იდეა, რომლის გახორციელება სამი წლის თანამოაზრეთა ჯგუფმა დაიწყო და “გემოვანის” სახელით დამკვიდრდა, მხოლოდ საქართველოსთვის უმნიშვნელოვანესს დარგს _ სოფლის მეურნეობას არ ეხება; ქართული გენეტიკური სურსათის წარმოება და მომხმარებლამდე მიტანა რამდენიმე სასიცოცხლო კომპონენტს მოიცავს, მათ შორის, მოსახლეობის უზრუნველყოფა ადგილობრივი ეკოლოგიურად სუფთა, სასარგებლო პროდუქტით; მცირე მეურნეობების მფლობელი მეურნეების სტიმულირება და მათთვის გასაღების ბაზრის უზრუნველყოფა; ისტორიულად ქართული, გენეტიკური ჯიშების მოძიება, გადარჩენა და ხელახლა მოშენება ადგილწარმოშობის მიხედვით.
ეს მართლაც მნიშვნელოვანი და მასშტაბური პროექტი ქართული ჯიშის ხორბლის მოშენებით და შემდგომ – პურის წარმოებით დაიწყო; “მზეთამზის” მრავალფეროვანი ასორტიმენტის ქართული ხორბლით, პურის დედაზე წარმოებული პური, უკვე კარგადაა ცნობილი თბილისის მოსახლეობისთვის.
ამას მოჰყვა გურიაში, მთისპირში გაშენებულ ჩხავერის ზვარი, მეგრული თხებისა და კახური ღორის ფერმები, ასევე, ქართული ჯიშის სხვა, როგორც მცენარეული, ისე ცხოველური აგრო სასურსათო პროდუქციის წარმოება.
ამჯერად, გვინდა მკითხველს გავაცნოთ “გემოვანის” დოქტრინის შესაბამისად გახორციელებული ახალი ინიციატივა; “გურია ნიუსი” 26 მაისს, დამოუკიდებლობის დღესასწაულზე, სწორედ ამ ინიციატივის საწყისთან, სათავესთან აღმოჩნდა, რაც განსაკუთრებით სასიხარულოა ჩვენთვის – სწორედ 26 მაისს, გურიაში, გომისმთაზე, რომელიც ზღვის დონიდან 2000 მეტრზე მდებარეობს, “ჩუნიას” მინდვრებში, გაივლო პირველი ხნულები და დაითესა ქართული სიმინდი, მუხუდო, დიკის პური, უიშვიათესი კარტოფილის ჯიში – მელანა კარტოფილი და სხვა კულტურები.
როგორც “გემოვანის” ერთ-ერთი დამფუძნებელი და პროექტის ავტორი ირაკლი ჩავლეიშვილი ამბობს, მთაში სოფლის მეურნეობის წარმოება და მთის კულტურების წარმოჩენა უფრო მაღალ სეგმენტში, გაუაზრებლად არ მომხდარა:
“გომისმთაზე, ჩემი წარმომავლობიდან გამომდინარე, გადავწყვიტეთ ადგილის მოძებნა და ქართული ჯიშის სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის წარმოება, თუმცა, მაგრამ ამ ნაბიჯის გააზრების პროცესი რთული იყო; ზღვის დონიდან 2000 მეტრზე ხვნა-თესვა, მოსავლის მოყვანა რისკს შეიცავდა და ამას კარგად ვაცნობიერებდით. ერთი წელი ვფიქრობდით, ვგეგმავდით და ბოლოს, პირდაპირ გეტყვით, საქართველოს პატრიარქის, უწმინდესი ილია მეორის დავალებით, შევუდექით საქმეს. უწმინდესი მთელი “გემოვანის” იდეის მხარდამჭერია, მაგრამ როდესაც მთაში მეურნეობის ატანის ამბავი შევათანხმეთ მასთან, სამუშაოს წარმოების და სათესლე მასალის თანხა, პირადად მან გადმოგვცა”.
“გემოვანის” მიერ გომისმთაზე დათესილ თითოეულ კულტურას ძალიან საინტერესო ისტორია აქვს; მაგალითად, უძველესი _ კაჟა სიმინდი, რომელიც ქართული მთის ენდემური კულტურაა, ზუსტად ამ სიმაღლეზე იწარმოებოდა. მისი მარცვლები უძველეს სამარხებშია ნაპოვნი და პროექტის წამომადგენლების თქმით, ამსხვრევს მითს, რომ სიმინდის კულტურა ჩვენთან შემოტანილია.
