მდინარე კაპარჭინა – მდგრადი განვითარების პერსპექტივები

მარიამ ვერშინინა: პროექტი ფოკუსირებულია მდინარე კაპარჭინაზე, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ფოთის გარემოსდაცვით და ურბანულ ლანდშაფტში. ჩვენი მიზანია, კაპარჭინა გახდეს უსაფრთხო ქალაქისთვის, განსაკუთრებით კი იმ მოქალაქეებისთვის, რომლებსაც ყოველდღიურად უწევთ მდინარესთან ურთიერთობა. ჩვენი სტრატეგია ეყრდნობა სამ ძირითად კომპონენტს:  მონაცემებზე დაფუძნებული გადაწყვეტილების მიღებას; საზოგადოების ჩართულობასა და შესაძლებლობების განვითარებას; ინსტიტუციურ გაძლიერებასა და პოლიტიკის ადვოკატირებას. ფაქტობრივად, შექმნილია მოდელი, სადაც ერთიანდება სამეცნიერო კვლევა, მოქალაქეთა მონაწილეობა და ამ მიმართებით, პოლიტიკის გაძლიერება.

– თქვენ ახსენეთ სამეცნიერო საქმიანობა. უფრო კონკრეტულად, რა ტიპის კვლევები ჩატარდა  კაპარჭინას ეკოლოგიური მდგომარეობის შესასწავლად?

მარიამ ვერშინინა: თავდაპირველად, შეგროვდა არსებული სამეცნიერო მასალები – ჰიდროლოგიური და  გარემოსდაცვითი ანგარიშები, მუნიციპალური დოკუმენტები. ამის შემდეგ, ჩატარდა საველე კვლევა – ფოტო და ვიდეო დოკუმენტაციით, წყლის ხარისხის მარტივი ტესტირებით და არხების მდგომარეობის ვიზუალური ინვენტარიზაციით. საველე სამუშაოებმა ნათლად აჩვენა რამდენიმე საფრთხე: დაბინძურების წყაროები, მაგალითად, სამეურნეო, საყოფაცხოვრებო და პლასტმასის ნარჩენები, წყლის სტაგნაცია და არასათანადო გამტარობა, ეროზიის რისკები, ნარჩენების დაგროვების „ცხელი წერტილები“.

გარდა ამისა, მომზადდა „მდინარე კაპარჭინას ეკოლოგიური მდგომარეობის შეფასება –  კვლევის ანგარიში“, რამაც საშუალება მოგვცა, დაგვენახა რეალური სურათი, თუ რა გავლენა აქვს მდინარის დაბინძურებას მოქალაქეების ყოველდღიურ ცხოვრებაზე, ბიზნესისა და ადგილობრივი ინსტიტუტების საქმიანობაზე, რა დაბრკოლებებია მოქალაქეთა ჩართულობასთან დაკავშირებით. მთელი ეს სურათი, მდინარის გარემოსდაცვითი პროფილის შექმნის, კონკრეტული აქტივობების დაგეგმვისა და რეკომენდაციების შემუშავების წინაპირობა გახდა.

– რამდენადაც ცნობილია, თქვენი ორგანიზაცია აქამდეც საქმიანობდა გარემოს დაცვისა და მოქალაქეთა ჩართულობის მიმართულებით. ეს გამოცდილება რამდენად სასარგებლო აღმოჩნდა   პროექტის დაგეგმვისა და მართვის პროცესში?

მარიამ ვერშინინა: „თანამონაწილეობისა და თანამშრომლობის ცენტრ სიპისის“ ხუთწლიანი გამოცდილება აქვს გარემოსდაცვითი ადვოკატირების, საზოგადოების მობილიზაციის, ტურიზმის ხელშეწყობის, მოწყვლად ჯგუფებთან თანამშრომლობის, მონაწილეობითი მმართველობისა და პოლიტიკის მონიტორინგის მიმართულებით. ვფიქრობ, ეს გამოცდილება ძალიან დაეხმარა გუნდს, სწორად დაეგეგმა შედეგებზე ორიენტირებული აქტივობები. მაგალითად, როგორც უკვე ვთქვით, ჩატარდა კვლევები, საველე სამუშაოები, მომზადდა ეკოლოგიური და კლიმატური რისკების მიმოხილვის ანგარიში. გარდა ამისა, გაიმართა საგანმანათლებლო სემინარები, კაპარჭინას ეკოლოგიის, დაბინძურების პრევენციისა და კლიმატისადმი მდგრადობის თემატიკის შესახებ. შექმნილია მდინარის დამკვირვებელთა საზოგადოებრივი ქსელი (C-RON), რომლის მონაწილეები ჩაერთვებიან გარემოსდაცვით მონიტორინგში. ინფორმაციის გაზიარებისთვის აქტიურად ვიყენებთ სოციალური მედიის პლატფორმებს, დავგეგმეთ მდინარის ნაპირების დასუფთავების აქცია და საგანმანათლებლო აქტივობები, პროექტის მონაწილეებისა და დაინტერესებული მხარეებისთვის.

– მნიშვნელოვანია, რამდენად სიცოცხლისუნარიანი იქნება პროექტი, მისი დასრულების შემდეგ. როგორია თქვენი მოლოდინები?

მარიამ ვერშინინა: ჩვენი მოლოდინი  გათვლილი არაა მხოლოდ  მოკლევადიან ეფექტზე. გრძელვადიან პერსპექტივაში, განვიხილავთ ისეთ რეალურ შედეგებს, როგორიცაა  მდინარის ეკოლოგიური მდგომარეობის მკაფიო, მონაცემებზე დაფუძნებული პროფილი, რომელიც გათვალისწინებული იქნება  მდინარის მდგრად განვითარებასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილებების მიღებისას. გვაქვს იმედი, რომ კაპარჭინა გახდება ტურისტებისთვის საინტერესო ადგილი და მოქალაქეებიც, პროექტის დასრულების შემდგომ, განაგრძობენ მდინარის პერმანენტულ მონიტორინგს, შემუშავებული რეკომენდაციები კი ქალაქს დაეხმარება წყალდიდობის, დაბინძურების და ეროზიის პრევენციაში.

პუბლიკაცია მომზადებული გაეროს განვითარების პროგრამის (UNDP) და დანიის მთავრობის  მხარდაჭერით. მის შინაარსზე სრულად პასუხისმგებელია „თანამონაწილეობისა და ჩართულობის ცენტრი სიპისი“, და შესაძლოა, რომ იგი არ გამოხატავდეს UNDP-ის და დანიის მთავრობის შეხედულებებს.

(R)