_ საია ყოველწლიურად აღნიშნავს არა მარტო ამ დღეს, არამედ ადამიანის უფლებათა დაცვის კვირეულს და სწორედ ამ კვირეულის ფარგლებში მოეწყო დღევანდელი შეხვედრა, _ გვითხრა შეხვედრის დროს საიას იურისტმა ქეთი თოიძემ.
მისი თქმით, საქართველოს სამართლიანი სასამართლოს უფლება ერთ-ერთი ფუნდამენტური უფლებაა, რომელიც ძალიან მნიშვნელოვანია და აქტუალურია თითოეული ადამიანისთვის, მით უმეტეს მისთვის, რომელსაც უშუალო შეხება აქვს მართლმსაჯულების სისტემასთან.
ქეთი თოიძის თქმით, ძალიან დიდი მნიშვნელობა აქვს ამ ეტაპზე ყურადღება მიექცეს სასამართლოს რეფორმას პირველ რიგში, რომ ბოლოს და ბოლოს მივიღოთ დამოუკიდებელი და ობიექტური ორგანო.
_ ყურადღებას ასევე გავამახვილებ მხარეთა შეჯიბრობითობის და თანასწორობის პრინციპის დარღვევაზე სასამართლოს მიერ, დაუსაბუთებელი უარი შუამდგომლობების დაკმაყოფილებაზე სასამართლოს მხრიდან.
ძალიან დიდი პრობლემა იყო არაპროფესიონალიზმში, ყოფილა შემთხვევები, როდესაც საქმეები გადაიხედა, ადამიანი ციხეში იმყოფებოდა და მისჯილი ჰქონდა მეტი სასჯელი ვიდრე იმსახურებდა, იმის გამო, რომ მოსამართლემ სწორად ვერ შეკრიბა სასჯელები; მხარეთა თანასწორობის პრინციპი – დაცვის მხარეს არ აქვს ჩხრეკის უფლება, ამოღების უფლება. მან უნდა იშუამდგომლოს სასამართლოს წინაშე. თუ სასამართლომ ხელი არ შეუწყო მტკიცებულების მოპოვებაში დაცვის მხარეს, ვერაფრით იქნება დაცული მხარეთა თანასწორობის პრონციპი; ევროსაბჭოს ადამიანის უფლებათა კომისრის, თომას ჰამერბერგის ანგარიში _ პირველად სწორედ ამ ანგარიშში იქნა ნახსენები ,,შერჩევითი სამართალი“.კომისარმა მოუწოდა საქართველოს ხელისუფლებას, შეიმუშაოს უფრო ჰუმანური და ადამიანის უფლებებზე ორიენტირებული სისხლის სამართლის პოლიტიკა. რაც მთავარია, იგი ორიენტირებული უნდა იყოს არა ადამიანის დასჯაზე, არამედ მის გამოსწორებაზე; არაპროფესიონალიზმი – იყო შემთხვევა, როდესაც პირის უფლებები იმის გამო დაირღვა, რომ არასწორად იქნა შეკრებილი რამდენიმე ეპიზოდი. ყველაზე მძიმე უფლებადარღვევა, რაც პირს შეიძლება მიადგეს, ის არის, რომ მან მიიღოს იმაზე მეტი სასჯელი, რაც კანონის მიხედვით იყო განსაზღვრული; არაპროპორციულობას – 50-თეთრიანი კალმის ქურდობისთვის 4-წლიანი პირობითი პატიმრობა და 2 ათას ლარიანიჯარიმა მიესაჯა; საპროცესო გარიგებები – როდესაც ეკონომიკურ თუ ბიზნესდანაშაულთან გვაქვს საქმე, ხშირად პირს აიძულებენ, გადაიხადოს სრულიად არაადეკვატური თანხა. რეალურად კი საპროცესო შეთანხმების მიზანი არის სწრაფი და ეფექტური მართლმსაჯულება, როდესაც პირი თანამშრომლობს გამოძიებასთან, აღიარებს დანაშაულს, მზად არის ზიანის ასანაზღაურებლად. ეს მიღებული ფორმაა. მაგრამ არ უნდა მიიღოს მახინჯი გამოვლინებები; საკუთრების უფლების დარღვევა – ბახმაროს მიწები და რეესტრში მიწის გადაფარვები; შრომითი უფლებები – საქართველო არ ასრულებს შრომის საერთაშორისო ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებებს. შეიძლება სერიოზული საერთაშორისო პრობლემები, შეგვექმნას იმის გამო, რომ არ ვასრულებთ დადგენილ სტანდარტებს, რომელიც მინიმალურია; შეფასება ახლანდელი ვითარების – პატიმრების გათავისუფლებისას მნიშვნელოვანია, დაცული იყოს სამართლებრივი პროცედურა. როგორც დაუშვებელია კოლექტიური დასჯა, ისევე დაუშვებელია კოლექტიური გამართლება, იმიტომ რომ სამართალში ინდივიდუალური პასუხისმგებლობის პრინციპი მოქმედებს, – განაცხადა ქეთი თოიძემ.
