“ევროპის სასამართლომ განსაკუთრებული შეშფოთება გამოთქვა იმასთან დაკავშირებით, რომ ხელისუფლების სხვადასხვა შტო – შინაგან საქმეთა სამინისტრო, პროკურატურა, ადგილობრივი სასამართლოები და საქართველოს პრეზიდენტი – ერთობლივად მოქმედებდნენ იმისთვის, რომ ხელი შეეშალათ მართლმსაჯულების აღსრულებისთვის სანდრო გირგვლიანის მკვლელობის შემზარავ საქმეში,” _ “2011 წლის 26 აპრილი. ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება საქმეზე “ენუქიძე და გირგვლიანი საქართველოს წინააღმდეგ”
“რაც შეეხება სანდრო გირგვლიანის საქმეს, იუსტიციის სამინისტრო მსგავსი უბედური შემთხვევების აღმოფხვრის მიზნით, პრევენციულ ღონისძიებებს გაატარებს”, _ თინა ბურჯალიანი. იუსტიციის მინისტრის პირველი მოადგილე. 2012 წლის 29 მარტი.
იუსტიციის მინისტრის მოადგილეს, რომელმაც სანდრო გირგვლიანის მკვლელობის შემზარავ ფაქტს უბედური შემთხვევა უწოდა, ტერმინოლოგია საპარლამენტო უმრავლესობის ერთ-ერთმა ლიდერმა გოკა გაბაშვილმა შეუსწორა. მისი თქმით, ბურჯალიანმა ტერმინოლოგიური შეცდომა დაუშვა: “სინამდვილეში, ეს იყო არა უბედური შემთხვევა, არამედ ძალიან მძიმე დანაშაული, _ განაცხადა გაბაშვილმა.
თუმცა, გოკა გაბაშვილმა ევროსასამართლოს მიერ გამოტანილი გადაწყვეტილება ევროსაბჭოს გადაწყვეტილებად მოიხსენია.
იმედია, გაბაშვილს ტერმინოლოგიას სხვები გაუსწორებენ, რადგან გირგვლიანის საქმეზე გადაწყვეტილება არა ევროსაბჭომ, არამედ ევროსასამართლომ გამოიტანა.
თინათინ ბურჯალიანი კი სწორედ ის მაღალჩინოსანია, რომელიც სანდრო გირგვლიანის საქმეზე ევროსასამართლოში სახელმწიფოს ინტერესებს წარმოადგენდა.
სტრასბურგის გადაწყვეტილების შესახებ, სადაც სანდრო გირგვლიანის მკვლელობას შემზარავი ფაქტი ეწოდა, ერთ-ერთმა პირველმა სწორედ მან შეიტყო.
გირგვლიანის ადვოკატი, შალვა შავგულიძე გახლდათ, რომელმაც თინა ბურჯალიანისგან განსხვავებით, ძალიან კარგად იცის, რასაც გულისხმობს ევროსასამართლოს გადაწყვეტილების ის ნაწილი, სადაც 38-ე მუხლის დარღვევაზეა საუბარია
38-ე მუხლის დარღვევა კი სერიოზული ბრალდებაა სახელმწიფოს მისამართით.
შალვა შავგულიძე: “ამ მუხლის დარღვევის დაფიქსირება გულისხმობს იმას, რომ სახელმწიფომ ხელი არ შეუწყო ევროსასამართლოში საქმის განხილვას და წარმოებას. უფრო მეტიც, ფალსიფიცირებული მტკიცებულებებიც კი წარადგინა. მართლა თავის მოჭრაა, როდესაც ამ დონის სასამართლო მთავრობას ეუბნება, რომ მასთან არ თანამშრომლობს, მტკიცებულებებს ან დაგვიანებით აწვდის, ან საერთოდ არ აწვდის, ან აყალბებს. ქვეყანა, რომელიც მიერთებულია ევროკონვენციას და მისი ხელისმომწერია, პირველ რიგში, იმაზე იღებს პასუხისმგებლობას, რომ ადამიანის სიცოცხლის უფლებას დაიცავს. აქ ორი მთავარი ასპექტია: პირველი _ თავად, ანუ ხელისუფლებამ არ უნდა დაარღვიოს ეს უფლება, არ უნდა ჩაიდინოს მკვლელობა და მეორე _ როცა სხვა ჩადის მკვლელობას, ჩაატაროს ეფექტური გამოძიება, რათა დაზარალებულის ოჯახმა მაქსიმალური მორალური კომპენსაცია მიიღოს.”
სანდრო გირგვლიანის საქმე ის განსაკუთრებულად მძიმე შემთხვევაა, როცა თავად მაღალჩინოსნებმა ჩაიდინეს მკვლელობა; მკვლელობის შემკვეთები დღემდე მუშაობენ საკმაოდ მაღალ თანამდებობებზე; და, რაც მთავარია, სახელმწიფო ამაში ვერაფერს ხედავს დრამატულს. ევროპის სასამართლოს გადაწყვეტილება სანდრო გირგვლიანის საქმეზე იუსტიციის სამინისტრომ მინისტრის მოადგილის, თინა ბურჯალიანის მეშვეობით, თავიდანვე თავისებური ინტერპრეტაციებით გაახმოვანა.
