საპარლამენტო არჩევნების მოახლოებასთან ერთად, გააქტიურდნენ როგორც არასამთავრობო ორგანიზაციები, ისე ოპოზიცია და ხელისუფლება. მათი გააქტიურება გახშირებულ განცხადებებში გამოიხატება _ არასამთავრობოები არსებული საარჩევნო გარემოს უარყოფით მხარეებზე აკეთებენ აქცენტს, ოპოზიცია საარჩევნო კოდექსში შესატან მნიშვნელოვან ცვლილებებზე საუბრობს, ხელისუფლებას კი არსად ეჩქარება. ოპოზიციური სპექტრის დიდი ნაწილი ხელისუფლების შეცვლის გზად საარჩევნო გარემოს გაუმჯობესებას მიიჩნევს და ამ მიზნით “რვიანის” ფორმატში ხელისუფლებასთან დაუსრულებელ მოლაპარაკებებს მართავს, რადიკალური ოპოზიცია კი ხელისუფლების შეცვლას რევოლუციის გზით გეგმავს და 21 მაისისთვის ემზადება.
_ საარჩევნო სისტემა _ “პირველ ადგილზე გასული იმარჯვებს”, ნიშნავს, რომ პარტიას, რომელსაც ამომრჩევლების 30%-იანი მხარდაჭერა აქვს, პარლამენტში ადგილების 70-80%-ს მიიღებს. მაჟორიტარული საარჩევნო ოლქები მოსახლეობის რაოდენობაზე დაყრდნობით არაა შექმნილი, რაც, თავის მხრივ, არღვევს ამომრჩეველთა ხმების თანასწორობის პრინციპს, _ ამბობენ “საერთაშორისო გამჭვირვალობა _ საქართველოს” ოფისში.
ორგანიზაციაში მიაჩნიათ, რომ უნდა შეიცვალოს ერთმანდატიანი სისტემა ისეთი მოდელით, რომელიც პარლამენტში ადგილების უფრო სამართლიანად გადანაწილებას უზრუნველყოფს; ამომრჩეველთა სიები მუდმივად ხელმისაწვდომი უნდა იყოს და უზუსტობის გამოსასწორებლად ეფექტური მექანიზმი უნდა არსებობდეს; უნდა შეიქმნას უფრო მკაცრი მექანიზმი, რათა საჯარო მოხელეებს აეკრძალოთ წინასაარჩევნო კამპანიაში მონაწილეობა.
_ სააკაშვილის გუნდი ვერ ახერხებს პროცესის მისთვის სასურველი შედეგით დასრულებას და ამიტომ არ უბრუნდება საარჩევნო მოლაპარაკების მაგიდას. ამასთანავე, საერთაშორისო თანამეგობრობა ხელისუფლებისგან ცალსახად და დაბეჯითებით მოითხოვს საარჩევნო საკითხებზე ოპოზიციასთან შეთანხმებას, როგორც ქვეყნის დემოკრატიული განვითარების წინაპირობას. ამგვარ მძიმე ვითარებაში აღმოჩენილი მმართველი რეჟიმი ოპოზიციური “რვიანის” სამართლიანი მოთხოვნებისგან თავის დასახსნელად ხელს უწყობს მოსახლეობაში არჩევნებისადმი ნიჰილიზმის გაღვივებას და პოლიტიკური პროცესების ქუჩაში გადატანას, _ ამბობენ ოპოზიციური “რვიანის” წევრები.
რვა პოლიტიკური პარტია კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს, რომ საქართველოში ხელისუფლება არჩევნების გზით უნდა შეიცვალოს. მათი ერთი ნაწილი მიმართავს მიხეილ სააკაშვილს, შეწყვიტოს უღირსი მეთოდებით ხელისუფლების შენარჩუნების მცდელობა და ხელი შეუწყოს საარჩევნო საკითხებზე პოლიტიკური შეთანხმების მიღწევას დადგენილი წესით და დადგენილ ვადებში. წინააღმდეგ შემთხვევაში, პასუხისმგებლობას ქვეყნის პრეზიდენტს აკისრებენ და ირწმუნებიან, რომ ყველა კონსტიტუციური საშუალების გამოყენებით გააგრძელებენ ბრძოლას საქართველოში სამართლიანი და თავისუფალი არჩევნების ჩასატარებლად.
