ამჯერად კვლევა 2013 წლის 1 აპრილიდან 1 ივლისამდე გაცემულ თანხებს ეხება. სტატისტიკა აჩვენებს, რომ მიუხედავად არასამათავრობო ორგანიზაციების არაერთი მოწოდებისა, სიტუაცია არსებითად არ შეცვლილა. 2013 წლის 1 აპრილიდან 1 ივლისის ჩათვლით 610 409 ათასი ლარი გაიცა. ჯამში, რეგიონის თვითმმართველობის ორგანოებში მომუშავე საჯარო მოხელეებზე 6 თვის განმავლობაში, პრემიის სახით 1 385 737 ლარი გაიცა.
მიღებული ინფორმაციის თანახამდ, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მუნიციპალიტეტები პრემიას გასცემენ საჯარო სამსახურის შესახებ კანონის 37-ე, 74-ე და 75-ე მუხლების თანახმად. აღნიშნული კანონის 74-ე მუხლი ამბობს რომ საჯარო მოხელისათვის ერთდროული ფულადი ჯილდოს გადაცემა შესაძლებელია იმ შემთხვევაში, თუ მოსამსახურის მიერ სამსახურებრივი მოვალეობა სანიმუშოდ იქნა შესრულებული, ასევე ხანგრძლივი და კეთილსინდისიერი სამსახურისათვის, განსაკუთრებული სირთულის ან მნიშვნელობის დავალების შესრულებისათვის.
მიუხედავად აღნიშნული მუხლის მითითებისა, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მუნიციპალიტეტების მიერ არ გაკეთებულა კონკრეტული განმარტება თუ რის საფუძველზე იქნა მიღებული გადაწყვეტილება ამა თუ იმ საჯარო მოხელის პრემირების შესახებ. პრემიის გაცემა, როგორც წესი დღესასწაულებს ემთხვევა (ახალი წელი, აღდგომა, პეტრე პავლობა და ა.შ.).
განსხვავებით 2013 წლის პირველი სამი თვისაგან მეორე კვარტალში პრემია გაიცა სამხარეო ადმინისტრაციის თანამშრომლებზეც, მათ სტანდარტულად ასაღები ხელფასის ნახევარი აიღეს, ჯამში სამხარეო-ადმინისტრაციის თანამშრომლეზე გაცემული პრემიის რაოდენობამ 21 920 ლარი შეადგინა.
აღსანიშნავია, რომ პრემიები კვლავ არ გაცემულა ჩხოწორყუს მუნიციპალიტეტში, წალენჯიხის საკრებულოსა და ფოთის მერიაში, წალენჯიხის გამგეობაში კი მხოლოდ ერთ თანამშრომელზე გასცეს.
“საერთაშორისო გამჭვირვალობა – საქართველომ” ასევე კითხვით მიმართა თვითმმართველ ერთეულებს, დადგენილი აქვთ თუ არა პრემიის გაცემის წესი. კითხვას, მხოლოდ ხუთმა მუნიციპალიტეტმა (ზუგდიდი, სენაკი, ჩხოროწყუ, ხობი, ფოთი) გასცა პასუხი და აღმოჩნდა, რომ არც ერთს არ აქვს პრემიის გაცემის წესი დადგენილი.
მართალია კანონმდებლობით არ არის განსაზღვრული პრემიის გაცემის წესი, მაგრამ პრემიის გაცემის შესახებ გადაწყვეტილებას, როგორც ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს თან უნდა დაერთოს, შესაბამისი დასაბუთება, როემლშიც მითითებლი უნდა იყოს ყველა ის გარემოება, რომელსაც არსებითი მნიშვნელობა ჰქონდა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას.
“ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ” კანონით განსაზვრული ექსკლუზიური უფლებამოსილებების ფარგლებში, ადგილობრივ თვითმმართველობებს აქვთ შესაძლებლობა საკრებულოს მიერ მიღებული დადგენილებით თვითონვე განსაზღვრონ პრემიის, სახელფასო დანამატის გაცემის წესი, შემთხვევები და ოდენობები. რაც ვფიქრობთ მნიშვნელოვანწილად მოაგვარებს არსებულ მანკიერ პრაქტიკას და ამავდროულად ხელს შეუწყობს მუნიციპალიტეტის ფინანსური რესურსების ხარჯვის გამჭვირვალობას.
ადგილობრივი თვითმმართელობის ორგანოთა წარმომადგენლები ხშირ შემთხვევაში აცხადებენ, რომ პრემიების გაცემა საჯარო სამსახურში არსებული დაბალი ხელფასითა და კვალიფიციური კადრების მოზიდვით არის განპირობებული. მიგვაჩნია, რომ აღნიშნული გარემოებების არსებობა არ უნდა იწვევდეს პრემიების დაუსაბუთებლად გაცემას.
“საერთაშორისო გამჭვირვალობა – საქართველო” ადგილობრივ ხელისუფლებას სთავაზობს კონკრეტულ რეკომენდაციებს საჯახო მოხელეთა პრემირების სისტემის მოსაწესრიგებლად: დაწესდეს საჯარო მოხელეთა მიერ შესრულებული სამუშაოს შეფასების კრიტერიუმები, რათა მოხელეზე გაცემული პრემია მის მიერ შესრულებული სამუშაოს ხარისხის შესაბამისი იყოს; მოხდეს მხოლოდ იმ თანამშრომელთა წახალისება, რომლებიც გამორჩეულად კარგად ართმევენ თავს მათზე დაკისრებულ უფლებამოსილებებს. გადაწყვეტილება პრემირების შესახებ უნდა მიიღებოდეს ინდივიდუალურად, თითოეულ მოხელეზე. პრემირების პროცესის გამჭვირვალობის უზრუნველყოფის მიზნით, დასაბუთებული საზოგადოებრივი ინტერესის არსებობის შემთხვევაში, საჯარო დაწესებულებებმა უნდა უზრუნველყონ საჯარო მოხელეთა პრემირების გადაწყვეტილებების განსაჯაროება.
საჯარო დაწესებულებების მიერ მათი საქმიანობის შესახებ წარდგენილ ანგარიშებში უფრო დეტალურად განიმარტოს, თანამშრომლებზე პრემიების გაცემის საფუძველი და მეთოლოგია. როგორც წესი, საჯარო დაწესებულებები ანგარიშებში გაცემული პრემიების მხოლოდ ჯამს ასახავენ.
_ ვფიქრობთ, რომ ეფექტური იქნება შეიქმნას სამუშაო ჯგუფი, რომელის შემადგენლობაში შევლენ სამეგრელო-ზემო სვანეთის ყველა მუნიციპალიტეტისა და არასამთავრობო ორგანიზაციათა წარმომადგენლები, _ აღნიშნავენ ორგანიზაციაში და მზადყოფნას გამოთქვამენ ითანამშრომლონ ადგილობრივ თვითმმართველობებთან, პრემიების გაცემის წესის შესამუშავებლად.
