ცნობისთვის, ჯერ კიდევ ოქტომბრის დასაწყისში განათლებისა და მეცნიერების მინისტრმა თამარ სანიკიძემ, მასწავლებელთა სერტიფიცირების პროგრამის შესაძლო გაუქმებასა და მისი სხვა სახის პროექტით ჩანაცვლებაზე ისაუბრა.
როგორც მინისტრი განმარტავდა, მასწავლებელთათვის სერტიფიცირება შეფასების ერთადერთი საშუალება არ იქნებოდა.
“არსებული სქემა ძალიან ცუდად დაგეგმილი იყო. ეს, რომ შეგვესრულებინა, 2015 წლისთვის პედაგოგების სერიოზული დეფიციტი შეგვექმნებოდა. რაც სკოლების დახურვას გამოიწვევდა. შევიმუშავეთ კონცეფცია, რომლითაც არსებულ სერტიფიცირების პროცესს ჩავანაცვლებთ. შეფასების სისტემა, რომელსაც დავნერგავთ, მრავალმხრივი იქნება. უახლოეს დღეებში ამ სქემის განხილვას შევუდგებით. პედაგოგების განვითარება-გადამზადებაც იგეგმება. მათი კარიერული წინსვლა არსებულ საჭიროებებზე მორგებული უნდა იყოს.
“სერტიფიცირება შეფასების ერთადერთი საშუალება არ იქნება. მას პრაქტიკული ნაწილიც დაემატება. სერთიფიცირების გამოცდა აუცილებლად განიცდის ტრასფორმაციას. კომპლექსური შეფასება გვექნება. მალე მსოფლიო ბანკის მიერ დაფინანსებული კვლევა დაიწყება, რომელიც გვიჩვენებს, სად გვაქვს სამუშაო. გვაქვს სხვა კვლევების შედეგები, რომელზეც ეს ალტერნატიული მოდელი ავაგეთ. თუმცა, კვლევა, რომელსაც გამოცდების ეროვნული ცენტრი ჩაატარებს, საბოლოო იქნება, რომ ეს პრობლემა ბოლომდე გადავწყვიტოთ. პრობლემა მოგვარებადია. სქემა, რომელსაც პედაგოგებს შევთავაზებთ ყველასთვის სავალდებულო იქნება. ყველა პედაგოგს განვითარების თანაბარი შესაძლებლობა ექნება”, _ აცხადებდა სანიკიძე.
განათლებისა და მეცნიერებათა მინისტრის დაპირებისამებრ, პედაგოგთა სერტიფიცირების გამოცდა ტრანსფორმაციას განიცდის. კერძოდ, მასწავლებლის კატეგორია 4 ნაწილად განისაზღვრება – მესამე, მეორე, პირველი და უმაღლესი. არასერთიფიცირებულ პედაგოგებს მესამე კატეგორია მიენიჭებათ.
შემდგომი კატეგორიის მისაღებად კი შესაბამისი კრედიტების დაგროვება მოუწევთ. შესაბამისად, კატეგორიების მიხედვით განისაზღვრება პედაგოგის ხელფასიც. თუმცა, უკვე სერტიფიცირებულ მასწავლებელთა ხელფასებზე ახალი სქემის განხორციელება უარყოფითად არ აისახება.
თუ არსებული კანონმდებლობის თანახმად, 2015 წლისთვის არასერტიფიცირებულებს პედაგოგის სტატუსი ავტომატურად შეუწყდებოდათ, “ზოგადი განათლების შესახებ” კანონში შესატანი ცვლილებები, კანონის ამ ნაწილის გაუქმებას ითვალისიწინებს. შედეგად, არასაერტიფიცირებულებს პედაგოგის სტატუსი აღარ შეუჩერდებათ და მესამე კატეგორია მიენიჭებათ.
საქართველოს პედაგოგთა და მეცნიერთა თავისუფალი პროფკავშირების პრეზიდენტი მაია კობახიძე “გურია ნიუსთან” საუბრისას აღნიშნავს, რომ მასწავლებელთა სერტიფიცირების პროგრამის შეცვლა მისასალმებელია.
“განათლების მინისტრს სერტიფიცირების პროცესთან დაკავშირებით ძალიან კარგი გადაწყვეტილებები აქვს მიღებული და ის პირდაპირ მასწავლებლების ინტერესებიდან გამომდინარეობს.