“ნაციონალური მოძრაობის” წევრი პავლე კუბლაშვილი ოპოზიციურ რვიანს ინდივიდუალური შეთანხმების მეთოდს სთავაზობს. კუბლაშვილის მოსაზრებით, ოპოზიციის გამო ჩიხში შესული პროცესი სწორედ ამ მიმართულებით უნდა განახლდეს. ხელისუფლება “რვიანის” წევრი პარტიებისთვის ინდივიდუალური მოლაპარაკებების შეთავაზებას უფრო ეფექტური საბოლოო შედეგის მიღწევის სურვილით ხსნის.
არასამთავრობო ორგანიზაციის წარმომადგენლები ფიქრობენ, რომ კონსულტაციების დახურულ ფორმატში გადატანა ვერ უზრუნველყოფს მის გამჭვირვალობას. მოლაპარაკებების ფორმატის შეცვლამ, რის შედეგადაც, პროცესში არასამთავრობო და საერთაშორისო ორგანიზაციები ვეღარ მიიღებენ მონაწილეობას, შესაძლოა, მის მიმართ საზოგადოებაში ნდობის ხარისხი შეამციროს. ამიტომ, ისინი მოუწოდებენ მხარეებს, მაქსიმალურად გამჭვირვალედ წარმართონ კონსულტაციები და საზოგადოებას რეგულარულად მიაწოდონ ინფორმაცია, რაც გაზრდის მოქალაქეთა ინფორმირებულობას და აღნიშნული პროცესისადმი მათი ნდობის ხარისხს; უზრუნველყონ კონსულტაციებში ადგილობრივი და საერთაშორისო ექსპერტებისა და სამოქალაქო საზოგადოების მაქსიმალური ჩართულობა, ხოლო მიღებულ გადაწყვეტილებებში გაითვალისწინონ ამომრჩეველთა ინტერესები; მოლაპარაკებების პროცესში იყვნენ კონსტრუქციულნი და შედეგზე ორიენტირებულნი, რაც ხელს შეუწყობს კონსულტაციების დროულ და შედეგიან დასრულებას.
ამერიკის ელჩი საქართველოში ჯონ ბასი “გურია ნიუსთან” საუბარში აღნიშნავს, რომ დემოკრატიულ პროცესში მონაწილეობა უფრო მნიშვნელოვანია, ვიდრე ქუჩაში გასვლა და პროტესტის მოწყობა: _ რაც შეეხება მოლაპარაკებებს საარჩევნო კოდექსის რეფორმირებასთან დაკავშირებით, ასევე არჩევნებთან დაკავშირებულ გარემოს, ეს ის სფეროებია, სადაც მუშაობა მიმდინარეობს, სადაც მეტი პროგრესის ნახვა შეიძლება; მომდევნო წელს დაგეგმილი საპარლამენტო არჩევნების შედეგები უნდა იყოს ისეთი, რომ განამტკიცოს საზოგადოებაში პროცესისადმი ნდობა და ეს დამოკიდებულია, როგორც საარჩევნო გარემოს გაუმჯობესებაზე, ასევე არჩევნების ადმინისტრირებაზე. შემდეგი საპარლამენტო არჩევნების შედეგად, პარლამენტი უმჯობესია იყოს ისეთი, სადაც მეტად იქნება წარმოდგენილი მრავალფეროვანი ხედვა, რომელიც ახასიათებს ქართულ საზოგადოებას, _ გვითხრა ჯონ ბასმა.
