“ჩაის გზა” ძველი დიდების გათვალისწინებით

29 ივლისს, ოზურგეთში, შეკვეთილში უკვე მესამედ გაიმართა “ჩაის ფესტივალი”, რომლის დაფუძნების იდეა პროექტის ავტორს ალეკო მამეშვილს ეკუთვნის.

რა თქმა უნდა, ამ წარმატების საფუძველი ისიცაა, რომ გურია ჩაის კულტურის ყველაზე დიდ რეგიონად ითვლებოდა წარსულში.

რაკი საზოგადოებრივი ფორმაცია მთლიანად შეიცვალა და ჩაის კულტურის დეგრადირება მოხდა _ თითქმის მთლიანად ამოიძირკვა, განადგურდა ფაბრიკები, “ძველი დიდების ნაშთი” მაინც სასიკეთო აღორძინებას ითხოვდა. დიალექტიკის უცვლელმა კანონმა ისევ გურიაში წარმოშვა იდეა “ჩაის გზის” აღორძინებისა, რომლის ინოვაციური განვითარების გზაზე, აუცილებელი ძველი გამოცდილების გადმოტანაც გახდა, რაც, თავისთავად, ახლდა საქართველოში ჩაის განვითარების მთელ ისტორიულ პროცესს.

“მუსიკალური პარკის” სიგრძივ ზოლზე წარმოდგენილი იყო საგანგებოდ მომზადებულ ბანერზე მითითებული ყველა აქტივობა _ ფოტოგამოფენა ჩაის შესახებ, სამეწარმეო ბაზარი, კვების ზონა, ჩაის დამზადების პერფორმანსი, გურული ცეკვის პერფორმანსი, ქართული ჩაის გამოფენა-გაყიდვა, ვორქშოფი…

ჩაის ფესტივლის უმთავრესი იდეა, როგორც ეს არაერთხელ უთქვამთ ამ იდეის აქტიურ ნოვატორებს: ალეკო მამეშვილს, მეწარმეებს _ დავით თენიეშვილს და ლიკა მეგრელაძეს, არის გურიის რეგიონის კარგად გაცნობა, მისი სამეწარმეო პოტენციალის მაღალ დონეზე გაფართოება, საფუძვლიანი ბიზნესკონტაქტების დამყარება, დასაქმებისთვის ხელშეწყობა. ზოგადად, ჩაის კულტურის აღორძინება, რაც ქვეყნის ეკონომიკური გაძლიერების წინაპირობაა.

მუსიკოსთა პარკში, 52 დაფაზე იყო წარმოდგენილი სხვადასხვა რეგიონის ჩაის მწარმოებელი საწარმოების პროდუქცია.

რას არ ნახავდით აქ: თაფლი, ჩირი, ჩურჩხელა, ღვინო, უამრავი დასახელების ჩაი…

საკუთარი ინდივიდუალური ხედვითა და გემოვნებით იყო წარმოდგენილი ყველა მეწარმე: ეკოლოგიურად სუფთა პროდუქციით: საწებლით და სუნელებით _ კესო მახარაძე (“ტაბერნე გურიაში”), ჩხავერითა და ეგზოტიკური სურნელებით სავსე “საშინაო ჩაით” _ ლიკა მეგრელაძე, ასევე, საუკეთესო ჩაი წარმოადგინა მელექედურელმა, “ჩაის ამომავალმა ვარსკვლავმა” ლანა ჟღენტმა, მეჩურჩხელე მზია შარაშიძის პროდუქციამ, როგორც ყოველთვის, მაქსიმალური მოწონება დაიმსახურა. ყველაზე სასიხარულო, როგორც აქ ბევრი აღნიშნავდა, იყო ის ფაქტი, რომ ლიდერ ქალ მეწარმეთა რიცხვი გაიზარდა და საუკეთესო ჟესტით წარსდგა ფესტივალზე.

