სახალხო დამცველი პენიტენციური ჯანდაცვის მდგომარეობის შესახებ 2020 წლის ანგარიშს აქვეყნებს.
200-გვერდიან დოკუმენტში ასახულია ის რეფორმები და რეკომენდაციები, რომლებიც შესაბამისმა ორგანოებმა შეასრულეს ან არ შეასრულეს.
დოკუმენტის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ნაწილი პანდემიაში პენიტენციური დაწესებულებების მდგომარეობას შეეხება.
სახალხო დამცველი ანგარიშში აღნიშნავს, რომ ახალ კორონავირუსთან დაკავშირებით რამე დამატებითი ზომები დაწესებულებაში მყოფ ხანდაზმულ მსჯავრდებულებთან და მძიმე ქრონიკული დაავადებების მქონე პაციენტებთან, როგორც განსაკუთრებულ რისკ ჯგუფთან, მიმართებით არ მიუღიათ.
სახალხო დამცველს მიაჩნია, რომ უზრუნველყოფილი უნდა იყოს განსაკუთრებული რისკჯგუფის მსჯავრდებულების იდენტიფიცირება და მათზე განსაკუთრებული ზრუნვა.
უნდა გაძლიერდეს მსჯავრდებულთა ჯანმრთელობის სკრინინგი საეჭვო სიმპტომების აღმოჩენის მიზნით.
ხანდაზმული პატიმრების მიმართ, რომლებიც რეალურ საფრთხეს არ უქმნიან საზოგადოებრივ უსაფრთხოებას უნდა ამოქმედდეს სისხლის სამართლის კოდექსითა და სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსით გათვალისწინებული მექანიზმები, რათა უზრუნველყოფილ იქნეს ხანდაზმულობის გამო მსჯავრდებულის სასჯელის შემდგომი მოხდისაგან გათავისუფლება.
გარდა ამისა, სამედიცინო პერსონალს არ ჰქონდა სამოქმედო გეგმა (გაიდლაინი) პენიტენციურ დაწესებულებებში COVID-19 ის პრევენციისა და მართვისთვის.
სახალხო დამცველს მიაჩნია, რომ სამინისტროს მხრიდან უნდა მოხდეს აღნიშნული დოკუმენტის შემუშავება, სადაც როგორც სამედიცინო ასევე არასამედიცინო პერსონალისთვის გაწერილი იქნება დეტალურად, რა ფუნქცია აქვთ და როგორ უნდა მოიქცნენ COVID-19-ის პრევენციისა და მართვისთვის. განსაკუთრებით იმ პირობებში, როდესაც დაწესებულებებში გამოვლინდა COVID-19–ის შემთხვევები.
პატიმრების პირბადით აღჭურვა ხდებოდა მათი დაწესებულებიდან გაყვანისას ან დაწესებულებაში სხვა პირებთან შეხვედრის დროს.
დაწესებულებების ტერიტორიაზე გადაადგილებისას პატიმართა ინდივიდუალური დაცვის საშუალებებით მომარაგება არ ხდებოდა. ამასთან, მათ სადეზინფექციო და ინდივიდუალური დაცვის საშუალებების შეძენის შესაძლებლობაც არ აქვთ.
რაც შეეხება Covid-19-ის გავრცელების პრევენციის ზომებთან დაკავშირებით ინფორმირებას, სამწუხაროდ, დაწესებულებაში ყოფნის პერიოდში რაიმე სახის საინფორმაციო მასალა Covid-19-თან და ინფექციის გავრცელების პრევენციულ ზომებთან დაკავშირებით პატიმრებს არ მიუღიათ.
საცხოვრებელ კორპუსებში Covid-19–ის შესახებ რაიმე სახის საინფორმაციო პოსტერი გამოკრული არ იყო. ასეთ ინფორმაციას ისინი ტელევიზიით იღებდნენ.
ეპიდემიოლოგიური თვალსაზრისით გამოწვევას წარმოადგენს ის ფაქტიც, რომ დიდ პენიტენციურ დაწესებულებებში არის მრავალადგილიანი საკნები და ფიზიკური დისტანცირება, ასევე სანიტარული პირობების სათანადო დაცვა შეუძლებელია.
მსჯავრდებულთა უმრავლესობა არ არის უზრუნველყოფილი 4 კვ.მ. საცხოვრებელი ფართით.
ამასთან, N17 დაწესებულებაში, პრევენციის ეროვნული მექანიზმის ვიზიტის დროს, საკნების მნიშვნელოვან ნაწილში მსჯავრდებულთა რაოდენობა 2 ათეულს აღემატებოდა, ხოლო ერთ-ერთ საკანში 32 მსჯავრდებული იყო განთავსებული.
ამ საკნებში არსებული სანიტარულ-ჰიგიენური პირობების გათვალისწინებით, ცხადია, ასეთი საკნები ინფექციის გავრცელების კუთხით დიდ გამოწვევას წარმოადგენს:
„ცხადია, რომ ინფექციის პრევენციის მიზნით, აუცილებელია, ხელი შეეწყოს ფიზიკური დისტანციის დაცვას და ამ მიზნით მაქსიმალურად თავიდან უნდა იქნას აცილებული მსჯავრდებულების ერთ სივრცეში კონცენტრაცია.
ასევე დაწესებულებაში უნდა გაიზარდოს სანიტარულ-ჰიგიენური ნორმების დაცვის ხარისხი, რისთვისაც ყველა მსჯავრდებული სახელმწიფოს ხარჯზე უზრუნველყოფილი უნდა იყოს პირადი ჰიგიენის დაცვის აუცილებელი საშუალებებით.
ამასთან, მნიშვნელოვანია, რომ პირბადეს, შესაბამისი წესების დაცვით, იყენებდნენ ის მსჯავრდებულები, რომლებსაც აღენიშნებათ რესპირატორული დაავადებების სიმპტომები“, – წერია სახალხო დამცველის ანგარიშში.
ავტორი: ანნა ზაქაშვილი
