კითხვა: რა შემთხვევაში მიიღებენ ბავშვები ამ შეღავათს?
ა. თუ ბავშვების დედა ორჯერ ან მეტჯერ განათხოვარია;
ბ თუ ბავშვები ერთი დედმამიშვილები არიან, მაგრამ სხვადასხვა სკოლაში სწავლობენ;
გ. თუ ბავშვები სხვადასხვა დედმამიშვილები არიან, მაგრამ ერთ სკოლაში სწავლობენ.
პასუხის გასაცემად ბევრ ნუ იფიქრებთ.
პასუხი ასეთია: ვერც ერთ შემთხვევაში
რომ არა ერთ-ერთი მრავალშვილიანი დედა, რომელმაც განათლების მინისტრის ამ ბრძანებით თავი არა მხოლოდ უფლებაშელახულად, არამედ დამცირებულადაც იგრძნო, შეიძლება ვერც ჩვენ გაგვეგო შაშკინის ამ მოდელირებული “ქველმოქმედების” შესახებ.
ერთ დროს პიარტექნოლოგიებით დაკავებულმა დიმიტრი შაშკინმა ამ წინასაარჩევნოდ, თავის თავზე ახალი ინიციატივა აიღო და გამოსცა ბრძანებულება, რომლის თანახმადაც სამი და მეტი შვილის ყოლის შემთხვევაში, ბავშვებს ახალი სასწავლო წლიდან, წიგნები უფასოდ გადაეცემოდათ. ერთი შეხედვით, ამ გაჭირვებული დროისა და კატასტროფულად გაძვირებული წიგნების ფონზე, იდეა მშვენიერია, რომ არა ის პუნქტები, რომელიც ამ ბრძანებაში “უმნიშვნელოდ” შეაპარეს.
ეკა ალფაიძე, რომელიც პროფესიით ჟურნალისტი და ამავდროულად 3 შვილის დედაა, თვლის, რომ მისი, როგორც მრავალშვილიანი დედის უფლება, შეილახა და მომხდართან დაკავშირებით განათლების სამინისტროს რეაგირებას თხოვს. ამ გასაიდუმლოებული ბრძანებულების შესახებ, რომელსაც სამინისტრო საგულდაგულოდ ინახავს, მან მაისის შუა რიცხვებში შეიტყო.
ეკა ალფაიძე: “17 მაისს, 53-ე საჯარო სკოლაში ყოფნის დროს, სადაც ჩემი შვილები სწავლობენ, შევიტყვე განათლების სამინისტროს ახალი ინიციატივის შესახებ, რომელიც სამ და მეტშვილიანი ოჯახებისათვის უფასო სახელმძღვანელოებით უზრუნველყოფას გულისხმობდა. რამდენადაც მყავს სამი შვილი, სხვა მშობლებთან ერთად, მეც დავწერე განცხადება, მაგრამ სკოლის ადმინისტრაციამ განცხადება უკან დამიბრუნა. როგორც აღმოჩნდა, წიგნები მხოლოდ იმ ბავშვებისთვის იყო გათვალისწინებული, რომლებსაც ერთი და იგივე ბიოლოგიური დედ-მამა ჰყავთ ანუ იყვნენ დედმამიშვილები. გარდა ამისა, იყო მეორე პირობაც _ ბავშვები აუცილებლად ერთსა და იმავე სკოლაში უნდა სწავლობდნენ. განვაცხადე, რომ არ მჯეროდა ასეთი სულელური დათქმის, რადგან მიმდინარე წლის აპრილში, ჩემი მესამე შვილი სკოლაში ჩაირიცხა როგორც დედმამიშვილი და მაშინ მისი ”დედმამიშვილობა” არავის დაუყენებია ეჭვქვეშ. ადმინისტრაციაში მაჩვენეს რაღაც ფურცელი, სადაც მართლაც ეწერა, რომ წიგნების მიმღები ბავშვები აუცილებლად უნდა ყოფილიყვნენ სამოქალაქო ქორწინებაში მყოფი ერთი და იგივე დედ-მამის შვილები. სკოლა გაგებით მოეკიდა ჩემს აღშფოთებას და მირჩიეს, საკითხი რესურსცენტრში გამერკვია. ძველი თბილისის რესურსცენტრში დამიდასტურეს, რომ წიგნებს ვერ მივიღებდი იმავე მოტივით _ მესამე ბავშვს არ უნდა ჰყოლოდა სხვა მამა. განვაცხადე, რომ მინისტრის ბრძანება აშკარად