გააჩნია თუ არა სამინისტროს სოფლის მეურნეობის განვითარების სტრატეგია, რა ხდება უწყებაში და რამდენად ეფექტური იქნება სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ერთჯერადი ბარათი ქართული სოფლის განვითარებისთვის?
ამ საკითხებთან დაკავშირებით დამოუკიდებელი ანალიტიკოსი დემურ გიორხელიძე “გურია ნიუსთან” აცხადებს: “მოდით, პირდაპირ ვთქვათ, სოფლის მეურნეობაში იმდენად მძიმე მდგომარეობაა, რომ ნებისმიერი პატარა დახმარებაც კი მისაღებია, ოღონდ სოფელში სული მოითქვან. მაგრამ, როდესაც ხედავ სოფლის მეურნეობის სამინისტროს, რომელიც სტრატეგიის გარეშე მოქმედებს. რომლის ხელმძღვანელები, მინისტრი და მინისტრის მოადგილეები აბსოლუტურად არასწორ პოზიციაზე არიან, ვითარება სულ სხვანაირად იცვლება. ისინი არ იყვნენ დაინტერესებულები საქართველოში არსებული პოტენციალი მაქსიმალურად ყოფილიყო მობილიზებული და გამოყენებული.
თავიდანვე ვაცხადებდი, რომ დროებითი ბარათების სისტემა, რომელიც შესაძლოა ერთჯერადი ყოფილიყო, არ გაამართლებდა. რადგან ბარათების სისტემის საორგანიზაციო მხარე მთლიანად მოუწესრიგებელი იყო. სანამ საგაზაფხულო სამუშაოები დაიწყებოდა, რა უნდოდა იმის გაკეთებას, ბარათები ერთი კვირით ადრე დაერიგებინათ? სანამ სამინისტროში არსებული ფაქტები გახმაურდებოდა, მანამდე განვაცხადე, რომ იქ, შავბნელი შუამავლები გაჩნდნენ.
_ ვის გულისხმობთ “შავბნელ შუამავლებში”?
_ “შავბნელი” შუამავლები დაიწყებდნენ ბარათების შესყიდვას, რომელსაც საკუთარი მიზნებისთვის გამოიყენებდნენ. სწორედ ამის გამო მოხდა დაგვიანებები. სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ხელმძღვანელობა ყველაფერს ნიღბავდა იმისთვის, რომ იმპორტიორებისთვის პრობლემა არ შეექნა და ადგილობრივი არაფერი განვითარებულიყო. როცა შენ გინდა ადგილობრივი სოფლის მეურნეობა განვითარდეს, როცა გინდა საკუთარ მოქალაქეს შეუწყო ხელი, მაშინ სხვანაირად ფიქრობ და აზროვნებ.
_ თქვენ რას გააკეთებდით და რით დაიწყებდით სოფლის მეურნეობაში რეფორმებს?
_ როდესაც საზოგადოებრივ მოძრაობა “ქართულ ოცნებაში” მე ვხელმძღვანელობდი თემატურ ჯგუფს “ეკონომიკა-სოფლის მეურნეობა და გარემოს დაცვა” გავაკეთეთ შესანიშნავი “სოფლის მეურნეობის განვითარების” კონცეფცია. მიუხედავად იმისა, რომ არავინ დაგვეხმარა, ის ნაწილობრივ გავიტანეთ ევროპაში, ვაჩვენეთ ფრანგებს, იტალიელებს, მივიღეთ მაღალი შეფასება. ეს არის კონცეფცია, რომლის მსგავსი ბოლო 23 წლის განმავლობაში არ გაკეთებულა, სადაც წერია პირველი გადაუდებელი ამოცანები. სოფლის მეურნეობის სტრატეგიაზე მსოფლიო ბანკიც მუშაობდა. უკვე მე-4 ჩასწორებული ტომი გამოაქვეყნეს. სამწუხაროდ, სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ არ მოინდომა იმ ადამიანებთან შეხვედრა, რომლებიც ამ კონცეფციაზე მუშაობდნენ და არც კი მოინდომა საერთოდ სტრატეგიის გაცნობა. ეს კი მეტყველებს იმაზე, რომ ამ ადამიანებს აბსოლუტურად სხვა მიზნები ჰქონდათ.
_ სოფლის მეურნეობის მინისტრის კანდიდატურა პრემიერ–მინისტრის არჩევანია…
_ რა თქმა უნდა, სოფლის მეურნეობის მინისტრად დავით კირვალიძის დანიშვნა პრემიერ-მინისტრის სერიოზული შეცდომა იყო, რადგან, ის ჯგუფური კლანური ინტერესების შედეგად მოვიდა მინისტრის პოსტზე. როდესაც პრემიერს სოფლის მეურნეობის მიმართულებით ჰქონდა სტრატეგია, რასაც უდიდესი წინასაარჩევნო დატვირთვა ჰქონდა, ეს სამინისტრო განსაკუთრებულად უნდა შერჩეულიყო. ჩვენ მივიღეთ ცუდი შედეგი. ფაქტიურად, სოფელში წელი დაიკარგა. მაგრამ, ეს სულაც არ ნიშნავს იმას, რომ სოფლის მეურნეობა არ უნდა დადგეს ფეხზე. მას სხვანაირი მიდგომა სჭირდება. თუ მინისტრი დაბრუნდება, პრემიერ-მინისტრისთვის ეს ძალიან უხერხული და არასერიოზული საქციელი იქნება.
