დავით სერგეენკო კობა დავითაშვილთან დებატებში შესვლას არ აპირებს, ყოველ შემთხვევაში, პრემიერის დაბრუნებამდე. სადაზღვევო კომპანიებისთვის ხელშეკრულების გაგრძელების თემა კი კვლავ აქტუალურ საკითხად რჩება.
“გურია ნიუსი” ამ საკითხთან დაკავშირებული დეტალების გასარკვევად ჯანდაცვის მინისტრის მრჩეველს სადაზღვევო საკითხებში ლაშა ნიკოლაძეს შეხვდა.
“პოლიტიკურ ნაწილზე და ორი პოლიტიკოსის ერთმანეთთან დამოკიდებულებაზე არ ვისაუბრებ, მე შემიძლია წარმოგიდგინოთ ის ფაქტები, რაც კობა დავითაშვილის განაწყენების საფუძველი გახდა.” _ ასეთ განცხადებას აკეთებს “გურია ნიუსთან” ლაშა ნიკოლაძე.
“ქრონოლოგიურად ხდება ასე: მარტის დასაწყისში შეიქმნა უწყებათაშორისო კომისია, რომლის თავმჯდომარეც გახლავთ დავით სერგეენკო. ამ კომისიაში სხვადასხვა სამინისტროს წარმომადგენელი შედის, მათ შორის შესყიდვების სააგენტოდანაც, რათა ნებისმიერი დარღვევა გამორიცხული იყოს.
შედგა ასეთი მსჯელობა, რომ ის ყბადაღებული 218-ე დადგენილება, რომელიც განსაზღვრავდა პირველ აპრილამდე _ ერთი რეჟიმით და პირველ მაისამდე _ მეორე რეჟიმით ადამიანების დაზღვევას კერძო სადაზღვევო კომპანიაში, არ განსაზღვრავდა ამ დადგენილების დამთავრების წესს და არც იმას, რა იქნებოდა ამ ვადის გასვლის შემდეგ. ანუ, თავისთავად, ის ხარვეზს მოიცავდა.
აგიხსნით, რატომ ვყოფ ამ პერიოდს პირველ აპრილამდე და პირველ მაისამდე. პირველ შემთხვევაში, ადამიანებს ჰქონდათ ვაუჩერი და თავისუფალი წესით ცვლიდნენ სადაზღვევო კომპანიებში, მეორე შემთხვევაში კი ტენდერულად, ჯგუფ-ჯგუფად მოხდა, თორემ თვითონ სადაზღვევო პროდუქტი აბსოლუტურად იდენტურია.
_ ამ ვადების შესახებ, კობა დავითაშვილიც საქმის კურსში იყო, ბუნებრივია…
_ როგორც ბატონმა კობამ ისაუბრა, საყოველთაო ჯანდაცვის საქართველოს ყველა მოქალაქეზე გავრცელების რამდენიმე ვადა არსებობდა, ერთ-ერთი, როგორც თვითონ თქვა, იყო 1 სექტემბერი.
218-ე დადგენილების ცვლილება არანაირად არ ზღუდავს, რომ ეს ვადა იყოს პირველი სექტემბერი ან ნებისმიერი სხვა თარიღი. ვინაიდან ეს თარიღი დადგენილი არ იყო, ამიტომ უწყებათაშორისმა კომისიამ მიიღო თავისი თავის არაშემზღუდავი პირობა, გააგრძელა ერთი წლით და ჩანაწერი “სამწლიანი” შეიცვალა “ოთხწლიანად” , მაგრამ იმავე დადგენილების მე-13 მუხლში გაჩნდა ახალი ჩანაწერი _ “პროგრამის შეწყვეტა”, სადაც წერია, რომ პროგრამა ნებისმიერ დროს შეიძლება შეწყდეს, უბრალოდ ამის შესახებ სამი თვით ადრე უნდა ეცნობოს სადაზღვევო კომპანიებს.
_ რას გულისხმობს ეს სამი თვე? ფაქტია, რომ სადაზღვევო კომპანიების მიმართ მოსახლეობის და მედპერსონალის პრეტენზიებმა, ბოლო პერიოდში პიკს მიაღწია. ჩვენ შეგვიძლია გავიხსენოთ არაერთი სკანდალი, რომელიც უკავშირდება “ალდაგს”, “ადითს”…
_ რაშიც ვეთანხმები ბატონ კობას და ძალიან ღრმად ვეთანხმები, ისაა, რომ რიგ შემთხვევებში, სადაზღვევო კომპანიები არ აღმოჩნდნენ მზად, ეტარებინათ ის მძიმე ტვირთი, რაც არის სოციალური დაზღვევა. ამაში ბატონ კობას ვეთანხმები.
სახელმწიფომ სწორედ ამიტომ შეცვალა რეჟიმი კერძო სადაზღვევო კომპანიების დაზღვევიდან საყოველთაო ჯანდაცვით. მაგრამ არ ვეთანხმები იმაში, როდესაც ცალსახად ამბობს, რომ ეს ხელშეკრულება ერთი წლით გაგრძელდა და არ აგრძელებს შემდეგ ამ თემას ისე, როგორც მთლიანობაშია.
