ამერიკულ გაზეთ „ნიუ-იორკ ტაიმსის“ (The New York Times) 13 აგვისტოს ნომერში დაბეჭდილია სტატია სათაურით: „რატომ იქნება უკრაინისათვის რთული დონბასის გადაცემა რუსეთისათვის?“ (ავტორი – მარკ სანტორა), რომელშიც ალასკის სამიტის დროს დაგეგმილი სავარაუდო მთავარი გარიგების – ტერიტორიული ცვლილების საკითხია განხილული.
გთავაზობთ პუბლიკაციას მცირე შემოკლებით:
ვიდრე პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ტერიტორიების სავარაუდო გაცვლაზე ლაპარაკობს, უკრაინელებისათვის ძნელი წარმოსადგენია, როგორ უნდა თქვან უარი დონბასზე, თუნდაც – სამხედრო-პოლიტიკური, ჰუმანიტარული თუ სხვა რაიმე მიზეზით.
ჯერჯერობით გაურკვეველია, რომელი ტერიტორიის გაცვლაზეა ლაპარაკი (ან, საერთოდ, იქნება თუ არა რეალურად მასზე საუბარი). თუმცა, როგორც ის ევროპელი ოფიციალური პირები აცხადებენ, რომლებთაც კავშირები აქვთ ამერიკელ კოლეგებთან, თეთრ სახლში, მოსკოვს სურს, რომ უკრაინამ ცალმხრივად გაიყვანოს თავისი არმია ქვეყნის აღმოსავლეთ რეგიონებიდან – დონეცკისა და ლუგანსკის ოლქებიდან, რომელიც დონბასის სახელით არის ცნობილი.
უკრაინული მხარე აცხადებს, რომ ის თავის მიწა-წყალს არ გადაცვლის მშვიდობის რაღაც ბუნდოვან დაპირებებზე, იმის გათვალისწინებით, რომ კიევს არ სჯერა, რომ მოსკოვი მის მიერ აღებულ ვალდებულებას შეასრულებს. ასეთი პოზიცია ასახავს არა მარტო ტერიტორიული სუვერენიტეტის ფუნდამენტურ პრინციპს, არამედ – სამხედრო, ჰუმანიტარული და პოლიტიკური ხასიათის მოსაზრებებსაც, რომელთა გარეშე რთულია წარმოდგენა, რომ უკრაინელები დონბასის დატოვებაზე დათანხმდებიან.
გადავხედოთ დონბასს, რომლის სამრეწველო ქალაქები უკრაინის ცენტრალური და დასავლეთის ნაწილების ერთგვარ ფარს წარმოადგენენ, კრემლის არმიის შეტევის დროს.
სამხედრო მნიშვნელობა
უკრაინის აღმოსავლეთ რეგიონს – დონბასს მეორე მსოფლიოს ომის დროსაც დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა. აქ ბევრი ისტორიული მოვლენა მომხდარა, რომლებსაც უკრაინის ბედი განუსაზღრავთ და ახლაც, ძველებურად, საკვანძო გავლენას ახდენს ფრონტის ხაზის მდგომარეობაზე.
ამჟამინდელი ომის დროს ისეთი დასახლებული პუნქტების დაკავებაში, როგორებიცაა არტემოვსკი (ბახმუტი), ავდეევკა და რომლებსაც უკრაინელები რამდენიმე წლის განმავლობაში თავგანწირულად ინარჩუნებდნენ, კრემლმა ძალიან დიდი ფასი გადაიხადა: ყოველი კილომეტრის ოკუპირებას უამრავი რუსი ჯარისკაცის სიცოცხლე ეწირებოდა. მოსკოვის ჯარებმა მხოლოდ ამ ორი ქალაქის დაპყრობა შეძლეს, ომის პირველი წლის შემდეგ, თანაც – უკვე სრულიად დანგრეულ მდგომარეობაში.
