ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ლიხაურში მცხოვრები, 63 წლის თედორე ჭანიშვილი მარტოხელაა. სოფლის ცენტრიდან ერთი კილომეტრი მანძილიც არაა მის სახლამდე და ხშირად გამოდის თემში, როგორც თავად უწოდებს აქაურობას და ინტერესდება, რა ხდება ქვეყანაზე, თუმცა, საკუთარი გასაჭირიც, როგორც თავად გვეუბნება, ბევრი აქვს.
_ აგერ, ბატონო, სოფელში აჭისწყლის არხი შემოდის, რომელიც შემდეგ ორად იყოფა და ხალხი იყენებს, როგორც წისქვილებისთვის, ისე სარწყავად. თუმცა, რად გინდა _ არც ისე დიდი ხანია, წყლის ზედა წელში, კალაპოტში გარდიგარდმო ჩადებული ცხაური მოიპარეს. ჯართში ჩასაბარებლად, ალბათ… მერე წამოიღო მდინარემ ყველაფერი და სულ გაიჭედა სხვა ადგილზე. ახლა საერთოდ არ მოდის წყალი. ქვემოთ ორ ნაწილად იყოფოდა ეს არხი და ჩემსკენ მომავალშიც საერთოდ აღარაა წყალი. გაზი, შუქი კარგად გვაქვს, _ ჯერ საერთო პრობლემებსა და სიკეთეებზე დაიწყო ჯერ საუბარი თედორე ჭანიშვილმა, მერე კი საკუთარ გასაჭირზე გვიამბო…
ლიხაურში დაიბადა და გაიზარდა. როგორც თავად გვეუბნება, უმაღლესი განათლება არ მიუღია, თუმცა, უმუშევარიც არასდროს ყოფილა და სანამ შეეძლო, მაღალი გამავლობის ავტომანქანას მართავდა.
_ პირველი კლასის მძღოლი ვიყავი. სად არ დავდიოდი. ისე, მოსკოვში სიარულმა დამტოვა დაუოჯახებელი… დიდად არ ვდარდობ და არ მაკლია გულს. ტვირთია, მოვალეობაა ოჯახი და ზოგადად, სისულელეა ყველაფერი. ადამიანი მაინც სულ მარტოა… _ ხუმრობის შემდეგ სევდაც ეტყობა საუბარში და თავს დაჩაგრულად მიიჩნევს იმის გამო, რომ, როცა მისი ეზოს გასწვრივ, უბანში შემავალ გზაზე ასფალტი დაიგო, საგანგებოდ გაკეთებული ღობე, თითქმის, ნახევრამდე, გზის სავალი ნაწილის ამაღლების გამო, მიწაში ჩაფლული აღმოჩნდა.
_ საგანგებოდ გაკეთებული ღობე მქონდა. რკინის ბოძებით და უჟანგი მავთულბადით. ორმეტრნახევარი ჰქონდა სიმაღლე. ახლა ერთი მეტრ თუ ექნება. ყველაფერი შემოდის ეზოში. თხილს მე ვერ ვსარგებლობ და ვერანაირ ხეხილს. ასე დამიმარხეს მთელ სიგრძეზე ღობის ნახევარი ნაწილი. კიდევ კარგი, მეც ზედ არ მიმაყოლეს. აგერ უშველებელ ლოდს ხომ ხედავთ? სადღაც ამოთხარეს და ტრაქტორით აგერ მოაჩოჩეს და დამიგდეს ჭიშკართან. გააკეთე, ბატონო, გზის გაკეთებას რა სჯობს, მაგრამ ჩემს ხარჯზე აკეთებ? ამისთანა ასფალტი ვის უნდა? ვითომ ცენტრში ვცხოვრობთ და ჯუნგლებში არ უზამენ ამას კაცს, _ გაბრაზებული საუბრობს თედორე ჭანიშვილი.
ჩვენს კითხვაზე, თუ მიმართა სოფელში მერის წარმომადგენელს ან თავად გზის მშენებლობაზე მომუშავეებს და მათ უფროსს, ასეთ პასუხს გვაძლევს:
_ კი მივმართე, მაგრამ რა? რა პასუხი მომცეს? მასე წყალიც კი მიდის… _ ამბობს ის და მომდევნო პრობლემაზე საუბრობს, რაც აგრობარათებზე ქულების დარიცხვას ეხება.
ბატონი თედორეს თქმით, 12 წლის წინ გარდაცვლილი დედა, კვლავ მემკვიდრედ აწერია. ამიტომ კუთვნილი ქულები არ დაურიცხეს და შესაბამისად, სასოფლო-სამეურნეო დახმარება ვერ მიიღო.
_ ჯერ რა დახმარება ეგ იყო? ერთ ტომარა სასუქს თუ ვიყიდდი და ესეც უნამუსოდ წამართვეს. ჩემნაირი რამდენია, ვინ მოთვლის. ვინ მოიგონა ასეთი დახმარება? მაგას დახმარება ჰქვია? მე თუ გარდაცვლილი დედა მიწერია ჩემს დოკუმენტებში, არ შეიძლება ორი ადამიანი დაიმოწმონ ან რაიმე ისეთი წესი იყოს, რომ ტყუილი გამორიცხული იქნება და გლეხკაცს ეს ორიოდე გროშიც უკან არ წაართვან? რა უბედურებაა ეს?! მაგათი დახმარების რა ვთქვი… _ კვლავ გაბრაზებული საუბრობს და ამჯერად საკარმიდამო ნაკვეთში მივყავართ. თან სახლს და “ქუხნას”, რომელსაც დიდი მნიშვნელობას ანიჭებს, გვაჩვენებს.