“ყველა მასწავლებლის მოთხოვნაა, რომ სერტიფიცირება არ იყოს სავალდებულო. მასწავლებლებში უნდა გაიზარდოს მოტივაცია, რათა მან სტატუსის ამაღლების მიზნით გამოცდაზე გასვლა თავად მოისურვოს, მაგრამ პედაგოგს საშუალება უნდა მიეცეს კრედიტები გამოცდაზე გასვლის გარეშეც დააგროვოს. ჩვენი მოთხოვნა მუდმივად იყო ის, რომ სერთიფიცირება მასწავლებლისთვის სადამსჯელო ღონისძიებას არ უნდა წარმოადგენდეს. ეს სერტიფიცირების პროცესი და პედაგოგის კვალიფიკაციის ასამაღლდებელი გადამზადება, ერთმანეთთან თანხვედრი არ იყო. ტესტებს, რომლებსაც უცხოელი ექსპერტები ადგენდნენ, ქართულ რეალობას არ იყო მორგებული. შესაბამისად, ვიღებდით შედეგს, როცა მასწავლებელი, რომელიც პრაქტიკულ საქმიანობაში ძალიან კარგი იყო, ამ გამოცდებზე საკმარის ქულებს ვერ აგროვებდა. ყოველივე ეს კი ნიშნავს, რომ სერთიფიცირების პროექტი ნაკლოვანებებით სავსეა და ის სიღრმისეულ გადახედვასა და ცვლილებებს მოითხოვს”, _ ამბობს “გურია ნიუსთან” საუბრისას კობახიძე.
მისივე თქმით, მოდერნიზებული პროგრამა, რომლის მიხედვითაც პედაგოგებს კატეგორიები მიენიჭებათ, დადგენილი ვადების გათვალისწინებით, მუდმივად იძლევა გავნითარების საშუალებას.
“მესამე კატეგორიის პედაგოგებს ანუ არასერტიფიცირებულებს, მეორე კატეგორიისთვის მისაღებ ვადად სამი წელი განესაზღვრებათ. თუ საჭირო რაოდენობის კრედიტებს ვერ დააგროვებენ, მაშინ მომდევნო კატეგორიაში ვერ გადავა. თუმცა, წინა კატეგორიას არ დაკარგავს. შანსი აქვს, კვალიფიკაცია სერთიფიცირების გამოცდის ჩაბარებით აიმაღლოს. მასწავლებელს არჩევანის უფლება ექნება სერთიფიცირების გამოცდის თუ კრედიტების დარგოვების გზით გადავიდეს მომდევნო კატეგორიაში”, _ ამბობს კობახიძე და დასძენს, რომ მეორე კატეგორიიდან პირველ კატეგორიაში გადასვლის ვადად 4 წელი, ხოლო პირველიდან უმაღლესი კატეგორიის მისაღებად – 5 წელი განისაზღვრა. ასევე, უმაღლესი კატეგორიის მასწავლებლები მენტორ-მასწავლებლები გახდებიან.
“შესაძლებელი ხდება, რომ უმაღლესი კატეგორიის მასწავლებელი გვეყოლება, რადგან გასულ წლებში მათ სერტიფიცირების გამოცდები ჩააბარეს და ეს სტატუსი ავტომატურად მიენიჭებათ. ეს პროექტი დამუშავების პროცესშია. ჩვენ გავეცანით მასწავლებლის სტანდარტს, სქემის რამდენიმე დეტალს, რომელიც მისაღებია”, _ განმარტავს კობახიძე.
პედაგოგთა სერტიფიცირების გამოცდების სხვა ტიპის პროგრამებით ჩანაცვლებას მიესალმება პარლამენტის წევრი და განათლების სპეციალისტი ნინო გოგუაძეც, რომელიც მიიჩნევს, რომ მასწავლებელთა კვალიფიკაციის ამაღლება სხვადასხვა ტრეინინგებითა და საგნობრივი გადამზადებით უნდა ხდებოდეს.
“სერტიფიცირება – ეს იყო ტესტები, რომლითაც მასწავლებლობა რეგულირებად სპეციალობად გარდაიქმნა. რეალობამ გვიჩვენა, რომ ასეთმა სისტემამ შედეგი ვერ მოგვცა. უმრავლესობა ამ გამოცდას ვერ აბარებდა.
“თუ ახალი სისტემა ეს ორინეტირებული იქნება არა მასწავლებელთა დასჯაზე, არამედ მუდმივად მათი კვალიფიკაციის ამაღლებაზენ ეს აბსოლუტურად მისასალმებელია”, _ უთხრა “გურია ნიუსს” გოგუაძემ.
როდის მიიღებს საკანონმდებლო ორგანო “ზოგადი განათლების შესახებ” კანონში შესატან ცვლილებებს განსახილველად, უცნობია. თუმცა, პროცესი დაჩქარებული იქნება, ვინაიდან 2014 წლის გაზაფხულიდან ახალი სქემა უნდა ამოქმედდეს.