ამიტომაც, ნაკლებადდასაჯერებელია დღეს თავად ბურჯალიანისა და უმრავლესობის ლიდერების ახსნა-განმარტებები წამოცდენებთან დაკავშირებით.
წამოცდენილ ტერმინ “უბედური შემთხვევისგან” განსხვავებით, სამთავრობო საათზე თინა ბურჯალიანმა საკმაოდ დაბეჯითებით განაცხადა, რომ ევროსასამართლოს გადაწყვეტილება აღსრულდა. გადაწყვეტილების აღსრულებად ოჯახისთვის 50 000 ევროს გადახდა მიიჩნია. იუსტიციის მინისტრის პირველმა მოადგილემ, მთავარი აქცენტი გააკეთა იმაზე, რომ თანხის გადარიცხვა ვადების დარღვევის გარეშე ანუ სამ თვეში გახორციელდა.
მანანა კობახიძე, ექსპერტი ევროსასამართლოს საკითხებში: “თინათინ ბურჯალიანი არის საერთაშორისო სამართლის საკმაოდ მაღალი დონის სპეციალისტი. საკმარისზე მეტად იცის ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალი, ამიტომ მშვენივრად მოეხსენება, რას ავალებს ევროპის სასამართლოს გადაწყვეტილება სახელმწიფოს. ეს არ არის მარტო კომპენსაციის გადახდა, ეს არის სხვა უფრო მასშტაბური ღონისძიებების გახორციელება იმისთვის, რომ ადამიანს აღუდგეს საკუთარი უფლებები. პირველ რიგში, ეს არის ეფექტური გამოძიება და იმ დამნაშავე მაღალჩინოსნების პასუხისმგებლობის დაყენება, რომლებიც დღეს ისევ თანამდებობებზე არიან. პირდაპირი ვალდებულება აქვს სახელმწიფოს, რომ ეს ზომები გაატაროს. სწორედ ეს არის ევროპის სასამართლოს სტანდარტების იმპლემენტაცია და დანერგვა ქვეყანაში. და ეს მხოლოდ ფულის გადახდას არ გულისხმობს. ამ ლოგიკით, ამათ შეუძლიათ, ხვალ მეორე გირგვლიანი მოკლან, ზეგ – მესამე, მერე ამ მკვლელობებში იხადონ ფულები ჩვენი ჯიბიდან და იძახონ, რომ აღასრულეს ევროსასამართლოს გადაწყვეტილება.
ეს ყველაზე კარგად იცის თინათინ ბურჯალიანმა. დარწმუნებული ვარ, ის ხვალ ლექციაზე რომ შევიდეს, და ალბათ კითხულობს კიდეც სადმე, ევროსასამართლოს პრეცედენტული სამართალი რომ აუხსნას თავის სტუდენტებს, პირველი, რასაც ეტყვის ის იქნება, რომ მხოლოდ ფულადი კომპენსაცია არ ნიშნავს ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებების აღსრულებას. სახელმწიფოს რა ვალდებულებები აქვს ამ მექანიზმების დანერგვის მხრივ, გადასარევად იცის ბურჯალიანმა. მაგრამ როდესაც ეს პოლიტიკას ეხება და პირდაპირ ააშკარავებს ხელისუფლების დანაშაულებრივ, კრიმინალურ ქმედებას, ძალიან უსინდისო ფორმებით იმართლებენ თავს. მე შემრცხვებოდა ბურჯალიანის ადგილას. ძალიან კარგად ვიცნობ ამ ადამიანს და არ მჯერა, რომ ის გულწრფელად ფიქრობს იმას, რასაც ამბობს”.
გირგვლიანის საქმე არც უბედური შემთხვევაა და არც შემაშფოთებელი ფაქტი. ეს არის ტრაგედია, რომელშიც ხელისუფლების და მისი ერთ-ერთი შტოს, სასამართლო ხელისუფლების ხელიც ურევია: თავის დროზე, სასამართლოში აბსოლუტურად გამოუძიებელი საქმე გაიგზავნა, რომელშიც ცალსახად იყო გამოკვეთილი დამკვეთთა ვინაობა, მაგრამ ყველაფერი “მეისრეებსა” და შემსრულებლებზე გადატყდა. დიდი იურიდიული მტკიცება არ სჭირდება იმას, რომ დამკვეთი უფრო დიდი დამნაშავეა, ვიდრე შემსრულებელი.
ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებაში კი გარკვევით წერია: “ხელისუფლების სხვადასხვა შტო – შინაგან საქმეთა სამინისტრო, პროკურატურა, ადგილობრივი სასამართლოები და საქართველოს პრეზიდენტი – ერთობლივად მოქმედებდნენ იმისთვის, რომ ხელი შეეშალათ მართლმსაჯულების აღსრულებისთვის სანდრო გირგვლიანის მკვლელობის შემზარავ საქმეში”.