_ კაჟას თესლი წამოვიღეთ შუახევიდან, სოფელ ნაღვარევიდან. ამ მაღალმთიან სოფელში კაჟა ჩოხატაურის რაიონის სოფელ ჩხაკაურადან მოხვდა, სადაც ქორისბუდას ეძახიან. აღმოჩნდა, რომ იმ ადგილსაც ქორის ბუდე ერქვა, სადაც ეს სიმინდი მოჰყავდათ. ჯიში დაბალი ტანისაა, ადრე შემოდის და ზუსტადაა მორგებული მთის კლიმატს. გარდა ამისა, დავთესეთ მუხუდო, უძველესი ქართული მარცვლოვანი კულტურა; მცირე ტერიტორიაზე, სატესტოდ, დავთესეთ ქართული დიკის ხორბალიც….. გვინდა, “გემოვანის” ბაზარში მთის ეს პროდუქტები მაღალ ნიშნულად წარმოვადგინოთ, _ ამბობს ირაკლი ჩავლეიშვილი.
ჩავლეიშვილის თქმით, პროცესში ბიზნესის სახეც ჩამოყალიბდა: გურიაში და არა მარტო გურიაში, ბავშვებს ზრდიდნენ სიმინდის, ღომის ღომის, ხორბლის ფაფებით, ასევე იმ სხვა პრ პროდუქტეთ, რომლებიც მთაში მოჰყავდათ ან შეიძლება მოვიყვანოთ.
_ ამ სიმაღლეზე მოყვანილი კულტურებით, რომელსაც არ დაჭირდება ზედმეტი ინსპექტირება, რადგან არ იქნება სხვადასხვა ქიმიური საშუალებებით მოყვანილი, გვინდა შევქმნათ ბავშვთა კვების ქართული მიმართულება.
აქ მოყვანილი სიმინდით თუ სხვა პროდუქტი გამოირჩევა გემოთი _ მჯერა, რასაც ვჭამთ _ ის ვართ, ერის გენეტიკას საკვები, სასმელიც განაპირობებს. ამას გარდა, მცირე დოზით ექსპორტისთვისაც ვემზადებით უკვე _ გერმანელებმა ჩვენი ხორბალი რომ გასინჯეს, აღფრთოვანება ვერ დამალეს და დიდი სურვილი აქვთ, რომ მივაწოდოთ. _ ამბობს ირაკლი ჩავლეიშვილი.
გარდა გემოვნური და გენეტიკური თვისებებისა, მნიშვნელოვანია, რომ ბევრი მავნებელი, მაგალითად, პრობლემად ქცეული ფაროსანა, დაბალი ტემპერატურის პირობებში ვერ ვრცელდება და აქტიურობს; ამიტომ, “გემოვანის” ინიციატივა მთის მეურნეობების განვითარების შესახებ, ამ კუთხითაცაა საინტერესო.
“გურია ნიუსი” ამ წამოწყებას მნიშვნელოვნად მიიჩნევს და პერმანენტულად გააშუქებს საქართველოსთვის ასე მნიშვნელოვანი პროექტის მიმდინარეობას; გაგაცნობთ ადამიანებს, რომლებიც ფიზიკურად შრომობენ, რომ იდეას ხორცი შეასხან; რომ “გემოვანის” 2000-მეტრიან ნიშნულზე ატანილი ქართული გენეტიკური პროდუქტით, იმპორტირებული, ხშირად ჯანმრთელობისთვის საზიანო პროდუქცია ჩაანაცვლონ.
ასევე, აუცილებლად გავაშუქებთ, თუ როგორ, რა მექანიზმებით ხდება მომხმარებლამდე ეკოლოგიურად სუფთა პროდუქტების მიწოდება, რა ხდება “გემოვანის” საკვირაო ბაზრობებზე, სადაც გემრიელი და სასარგებლო, ქვეყნის ეკონომიკურად გაძლიერების “ინგრედიენტებია”. უახლოეს მომავალში, ასეთი ბაზრობა 30 ივნისს, შარდენზე, ქარვასლაში გაიმართება.
