის მთავრობის ახალი ხელმძღვანელი.
"ძნელია ახლა კონკრეტული თარიღები გითხრათ. ეს დამოკიდებულია კონსულტაციებზე, რომელიც პრეზიდენტმა უმაღლეს საბჭოსთან და მთავრობასთან უნდა გამართოს, ხოლო მეორეა რამდენად დაუჭერს მხარს უმაღლესი საბჭო კონსულტაციების შემდგომ წარდგენილ კანდიდატურას. ეს უკვე გაიწერება უმაღლესი საბჭოს რეგლამენტით და დაკავშირებულია ქვორუმთანაც. შესაძლოა, არ გამოცხადდნენ წევრები და უმაღლესმა საბჭომ ვერ დაამტკიცოს თავმჯდომარე. ამიტომ ძირითად აქცენტს ვაკეთებ არა ქვორუმზე, არამედ იმაზე, რომ თუკი კანდიდატურა ორჯერ ვერ მოიპოვებს მხარდაჭერას, ამ შემთხვევაში პრეზიდენტს წარმოეშვება უფლებამოსილება დაითხოვოს უმაღლესი საბჭო", _ აღნიშნავს ალაფიშვილი.
რაც შეეხება მოვლენების უკანასკნელი სცენარით განვითარებას, ალაფიშვილი განმარტავს, რომ უმაღლესი საბჭოს დათხოვნის შემთხვევაში პრეზიდენტმა საბჭოს რიგგარეშე არჩევნები უნდა გამოაცხადოს. შეგახსენებთ, რომ აჭარის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები 2016 წლის 8 ოქტომბერს, საპარლამენტო არჩევნებთან ერთად უნდა ჩატარდეს. თუმცა, თუ პრეზიდენტს საბჭოს დათხოვნა მოუხდება, ძნელია თარიღის განსაზღვრა, დაემთხვევა თუ არა საბჭოს არჩევნები საპარლამენტო არჩევნებს.
"ვადამდელი არჩევნები პოლიტიკურად მყიფე და გაურკვეველ სიტუაციაში ჩააყენებს არა მხოლოდ აჭარას, არამედ, მთელი საქართველოს პოლიტიკურ ლანდშაფტს. კალენდრის კორექტირება საკმაოდ რთული იქნება. ძნელად წარმომიდგენია, რომ არჩევნები ისევ 8 ოქტომბერს დაემთხვეს. ერთია კანონი და მეორე, პრაქტიკაში როგორ ამოქმედდება ეს ყველაფერი; როდის შეიძლება დაითხოვოს საბჭო, ან როდის დანიშნოს არჩევნები პრეზიდენტმა. ძალიან ბევრ ხდომილებაზე იქნება ეს დამოკიდებული, პროგნოზის გაკეთება მიჭირს", _ აღნიშნავს ალაფიშვილი და დასძენს, რომ საქართველოს ისტორიაში აჭარის უმაღლესი საბჭოს დათხოვნის პრაქტიკა არ ყოფილა.
"უმაღლესი საბჭო არასდროს დაუთხოვიათ. საინტერესო და პრეცედენტული ნამდვილად იქნება, თუმცა რამდენად ღირსეულად გამოვა სახელმწიფო და არა მხოლოდ ავტონომიური რესპუბლიკის პოლიტიკური ცხოვრება ამ საკმაოდ ჩიხური სიტუაციიდან, ამას მომავალი გვიჩვენებს. მით უმეტეს, თუ გავითვალისწინებთ, რომ წელიწადზე მეტია, რაც აჭარაში, მის პოლიტიკურ ცხოვრებაში საკმაოდ დაძაბული ტემპერატურაა.
სამწუხაროდ, ცენტრალურმა ხელისუფლებამ და პოლიტიკოსებმა ჯეროვანი ყურადღება არ დაუთმეს და წაუყრუეს ამ ყველაფერს; არ ვიცი რის იმედად, მაგრამ პროცესები ძალიან დიდი ხანია დაწყებულია. გადააყენეს თავმჯდომარის მოადგილე, მთავრობის თავმჯდომარის იმპიჩმენტის პროცედურაც კი თითქმის ბოლოში გაიყვანეს. როდესაც ასეთი რამ ხდება უმსხვილეს პოლიტიკურ ავტონომიაში, საარჩევნო თვალსაზრისით, მას რამდენი ამომრჩეველი ჰყავს ისიც დავითვალოთ, ვფიქრობ, ცენტრალური ხელისუფლება სხვაგვარად უნდა მიდგომოდა ამ ყველაფერს და აქამდე უნდა მიეღო გადაწყვეტილებები. როდესაც ცენტრალურ ხელისუფლებაზე ვსაუბრობ, პირველ რიგში ვსაუბრობ საქართველოს პრეზიდენტზე, რადგან კონსტიტუციური კანონით, აჭარის მთავრობა ცენტრიდან არავის წინაშე არ არის ანგარიშვალდებული, მხოლოდ და მხოლოდ საქართველოს პრეზიდენტის და აჭარის უმაღლესი საბჭოს წინაშეა ანგარიშვალდებული. ეს თავისთავად განაპირობებს სახელმწიფო მოწყობის კონსტიტუციურ მოდელს და პოლიტიკურ პასუხისმგებლობებს. ვფიქრობ, ეს საკითხი უნდა გამხდარიყო ჯეროვანი ზრუნვის საგანი, მით უმეტეს, რომ მეც 2 წლის წინ საჯაროდ ვსაუბრობდი ამაზე, მაგრამ მაშინ პოლიტიკოსებმა ჩათვალეს, რომ არ იყო საგანგაშო სიტუაცია, რომელშიც აქტიური ჩარევა იყო მათი მხრიდან საჭირო. როგორც ჩანს, მე მართალი აღმოვჩნდი, სამწუხაროდ", _ აღნიშნავს ალაფიშვილი.
შეგახსენებთ, რომ პირველად აჭარის მთავრობის ისტორიაში, ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის ხელმძღვანელი არჩილ ხაბაძე თანამდებობიდან საკუთარი ნებით გადადგა.
ხაბაძემ აღნიშნულთან დაკავშირებით განცხადება დღეს საგანგებო ბრიფინგზე გააკეთა.
უკვე სახელდება მისი შემცვლელის ვინაობაც. როგორც "გურია ნიუსთან" ინტერვიუში აჭარის უზენაესი საბჭოს წევრმა მედეა ვასაძემ განაცხადა, ხაბაძეს ყაზახეთში საქართველოს სრულუფლებიანი ელჩი ზურამ პატარაძე შეცვლის.
როდის დაიწყებს საქართველოს პრეზიდენტი აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის ახალი კანდიდატურის წარსადგენად კონსულტაციებს, ამ საკითხზე "გურია ნიუსი" სტატიას მოგვიანებით შემოგთავაზებთ.
ამავე თემაზე:
ვინ, როგორ და როდის აირჩევს აჭარის უმაღლესი საბჭოს შემადგენლობას
აჭარის მთავრობის მეთაური არჩილ ხაბაძე გადადგა
ვინ შეცვლის არჩილ ხაბაძეს – აჭარის მთავრობის ახალი მეთაურის ვინაობა სახელდება
გადადგა თუ არა აჭარის მთავრობის მეთაური არჩილ ხაბაძე
"ვაცადოთ, იქნებ არ მიდის არსად" – რას აცხადებენ აჭარის მთავრობაში ხაბაძის გადადგომაზე
