ვაშლი და ციტრუსები
ამ ხილის სასარგებლო თვისებების შესახებ, ყველამ ვიცით. მათში დიდი რაოდენობით, წყალში უხსნადი ბოჭკოვანები, ანტიოქსიდანტები და პექტინია — ნივთიერება, რომელიც სისხლში ქოლესტერინის დონის შემცირებას უწყობს ხელს.
საქმე იმაშია, რომ ნაწლავებში პექტინი ნაღვლის მჟავას უკავშირება, რომელიც სისხლში ქოლესტერინის შეწოვას უზრუნველყოფს და მას ამის საშუალებას არ აძლევს. მოკლედ რომ ვთქვათ, ვაშლი სისხლში ქოლესტერინის გადასვლის პროცესს უშლის ხელს. გარდა ამისა, ვაშლის და ციტრუსის კიდევ ერთი უპირატესობა, სხვა ხილთან შედარებით, მათში შაქრის შედარებით დაბალი შემცველობა არის, რომლის მოხმარება, ასევე მნიშვნელოვნად უნდა შემცირდეს, მეტაბოლური სინდრომის გამოვლენის შემთხვევაში.
შვრია და შვრიის ფანტელი
შვრიის პროდუქტები მდიდარია როგორც ხსნადი, ისე უხსნადი ბოჭკოვანებით. მრავალრიცხოვანმა კლინიკურმა კვლევამ დაადასტურა ის ფაქტი, რომ ამ მარცვლეულით მომზადებული კერძები გულ–სისხლძარღვთა განვითარების რისკს ამცირებს. ხსნადი ბოჭკოვანი (ბეტა-გლუკანი), რომელიც გვხვდება შვრიის პროდუქტებში, მათ შორის, ბურღულეულსა და ფანტელებში, სისხლში ქოლესტერინს უკავშირდება და ის ორგანიზმიდან გამოჰყავს. ხოლო, უხსნადი ბოჭკოვანა, რომელსაც დიდი რაოდენობით შვრიის ქატო შეიცავს, დადებითად მოქმედებს საჭმლის მომნელებელ სისტემაზე. ასე, რომ, შვრიის ფაფა, საუზმისთვის, ისევ საუკეთესო ვარიანტია.
ნატურალური მცენარეული ზეთი
ცხიმი შეიცავს როგორც ნაჯერ, ისე უჯერ ცხიმოვან მჟავებს. პირველს მეტწილად, ცხოველური წარმოშობის ცხიმები შეიცავს და ის სისხლში „ცუდი“ (ქოლესტერინი დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების შემადგენლობაში. სწორედ ასეთი ქოლესტერინი ილექება სისხლძარღვების კედლებზე. ქოლესტერინის დონის ზრდას უწყობს ხელს. ამიტომ, ექსპერტები, ამ პროდუქტების, მცენარეული ზეთებით ჩანაცვლებას გვირჩევენ, რადგან ზეთი, გულ–სისხლძარღვთა სისტემისტვის უფრო სასარგებლოა, ვიდრე კარაქი ან მარგარინი.
მთელი რიგი მცენარეული ზეთები შეიცავს მონოუჯერ (ზეითუნის ზეთი) და პოლიუჯერ (სელის თესლი, სიმინდი, მზესუმზირის) ცხიმოვანი მჟავებს, რომელიც სისხლში „ცუდი“ და მაღალი ქოლესტერინის დონეს ამცირებს. თუმცა, აქაც სიფრთხილის გამოჩენაა საჭირო, მცენარეული წარმოშობა, ყოველთვის უვნებლობის გარანტიას არ იძლევა. მაგ., ქოქოსის და პალმის ზეთები, პირიქით, სისხლში ქოლესტერინის დონეს ამაღლებს.
ზღვის ცხიმიანი თევზი
ეს ის შემთხვევაა, როდესაც ცხიმიან საკვებს სარგებლობა მოაქვს. პოლიუჯერი ცხიმოვანი მჟავები, რომელსაც დიდი რაოდენობით ზღვის თევზი შეიცავს, იცავს სისხლძარღვებს და გულს და ამასთან ერთად, ორგანიზმიდან „ცუდი“ ქოლესტერინი გამოყავს. ამ ნივთიერებების ერთ-ერთი სახეობაა ე.წ. ომეგა-3 არის, რომელსაც დიდი რაოდენობით ორაგული, ქაშაყი, კალმახი, სკუმბრია და სარდინები შეიცავს. იმისთვის, რომ თევზმა მაქსიმალური სარგებელი მოგიტანოთ, ორთქლზე მოამზადეთ, ან მცირე რაოდენობის წყალში მოხარშეთ.
თხილეული
ნიგოზი, ნუში, თხილი და წიფლის კაკალი მონოუჯერი ცხიმოვანი მჟავებით და ანტიოქსიდანტებით არის მდიდარი — ეს სასარგებლო ნივთიერებებია, რომლებიც ხელს უშლის ათეროსკლეროზის განვითარებას. მაგ., ნიგოზის შედარება, ომეგა-3-ს რაოდენობით, ზღვის თევზის სახეობებთან შეიძლე და ზოგიერთი კვლევის თანახმად, მას ორგანიზმში არსებული „ცუდი“ ქოლესტერინის 10% შემცირება შეუძლია.
პარკოსნები
ლობიო, თურქული ბარდა, ოსპი და ბარდა დიდი რაოდენობით ხსნად ბოჭკოვანებს შეიცავს, რომელსაც „ცუდი“ ქოლესტერინის დონის შემცირების, დადასტურებული თვისება გააჩნია. ამასთან, სოიოს და არაქესისგან განსხვავებით, ეს პროდუქტები, ფაქტიურად, ცხიმს არ შეიცავ. სხვადასხვა კვლევის შედეგებით თუ ვიმსჯელებთ, ყოველდღიურ რაციონში 130 გრ. (დაახლოებით, ნახევარი ჭიქა) პარკოსნების გამოყენების შემთხვევაში, სისხლში „ცუდი“ ქოლესტერინის დონე, დაახლოებით, 5% შემცირდება.
