„სიყვარულს ვენახს ვამსგავსებ. ვენახის ნაყოფით შეგვიძლია დავაყენოთ ღვინო, ვიმკურნალოთ, მოვამზადოთ ფელამუში, ქიშმიში, ჩურჩხელა თუ სხვა ბევრი სასარგებლო და გემრიელი ნაწარმი. ძირი, საწყისი კი ერთია – ვენახი. ასეა სიყვარულიც. მასზე ათასნაირი სიკეთე შეიძლება „დაამყნო“, დააშენო…“ – ასე განმიმარტა სიყვარულის ცნება შეხვედრისას ცნობილმა პოეტმა, საშა გველესიანმა. სათქმელს, ძირითადად, ლექსებით, რიტმითა და რითმებით გამოხატავს. (მითხრა, პროზა დავიწყე, მაგრამ როგორც კი მივუჯდები, გონება რიტმსა და რითმებს „მთავაზობსო“) ლექსის ტაეპები მათი შინაარსით იმდენად სიღრმისეულია, წამით გეგონება, თითოეულ მათგანს თან ექოც მოჰყვება… შემდეგ ფერების მიხედვით ემოციებად ლაგდება და მკითხველის წარმოსახვაში ფერწერულ ტილოებად, შთამბეჭდავ კადრებად იშლება… მათზე კი მთლიანი ცხოვრებაა დატანილი… თავისი მზიანი თუ უმზეო დღეებით… სიყვარულით, სითბოთი, ბრძოლითა და დანებებით…
საშა გველესიანთან თავისი და თანამედროვე პოეზიის, გატაცებების, სიყვარულის, ცხოვრების ყველაზე დიდი ჯილდოს, წიგნის მნიშვნელობისა და მეგობრების შესახებ ვისაუბრეთ…
– ბატონო ალექსანდრე, თქვენი ლექსები ზედმეტად წარმომსახველობითია. თითქოს, კითხვის პარალელურად, მოქმედებაც ვითარდება და მკითხველი ამას „ხედავს“. ეს რაიმე გაგებით თეატრს ხომ არ უკავშირდება? ასეთი მეტყველი სახეები მსახიობის მდიდარი წარმოსახვის უნართანაც ხომ არაა დაკავშირებული?
-ამაზე არ მიფიქრია, თუმცა, ალბათ, ასეა. ჯერჯერობით, თეატრთან შეხება აღარ მაქვს. ქუთაისისა და ზესტაფონის თეატრებში ვმუშაობდი.
-სოციალური ქსელის მომხმარებლებში დიდი პოპულარობით სარგებლობთ, ძალიან ბევრი ადამიანი გამოხატავს აღფრთოვანებას თქვენი პოეზიის მიმართ… როგორ ფიქრობთ, რით გამოარჩევს მკითხველი თქვენს ლექსებს – გამოხატული გულწრფელობით, ნოსტალგიური განწყობებით თუ ღრმა სასიყვარულო ემოციებით?
-ეს საკითხი რომ გავშალოთ, საბოლოოდ, თავის ქებასთან მივალთ, რასაც ვერაფრით დავუშვებ (იცინის). ერთადერთი, რაც შემიძლია ზუსტად გითხრათ, ისაა, რომ მკითხველი აბსოლუტურად ადეკვატურია. ბუნებრივია, მეტი გამოხმაურება ლირიკას აქვს ხოლმე.
-როცა კონკრეტული ლექსის სოციალურ ქსელში განთავსებას აპირებთ, იმასაც ითვალისწინებთ, რომ რაიმე ორაზროვანს ან ზედმეტად თამამს არაადეკვატური რეაქცია არ მოჰყვეს? თუ წასულხართ „დათმობაზე“ და რაიმე ფრაზა ამოგირიდებიათ ან გადაგიკეთებიათ ამ მიზეზით?
– საერთოდ, ახალ ლექსებს სოციალურ ქსელში არ ვათავსებ. არასოდეს ვფიქრობ იმაზე, ვინ რას იტყვის ან როგორ გაიგებს. ცუდი თქვას – არ აქვს მნიშვნელობა. ამაზე ფიქრი რომ დავიწყო, უნდა გავჩერდე… ვეღარ დავწერ…
-ყოფილა არაადეკვატური რეაქცია, არასწორად გაგების შემთხვევები?
-როგორ არა?! თანაც, არაერთხელ. თუმცა, მოუციათ სრულიად საგულისხმო შენიშვნაც და გამითვალისწინებია კიდეც.
-არასწორი აღქმა ან ნეგატიური შეფასება ემოციურად არ მოქმედებს? ასეთ დროს მუზებიც ხომ არ ითრგუნებიან ხოლმე?
