Kyiv Post ვერხოვნა რადას ყოფილი წევრის და გამომძიებელი ჟურნალისტის, სერგეი ლეშჩენკოს მიმოხილვას აქვეყნებს, რომელიც უკრაინის ხელისუფლებაში მიხეილ სააკაშვილის გამოჩენას ეხება.
„მიხეილ სააკაშვილი ჰედლაინებში ბრუნდება. ექსტრავაგანტ პოლიტიკოსმა, რომელიც საქართველოს პრეზიდენტი იყო და ოდესის ოლქის გუბერნატორი, საბოლოოდ მიიღო სამუშაო უკრაინაში. პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ის რეფორმების აღმასრულებელი კომიტეტის ხელმძღვანლად დანიშნა.
სააკაშვილს უკვე ჰქონდა შეხვედრები, მათ შორის ერთი ეძღვნებოდა Ukroboronprom-ის მიმდინარე რეფორმას.
სააკაშვილის ზელენსკის გუნდში გამოჩენამ იმ ადამიანების იმედგაცრუება გამოიწვია, რომლებმაც დასავლეთში რეფორმატორების რეპუტაცია გამოიმუშავეს. ამ გაზაფხულზე ბევრი დაითხოვნეს, რადგან სწრაფი შედეგი ვერ აჩვენეს.
სააკაშვილის ჩართვის იდეა 2019 წლის ბოლოს გაჩნდა. ადმინისტრაცია მისთვის რამდენიმე შესაძლო სამუშაოს განიხილავდა, მათ შორის შინაგან საქმეთა მინისტრისასაც.
მაშინ როდესაც ზელენსკის მთავრობა რამდენიმე თვის მოსული იყო, შინაგან საქმეთა მინისტრი ავაკოვი 2-ჯერ დაიმუქრა პოსტის დატოვებით. პირველად ეს მაშინ მოხდა, როდესაც მათ სურდათ შეეწყვიტათ მისი კონტროლი ეროვნულ გვარდიაზე.
მეორედ ეს მაშინ მოხდა, როდესაც ადმინისტრაციას სურდა ეროვნული პოლიციის ახალი ხელმძღვანლის დანიშვნა და ავაკოვი არ ეთანხმებოდა კანდიდატებს.
ჩემი წყაროების ინფორმაციით, მაშინდელი პრემიერ-მინისტრი არა მხოლოდ სააკაშვილს განიხილავდა ავაკოვის შემცვლელად, გამოკითხა კანდიდატიც, ვინც სააკაშვილის მინისტრობის შემთხვევაში ეროვნულ გვარდიას უხელმძღვანელებდა.
მაგრამ ავაკოვის ბლეფი მუშაობდა. ის იყო გაბრაზებული რადგან მის შემცვლელს ეძებდნენ და ჰონჩარუკის გათავისუფლებაში წვლილი შეიტანა.
ავაკოვი მეშვიდე წელია შინაგან საქმეთა მინისტრია და არავის შეუძლია მისი შეცვლა. სააკაშვილის გამოჩენა, რომელსაც 2015 წელს სახალხო უსიამოვება ჰქონდა ავაკოვთან, სავარაუდოდ, ყოვლისშემძლე მინისტრისთვის ვერაფერს ცვლის.
სააკაშვილს კიდევ ერთი პოსტი შესთავაზეს, ერთობლივი საგადასახადო და საბაჟო ოფისის ხელმძღვანელად. სერვისების, რომელთა რეფორმირება არ განხორციელებულა და გახდა ზელენსკის მუდმივი გაღიზიანების წყარო.
შემდეგ სააკაშვილს შესთავაზეს პრემიერ -მინისტრის მოადგილის თანამდებობა რეფორმებზე პასუხისმგებელად. მაგრამ კონსტიტუცია განსაზღვრავს, რომ ამ თანამდებობაზე დანიშვნა უნდა დაამტკიცოს პარლამენტმა.
