“ქართულმა ოცნებამ“ პრეზიდენტობის კანდიდატად ყოფილი ფეხბურთელი მიხეილ ყაველაშვილი დაასახელა, რომელიც “ქართული ოცნების” და შემდგომ ამ პარტიის განაყოფის – “ხალხის ძალის” ლიდერი იყო. ყაველაშვილი საქართველოს პარლამენტის წევრი იყო მეცხრე და მეათე მოწვევის პარლამენტებში.
როგორც Bm.ge-ს მიერ გავრცელებული ინფორმაციიდან ჩანს, “ოცნების“ პრეზიდენტობის კანდიდატი, უკანასკნელი ქონებრივი დეკლარაციის მიხედვით, ფლობს ავტოფარეხს 88 კვადრატული მეტრის ფართობით, თბილისში გაბაშვილის ქუჩაზე. ამასთან, მიხეილ ყაველაშვილი წინა დეკლარაციაში უთითებდა ზრდასრულ გერს _ გიორგი ივანიშვილს, რომლის სახელზეც თბილისში ჭავჭავაძის 83-ში მდებარე 134 კვადრატული მეტრის ბინა იყო გაფორმებული.
რაც შეეხება საბანკო ანგარიშებს, მიხეილ ყაველაშვილი დეკლარაციაში უთითებს საბანკო ანგარიშებზე არსებულ 8 ათას ლარს და 387 ევროს, საბანკო ვალდებულებებიდან კი მიხეილ ყაველაშვილი უთითებს 2017 წელს აღებულ სესხს 84 ათასი ლარის ოდენობით. ამ სესხის მომსახურებაზე გასულ წელს ყაველაშვილმა 22 829 ლარი დახარჯა.
დეპუტატის ანაზღაურების სახით მიხეილ ყაველაშვილმა 49 416 ლარი მიიღო.
ქონებრივ დეკლარაციაში მიხეილ ყაველაშვილი უთითებს შპს გეომაკის 40%-იან წილს და აღნიშნავს, რომ კომპანიის საქმიანობით მას გასულ წელს სარგებელი არ მიუღია.
ყაველაშვილის ბოლო დეკლარაცია შეგიძლიათ იხილოთ ბმულზე: https://declaration.acb.gov.ge/Home/DownloadPdf/151242.
2023 წელს, მართველობის მონიტორინგის ცენტრმა (GMC) გამოაქვეყნა მოკვლევა ყაველაშვილის ქონების შესახებ, რომელსაც უცვლელად, გთავაზობთ. შეგახსენებთ, რომ მოკვლევა გამოქვეყნდა 2023 წელს, მაშინ, როცა ჯერ კიდევ არ იყო ძალაში შესული ე.წ. “რუსული კანონი“, რომელიც წინა წელს, სწორედ “ხალხის ძალამ“ დააინიცირა:
“მიხეილ ყაველაშვილი ყოფილი ქართველი სპორტსმენია, რომელიც საზოგადოების მოზრდილმა ნაწილმა არა საფეხბურთო, არამედ პოლიტიკური საქმიანობით გაიცნო. ხალხის ძალად ცნობილი, ქართული ოცნების არაფორმალური ქვედანაყოფის სხვა დეპუტატებთან ერთად, იგი რუსული კანონის მიღებისთვის იბრძოდა, მიზეზად კი გამჭვირვალეობას ასახელებდა. ამავე დროს, მიხეილ ყაველაშვილი ქონებრივ დეკლარაციას არაკეთილსინდისიერად ავსებს. ანტისადასვლურად განწყობილი დეპუტატის და მისი ოჯახის ფინანსური მდგომარეობა გაუმჭვირვალეა.
მიხეილ ყაველაშვილი 2016-2020 წლებში საქართველოს IX მოწვევის პარლამენტის წევრი იყო, 2020 წლიდან დღემდე კი X მოწვევის პარლამენტის წევრია. მიხეილ ყაველაშვილი წლების განმავლობაში “ქართული ოცნების” წევრი იყო, თუმცა 2022 წლის ოქტომბერში პარტია დატოვა და სხვებთან ერთად მოძრაობა “ხალხის ძალას” შეუერთდა. საინტერესოა, რომ პარლამენტის ოფიციალურ ვებ.გვერდზე ყაველაშვილის განათლების გრაფა ცარიელია, სამუშაო გამოცდილება კი, ძირითადად, მის საფეხბურთო კარიერას უკავშირდება.
