“თუ გურიანთაში, ჭანიეთში, ნატანებში თითოეულ ოჯახს 1 ჰექტარი მიწა აქვს საკუთრებაში მიზომილი, რა დავაშავეთ ჩვენ, რომ ათასხუთასი კვადრატული მეტრის მეტი არ გამოიმეტეს და ათეულობით ოჯახი თურქეთშია გადახვეწილი?! სად არის სამართალი, ვინ დაასამარა?!” _ ეს გოდებაა, რომელიც ერთ დროს აჭარის მაღალმთიანეთიდან ნარუჯაში ჩამოსახლებული ქართველებისგან ისმის.
ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელი ნარუჯა გაჭირვებულთა ნავსაყუდელია. წარსულს ჩაბარდა ის დრო, როცა აქ ჩაის უმძლავრესი საბჭოთა მეურნეობა არსებობდა და წელიწადში 600 ტონა “მწვანე ოქრო” იკრიფებოდა.
_ ახლა, როცა წარსულისთვის ლოდების სროლა მოდურ საქმედ აქცია ხელისუფლებამ, ჩვენ იმ წარსულში არც პური გვენატრებოდა, არც გვციოდა და არც გვწყუროდა. ეს უბედურება მას შემდეგ დაგვატყდა თავს, რაც ჩაის წარმოება შეწყდა და ჩვენი ცხოვრებაც იქ დამთავრდა. არ არის სამუშაო, ლუკმაპური გვენატრება, თურქეთში სამუშაოდ გადახვეწილი შვილები ცოცხალი თუ დაბრუნდებიან, არც ვიცით. აქ ჩაი მაინც ყოფილიყო და ქართველის მონა ვყოფილიყავით?! რაღა უცხო ქვეყნის მონობა გვარგუნა ღმერთმა, თან ისეთი მონობა, რომ “პოსლეზე” ფულსაც არ აძლევენ და პანღურით გაგდებენ გარეთ, _ საკუთარ მწარე ყოფაზე გვესაუბრება მოსახლეობა.
ნარუჯული და “ტელევიზორის საქართველო”, როგორც თვითონ ნარუჯელები ამბობენ, ორი აბსოლუტურად განსხვავებული ცნებებია: _ სად არის სამართალი?! რატომ მეტს არ მუშაობთ თქვენ, ჟურნალისტები. შეძარით ცა და მიწა, მოიყვანეთ აქ ვინმე, გაავრცელეთ ჩვენი უბედური ყოფის ამბავი, უამბეთ მთელ ქვეყანას, რაც გვჭირს, _ ითხოვენ ისინი.
ატირებული ქალები და მობუზული ბავშვები, რომელთა უმეტესი ნაწილი, განსაკუთრებით, დაწყებითი კლასების მოსწავლეები, 4-5 კილომეტრიდან სკოლაში ფეხით დადიან, თურქეთში გადახვეწილ-გადაკარგული შვილების მხრებჩამოყრილი მამები, კანტიკუნტად მოსიარულე მოხუცები, რომელთა უმრავლესობა სოციალური დახმარების და პოლისის გარეშე დარჩენის გამო ტირის, _ ასეთია აქაურთა ყოველდღიური ცხოვრება.
“გურია ნიუსი” ნარუჯას ეწვია და აქაური ოჯახების წარმომადგენლებს შეხვდა. მათი მოსმენა, განსაკუთრებული ყურადღებით, ჩვენზე მეტად ხელისუფლებას მართებს:
ებრაქა ტოტოიანი: _ ნარუჯელთა ათ პროცენტსაც არ აქვს პოლისი, სოციალური დახმარება. კაცი რომ კვდებოდეს, საავადმყოფოში ვერ წაიყვან, ერთი თეთრიც არ გვაქვს. ახლა ამ ბავშვს შეხედეთ, პატარა ლელუკას _ მეხუთე მიკრორაიონიდან 5 კილომეტრზე ფეხით დადის სკოლაში, რა უნდა ისწავლოს ასე დაღლილმა?!
კითხვაზე, შარშან თუ მოძრაობდა ტრანსპორტი, ახლა რა მოხდა, ან რას ამბობს სკოლის დირექტორი ამ პრობლემის მოსაგვარებლად, ქალბატონი გვპასუხობს, რომ “შარშან მიკროავტობუსი დადიოდა, წელს აღარ არის. დირექტორი კი ამბობს, რაღაცას ვიზამთო, მაგრამ ჯერ არაფერი გაუკეთებია. ბათუმის რეისის მძღოლი ხან სვამს მიკროავტობუსში ამ ბავშვებს, უმეტესად კი უბრაზდება. ასე ეს ბავშვები რა განათლებას მიიღებენ?”
_ აქ თითოეულ ოჯახს 1500 ან 2000 კვმ. მიწის ნაკვეთი მისცეს მხოლოდ, აქვე კი ასეულობით კვმ. ფართობი ვიღაც კოკი ცეცხლაძეს გროშების ფასად აქვს წაღებული. ხალხს მუშაობა უნდა და სამუშაოდ არ უშვებენ. თუ გურიანთელებს, ჭანიეთელებს, ნატანებელებს აქვთ საკუთრებაში 1 ჰექტარი მიწის ფართობი, ჩვენ რა დავაშავეთ? _ კითხულობენ ნარუჯელები.
6 შვილის დედა, ლტოლვილი ზინა მარგიანი, ტირილით მოგვიახლოვდა. იგი იმდენად დათრგუნული იყო საკუთარი გაჭირვებით, სიტყვაზე მეტი ცრემლი დასცვივდა. მეზობლები წამოეშველნენ და გვიამბეს ოჩამჩირედან საქართველოს ბედუკუღმართობით გადმოხვეწილი ქალბატონის გასაჭირის შესახებ: მას 6 შვილი ჰყავს, სამი გოგონა გათხოვილია. ვაჟები _ აფხაზეთის ომის მონაწილენი. ერთი მათგანი მცირეწლოვანი შვილებით დედასთან ცხოვრობს. სახლს ფანჯრები არ აქვს, მეზობლებმა აჩუქეს ღუმელი, ბავშვები სიცივით რომ არ გათოშილიყვნენ. აქვს მხოლოდ ლტოლვილისთვის განკუთვნილი დახმარება _ 28 ლარი; სოციალური დახმარება და პოლისი არ მისცეს. კითხვაზე, იცის თუ არა ყოველივე ეს ნარუჯის გამგებელმა ვალოდია ბერიძემ და რა ღონისძიებას ატარებს იგი, ქალბატონი ზინა ამბობს, რომ ვალოდია თავისი მაღაზიიდან ხშირად აძლევს ნისიით სარგებლობის უფლებას: _ ახლაც 200 ლარი გვაქვს მისი ვალი, მაგრამ არაფერს არ გვეუბნება, დიდსულოვნად ითმენს. იცის, ვერ მივცემთ. შვილიშვილებს რომ მოშივდებათ, მის მაღაზიაში გარბიან ნისიისთვის, მაგრამ სადამდე გაგვიძლებს, არ ვიცით.
ნახეთ, ხელები კაკლის წენგოთი მაქვს გაშავებული, ერთი მეზობელი კარტოფილს და პროდუქტს მჩუქნის, ბევრი ნიგოზი აქვს და ქირაზე ვეხმარები, _ გვითხრა ქალბატონმა.
6 შვილის დედა, ნანული ბილვანიძეც საკუთარ, უმძიმეს ყოფაზე საუბრობს. მისი ორი შვილი სტამბულის ციხეში სასჯელს იხდის. როგორც მეზობლებმა თქვეს, ისინი საკმაოდ გაურკვეველ ვითარებაში გაასამართლეს. სამუშაოდ იყვნენ წასული, ქუჩაში მკვლელობა მოხდა, დამნაშავეები გაიქცნენ, იქაურ სამართალდამცავებს კი ესენი შერჩათ ხელთ: _ წადი და არკვიე სამართალი. 12-12 წელი მიუსაჯეს. მათ მრუდე ნაბიჯი არასოდეს გადაუდგამთ, მაგრამ ამ საშინელმა დრომ ჩაყარა ამ დღეში და მერე თურქეთის ციხეში. სოციალური დახმარება მოგვიხსნეს. სოციალურმა აგენტმა დეკლარაციაში 2 შვილი დაუფიქსირა. თბილისში ვინ იცის, რომ მე ეს შვილები ციხეში მყავს? ადგნენ და მაღალი ქულები დამიწერეს, აღარც პოლისი მაქვს, _ ტირილით შემოგვჩივლა ჩვენმა რესპონდენტმა.
ნარუჯელთა 80% დასაქმებას ითხოვს: _ მიგვიშვით მიწასთან სამუშაოდ, ღმერთი არ გწამთ? მონებად გვამუშავეთ, ოღონდ საქართველოში გვამუშავეთ, მეტი რა შეგეხვეწოთ, ცოდო-მადლი არ გაქვთ? _ იხვეწებიან ისინი.
მათი მონათხრობის მიხედვით, ოჯახებს ყოველწლიურად უხსნიან სოციალურ დახმარებას, უუქმებენ პოლისს. ისინი იხსენებენ გურიაში მიხეილ სვიმონიშვილის გუბერნატორობის პერიოდს და ამბობენ, რომ ის შეეცადა ნარუჯელებისთვის მიწა დაებრუნებინათ, მაგრამ ვერაფერს გახდა.