_ ამ “ქუხნა” სახლში ვიყავი და ვცხოვრობდი ძირითადად. სახურავი რაც ჩამომექცა, მერე ოდა სახლის პირველ სართულზე ვცხოვრობ. იქაც წვიმა ჩამოდის. რა ვიცი, პენსია მე არ მაქვს ჯერ და 50-ლარიანი სოციალური დახმარებით რა უნდა ვქნა? _ წუხს საკუთარ გასაჭირზე.
თედორე ჭანიშვილის საკარმიდამო ნაკვეთი სულ 6 500 კვადრატული მეტრია. ძირითადად, თხილი აქვს გაშენებული. კერძო საკუთრებაში რომ ერთი ჰა ფართობი არ აქვს, ამ მხრივაც დაჩაგრულად მიიჩნევს თავს და ამბობს, რომ ახლა დავას აზრი არ აქვს და ისე პრივატიზაციის დროს, სახლთან ახლოს, 3500 კვ.მ. ფართობი ხელდახელ წამართვეს და არ მომიზომესო.
_ რომელი ერთი გითხრათ? ახლა ეს სოციალური დახმარებაც მომიხსნეს, მგონი,…ყველა თვის 21 რიცხვში შეტყობინება მომდის. ახლა ვიცქირები ტელეფონში და არც ეს ჩანს. თუ შეგიძლიათ, დამეხმარეთ, რომ გავიგო. რა ვიცი, იქნებ, ეს დახმარებაც კი მომიხსნეს… _ ამჯერად გვთხოვს, პირველ რიგში, სოციალური დახმარების საქმეში გავარკვიოთ აქ და ეჭვი არ გამართლდეს.
“გურია ნიუსი” ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის მერის წარმომადგენელს სოფელ ლიხაურში, ნანა წითლიძეს ესაუბრა:
_ გზა, რომელიც თედორე ჭანიშვილის ეზოს ესაზღვრება, თავის დროზე, როცა გაკეთდა, თავადაც იქ იყო. გზის მშენებლებთან ერთად იდგა და ზოგჯერ ეხმარებოდა კიდეც. არ მახსოვს, მაშინ ასეთი პრობლემის შესახებ ეთქვას. არც ჩვენთვის მოუმართავს. რაც შეეხება სოციალურ დახმარებას, არავის გაუუქმებია და თუ ამ ორ დღეში რაიმე პრობლემა იყო, აუცილებლად გავარკვევ და დავეხმარები, _ გვითხრა ქალბატონმა ნანამ.
მან ასევე თქვა, რომ სოფლის თითოეული მცხოვრების შესახებ ფლობს ინფორმაციას, რა უჭირთ, რა ულხინთ და შესაძლებლობის მაქსიმუმს აკეთებს, რომ ადამიანმა თავი დაუცველად და დაჩაგრულად არ იგრძნოს.
ნანა წითლიძე გვესაუბრა მდინარე აჭისწყლის არხის შესახებ, რომლითაც სოფელს საარსებო, უფრო სწორად, ტექნიკური წყალი მიეწოდება:
_ აჭისწყლის არხზე ცხაური ნამდვილად მოიპარეს _ იყო ასეთი შემთხვევა ორიოდე თვის წინ. წყლის ჩაკეტვას რაც შეეხება, უამინდობისას, როცა ადიდებულია მდინარე, ჩვენ თვითონ ვკეტავთ იქ, სადაც სპეციალური ფარია საამისოდ. ეს საჭიროა იმიტომ, რომ მოსახლეობაში არ გადავიდეს ადიდებული ნაკადები. ამ მხრივ თედორე ჭანიშვილს არანაირი ზიანი ან დაბრკოლება არ შექმნია ნამდვილად. ზოგადად კი, სოფელში ხუთი მიმართულებით ხორციელდება ინფრასტრუქტურული პროექტები. გაზი და წყალი ყველა მოსახლესთან არის მიყვანილი. ასევე, უმეტესობა გარე განათებებისა გაკეთებულია. ბევრი რამ ახლა კეთდება. ასევე სოციალური პროექტით დასაქმებულია 26 ადამიანი და მათ შორის, თედორე ჭანიშვილიც არის, _ გვითხრა ქალბატონმა ნანამ.
ჩვენ ასევე დავუკავშირდით “გზამშენი-18”-ის დირექტორს, თემურ ჯახვას და ვკითხეთ თედორე ჭანიშვილის პრობლემის შესახებ, რაშიც ის საგზაო სამსახურს ადანაშაულებს.
_ სიმართლე გითხრათ, პირველად მესმის. როცა ასფალტი იგებოდა, მაშინ სად იყო ეს ადამიანი? იმ უბანში გზა ორი წლის წინ დაიგო. ზოგი სამუშაო მერეც გაგრძელდა, თუმცა, არაფერი უთქვამს.
_ ბატონო თემურ, ფაქტია, ღობის თითქმის ნახევარი, სწორედ გზის ამაღლების გამოა დამარხული… შესაძლებელია თუ არა, ნახოთ ეს და რაიმე სახის ღონისძიება გააატაროთ?
_ აუცილებლად შევამოწმებ. გავუშვებ ჯგუფს ჩვენი სამსახურიდან, რომ ადგილზე ნახონ, რა ხდება და ვეცდებით დავეხმაროთ, _ გვითხრა თემურ ჯახვამ.
ავტორი
