აღნიშნული ნორმა ზოგიერთი გადამხდელის მიერ გამოყენება არაკეთილსინდისიერად. კერძოდ, ხდება აღნიშნული გზით შემოტანილი საწვავის უკანონო რეალიზაცია, რაც თავის მხრივ, უარყოფითად მოქმედებს ნავთობპროდუქტების შემომტანი გადამხდელების ბრუნვასა და შესაბამისად, საბიუჯეტო შემოსავლებზე.
დიზელის საწვავის შემოტანა ძირითადად აზერბაიჯანიდან, საბაჟო გამშვები პუნქტების, “წითელი ხიდის” და “ლაგოდეხის” გავლით ხორციელდება. აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე ავტოგასამართი სადგურები საქართველოს სახელმწიფო საზღვრიდან 8-10 კილომეტრის რადიუსში მდებარეობს დასაწვავის შემომტანს ტრანსპორტირების ხარჯის გაწევა ფაქტობრივად არც უხდება. საწვავის შემომტანები არიან ფიზიკური პირები, რომლებსაც პროდუქტი საკუთარი ავტომანქანების (მსუბუქი, სატვირთო, ავტობუსი) ავზებით შემოაქვთ. დღის განმავლობაში,ამ მეთოდით, წითელი ხიდისა და ლაგოდეხის ს.გ.პ. გავლით, ქვეყანაში საშუალოდ 100-დან 150-ტონამდე დიზელის საწვავი შემოდის.
შემოტანილი საწვავის რეალიზაცია ხორციელდება როგორც საზღვრის მიმდებარე ტერიტორიებზე, ასევე საქართველოს სხვადასხვა რაიონებში და ძირითადად სოფლის მეურნეობაში (მიწების დამუშავება, ხვნა-თესვა და ა.შ.)გამოიყენება.აღსანიშნავია ისიც, რომ საწვავის რეალიზაცია ხშირ შემთხვევაში კიდევ ერთი კანონდარღვევით – არა ბენზინგასამართი სადგურებიდან ხორციელდება.
შსს-დან მიღებული ინფორმაციის თანახმად, საქართველოს სხვადასხვა რეგიონებში დაფიქსირებული არიან ფიზიკური პირები, რომლებსაც კუთვნილი ავტომანქანების ავზებით შემოაქვთ საწვავი და მის რეალიზაციას სხვადასხვა პირებზე ახდენენ. კერძოდ, კახეთში დაფიქსირებულია 205 ფიზიკური პირი, ქვემო ქართლში − 200 ფიზიკური პირი, შიდა ქართლში და მცხეთა-მთიანეთში − 149 ფიზიკური პირი.
ამასთან, ცენტრალური საავტომობილო მაგისტრალის მიმდებარე ტერიტორიაზე ჩატარებული ინვენტარიზაციების შედეგად, 4 ავტოგასამართ სადგურზე, ე.წ. TIR პარკებში, 22 ტონამდე აღურიცხავი საწვავი გამოვლინდა, რაც მოწმობს იმას, რომ აღნიშნულ საქმიანობას ტრანზიტით მოძრავი გადამზიდი სატრანსპორტო საშუალებების მძღოლებიახორციელებენ.
ზემოაღნიშნული დარღვევების გამოვლენის მიზნით, უკანასკნელ პერიოდში შემოსავლების სამსახურის მიერ კონტროლი გამკაცრდა. შედეგად,მიმდინარე თვეში საკონტროლო შესყიდვების ჩატარებისას გამოვლენილ, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევათა კოდექსის 1551 მუხლით („ნავთობის მსუბუქი, საშუალო და მძიმე დისტილატების რეალიზაციის, ტრანსპორტირებისა და შენახვის წესების დარღვევა“) გათვალისწინებულსამართალდარღვევებზეადმინისტრაციული სამართალდარღვევების ოქმები შედგა, მათ შორის:თბილისში 14, კახეთში – 50, შიდა ქართლში – 30, ქვემო ქართლში – 3, სამეგრელო-გურიაში – 7 და აჭარაში – 1სამართალდარღვევის ოქმი.
საკანონმდებლო ცვლილება
ზემოაღნიშნული პრობლემების გადაჭრის მიზნით, მომზადდა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის შესაბამისი ბრძანება, რომელიც ძალაში შევა ა/წლის 23 მაისს.
ბრძანების მიხედვით ხდება რეგლამენტირება სატრანსპორტო საშუალების ავზით შემოტანილი დაუბეგრავი საწვავის. კერძოდ,ფიზიკურპირს უფლება აქვს დაუბეგრავად შემოიტანოს:სატრანსპორტო საშუალების სტრანდარტული ავზითსაწვავი (ოდენობის შეუზღუდავად) კალენდარული თვისგანმავლობაში 3-ჯერ, ხოლო ამაზე მეტჯერ შემოტანისას − მსუბუქი ავტოსატრანსპორტოსაშუალების შემთხვევაში მხოლოდ 10 ლიტრი, ხოლო სხვა ავტოსატრანსპორტო საშუალების შემთხვევაში მხოლოდ 20 ლიტრი.
რაც შეეხება ტრანზიტულად გადაადგილებულ სატრანსპორტო საშუალებებს, მოხდება მათი საწვავის ავზ(ებ)ის ნიშანდება და საქართველოს ტერიტორიაზე საბაჟო იდენტიფიკაციის საშუალებ(ებ)ით გადაადგილება.
აღნიშნული შეზღუდვები არ ვრცელდება ავტოსატრანსპორტოსაშუალებებზე, რომლებიც ახორციელებენ ტვირთის/მგზავრთა საერთაშორისო გადაზიდვას/გადაყვანას.
ცვლილებები მომზადებულია ევროსაბჭოს რეგულაციების (ევროსაბჭოს რეგულაცია N918/83); და რიგი ქვეყნების გამოცდილების (ესტონეთი, ლიტვა, პოლონეთი) გათვალისწინებით.