“აგენტების” კანონპროექტის შესახებ, რომლის ერთ-ერთი ინიციატორი ყაველაშვილი იყო, ევროკავშირმა ცალსახად აღნიშნა, რომ „ეწინააღმდეგებოდა 12 რეკომენდაციის პრინციპებსა და საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანების მიზანს. აღსანიშნავია, რომ ე.წ “რუსული“ კანონპროექტის ინიციატორი დეპუტატის ორი შვილი საქართველოს საზღვრებს გარეთ, კონკრეტულად კი მარიამ ყაველაშვილი _ ინგლისში, მანჩესტერში, ხოლო გურამ ყაველაშვილი შვეიცარიის ქალაქ ციურიხში დაიბადა.
მიხეილ ყაველაშვილმა, როგორც “უცხოური გავლენის” კანონპროექტის ერთ-ერთმა ინიციატორმა, აღნიშნა, რომ “უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ კანონპროექტი საქმიანობას არავის უზღუდავს. მისი მიზანია, ხალხმა იცოდეს, რომელი ორგანიზაცია საიდან ფინანსდება და რა მიზნებს ემსახურება. თუმცა, თავად არაკეთილსინდისიერად ასრულებს მასზე კანონით დაკისრებულ ვალდებულებას და დეკლარაციაში სრულყოფილად არ ასახავს ინფორმაციას.
მიხეილ ყაველაშვილი ქონებრივი მდგომარეობის შესახებ დეკლარაციას 2016 წლიდან ავსებს. საინტერესოა, რომ საჯარო სამსახურის ბიურომ ყაველაშვილი ორჯერ, 2017 და 2019 წლებში სწორედ დეკლარაციების არასწორად შევსების გამო დააჯარიმა; უფრო კონკრეტულად კი, მან არ დაადეკლარირა სრული ინფორმაცია საბანკო ანგარიშებისა და ოჯახის წევრების შემოსავლების შესახებ. ჯარიმების ჯამურმა ოდენობამ 2 108 ლარი შეადგინა.
“ფლანგვის დეტექტორმა” გადაწყვიტა, უფრო დეტალურად შეესწავლა, თუ რა ქონებას ფლობს დეპუტატი და როგორ შეიცვალა 2016 წლიდან დღემდე მიხეილ ყაველაშვილის ქონებრივი დეკლარაციები.
რა ქონებას ფლობს ყაველაშვილი?
2022 წლის დეკლარაციის მიხედვით, მიხეილ ყაველაშვილის ქონებას მხოლოდ 2007 წელს, 22,000 აშშ დოლარად, გაბაშვილის ქუჩაზე შეძენილი 88 კვ.მ ფართობის ავტოფარეხი წარმოადგენს. დეპუტატის და ოჯახის წევრების საკუთრებაში არ ფიქსირდება არც ერთი სხვა უძრავი თუ მოძრავი ქონება.
დეპუტატის დეკლარაცია დიდწილად ცარიელია, თუმცა რამდენად ნიშნავს ეს, რომ ის მართლაც არ ფლობს სხვა ქონებას? თუ დეკლარაციის არასწორად შევსების ფაქტებს გავითვალისწინებთ, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ 2022 წლის დეკლარაცია სრულად ასახავდეს რეალურ მდგომარეობას.
2022 წელს შევსებული დეკლარაციის მიხედვით, მოკრძალებული იყო დეპუტატის შემოსავალი, გასავალი კი ფაქტობრივად არ ჰქონია. 2021 წელს ყაველაშვილის და მისი ოჯახის ერთადერთი შემოსავალი პარლამენტის წევრის ხელფასი იყო, რომელიც 53,449 ლარს შეადგენდა. დეპუტატს წლის მანძილზე არ ჰქონია რაიმე სახის გასავალი. მისი და ოჯახის წევრების ანგარიშებზე დანაზოგის სახით, ჯამში, მხოლოდ 13,556 ლარი ირიცხებოდა.
აღსანიშნავია, რომ 2016 წელს დეპუტატის მიერ შევსებული დეკლარაციის მიხედვით, მას უფრო მეტი შემოსავალი და ქონება უფიქსირდებოდა ვიდრე 2022 წელს. შესაბამისად, ყაველაშვილი იმ იშვიათ დეპუტატს შორის არის, ვისი ქონებაც არა თუ გაიზარდა წლების მანძილზე, არამედ შემცირდა.