_ ანუ თქვენ ფიქრობთ, რომ სოფლის მეურნეობის მინისტრი არ დაბრუნდება?
_ დაბრუნებით არაფერს მოიგებს. პირიქით, თუ არ დაბრუნდება, მოგებული დარჩება. რადგან, სოფლის მეურნეობის სამინისტრო სხვა მიმართულებით სერიოზულად არის შესაცვლელი. სხვა პასუხისმგებლობის ადამიანებია მისაყვანი. ეს მთლიანად პრემიერ-მინისტრის პრეროგატივაა. მოვა ნოემბერი, შედეგები სოფლის მეურნეობაში დაითვლება. მაგრამ, შემიძლია გითხრათ, რომ წელს დასათვლელი არაფერი იქნება.
_ თქვენ ჯგუფური კლანზე ისაუბრეთ, რა კლანზე საუბრობთ მინისტრ დავით კირვალიძესთან მიმართებაში?
_ მე არ მინდა ასეთ რამეზე გავაკეთო კომენტარი, მაგრამ, წინასაარჩევნო პერიოდში, თქვენ გაგიგონიათ რამე დავით კირვალიძის შეხედულებებზე, რას გააკეთებდა, ან იმ ჯგუფის, რომელსაც შეიძლება ის წარმოადგენდეს? რამეს საუბრობდნენ, საერთოდ ჩანდნენ, საიდან უნდა გაჩენილიყვნენ ისინი მინისტრებად და მინისტრის მოადგილეებად? რა დამსახურებისთვის, რა შეხედულებისთვის? როგორც ჩანს, სადღაც კულუარებში გადაწყდა და გადაწყდა არასწორად.
_ რა არის სოფლის მეურნეობის მუშაობის ყველაზე დიდი ხარვეზი?
_ სოფლის მეურნეობის სამინისტროს პოლიტიკა. ფაქტიურად ეს იყო უდიდესი უპასუხისმგებლობა. როდესაც ასეთი დიდი ფუნქცია აკისრია სოფლის მეურნეობის განვითარებას და შეიძლება ეს იყოს პირველი შესანიშნავი სტიმული ქართული ეკონომიკის ფეხზე დასაყენებლად. უბედურება ის არის, რომ ამის სანაცვლოდ სამინისტროს ხელმძღვანელობა იწყებს გარკვეული ჯგუფურ ინტერესებზე აგებულ თამაშს. ესენი არ იყვნენ სტრატეგიული მოაზროვნეები. არც ჰქონდათ ასეთი პრეტენზია.
რეალურად, სამინისტროს ხელმძღვანელობა ყველაფერს აკეთებდა იმისთვის, რომ ქართული სოფლის მეურნეობაში არაფერი გაკეთებულიყო. მხოლოდ იმპორტიორებს არ უნდა შეჰქმნოდათ პრობლემა. იმპორტიორებს უდიდეს პრობლემას უქმნის საქართველოში საკუთარი წარმოების, სოფლის მეურნეობის ფეხზე დადგომა და განვითარება. ეს არის მტაცებლური მონოპოლიური ჯგუფი, რომელიც წინა ხელისუფლებამ შექმნა, თუმცა პრივილეგირებულ ჯგუფებად იმის წინა ხელისუფლებაშიც ჩამოყალიბებული იყვნენ. რომელიც კირვალიძემ გააგრძელა. იქ შიდა გადაჯგუფებები მოხდა. ისევე როგორც “ნაციონალური მოძრაობა” იყო “მოქალაქეთა კავშირის” ორგანული ნაწილი, ასევე გამოყოლილია ბიზნესელიტა, რომელიც ჩანაცვლება ჯგუფის შიგნით და ფორმირებული იქნა როგორც ახალი მონოპოლიური ჯგუფები. ვის აწყობს დღეს სოფლის მეურნეობის განვითარება? ვის აწყობს ფეხზე დამდგარი ქართველი კაცი? პირიქით, ყველაფერი კეთდება იმისთვის რომ არაფერი გაკეთდეს.
_ პრემიერ-მინისტრი ბიძინა ივანიშვილი არ არის ის ადამიანი, რომელიც მინისტრის პორტფელს ადამიანებს ადვილად აბარებს.
_ არის პოლიტიკური სიტუაცია. პრემიერ-მინისტრი ადრე თუ გვიან, ყველაფერში გაერკვევა. დარწმუნებული ვარ სიტუაციას დაალაგებს. პრემიერ მინისტრი ზედმეტად ოპტიმისტურად არის განწყობილი. სიტუაცია ეკონომიკაში და სოციალური მდგომარეობა უაღრესად რთულია. ფაქტიურად ქვეყანა სოციალურ ჭაობშია.
ბატონი პრემიერ-მინისტრი მინისტრებს ემოციურად, პირადი სიმპათიებით ნიშნავს. არა და ინტეგრალური ჯამური კრიტერიუმები გვჭირდება. ახლა მთავარია შედეგზე ორიენტირება. არის ეტაპები, რომლის შემდეგ ყველა სამინისტროში ყველა მიმართულებით შედეგი უნდა იქნას დათვლილი. თუ შედეგი არ არის, მინისტრების როტაცია უნდა მოხდეს.
