რატომ გაუქმდა ერთჯერადი დახმარებები

ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს და გამგეობის თანამშრომლებზე. ოფიციალური ინფორმაციით კი, ერთჯერადი დახმარებაზე, რომლის მაქსიმალური თანხა 100 ლარს შეადგენდა, 55 450 ლარი დაიხარჯა. უკვე 2010 წლის მიწურულს ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტი ცარიელი იყო. ამაში გასაკვირი არც არაფერია, რადგან ყოველ წელს ასე ხდება _ ჯერ თავო და თავო, მერე კი სხვაო… ჰოდა, როგორც გაირკვა ამ “სხვაოს” (უფრო კი “თავოს”) გადასარჩენად (?!) ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულომ გასულ წელს ფინანსთა სამინისტროში წერილი გააგზავნა, ბიუჯეტში დეფიციტი გვაქვს და გვიშველეთო. პასუხსაც დიდხანს არ დაუგვიანია.
ჩვენ იმ წერილის ასლი ჩაგვივარდა ხელთ, რომელშიც მინისტრის პირველი მოადგილე პაპუნა პეტრიაშვილი ჩოხატაურის ხელისუფლებას ბიუჯეტის შევსების ახალ გზას სთავაზობს: “გაცნობებთ, რომ ბიუჯეტის დეფიციტის არსებობის შემთხვევაში, საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიზანშეწონილად მიაჩნია მაქსიმალურად შემცირებული იქნეს ერთჯერადი სოციალური პროგრამის დაფინანსება,” _ ვკითხულობთ წერილში, რომელიც 2010 წლის 11 ოქტომბრით არის დათარიღებული.
ჩვენი წყაროს ინფორმაციით, ცოტა მოგვიანებით, სამინისტროში გამართულ თათბირზე ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლებისთვის გარკვევით უთქვამთ, რომ 2011 წლის ბიუჯეტში სოციალური პაკეტი მაქსიმალურად უნდა შემცირებულიყო, ერთჯერადი დახმარებები კი საერთოდ ამოეღოთ _ თქვენი საქმე არ არის სოციალური პროგრამების დაფინანსებაო, _ უთქვამს მინისტრს.
ერთ ჩვენებურს მოკრძალებით უკითხავს, კი, მაგრამ პოლიციას რომ გვაფინანსებინებთ, ეგ ჩვენი საქმეაო?! ამ კითხვის პასუხი რაც იქნებოდა, ადვილი მისახვედრია. ძნელი გასაგები არც ის არის, რომ ადგილობრივმა ხელისუფლებამ ზემდგომის მითითებები ზედმიწევნით შეასრულა და 2011 წლის ბიუჯეტიდან ერთჯერადი დახმარებების პროგრამა საერთოდ ამოიღო.
სოციალურ პროგრამას ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს მე-13 დადგენილება განსაზღვრავს.
დადგენილებაში შესული ცვლილებების თანახმად, ჩოხატაურის წლევანდელ ბიუჯეტში ფულადი სოციალური დახმარების სახეებია: ახალშობილთა ოჯახების დახმარება; დედ-მამით ობოლი ბავშვებისადმი დახმარება; სამშობლოს დაცვისას დაღუპულ და ომის შემდგომ გარდაცვლილ მეომართა სარიტუალო მომსახურება; საქართველოს თავისუფლებისა და ტერიტორიული მთლიანობისათვის დაღუპულთა ოჯახებისადმი ერთჯერადი დახმარება; საქართველოს თავისუფლებისა და ტერიტორიული მთლიანობისათვის დაღუპულთა ოჯახებისადმი ყოველთვიური დახმარება; მეორე მსოფლიო ომის ვეტერანებისა და ომში დაღუპულთა ქვრივებისადმი მატერიალური დახმარება; უპატრონო მიცვალებულთა სარიტუალო მომსახურება; ხანდაზმულ (100 და მეტი წლის ასაკის) პირთა ფულადი დახმარება; ლტოლვილთა ერთჯერადი დახმარება; დედ-მამით ობოლი ლტოლვილი სტუდენტისათვის დახმარება; ეკონომიურად შეჭირვებული ოჯახებისთვის სათბობის შეძენაზე დახმარება; სტიქიური მოვლენების შედეგად უსახლკაროდ დარჩენილი ოჯახებისადმი დახმარება; მრავალშვილიანი ოჯახების დახმარება.
