რუსეთის მიერ უკრაინის მარცვლეულის შავი ზღვის უსაფრთხო ესპორტის შეთანხმების დატოვება მარცვლეულის ფასების ზრდას იწვევს, რაც პოტენციურად შიმშილით ემუქრება მილიონობით ადამიანს და გააუარესებს მილიონობით ადამიანის მდგომარეობას – განაცხადა გაეროს დახმარების პროგრამის ხელმძღვანელმა უშიშროების საბჭოზე.
„ამაღლებულ ფასებს ყველაზე მძაფრად იგრძნობენ განვითარებადი ქვეყნების ოჯახები“, – განუცხადა მარტინ გრიფიტსმა 15 წევრიან ორგანოს და დასძინა, რომ ამჟამად 69 ქვეყანაში დაახლოებით 362 მილიონ ადამიანს ესაჭიროება ჰუმანიტარული დახმარება.
„ზოგს მოშივდება, ზოგი უკვე შიმშილობს, ბევრი შეიძლება დაიღუპოს ამ გადაწყვეტილებების შედეგად“, – თქვა მან.
შეთანხმება ერთი წლის წინ გაფორმდა გაეროს და თურქეთის შუამავლობით, რათა ებრძოლონ გლობალურ სასურსათო კრიზისს, რომელიც გაუარესდა რუსეთის 2022 წლის თებერვლის შემოჭრის შედეგად. უკრაინა და რუსეთი მარცვლეულის წამყვანი ექსპორტიორები არიან.
გაერო ამტკიცებდა, რომ შავი ზღვის შეთანხმება სარგებელს მოუტანდა ღარიბი ქვეყნებს, რაც დაეხმარა სურსათის ფასების დაწევას გლობალურად 23%-ზე მეტით. გაეროს მსოფლიო სასურსათო პროგრამამ ასევე გაგზავნა დაახლოებით 725,000 ტონა უკრაინის მარცვლეული ავღანეთში, ჯიბუტის ეთიოპიაში, კენიაში, სომალიში, სუდანსა და იემენში ოპერაციების დასახმარებლად.
მაგრამ მიხაილ ხანმა, მაკროეკონომისტმა, რომელსაც რუსეთმა უშიშროების საბჭოს ინფორმირება სთხოვა, თქვა, რომ უღარიბესმა ქვეყნებმა მიიღეს მარცვლეულის მხოლოდ 3%.
”მარცვლეულის გარიგების ზემოქმედების ხარისხობრივი შეფასება უკრაინული მარცვლეულის გლობალურ ბაზრებზე მიწოდების თვალსაზრისით, არსებითად არ არის ძალიან მნიშვნელოვანი”, – თქვა მან.
“რუსეთი აწარმოებს მოლაპარაკებებს სურსათის ექსპორტზე იმ ქვეყნებში, რომლებსაც ყველაზე მეტად ესაჭიროებათ მარცვლეული რუსეთის შეთანხმებიდან გასვლის შემდეგ, მაგრამ ჯერ არ გაუფორმებია კონტრაქტები”, _ განაცხადა მოსკოვში საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ, სერგეი ვერშინინმა.
რუსეთმა უკრაინის სურსათის საექსპორტო ობიექტებს დაარტყა და შავ ზღვაში გემების დაკავების პრაქტიკა დაიწყო. მოსკოვმა პორტზე თავდასხმებს უწოდა შურისძიება ორშაბათს რუსეთის ხიდზე მომხდარი უკრაინული თავდასხმისთვის.
„უკრაინის პორტებზე თავდასხმების ახალი ტალღა საფრთხეს უქმნის გლობალურ სასურსათო უსაფრთხოებას, განსაკუთრებით განვითარებად ქვეყნებს“, – განუცხადა გაეროს პოლიტიკურ საქმეთა ხელმძღვანელმა როზმარი დიკარლომ უშიშროების საბჭოს.
რუსეთმა განაცხადა, რომ ახლა ნებისმიერ გემს, რომელიც მიემგზავრება უკრაინის შავი ზღვის პორტებში, განიხილავს, როგორც სამხედრო ტვირთს. კიევმა უპასუხა და გამოაცხადა მსგავსი ზომები გემების წინააღმდეგ, რომლებიც მიემართებიან რუსეთის ან რუსეთის მიერ ოკუპირებული უკრაინის ტერიტორიაზე.
დიკარლომ თქვა, რომ ეს მუქარა “მიუღებელია”.
”შავ ზღვაში სამხედრო ინციდენტის შედეგად კონფლიქტის გავრცელების ნებისმიერი რისკი – განზრახ თუ შემთხვევით – უნდა იქნას აცილებული ყოველ ფასად, რადგან ამან შეიძლება გამოიწვიოს პოტენციურად კატასტროფული შედეგები ჩვენთვის,” – თქვა მან.
თურქეთის პრეზიდენტი ერდოღანი იმედოვნებს, რომ მომავალ თვეში შეხვდება რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინს და თქვა, რომ ამ მოლაპარაკებებმა შეიძლება გამოიწვიოს შავი ზღვის მარცვლეულის შეთანხმების აღდგენა და მოუწოდა დასავლეთის ქვეყნებს განიხილონ რუსეთის მოთხოვნები, იტყობინება თურქული მაუწყებლები.