შეიცავდა დისკრედიტაციის ნიშნებს, რაზედაც რესურს-ცენტრის თანამშრომელი შემეკამათა: “რა დისკრედიტაციაზე საუბრობთ, როცა მინისტრს განზრახული აქვს თქვენნაირ მრვალშვილიან ოჯახებს დაეხმაროს, და თუ თქვენს შვილებს არ ჰყავთ ერთი და იგივე მამა, ეს არ ნიშნავს, რომ სხვებსაც არ ჰყავთ და ისინიც ვერ მიიღებენ წიგნებს. გვესმის ქალბატონო თქვენი აღშფოთება, მაგრამ ჩვენც უნდა გაგვიგოთ _ მერწმუნეთ, მინისტრს მხოლოდ კეთილი განზრახვა ამოძრავებს, ჩვენ კი არ ვართ კანონმდებლები, რომ რამე შევცვალოთ. იქნებ, ზევით გაარკვიოთ…”
“გურია ნიუსი” ამ ამბის გარკვევას “ზევით” შეეცადა და განათლების სამინისტროს პრესცენტრის უფროსს, ნინო პოტრჟებსკაიას დაუკავშირდა, რომელსაც ვთხოვეთ, ამ ინიციატივის ავტორთან დავეკავშირებინეთ. პოტრჟებსკაიამ კომენტარის გაკეთება თავის თავზე აიღო, რომელსაც უცვლელად გთავაზობთ.
_ სამ და მეტშვილიანი ოჯახების უფასო სახელმძღვანელოებით უზრუნველყოფა რაიმე პროექტის ფარგლებში ხორციელდება თუ რომელიმე ბრძანებულების?
_ კი, კი, ეს არის ბრძანებულება მინისტრის.
_ სად შემიძლია ამ ბრძანებულების ნახვა? არ გაქვთ სადმე გამოქვეყნებული, თუნდაც, თქვენს ვებგვერდზე?
_ წერილით მოგვმართეთ სამინისტროს.
_ სანამ წერილით მოგმართავთ, ადასტურებთ იმას, რომ ბავშვებს წიგნები იმ შემთხვევაში დაურიგდებათ უფასოდ, თუ ერთ სკოლაში სწავლობენ?
_ დიახ, მასეა.
_ ჩვენ დაგვიკავშირდა მრავალშვილიანი დედა, რომელსაც მხოლოდ იმიტომ ეთქვა უარი წიგნებზე, რომ მესამე შვილი სხვა ქმრისგან ჰყავს.
_ ბავშვები სხვადასხვა გვარის არიან და ეტყობა, მაგიტომ.
_ მესამე შვილი ჩარიცხულია როგორც დედმამიშვილი და მაგას რა მნიშვნელობა აქვს?
_ კონკრეტულ შემთხვევაზე პასუხის გასაცემად დაურეკეთ რესურსცენტრს.
_ მინისტრის ამ ბრძანებას, რომელიც ყველა მრავალშვილიანი დედისთვის ხელმისაწვდომი უნდა იყოს, ოფიციალურად გამოთხოვა რაში სჭირდება? ყველა დედამ ცალ-ცალკე უნდა გამოითხოვოს?
_ უკაცრავად, ცუდად მესმის…, _ გვითხრა პოტრჟებსკაიამ და ტელეფონი გათიშა. ეს მისი ნაცადი მეთოდია, რომლითაც არაკომპეტენტური პასუხების გაცემას თავს არიდებს. მომდევნო ორი დღის განმავლობაში ქალბატონი ნინო ჩვენს ზარებს აღარ პასუხობდა.
სიმონ ჯანაშია, ილიას უნივერსიტეტის პროფესორი: “რთულია იმის მიხვედრა, რა დგას ასეთი შეზღუდვების უკან, მაგრამ როგორც ჩანს, განათლების სამინისტროს ადმინისტრირება უჭირს სხვაგვარად და ამიტომ მოიფიქრეს ეს მეთოდი. უნდათ კარგი საქმის გაკეთება და არ შეუძლიათ ამის ნორმალურად ადმინისტრირება.
რაც შეეხება იმ დათქმას, რომ აუცილებლად ერთი მამის შვილები უნდა იყვნენ, ერთადერთი რაციონალური ახსნა ამის ის შეიძლება იყოს, რომ სამინისტროს საკმარისი თანხა არ აქვს და რაღაც პირობებს იგონებს იმისთვის, რომ რაოდენობა იყოს მცირე. მეორე ახსნა ის არის, რომ საერთოდ არ უფიქრიათ ამაზე, მაგრამ თუ არ უფიქრიათ, რატომ ჩადეს საერთოდ ეს პირობა?”
ერთი დედმამიშვილობისა და ერთ სკოლაში სწავლის გარდა, ამ ბრძანებაში არის კიდევ ერთი დათქმა _ დახმარებას მიიღებენ მხოლოდ ის ოჯახები (წინა ორი პირობის დაკმაყოფილების შემთხვევაში), რომელთა წლიური შემოსავალი (მშობლების ცალ-ცალკე აღებული) არ აღემატება 40 000 ლარს.
ანუ, თუ ბავშვები ერთი დედმამიშვილები არიან, ერთ სკოლაში სწავლობენ და მათი მშობლების წლიური შემოსავალი 39 999 ლარია, ისინი მიიღებენ უფასო წიგნებს, მაგრამ თუ ბავშვები სხვადასხვა მამის შვილები არიან და მათი მშობლების წლიური შემოსავალი 2 000 ლარია, ისინი წიგნებს ვერ მიიღებენ უფასოდ.
სიმონ ჯანაშია: “სამართლებრივად არა მგონია მანდ რაიმე პრობლემა იყოს, მაგრამ მე მგონი, უსამართლობაა ზოგადად. განაწილების პრინციპი უსამართლოა და ცხადია, ვიღაცეები დაიჩაგრებიან. ჩემთვის გაუგებარია, რატომ. რა თქმა უნდა, არანაირი არგუმენტი არ არსებობს.”
თეა თუთბერიძე, თავისუფლების ინსტიტუტის წარმომადგენელი და “სკოლის დირექტორთა ასოციაციის” ხელმძღვანელი: “რაც მესმის, თუ ეგეთი სახის ბრძანებაა, რა შეიძლება ითქვას მაგაზე? ბევრი სისულელე გაუკეთებიათ და ეგ კიდევ ერთი მორიგი სისულელეა. რა უფლება აქვს სამინისტროს, იმის მიხედვით განმისაზღვროს დახმარება, ერთ სკოლაში სწავლობს ერთი შვილი, თუ მეორე _ მეორეში? გაჭირვებული და მრავალშვილიანი ოჯახების დახმარება ამის მიხედვით როგორ უნდა წყდებოდეს? ეს როგორ შეიძლება იყოს კრიტერიუმი? თუ სოციალურად დაუცველებისთვის გინდა ეს დახმარება, რა მნიშვნელობა აქვს, რომელი რომელ სკოლაში ისწავლის?
ვინ მიაწოდა შაშკინს ეს იდეა და საიდან მოუვიდა თავში, გაუგებარია, მაგრამ მე გეუბნებით, ეს პირველი შემთხვევა არ არის.
რაც შეეხება იმას, რომ ბავშვებს ერთი და იგივე მამა უნდა ჰყავდეთ, ეგ საერთოდ საოცრებაა! მაგაზე ალოგიკური არაფერი მსმენია და ეგ არის კიდევ ერთი სულელური ნაბიჯი, რომლის მსგავსიც შაშკინის “მოღვაწეობის” პერიოდში განათლების სამინისტროს არაერთხელ გადაუდგამს”.
ეკა ალფაიძე: “21 მაისს განცხადებით მივმართე საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების მინისტრს, სადაც მივუთითე, რომ მყავს სამი შვილი, სამივე ცხოვრობს ჩემთან, ვარ კანონიერ ქორწინებაში, სამივე შვილი კანონიერი ქორწინების შედეგად შემეძინა, სამივე 53-ე სკოლის მოსწავლეა, რომ ჩვენი ოჯახის წლიური შემოსავალი არა თუ აღემატება 40 ათას ლარს, არამედ ათჯერ ნაკლებია. მინისტრისგან მოვითხოვე იმის დასაბუთება, თუ რა მოტივით ეთქვათ ჩემს შვილებს უარი უფასო წიგნებზე.
მას შემდეგ ორი კვირა გავიდა და სამინისტროსაგან ჯერ პასუხი არ მიმიღია. ვიყავი სკოლაშიც, სადაც მითხრეს, რომ ამ კუთხით არაფერი შეცვლილა და ჩემს განცხადებას ისევ ვერ მიიღებდნენ. საბოლოოდ დავრწმუნდი, რომ არაფრის შეცვლას არ აპირებენ, მინისტრის ეს ინიციატივაც მხოლოდ იაფფასიან პიარს ემსახურება და არა მრავალშვილიანი ოჯახებისთვის დახმარებას.”