ნავთობის ბიზნესი ციურიხში
მიხეილ ყაველაშვილმა 2009 წლის 23 ოქტომბერს, სხვა პარტნიორებთან ერთად, შევიცარიაში კომპანია GTL Oil trade and invest gmnh დააარსა. შვეიცარიის ბიზნეს რეესტრის თანახმად, კომპანიის საქმინობის სფეროს ნავთობით ვაჭრობა, ნავთობის ბიზნესში ინვესტირება, ასევე ნავთობთან და ნავთობპროდუქტებთან დაკავშირებული ნებისმიერი კომერციული ან ფინანსური საქმიანობას წარმოადგენდა;
მიხეილ ყაველაშვილი კომპანია GTL Oil trade and invest gmbh-ში 24,5%-იან წილს ფლობდა, ხოლო მისი ბიზნეს პარტნიორები გია და გოჩა მახათაძეები იყვნენ. კომპანია GTL Oil trade and invest gmnh, როგორც ჩანს არ აღმოჩნდა დეპუტატისთვის მომგებიანი. 2020 წელს კომპანიამ დაიწყო ლიკვიდაციის პროცესი, გაკოტრების საფუძველზე. თუმცა გამომდინარე იქიდან, რომ კომპანიას არანაირი აქტივი არ გააჩნდა, 2021 წლის 5 იანვარს შვეიცარიის სასამართლოში მოსამართლის გადაწყვეტილებით გაკოტრების საქმის წარმოება შეწყდა. სავარაუდოდ, ამის მიზეზი შეიძლება ყოფილიყო კომპანიის სახსრების არარსებობა ლიკვიდაციის მომსახურებისთვის (“liquidation service fee”) გადასახდელად, ან სხვა კრედიტორების მიმართ არსებული ვალდებულება.
საბოლოოდ, ჯერ კიდევ 2020 წელს დაწყებული ლიკვიდაციის პროცესი სულ რამდენიმე კვირის წინ დასრულდა. შვეიცარიის საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, 2023 წლის 23 მარტს, კომპანია GTL Oil Trade and Invest GmbH -ის ლიკვიდაცია მოხდა. შესაბამისად, შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ კომპანიამ შეძლო პროცესთან დაკავშირებული გადასახადების დაფარვა.
საინტერესოა, რა თანხის გაღება დაჭირდება დეპუტატას, პარტნიორებთან ერთად, აღნიშნული დავალიანების გადასახდელად და დაადეკლარირებს თუ არა ამ ინფორმაცის მიხეილ ყაველაშვილი თავის დეკლარაციაში. თუმცა, 2023 წლის დეკლარაციაში კომპანიასთან დაკავშირებული ხარჯების ხილვა ნაკლებად სავარაუდოა, გამომდინარე იქიდან, რომ დეპუტატი უკვე 2021 წლიდან აღარ უთითებს ინფორმაციას კომპანია GTL Oil trade and invest gmbh-ის შესახებ.
ოჯახის წევრები ქონება და კომპანიები, რომელიც დეპუტატის დეკლარაციებში არ მოხვდა
თამარ ბაგრატიონი, მეუღლე: საჯარო რეესტრის ჩანაწერების მიხედვით კომპანიაში, შპს “ჯეომაკში“ 40% წილის მესაკუთრე მიხეილ ყაველაშვილის მეუღლე, თამარ ბაგრატიონია. კომპანია 2016 წელს დაფუძნდა ლევან ბაქრაძის მიერ, რომელმაც თავისი წილებიდან 40% თამარ ბაგრატიონს 2018 წლის თებერვალში უსასყიდლოდ გადასცა. საჯარო რეესტრის ჩანაწერების მიხედვით, 2018 წლიდან დღემდე თამარ ბაგრატიონი კომპანიის წილების 40%-ის მესაკუთრეა.
მეუღლის კომპანია მიხეილ ყაველაშვილს 2019, 2020 და 2021 წელს შევსებულ დეკლარაციაში ჰქონდა ასახული, თუმცა 2022 წელს შევსებულ დეკლარაციაში კომპანია აღარ არის მითითებული. დეკლარაციით არ ფიქსირდება, რომ კომპანიაში წილები თამარ ბაგრატიონმა გაასხვისა. საჯარო რეესტრის ჩანაწერების მიხედვით კი, თამარ ბაგრატიონი კვლავ ფლობს კომპანიის წილების 40%-ს. კომპანიის საქმიანობის შესახებ მითითებულია შემდეგი – რესტორნები და საკვებით მობილური მომსახურების საქმიანობები.
აღსანიშნავია, რომ 2020-2021 წლის მონაცემებით შპს “გეომაკმა“, როგორც მე-4 კატეგორიის კომპანიამ, სახელმწიფოს ანგარიშგების პორტალზე კანონის შესაბამისად ფინანსური დოკუმენტი წარადგინა. მეოთხე კატეგორიის საწარმო სუბიექტის კატეგორიას მიეკუთვნება კომპანია, რომლის მაჩვენებლები საანგარიშგებო პერიოდის ბოლოს შემდეგი სამი კრიტერიუმიდან სულ მცირე ორ კრიტერიუმს აკმაყოფილებს:
ა) აქტივების ჯამური ღირებულება 1 მილიონ ლარს არ აღემატება;
ბ) შემოსავალი 2 მილიონ ლარს არ აღემატება;
გ) საანგარიშგებო პერიოდში დასაქმებულთა საშუალო რაოდენობა 10-ს არ აღემატება.
შესაბამისად, კომპანიას ამ წლების განმავლობაში ჰქონდა შემოსავალი და ბუნებრივია კომპანიიდან სარგებელი უნდა მიეღოთ მესაკუთრეებსაც. თუმცა, 2021 წელს შევსებულ დეკლარაციაში, სადაც 2020 წლის განმავლობაში კომპანიიდან მიღებული შემოსავალი უნდა იყოს ასახული, კომპანიიდან მიღებულ სარგებელში თამარ ბაგრატიონი 0 ლარს უთითებს. 2022 წლის დეკლარაციიდან, როგორც ზემოთ ავღნიშნეთ, კომპანია საერთოდ ქრება.
მარიამ ყაველაშვილი, შვილი: ფლანგვის დეტექტორმა შეისწავლა მიხეილ ყაველაშვილის შვილის, მარიამ ყაველაშვილის ქონებაც. აღსანიშნავია, რომ მარიამ ყაველაშვილი, ოჯახის წევრად 2016-2021 წლების დეკლარაციაში იყო მითითებული, ხოლო 2022 წელს შევსებულ დეკლარაციაში მარიამ ყაველაშვილი აღარ ფიქსირდება.
საინტერესოა, რომ მას შემდეგ რაც მარიამ ყაველაშვილი დეკლარაციაში აღარ ფიქსირდება, მან დააფუძნა კომპანია. კერძოდ კი 2022 წლის 24 მარტს მარიამ ყაველაშვილმა შპს “მელთფრანჩაიზე“ დააარსა, რომლის 100% მესაკუთრე და დირექტორი თავად არის. აღსანიშნავია, რომ კომპანიის დაფუძნებამდე, 2020 წლის მაისიდან, მარიამ ყაველაშვილი ინდ.მეწარმედ იყო რეგისტრირებული და კომპანია ამის შემდგომ დააფუძნა, რომელიც ბაზარზე მომხმარებლებისთვის ცნობილია, როგორც MELT.
დასკვნა
ქართული ოცნების არაფორმალური განაყოფის, “ხალხის ძალის” წევრი მიხეილ ყაველაშვილი ე.წ რუსული კანონის ინიცირებით ცდილობდა და ორგანიზაციებს გამჭვირვალობისაკენ მოუწოდებდა. ამავე დროს, იგი თავად უარს ამბობს კანონით განსაზღვრული ვალდებულებების კეთილსინდისიერად შესრულებაზე და დეკლარაციას არაკეთილსინდისიერად ავსებს. საჯარო სამსახურის ბიურომ დეპუტატის დეკლარაცია 2-ჯერ შეამოწმა და ორივე შემთხვევაში დარღვევები დააფიქსირა. 2023 წელს კომისიის გადაწყვეტილებით დეპუტატის დეკლარაცია კვლავ შეფასდება. როგორც ზემოაღნიშნული ინფორმაციიდან ჩანს, 2022 წელს დეპუტატის მიერ შევსებულ დეკლარაციაში კვლავ შეინიშნება დარღვევები, შესაბამისად შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ 2023 წელს ბიუროს შემოწმების შედეგად კვლავ მოუწევს დეპუტატის დაჯარიმება დეკლარაციის არასწორად შევსების გამო.
