გასული წლიდან მოყოლებული, პოლიტიკურმა სუბიექტებმა და ექსპერტებმა არაერთხელ ივარაუდეს, რომ ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნები დაინიშნებოდა, მიუხედავად იმისა, რომ გეგმიურ არჩევნებამდე წელიწად-ნახევარი გვაშორებს.
ამისთვის ქვეყანაში თითქმის ყველანაირი ფონი არსებობდა – განხეთქილება კოალიციაში, "თავისუფალი დემოკრატების“ საპარლამენტო უმრავლესობიდან გასვლა, ზოგიერთი რაიონისა და რეგიონის საკრებულოებში "ოცნების“ უმრავლესობის დაკარგვა და ეროვნული ვალუტის გაუფასურება, რაც ბოლო დროს განსაკუთრებულად სწრაფი ტემპით მიდის.
რამდენად შესაძლებელია ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნებისთვის ბიუჯეტიდან თანხა გამოიყოს, roca მთავრობა ლარის გასამყარებლად ყიდის სახელმწიფო შენობებს, სამინისტროებს, სანატორიუმებს, საპრეზიდენტო რეზიდენციებს?
ექსპერტი ვაჟა ბერიძე "გურია ნიუსთან" ამბობს, რომ სწორედ ზემოთ ჩამოთვლილი მიზეზების გამო, ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნები ფუფუნება იქნება.
"დაგეგმილ არჩევნებამდე ისედაც წელიწადზე ცოტა მეტი დარჩა. თუ ვადამდელი არჩევნები დაინიშნება, შესაბამისად, დაიწყება საარჩევნო კამპანია, რაც თავის მხრივ, გარკვეულ ხარჯებთან არის დაკავშირებული. ჩვენ ისედაც ვართ საარჩევნო რეჟიმში და არჩევნების 6 თვით გადმოწევა ზედმეტი ხარჯების გარდა არაფერს მოგვცემს. საარჩევნო კამპანია გარკვეული სტრესია ქვეყნისთვის და ეკონომიკისთვის. კარგად აწყობილ, დემოკრატიული ინსტიტუციების და ეკონომიკის მქონე ქვეყნებში ეს სტრესი ნაკლებად იგრძნობა და ნაკლებად აისახება ეკონომიკაზეც. მაგრამ, ისეთ სიტუაციაში მყოფი ქვეყნისთვის, როგორიც საქართველოა ვადამდელი არჩევნები ფუფუნება იქნება“.
რაც შეეხება ბერიძის მოსაზრებას იმ ბერკეტებთან დაკავშირებით, რაც მთავრობას ლარის კურსის დასარეგულირებლად აქვს, ამბობს, რომ ეს ეროვნულ ბანკთან ერთად უნდა გადაწყდეს.
_ ეროვნულმა ბანკმა, მთავრობასთან მჭიდრო თანამშრომლობით სიტუაციის დარეგულირება იმ მეთოდების გამოყენებით უნდა შეძლოს, რომლებიც ასეთ შემთხვევაში საყოველთაოდ მიღებულია. პირველ ყოვლისა, უნდა გადაიდგას კონკრეტული ნაბიჯები საინვესტიციო გარემოს გასაუმჯობესებლად, ექსპორტის წასახალისებლად. უნდა განხორციელდეს მასშტაბური ინფრასტრუქტურული პროექტები. საქართველოს მთავრობამ ყველა ეს ნაბიჯი უნდა გადადგას.
მთავრობას ნაკლებად მიუწვდება ხელი საერთაშორისო კონიუნქტურის შეცვლის მიმართულებით ღონისძიების განსახორციელებლად და არსებული ვითარების გასაუმჯობესებლად, რომელმაც განაპირობა სავალუტო გადმორიცხვების შემცირება იმ ქვეყნებიდან, სადაც საქართველოს მოქალაქეები შრომობენ. მაგრამ ის რაც დამოკიდებულია მთავრობაზე ქვეყნის შიგნით, ყველა კონკრეტული ღონისძიება უნდა განახორციელოს, რა თქმა უნდა, ისევ და ისევ ეროვნულ ბანკთან ძალიან მჭიდრო და შეთანხმებული მოქმედებების ფარგლებში.
_ თუ არის მთავრობის მხრიდან რაიმე სახის კონკრეტული ქმედება?