-მოქმედებს, მხოლოდ, მაქვს უნარი გავაანალიზო, სხვისი თვალით, სხვა რაკურსით შევხედო. შემინახავს კიდეც ლექსი, რომ დამვიწყებოდა და შემდეგ, როცა თავიდან წამიკითხავს, მიფიქრია: „მართალი მითხრეს“. შემოქმედება, ამ შემთხვევაში კი, პოეზია, ბავშვის შენახვაა შენს თავში. მისი შეხება არ შეიძლება. დაკარგავ ბავშვურ სითამამეს, სიწრფელეს, პირდაპირობას და ეს თუ დაკარგე, ნომენკლატურისტი ხდები. ეს კი უკვე შემოქმედება აღარ არის.
-ბევრს კითხულობთ?
-დიახ, კითხვა, წიგნი მიყვარს ძალიან.
-ახალი ლექსისთვის რაიმე კონკრეტული ემოციაა ხოლმე საჭირო?
-ემოციებზე ბევრია დამოკიდებული. თუმცა, იშვიათად, რომ კონკრეტულ ემოციას ზუსტად იმავე განწყობის ან შინაარსის ლექსი მოჰყვეს. შესაძლოა, სულ ერთი სიტყვა ჩაგესმას და იმ სიტყვამ დაბადოს მთლიანი ლექსი… არიან კონკრეტული ადამიანები, ვისაც ლექსი ეძღვნება და არის ლექსები, არანაკლებ გრძნობით გადმოცემული, რომელსაც კონკრეტული ადრესატი არ ჰყავს. შესაძლებელია, ვინმეს, უბრალოდ, თვალი მოჰკრა და რაღაცის თქმა, გამოხატვა მოგინდეს. წინასწარ ვერ გაიგებ ფიქრი, ლექსი რა ფორმით განვითარდება…
-კლასიკოსებიდან ვის გამოარჩევთ?
– ვისაც კლასიკოსს ვუწოდებთ, ყველა მიყვარს. თუმცა, მაინც გამოვარჩევდი გალაკტიონს, ცისფერყანწელებს. განსაკუთრებით ახლოსაა ჩემთან ლადო ასათიანის პოეზია. ძალიან ვაფასებ რეზო ამაშუკელის შემოქმედებას. გენიოსებს არც ცხოვრების ნორმალური წესი აქვთ, არც სიცოცხლის ხანგრძლივობა.
-თანამედროვე პოეზიას როგორ შეაფასებთ?
-საოცარი ახალგაზრდები გვყავს, არაჩვეულებრივად წერენ. მათი უმრავლოსობა არ ჩანს. მოგეხსენებათ, წიგნების გამოცემა დიდ თანხებთანაა დაკავშირებული. მდიდარი პოეტის შესახებ კი, მე ჯერ არ მსმენია (იცინის). სამწუხაროდ, ძირითადად, შესაძლებლობები აქვთ მათ, ვისაც არ აქვს გემოვნება. ადრეც გვყავდა დიდი პოეტები, ვისაც საკუთარი თავი პოეტად ერთხელაც არ მოუხსენებიათ. ძია ნიკო სამადაშვილი მახსენდება. უდიდესი პოეტი იყო. გალაკტიონს უყვარდა ძალიან. ჯერ ადამიანი იყო საოცარი და შემდეგ პოეტი.
– ამბობთ, რომ მუდმივად შეყვარებული ხართ… ამისთვის ობიექტი ყოველთვის აუცილებელია თუ ეს, უბრალოდ, ნიჭია, რომელიც ან აქვს ადამიანს, ან არ გააჩნია?
-სიყვარული მუდმივად არსებობს მიუხედავად იმისა, არის თუ არა ვინმეზე „დამოკიდებული“. სიყვარულს ვენახს ვამსგავსებ. როგორც ვენახის ნაყოფით შეგვიძლია დავაყენოთ ღვინო, ვიმკურნალოთ, გავაკეთოთ ფელამუში, ქიშმიში, ჩურჩხელა და ა.შ. ძირი, საწყისი ერთია – ვენახი. ასეა სიყვარულიც. მასზე ათასნაირი სიკეთე შეიძლება დააშენო.
– რისი დეფიციტი გვაქვს დღეს საზოგადოებას… მშობლებს… შვილებს?
– წიგნის.
– კარგი წიგნის?