თეთრი ჩაით ფესტივლის მონაწილეებს თერჯოლელი მეწარმე ელგუჯა ბიწაძე გაეცნო _ “ანდიტრი” უკვე სერიოზულ სახედ იქცა ჩაის ბაზარზე. “ელიტური ჩაი” წარმოადგინა ოზურგეთელმა გიორგი მუხაშავრიამ.

მნახველთა დიდი ინტერესი გამოიწვია ჩაის ფოთლის სასხლავმა დანადგარმა, რომელიც მწვანე ჩაის ინოვაციური ტექნოლოგიით ამზადებს.

_ ეს არის ჩვენი გამართლებული მოდელი, _ გვითხრა ანასეულის ინსტიტუტის წარმომადგენელმა, მეცნიერმა ბახვა დოლიძემ.

ფესტივალზე დიდი ინტერესი გამოიწვია ჩოხატაურელი ირაკლი ცინცაძის მიერ წარმოდგენილმა თხის ყველის ნაირსახეობამ:

_ შვიდი წელია, რაც დავიწყეთ სუფთა სისხლის ავსტრიული თხის მოშენება. ახლა 55 თხა გვყავს. ყველის წარმოებას, ერთი წელია, რაც შევუდექით. გვინდა, ძალიან წარმატებული გავხდეთ ამ საქმეში და ჩვენი ქვეყნის ეკონომიკის გაძლიერებას შევუწყოთ ხელი, _ გვითხრა ირაკლი ცინცაძემ.

შპს “ბადიში”, “ეგზოფრუტი”, “ბითაძე” თუ სხვები, რაც მთავარია, საკუთარი ხელწერით წარდგნენ ფესტივლის მონაწილეთა წინაშე.

ფესტივალს უამრავი სტუმარი ჰყავდა.

_ როცა დავგეგმეთ ბახვი 1 ჰიდროელექტროსადგურის პროექტი, მაშინვე დავიწყეთ ფიქრი მდგრადი განვითარების სახის პროექტებზე, რომელსაც ჩვენი კომპანია გაახორციელებდა, როგორც კეთილი ნება და დაუტოვებდა რეგიონს საჩუქრად. ჩავატარეთ მცირე კვლევა და მივხვდით, რომ გურული ჩაის ფენომენი არ უნდა დაკარგულიყო. მას აქვს განვითარების პოტენციალი. კახეთი ხომ ვაზის სამშობლოა, გურია კი, თავისუფლად შეიძლება განვითარდეს, როგორც ქართული ჩაის სამშობლო. 2021 წლიდან USAID-ის ეკონომიკური უსაფრთხოების პროგრამასთან ერთად დავიწყეთ ჩაის ასოციაციის გაძლიერება. ერთად ვზრუნავთ, ერთის მხრივ, როგორც ჩაის ერთიანი სტანდარტის შექმნაზე, ასევე, სტუმარ-მასპინძლობის სექტორში, ჩაის, როგორც გამასპინძლების ელემენტის შემოტანა-განვითარებაზე, _ თქვა სიტყვით გამოსვლისას “ბახვი ჰესის” დირექტორმა, გიორგი აბრამიშვილმა.

მცირე კონფერენცია, რომელიც მუსიკოსთა პარკის სიღრმეში გაიმართა, სტუმრები და გურიის გუბერნიის და მუნიციპალიტეტების ხელმძღვანელი პირების მონაწილეობით ჩატარდა.

_ მადლიერებით და აღფრთოვანებით დავუწერდი დიდ მადლობას იდეის ავტორს. ვიტყვი, რომ ეს ღონისძიება ერთჯერადი არ უნდა იყოს. უნდა გახდეს მაქსიმალურად მდგრადი. ჩატარდეს ისე, რომ სხვადასხვა პროგრამის ფარგლებში იყოს განფენილი. როგორც ვნახეთ, ალკოჰოლური სასმელით იწყებოდა და მთავრდებოდა ჩაით. ამას შეიძლება დაემატოს სხვა კუთხეებიდან შემოტანილი პროდუქტი და შეიქმნას ერთიანი ქსელი, ამიტომ სამომავლოდ შევეცადოთ, უფრო უნიკალური საკვები გავაერთიანოთ, _ თქვა სიტყვით გამოსვლისას რეგიონული განვითარების და ინფრასტრუქტურის მინისტრმა, მზია გიორგობიანმა.