_ ჩვენი მთავრობა ჯადოქრებისგან არ შედგება. ვინც უნდა იყოს ხელისუფლებაში, იმავეს გააკეთებდა, რასაც ამჟამინდელი მთავრობა აკეთებს. არ არსებობენ ფინანსური ჯადოქრები, რომლებიც ქვეყანას ამ დევალვაციას, გარკვეული თვალსაზრისით, თავიდან აარიდებდა. აქ საშინაო და საგარეო ფაქტორების ბალანსში, საგარეო ფაქტორებს უფრო მეტი როლი და წილი აქვთ. თურქული ლირა გაუფასურდა და ამას თურქეთის მთავრობა ხელს უწყობს, რადგან მათ აქვთ ფუნქციონირებადი ეკონომიკა და ეკონომიკის წასახალისებლად იყენებს ამ პროცესს. აზერბაიჯანში მანათი გაუფასურდა, არც სომხეთშია სახარბიელო მდგომარეობა; უკრაინაში ომია, რუსეთში სანქციების შედეგად რუბლი დაეცა. ეს ფაქტორები საქართველოზეც მოქმედებს. არ შეიძლება, საქართველო კეთილდღეობის კუნძული იყოს ოკეანეში. ასეთ ვითარებაში, მიმაჩნია, რომ მთავრობის ნაბიჯები, ეროვნულ ბანკთან ერთად ოპტიმალურია და უახლოეს პერიოდში კიდევ გაგრძელდება.
_ რამდენად დაეხმარება საქართველოს ბანკის მიერ მიღებული გადაწყვეტილება მოსახლეობას, რომელიც კეთილსინდისიერ გადამხდელებს დოლარში აღებულ კრედიტებზე შეღავათებს უწესებს?
_ რა თქმა უნდა, ასეთ დროს ყველა ისე უნდა მოიქცეს, როგორც ექსტრაორდინალურ, დაძაბულ ვითარებაში იქცევა ადამიანი. ბუნებრივია, ყველანი დავზარალდებით, როგორც მოქალაქეები, ისე ბიუჯეტი და ხელისუფლება. დევალვაციისგან საფინანსო სისტემის ყველა რგოლი დაზარალდება. პირველ ყოვლისა კი, ის ადამიანები ზარალდებიან, რომლებსაც ვალი დოლარში აქვთ აღებული და შემოსავალი – ლარში. ამიტომ არის აქცენტი გაკეთებული, რომ პირველ ყოვლისა, მათ უნდა გაეწიოთ შეღავათები. ბანკები ცდილობენ მოძებნონ გარკვეული გზა ამ ვითარების დასარეგულირებლად, თუმცა, ასეთი სიტუაცია მათთვისაც არ არის ხელსაყრელი, რადგან თუ ეს გაუფასურების პროცესი გაგრძელდა, მომხმარებლები ცუდ მდგომარეობაში ჩავარდებიან და ეს ბანკების მოგებასა და შემოსავლებზეც აისახება. საქართველოს მთავრობის ნაბიჯები, ევროპული გაგებით სოციალისტურ ნაბიჯებს მაგონებს. სამწუხაროდ, ჩვენს ბიუჯეტს არ შეუძლია პირდაპირი ინექციების შეშვება პროცესში. მოსახლეობის ყველა ფენის თანაბრად დაცვა და მათი ზარალის კომპენსირება ძნელი იქნება.
_ მთავრობა ლარის გასამყარებლად ბიუჯეტში ეძებს შესაკვეც ხარჯებს, თუმცა, პარალელურად მათ მიიღეს გადაწყვეტილება, რომ ენერგეტიკის ფონდიდან ექსპერიმენტულ ქარის ელექტროსადგურებზე 30 მილიონი დოლარი დაიხარჯოს. რამდენად გამართლებულად მიგაჩნიათ ეს ნაბიჯი?
_ მთავრობა და ფინანსთა სამინისტრო ბიუჯეტის ოპტიმიზაციის მიმართულებით იმუშავებს იმიტომ, რომ მათ სხვა გამოსავალი არ აქვთ. როგორც ხადურმა განაცხადა, მოსალოდნელია ბიუჯეტის გარკვეული პარამეტრებით გადახედვა და განსაკუთრებით ხარჯვითი ნაწილის შემცირება. აქედან გამომდინარე, შესაძლებელია, რომ ამ მიმართულებით თანხების გამოყოფისგან მთავრობამ თავი შეიკავოს.