– საერთოდ, წიგნის. კარგსაც აღარავინ კითხულობს… ყველაზე მეტად არ მიყვარდა „ვეფხისტყაოსნის“ საზეპიროების სწავლა. მოგვიანებით მივხვდი ამას რამხელა მნიშვნელობა ჰქონდა. ბავშვს არ უნდა დააძალო სწავლაო… აბა, როდის ისწავლის?! რომ გაიზრდება და უღელს დაიგამს ქედზე?! მერე ვეღარ იცლის, აღარც დროა და დამოკიდებულების ძაფებიც წყდება… არადა, წიგნია მთავარი!
– მეგობრებთან ყოფნა გამორჩეულად გიყვართ…
-ერთი წამითაც არ შემიძლია მათ გარეშე. მათ კამპანიაში ყოფნა ჰაერია, წყალია ჩემთვის. ყველა ექიმზე ეფექტურად „მკურნალობენ“… არცერთი მათგანი ნორმალური არ არის – თავისთავად (იცინის). ამ არანორმალურობის სიგიჟე მიყვარს. ან კი როგორ შეიძლება ჩემი მეგობრები ნორმალურები იყვნენ?! ერთად ყოფნა გვიხარია. მთავარი ესაა. რკინას ჟანგი რომ დაედება, ყველაზე კარგად მას ისევ რკინა აშორებს. ჩვენც ასევე ვაშორებთ ერთმანეთს ამ „ჟანგს“.
– ცნობილი თამადაც ყოფილხართ…
– ეს საკმაოდ დიდი ხნის წინ იყო. აბსოლუტური სიბრიყვე ჩემი მხრიდან, რადგან შედეგად, დღეს უკვე დიაბეტი მაქვს. რატომღაც მიმაჩნდა, რომ ყველა სადღეგრძელო უნდა დამელია. ვთამადობდი მთელი შემართებით. ქართული სიბრიყვეა, რომ თამადობა დალევასთან ასოცირდება. 300 ქორწილი მაქვს დათვლილი, სადაც ვითამადე. ან ამას რატომ ვითვლიდი?! (იცინის) მერე უკვე აღარ დამითვლია… თანამედროვე მიდგომა განსხვავებულია. თამადას აღარც დალევა ევალება და რაც ძალიან არ მომწონს – ძირითადად, დაზეპირებული ფრაზებით საუბრობენ.
– იუმორის გრძნობაც და მისი გამოხატვის უნარიც მოჭარბებული გაქვთ…
– როცა რაიმე საქმეს ვემსახურებით, ამით საკუთარ თავს ან გრძნობებს კი არ გამოვხატავთ, ვცდილობთ, ის ტკივილი დავფაროთ, გადავფაროთ, რომელიც მეტნაკლებად ყველას გვაქვს. ზოგჯერ ეს ის ტკივილია, რომელსაც საკუთარ თავსაც კი ვუმალავთ. იუმორითაც შენს ტკივილს დასცინი. არ ვგულისხმობ ცინიზმსა და სარკაზმს. მათგან განსხვავებით, იუმორი ძალიან კეთილია. ვფიქრობ, ყველაზე ნაღვლიანი ადამიანები ჯამბაზები არიან. ნებისმიერი იუმორის საფუძველი უზარმაზარი ტკივილია. ყველა ცნობილ კომიკოსს, ვინც კი სცენაზე დგას, სულში დიდი ტკივილი აქვს.
რაღაც უთქმელი
ფარღალალაა
როდესაც ნისლი,
ციდან ნოტია ცივ წვიმას
წველის
და მზეს ძარღვებში ინახავს
სისხლი
— ვარ, შენი ღამის სითბო
და მცველი.
რაღაც, უთქმელი, ისევ
დაბრუნდა,
ოთახში შუქობს შენი
ღილ-კილო,
დამღალა ქარმა,
რამდენჯერ უნდა
ჩაიქროლოს
და ჩაიქირქილოს.
ქარებსაც ახსოვთ
(მიეტევებათ)
გაშლილ ვენახს
რომ ასხდნენ ზარებად,
ძუძუების
და მძიმე ტევნების
ერთად მწიფობა
და გადარევა.
ძველ საწნახელში, სადაც
მრეშ მტევნებს
ახსნეს ბეჭედი და სიქალწულე,
დასაწურ კერტებს ბალღურად
ვევნე
და დიდედებმა ამითვალწუნეს.
ჰო, ის სიმთვრალე იყო
წამება,
დუღდა მაჭარი, ჯერ ისევ უნდო,
მაღლარის ლერწზე
ლურჯი ცა ება
და გზისპირებზე ეყარა დურდო.
სახურავებზე ფიფქია უკვე
და რაღაც უთქმელს
ინახავს სისხლი,
ზამთრის ღამეებს თამბაქოს
ვუკმევ,
ფარღალალაა როდესაც ნისლი.
საშა გველესიანი
[sexy_author_bio]
