გენდერი სქესის სოციალური მახასიათებელია, რომელიც გამოხატავს საზოგადოების მიერ დადგენილ თუ გამომუშავებულ ფუნქციურ, ქცევით, მენტალურ თუ ემოციურ განსხვავებულობას ქალსა და კაცს შორის. გენდერული სტერეოტიპები ფართოდ გავრცელებული და ხშირად არაზუსტი შეხედულებებია ქალისა და კაცის უნარებზე, თვისებებზე, სოციალურ ქცევასა და სოციალურ ფუნქციებზე.
გენდერული თანასწორობა, უპირველეს ყოვლისა, ადამიანის უფლებაა. ქალებს უფლება აქვთ, იცხოვრონ ღირსეულად, სიღარიბისა და შიშის გარეშე. ქალთა გაძლიერებას არსებითი მნიშვნელობა აქვს მდგრადი განვითარების მისაღწევად და სიღარიბის აღმოსაფხვრელად.
ძლიერი ქალები ხელს უწყობენ ოჯახებისა და თემების კეთილდღეობას და პროდუქტიულობას და შემდეგი თაობის სამომავლო პერსპექტივების გაუმჯობესებას.
სწორედ, ქალთა ფუნქციებისა და უფლებების გაძლიერებას, არსებული სტერეოტიპების გაანალიზებასა და აღმოფხვრას მიეძღვნა პროექტი _ “თემის გაძლიერება გენდერული თანასწორობისთვის”, რომელიც გურიის სამივე და იმერეთის სამ მუნიციპალიტეტში ჩატარდა.
რა გაკეთდა პროექტის ფარგლებში და რას მოიცავდა ის, ამაზე ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს სამანდატო, საპროცედურო საკითხთა და ეთიკის კომისიის თავმჯდომარე, ამავდროულად, გენდერული საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე მარინე ბერაძეს ვესაუბრეთ.
_ ქალბატონო მარინე, რომელი პროექტის ფარგლებში და ვისი მხარდაჭერით ტარდება ეს ტრენინგები?
_ ტრენინგები ჩატარდა სხვადასხვა თემში, პროექტის _ “თემის გაძლიერება გენდერული თანასწორობისთვის” ფარგლებში, რომელსაც ახორციელებს “დემოკრატიული ჩართულობის ცენტრების ქსელი” (NCCE). პროექტი ნაწილია პროგრამის “ევროკავშირი გენდერული თანასწორობისთვის: ერთად გენდერული სტერეოტიპებისა და გენდერული ძალადობის დასაძლევად”, რომელიც ერთობლივად ხორციელდება გაეროს ქალთა ორგანიზაციის (UN Women) და გაეროს მოსახლეობის ფონდის (UNFPA) მიერ, ევროკავშირის მხარდაჭერით. ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტში ტრენინგებს ორი თანატრენერი ვატარებთ: მე და მარიტა მგალობლიშვილი, გავლილი გვაქვს შესაბამისი ტრენერთა ტრენინგი.
_ რა დატვირთვა აქვს ამ ტრენინგებს საზოგადოებისთვის?
_ ეს ტრენინგები ემსახურება საზოგადოების სხვადასხვა თემში ცნობიერების ამაღლებას გენდერული სტერეოტიპებისა და გენდერული ძალადობის დასაძლევად. ტრენინგები ინტერაქციული ხასიათისაა, მცირე სალექციო კურსით და მოიცავს არა ერთ საინტერესო აქტივობას.
_ რომელ რეგიონებში/სოფლებში ჩატარდა ტრენინგები?
_ ტრენინგები ჩატარდა ბუკისციხის, გოგოლესუბნის, ხიდისთავის თემებში, ასევე, დაბაში ჩატარდა ახალგაზრდებისთვის და საბავშვო ბაღების წარმომადგენლებისთვის.
_ თქვენი აზრით, რა უნდა გაკეთდეს იმისთვის, რომ მეტად ამაღლდეს საზოგადოების ცნობიერება გენდერულ თანასწორობასთან არსებულ საკითხებში?
_ გენდერული თანასწორობის მისაღწევად, სტერეოტიპების აღმოსაფხვრელად და გენდერული ნიშნით ძალადობის პრევენციისთვის აუცილებელია საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება და ამ პრობლემების დასაძლევად მრავალმხრივი მუშაობაა საჭირო. მათ შორის, ტრენინგებით, სხვადასხვა ტიპის კამპანიებით, საინფორმაციო შეხვედრებით. ცვლილებების მიღწევა არც ისე მარტივია, დიდ ძალისხმევას და დროს მოითხოვს. ამ ცვლილებების მისაღწევად ჩართულია პროცესებში სხვადასხვა ინსტიტუციები და სტრუქტურები, ასევე, მნიშვნელოვანია თითოეული ადამიანის დამოკიდებულება. ჩვენ ვართ პროცესში, ასეთი ტიპის ტრენინგები და საინფორმაციო შეხვედრები უნდა ტარდებოდეს ხშირად და სხვადასხვა თემის წარმომადგენლებთან. ამ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია ადგილობრივი თვითმმართველობებისა და საზოგადოებრივი ორგანიზაციების თანამშრომლობა.
გენდერული სტერეოტიპებისა და გენდერული ნიშნით ძალადობის დასაძლევად კამპანიაში უფრო აქტიურად უნდა იყვნენ ჩართული მედიასაშუალებები. შესაბამისად, ერთად ბევრი პრობლემის გადაწყვეტაა შესაძლებელი. ქალთა მიმართ ძალადობის და ოჯახში ძალადობის პრევენციის მიმართულებით გადადგმული ნაბიჯების მიუხედავად, დღეს მაინც პრობლემად რჩება გენდერული ნიშნით ჩადენილი ქალთა მკვლელობების, ფემიციდის სიხშირე. ფემიციდს აქვს ბევრი მიზეზი, მათ შორის _ გენდერული სტერეოტიპები, რომლებსაც უნდა ვებრძოლოთ არამარტო ინსტიტუციებმა, არამედ თითოეულმა ჩვენგანმა უნდა განიცადოს ცვლილება, თითოეულმა ადამიანმა უნდა აიღოს ვალდებულება, რომ გარდაქმნას თავისი საზოგადოება თავისი წილი პასუხისმგებლობის აღებით.
ვფიქრობ, ეს პროექტიც ამ მთავარ მიზანს ემსახურებოდა, რომ ერთად დავძლიოთ სტერეოტიპები და გენდერული ძალადობა.
ავტორი: მარიამ ცენტერაძე