ადმინისტრაცია ცდილობდა ხმების შეგროვებას მისი სასარგებლოდ, მაგრამ უშედეგოდ. შემდეგ სააკაშვილმა, რომელსაც დიდი ხანია აქვს ურთიერთობა მრავალ ფრაქციებთან, მათ შორის, იულია ტიმოშენკოსა და სვიატოსლავ ვაკარჩუკის წარმომადგენლებთან, სცადა დახმარება მოეპოვებინა პარლამენტში.
მაგრამ მთავრობის წევრს, რომელსაც რამდენიმე ფრაქციის კოალიცია უჭერს მხარს, ზელენსკის პარტიის ნაცვლად, სარისკოა – ის ცვლის ბალანსს და შეუძლია კაბინეტში დაძაბულობის შექმნა. ამრიგად, ადმინისტრაციამ გადაწყვიტა, რომ არ ეეძულებინა თავისი კანონმდებლები სააკაშვილისთვის მიეცათ ხმა.
მისი დანიშვნა სხვა ფრაქციების დახმარებით, მხოლოდ იმას არ აჩვენებს, რომ პარლამენტში მას არა მარტო სახალხო პარტიის მხარდაჭერა არ აქვს, არამედ სააკაშვილი შეიძლება უმართავი გახდეს.
ამრიგად, ადმინისტრაციამ სააკაშვილისთვის სხვა სამუშაო იპოვა, რომელიც არ მოითხოვს პარლამენტის დამტკიცებას. ზელენსკიმ სააკაშვილი დანიშნა რეფორმების აღმასრულებელი კომიტეტის ხელმძღვანელად, რომელსაც თავად პრეზიდენტი ხელმძღვანელობს. ამავე დროს, ზელენსკიმ შეცვალა ამ ორგანოს ფუნქციები, გააფართოვა ისინი. ახლა სააკაშვილს აქვს უფლებამოსილება წარმოადგენდეს რეფორმების ეროვნულ საბჭოს სხვა სამთავრობო ორგანოებთან, პოლიტიკურ პარტიებთან, სამოქალაქო ორგანიზაციებთან და მედიასთან ურთიერთობებში.
სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, სააკაშვილი ხდება რეფორმების ელჩი და ასახავს პრეზიდენტის ოფისს, როგორც რეფორმების წყაროს, მთავრობას ადმინისტრაციის გეგმის ტექნიკურ შემსრულებლად აქცევს.
სააკაშვილის როლი არის აღადგინოს მოქალაქეების ნდობა ამჟამინდელი ხელმძღვანელობისადმი, ასევე გახდეს მისი ერთ-ერთი ლიდერი მომავალი ადგილობრივი არჩევნებისთვის, რომელიც ოქტომბერში გაიმართება.
ამ დანიშვნის ფონზე წარმოიქმნა მზარდი კონფლიქტი სახალხო პარტიასა და მთავრობას შორის. საპრეზიდენტო ფრაქციის პარლამენტის 248 წევრთაგან ზოგი მთავრობის კაბინეტს ჩუმად ეწინააღმდეგება. ეს დაპირისპირება გამოიხატა მაშინ, როდესაც პარტიამ უარი თქვა მთავრობის მიერ შემოთავაზებული სამოქმედო პროგრამის მხარდაჭერაზე. მისი გავლა მინისტრთა კაბინეტს მისცემს პარლამენტის გათავისუფლების ერთწლიან იმუნიტეტს.
რადას თერთმეტმა კომიტეტმა უარყო მთავრობის სამოქმედო პროგრამა, დაბალი ხარისხის უწოდა და კაბინეტს რეკომენდაცია მისცა, მეტი იმუშაონ.
ეს კომიტეტებია გარემოსდაცვითი პოლიტიკის, ენერგეტიკის, მთავრობის ორგანიზების, ფინანსების, საგადასახადო და საბაჟო პოლიტიკის, ეკონომიკური განვითარების, იურიდიული პოლიტიკის, ანტიკორუფციული კომიტეტის და თავდაცვის კომიტეტის და ა.შ. ამ კომიტეტებიდან ერთ – ერთი – ეკონომიკური განვითარება – მთავარ კომიტეტს წარმოადგენს, რომელიც პასუხისმგებელია მთავრობის პროგრამის განხილვაზე. ყველაზე მეტი მნიშვნელობა აქვს მის ვეტოს.