იმისთვის, რომ სახელმწიფომ პირველ სექტემბერს დაიწყოს საყოველთაო ჯანდაცვა საქართველოს ყველა მოქალაქისთვის, ამის შესახებ პირველ ივნისს უკვე უნდა გამოაცხადოს.
2007 წლის მეორე ნახევრიდან სახელმწიფომ დაიწყო კერძო სადაზღვევო კომპანიების მეშვეობით სოციალური დაზღვევა. 6 წელი მოუნდა ამ სისტემის კერძო კომპანიებზე გადაწყობას, საუბარია ერთი მილიონ ექსვსასიათას ადამიანზე. ასე სასწრაფოდ, ამ ყველაფრის უკან გადმოლაგება ძალიან რთულია.
რაც მთავარია, სამთვიანი გაფრთხილება არ არის გაფრთხილება მხოლოდ სადაზღვევო კომპანიებისთვის, მოგეხსენებათ, მათ აწყობილი აქვთ სტრუქტურები, სადაც ადამიანები არიან დასაქმებულები და თუ ის აღარ დაჭირდებათ სადაზღვევო კომპანიებს, გაათავისუფლებენ. ჩვენ პირველს აპრილს რომ გამოვუცხადოთ სადაზღვევო კომპანიებს და ორ აპრილს პროგრამა დავუმთავროთ, ეს ხალხი აღმოჩნდება აბსოლუტურად ვაკუუმში.
_ ანუ, რისკი იმისა, რომ სადაზღვევო კომპანიებმა, შესაძლოა მედპერსონალის მასობრივი გათავისუფლებები დაიწყოს, დიდია?
_ ეს ვადა მიცემული იქნა სწორედ იმისთვის, რომ ნელ-ნელა, მშვიდობიანად, ახალი შრომის ნორმების დაცვით, რომელიც გამკაცრებულია დამქირავებლის მისამართით, ან გადაემისამართებინათ ეს ადამიანები ან თუ არ დაჭირდებათ, გაუშვან სახლში. გარდა ამისა, დაზღვევა არის ერთწლიანი პროდუქტი, პრემია ითვლება წლიური. მაგალითად, როდესაც წყვიტავთ შენაკადს ახალი დაზღვეულებისა ერთი თვის ვადით, გამოდის, რომ წლიურის ნაცვლად უხდით ერთი თვის პრემიას და ეს ადამიანი თუ ავად არის, მან ერთი მეთორმეტედი პრემიის დაფინანსებით, შესაძლებელია ზუსტად იგივე სერვისი მიიღოს, რაც სრული წლიური პრემიის გადახდის შემთხვევაში. ეს არის სადაზღვევო ანტისელექცია.
_ რას გულისხმობს სადაზღვევო კომპანიებისთვის ხელშეკრულების შეწყვეტა , თუკი სახელმწიფო მიიღებს ასეთ გადაწყვეტილებას და სამი თვით ადრე აცნობებს მათ ამის შესახებ?
_ შეწყვეტის პირობაში წერია, რომ თუკი გამოვაცხადებ ამას, გიჩერებ შენაკადებსაც. ყველაზე მინიმალური პრემია, რაც შეიძლება გადავუხადოთ, ეს არის სამი თვის. ახალ ადამიანს არ დაგიმატებ ერთი თვის პრემიით. ისედაც და ასედაც, ეს არის ძალიან დიდი პრობლემა და კერძო სადაზღვევო კომპანიების ერთ-ერთი პრეტენზიის შემადგენელი ნაწილი.
_ მარტივად რომ დავსვათ კითხვა, ეს პერიოდი სახელმწიფომ აიღო იმისთვის, რომ უკეთ მოემზადოს საყოველთაო დაზღვევისთვის?
_ არა მხოლოდ სახელმწიფო, თვითონ სადაზღვევო კომპანიებიც რომ უკეთ მოემზადონ იმისთვის, რომ ის პროდუქტი, რომელიც საბაზოს უნდა დააშენონ, უკეთ გააპიარონ ამ პერიოდში.
ის ფრაზა, რომ სახელმწიფომ ერთი წლით გააგრძელა სოციალური დაზღვევა კერძო სადაზღვევო კომპანიებში, მართალია მხოლოდ ერთ ნაწილში, თუ არ დავამატებთ მე-13 მუხლს, სადაც წერია, რომ სახელმწიფომ შემოიღო შეწყვეტის პირობაც, რაც აქამდე არ ეწერა ამ დადგენილებაში.
კიდევ ვიმეორებ, ამ პროგრამის შეწყვეტას არანაირად არ ზღუდავს ეს დადგენილება, მთავარია ამის შესახებ ნორმალურად იყოს გაფრთხილებული როგორც სადაზღვევო კომპანიები, ასევე საზოგადობა.
რაც შეეხება კონკრეტულ სადაზღვევო კომპანიებს, არიან თუ არა ისინი მოგებაზე, რამდენად მონოპოლისტური იყო მათი საქმიანობა და შეესაბამებოდა თუ არა მათი სერვისი მოთხოვნებს, მინისტრის მრჩევლის კომენტარებს ამ თემაზე “გურია ნიუსი” მოგვიანებით შემოგთავაზებთ.