მრავალშვილიანი ოჯახების დახმარება, საქართველოს თავისუფლებისა და ტერიტორიული მთლიანობისათვის ბრძოლაში დაღუპულთა ოჯახებისადმი ყოველთვიური დახმარება; დედ-მამით ობოლი, ლტოლვილი სტუდენტისადმი დახმარება ყოველთვიური ხასიათისაა და მთელი წლის განმავლობაში გაიცემა, ხოლო სოციალური დახმარების სხვა დანარჩენი სახეები ერთჯერადი ხასიათისაა და მათი გაცემა ერთჯერადად ხდება.
გარდა ამისა, ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტიდან არაფულადი სოციალური დახმარებებიც გაიცემა:  შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე (ფენილკეტონურიით დაავადებული) ბავშვების დახმარება; შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე (მოსწავლეთა) ინკლუზიური სწავლების დაფინანსება; 18-დან 60 წლამდე ასაკის იმ პირებისთვის სასწრაფო სამედიცინო სტაციონარულ მომსახურებაზე დახმარება თანადაფინანსებით, რომლებიც არ ფინანსდებიან სახელმწიფო პროგრამით; 3-დან 18 წლამდე ასაკის ბავშვების სამედიცინო სასწრაფო სტაციონარული მომსახურების თანადაფინანსება.
ჩოხატაურის ხელისუფლების წარმომადგენლები, პირად საუბრებში არ გამორიცხავენ, რომ ერთჯერადი დახმარებების გაუქმება ბევრ პრობლემას წარმოშობს:
_ ჩვენ გვინდოდა, რომ ეს პროგრამა დარჩენილიყო, მაგრამ სამინისტრომ არ დაგვანება. დღის განმავლობაში უამრავი ადამიანი მოდის და დახმარებას გვთხოვს. გასულ წლებში 100 ლარით მაინც შეგვეძლო დავხმარებოდით, წელს კი ესეც არ შეგვიძლია. ძნელია უყურო მისაღებში მომლოდინე მშიერ და ავადმყოფ ადამიანებს, რომლებსაც სახელმწიფოსგან დახმარება ძალიან სჭირდებათ, მაგრამ მათი დახმარება აკრძალულია, _ გვითხრა ერთ-ერთმა ჩინოსანმა, რომელმაც გასაგები მიზეზების გამო ვინაობის გახმაურება არ ისურვა.
_ საზოგადოებაში დადის ხმები, რომ სახელმწიფო ბიუჯეტს შემოსულობები შეუმცირდა, აქედან გამომდინარე, მუნიციპალიტეტების დაფინანსებაც გასულ წლებთან შედარებით საგრძნობლადაა შემცირებული. ამაზე მეტყველებს ჩოხატაურისა და ოზურგეთის მუნიციპალიტეტების ბიუჯეტები _ გასულ წლებთან შედარებით საგრძნობი კლებაა. მიუხედავად ამისა, ასეთი სასტარტო მონაცემები ზოგადად დამახასიათებელია მუნიციპალური ბიუჯეტებისათვის, წლის განმავლობაში რამდენიმე დაზუსტების შედეგად საგრძნობლად იმატებს ადგილობრივი ბიუჯეტების პარამეტრები. ფინანსთა სამინისტროს რეკომენდაციაც შეესაბამება ზემოთ მოტანილ მოსაზრებებს _ მინიციპალიტეტებმა დეფიციტის პირობებში შეამცირონ გადასახდელების მოცულობა. ეს, რა თქმა უნდა, გამოიწვევს გარკვეული პროგრამების შემცირებას ან სრულად გაუქმებას. ფინანსთა სამინისტროს რომ მოეწერა, პოლიციის დაფინანსება ამოეღოთ ადგილობრივი ბიუჯეტიდან და არა სოციალური პროგრამებზე გაელაშქრა, გაცილებით მართებული იქნებოდა. გარდა ამისა, მინიციპალიტეტებს სოციალური ეფექტების მატარებელი პროექტების შემცირებაზე უფრო სხვა მუხლებიც აქვთ შესამცირებელი. ამისათვის საკმარისია არასამეწარმეო იურიდიული პირების მომრავლებული რაოდენობის შემცირება, რომლებიც უმეტეს შემთხვევაში, სრულებით უფუნქციო წარმონაქმნებია, _ თქვა ჩვენთან საუბარში საქართველოს დემოკრატიული განვითარების კავშირის წარმომადგენელმა ლევან ჩხაიძემ.