აშკარაა, რომ მთავრობის დღის წესრიგის უარყოფა პოლიტიკური გადაწყვეტილებაა. ყოველივე ამის შემდეგ, ყველა ამ კომიტეტში ლიდერები არიან სახალხო პარტიის კანდიდატურები და ხმების უმრავლესობა პარტიის ხელშია. ეს ნიშნავს, რომ “ხალხის მსახურები” აპირებენ წასვლას იმ კაბინეტის წინააღმდეგ, რომელსაც ორი თვის წინ მისცეს ხმა.
გარკვეული მინისტრებსა და შესაბამისი პარლამენტის კომიტეტების თავმჯდომარეებს შორის აშკარა კონფლიქტია: ფინანსთა მინისტრის ფინანსთა კომიტეტის თავმჯდომარესთან, ეკონომიკის მინისტრის ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტის თავმჯდომარესთან, ხოლო ენერგეტიკული კომიტეტი სრულ ომშია ენერგეტიკის მინისტრის მოვალეობის შემსრულებელ ოლგა ბუსლავეცთან.
ბუსლავეცის მიერ შემოთავაზებული ერთ – ერთი პირველი გადაწყვეტილება იყო სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული ატომური ელექტროსადგურების ბირთვული ელექტროსადგურების გათიშვა, მილიარდერი ოლიგარქის რინატ ახმეტოვისთვის მოგების დაზოგვის მიზნით, რამაც გამოიწვია ნამდვილი აფეთქება ხალხის მსახურის კანონმდებლებს შორის. მათი თქმით, რცხვენიათ რომ რაიონებში ხალხს თვალში შეხედონ, რადგან ახმეტოვის მონოპოლურობა აუცილებლად გამოიწვევს მოსახლეობისთვის ელექტროენერგიის ტარიფის მატებას – ახლა თუ არა ოქტომბერში ჩატარებული ადგილობრივი არჩევნების შემდეგ.
ამჟამინდელ მთავრობაში კიდევ არის რამდენიმე ადგილი, რომლის შევსებაც არ იქნება მარტივი. ზელენსკის კანონმდებლები არ მისცემენ ხმას მათთვის უცნობ მინიტრებს, როგორც ორი თვის წინ დანიშნეს დენის შმიჰალი და მისი კაბინეტი. მხოლოდ იმ ადამიანს, ვისაც ნამდვილად დაამტკიცებს ფრაქცია, ექნება შანსი შევიდეს მთავრობაში – ერთი დეპუტატი ან საზოგადო მოღვაწე.
ამჟამინდელ ვითარება შემახსენებელია სიტუაციის, როდესაც რადა ეწინააღმდეგებოდა არსენი იაცენიუკის კაბინეტს, ადანაშაულებდა რეფორმების ჩავარდნაში და საბოლოოდ აიძულა პრემიერ-მინისტრის პოსტი დაეტოვებინა 2016 წლის აპრილში. უკრაინაში მმართველ ძალას ყოველთვის ჭირდება განტევების ვაცი, საზოგადოებრივი კრიტიკის სამიზნე – განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც არჩევნები ტრიალებს ჰორიზონტზე. და მთავრობა, რომელსაც არ აქვს საპარლამენტო მხარდაჭერა, არის ძალიან მოსახერხებელი სამიზნე, თუნდაც ის უზრუნველყოფდეს რეფორმებს.
ამ კონტექსტში, სააკაშვილს შეუძლია გახდესპოზიტიური ამბების წყარო და დიდი ხნის ნანატრი რეფორმების ინიციატორი, რამაც შეიძლება საბოლოოდ პრემიერ- მინისტრის პოსტზე მთავარი პრეტენდენტი გახადოს.
ასევე შესაძლებელია კიდევ ერთი სცენარი: ის, რომ სააკაშვილის ხელისუფლებაში მეორედ მოსვლა დასრულდება, როგორც პირველი ცდა – სკანდალებით და პოლიტიკური ბრალდებებით.
სააკაშვილის ბედი მისსავე ხელშია“, _ ნათქვამია სერგეი ლეშჩენკოს მიმოხილვაში.