USAID-ის წარმომადგენელმა მარკ მაკკორდმა ისაუბრა და ხაზი გაუსვა ჩაის უპირატესობას:

_ ეს ფესტივალი იმის ინდიკატორია, თუ რამდენად მნიშვნელოვანია ჩაის განვითარება გურიის რეგიონის განვითარებისთვის! _ თქვა მან.

სიტყვით გამომსვლელმა სახელმწიფო მოხელეებმა აღნიშნეს, რომ ჩაისთან დაკავშირებით ცალკე მიზნობრივი სახელმწიფო პროგრამა არსებობს და ამ პროექტის ფარგლებში, ის კიდევ უფრო გაძლიერდება.

ყველა გამომსვლელმა საგანგებოდ გადაუხადა მადლობა პროექტის მთავარ ავტორს, ალეკო მამეშვილს, რომელიც ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერიის ეკონომიკის სამსახურის უფროსია.

თავად ალეკო მამეშვილმა, რომელიც ახლა ასოციაცია “ჩაის გზის” თავმჯდომარეა, ისაუბრა პროექტის წარმატებულობაზე:

_ ფესტივალი მესამედ ტარდება. ყოველ წელს იზრდება მონაწილე მეწარმეთა რიცხვი. პირველ წელს იყო _ 35, მეორე წელს _ 40, ახლა კი 52 დაფაა წარმოდგენილი, რაც საქმის წარმატების საუკეთესო მიმანიშნებელია. პირველ რიგში, რაც ჩვენ გავაკეთეთ, ჩამოვაყალიბეთ ასოციაცია. გავერთიანდით. გურიაში ახლა 15 მოქმედი მწარმოებელია. ამ რიცხვს გავაფართოვებთ. ჩავალთ სხვა რეგიონებში. შექმნილია ეკოტურიზმის ასოციაცია, რომელიც გადაამზადებს კარგ ტურისტულ მასპინძელს. შექმნილი გვაქვს ვებგვერდი… მოკლედ, საქმე წინ მიიწევს, _ გვითხრა ალეკო მამეშვილმა.

ფესტივალზე წარმოდგენილი იყო ქართული ჩაის მწარმოებელი მცირე და საშუალო საწარმოების პროდუქცია სხვადასხვა რეგიონიდან. ასევე, წარმოდგენილი იყო ადგილობრივი მეწარმეების მიერ წარმოებული თაფლის, ხილის ჩირის, ღვინისა და კენკრის ნაწარმი. ფესტივლის ფარგლებში გაიმართა ჩაის მომზადების მასტერკლასი. საუკეთესო თეთრი ჩაის ტიტული წელს შპს “ანდიტრს” ერგო (თერჯოლა), საუკეთესო მწვანე და შავი ბაიხის ჩაის _ დავით თენიეშვილს (ოზურგეთი, ბახვი), ხოლო ფესტივლის საუკეთესო ჩაის ტიტული _ “ნარგიზის ჩაის” (ნარგიზ ღვინჯილია, წალენჯიხა).

თუმცა, სოციალურ ქსელში გაჩნდა მოსაზრებები, რომ მიუღებელია ასე დაჯილდოება და ადგილების განაწილება, რადგან ფესტივალში მონაწილეობა არ მიუღია სხვა ოჯახებსა თუ საწარმოს.

განვითარების გზაზე კრიტიკული მოსაზრებები კიდევ უფრო მეტად არის საჭირო, რასაც, იმედია, აუცილებლად გაითვალისწინებენ წარმატებული პროექტის ავტორები, ასევე, რეგიონის ხელმძღვანელი პოლიტიკური პირები.

ფესტივლის ორგანიზატორი იყო გერმანიის საერთაშორისო თანამშრომლობის საზოგადოება (GIZ), საქართველოს ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაცია და ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერია.