“თავისუფალი დემოკრატები” საკანონმდებლო ორგანოში 26 მაისის მოვლენებთან დაკავშირებით დროებითი საგამოძიებო კომისიის შექმნის მოთხოვნით გამოვიდნენ. უმრავლესობამ ეს ინიციატივა ჩააგდო. ბიუროს სხდომაზე დეპუტატ გია ცაგარეიშვილს მიხეილ მაჭავარიანმა პოლიტიკური შეფასებისგან “თავის შეკავებისკენ” მოუწოდა, მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის მე-17 მუხლის თანახმად, დეპუტატს აქვს უფლება მოინახულოს დროებითი დაკავების იზოლატორებში მოთავსებული დაკავებული პირები. ამ მოთხოვნით ცაგარეიშვილმა ოფიციალურად მიმართა პარლამენტის თავმჯდომარეს, დავით ბაქრაძეს. _ პარლამენტი, სწორედ ის ადგილია, სადაც უნდა გამოიკვლიონ, თუ ვინ გასცა მომიტინგეთა ასეთი სისასტიკით დარბევის ბრძანება. დაკავების შემდეგ კი შეგნებულად გადაანაწილეს ისინი რაიონებში _ თბილისს გაარიდეს. სახალხო დამცველის ინფორმაციით, 180-მდე ადამიანია დაკავებული. გაიზარდა მსხვერპლის რაოდენობა… უმრავლესობამ რაც უნდა ამტკიცოს, რომ ეს იყო “დაანონსებული ძალადობა”, ხელისუფლების და ნინო ბურჯანაძის პასუხისმგებლობა ერთმანეთისაგან ისე განსხვავდება, როგორც ცა და დედამიწა _ ქვეყანაში მიმდინარე მოვლენებზე პასუხისმგებლობა ხელისუფლებას ეკისრება. სამწუხაროა, მაგრამ ფაქტია, რომ არცერთ მძიმე დანაშაულზე პარლამენტში არ შექმნილა საგამოძიებო კომისია, რაც გვაძლევს იმის თქმის უფლებას, რომ ისინი ხელს აფარებენ დამნაშავეებს, _ ამბობს “გურია ნიუსთან” საუბარში გია ცაგარეიშვილი.
_ რატომ არის უმრავლესობის პოზიცია ასეთი ხისტი?
_ მათ არა აქვთ საკუთარი პოზიცია და შეთანხმებულ პასუხებს იძლევიან. არადა, სამართლებრივის გარდა, არსებობს მორალური სახის შეფასება, რაც არანაკლებ მნიშვნელოვანია. საგამოძიებო კომისიამ უტყუარ ინფორმაციაზე დაყრდნობით უნდა დადოს დასკვნა, თუ ვინ გასცა რბევის ბრძანება. დასჯის მთავარი პროკურატურა იმ პოლიციელებს, რომლებმაც ხელშეკრული ადამიანები დახოცეს, შემდეგ კი, თითქოს ელექტროსადენებით გარდაცვლილები “აღმოაჩინეს” მაღაზიის სახურავზე?! საზოგადოებისთვის გახდება ცნობილი, თუ ვინ გასცა ბრძანება ალყაში მოექციათ მომიტინგეები და არც ერთი მხრიდან გასაქცევი არ ჰქონოდათ?! დაისჯება სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისას 18 ჟურნალისტის დაზარალებისთვის ვინმე?! ხელისუფლება ყოველთვის ამბობს, რომ პოლიციელი მათია, მომიტინგე _ ჩვენი; ასე ყოფენ ისინი ადამიანებს “თავისიანებად” და “სხვისიანებად”. ყველა ფაქტი გამოსაძიებელია. ჩვენი ვალდებულებაა, მოვითხოვოთ საგამოძიებო კომისიის შექმნა და არ დავემსგავსოთ ისეთ უთავმოყვარეო დეპუტატებს, როგორიც გია თორთლაძეა _ მისი განცხადებით, თურმე, 26 მაისს ვანო მერაბიშვილმა გადაარჩინა ქვეყანა!
_ უმრავლესობა ჩააგდებს ამ ინიციატივას; მათი არგუმენტია, რომ მიმდინარეობს მოკვლევა, სახალხო დამცველის ინსტიტუტი ატარებს მონიტორინგს, თქვენ კი სიტუაციით სპეკულირებთ….
_სახალხო დამცველი ინსტიტუტი არ არის ის დაწესებულება, სადაც შეიძლება მსგავსი კომისიები შეიქმნას. გიორგი ტუღუშს არ სურს მისი მოღვაწეობა უმრავლესობამ სოზარ სუბარის მოღვაწეობის მსგავსად შეაფასოს. სად უნდა შეიქმნას ეს კომისია, თუ არა პარლამენტში, რომლის თვალწინ ხელისუფლებამ სასტიკად დასაჯა ადამიანები?! საგამოძიებო კომისიაზე პირის გამოუცხადებლობა ან თავშეკავება ისჯება სისხლის სამართლის პასუხისგებით.
_ საზოგადოებას აქვს უამრავი კითხვა, დაკარგულია 45 მოქალაქე, დროებით იზოლატორებში განთავსებულების ჯანმრთელობის მდგომარეობა, ადვოკატების თქმით, ძალიან მძიმეა…
_ სწორედ პარლამენტმა უნდა იმსჯელოს ასეთ ფაქტებზე; დაკავებულები რაიონებში გადაიყვანეს, რომ იქ ცემით ამოხადონ სული. ბიუროს სხდომა კი ჰგავდა შვეიცარიის, ნორვეგიის თუ ისლანდიის პარლამენტების სხდომებს _ თითქოს ქვეყანაში არაფერი არ მომხდარა. ჩავაბარე დაკავებულთა მონახულების შესახებ მოთხოვნა და ველოდები, რა პასუხს გამცემს პარლამენტის თავმჯდომარე. რაც ჩვენ დაგვემართა, ეს საერთო უბედურებაა და არა მარტო იმ ხალხისა, ვინც ქუჩაში იდგა. ხელისუფლებასაც ხელს აძლევდა ორგანიზატორების ასეთი რადიკალიზმი, სამწუხაროდ, მათი ინტერესები ერთმანეთს დაემთხვა. როცა ირაკლი ოქრუაშვილი გამოვიდა ციხიდან, ვკითხე _ არ იცოდი, რომ ასე მოგექცეოდნენ-მეთქი?! მიპასუხა, არაო. ახლა ბურჯანაძე ამბობს, რომ ასეთი სისასტიკით დარბევას არ ელოდა.
როცა წლების მანძილზე მათთან ერთად ხარ და ერთ წვენში იხარშები, ძნელი დასაჯერებელია, რომ არ იცი მათი ბუნება. აღარ ვსაუბრობ “ქართულ პარტიაზე”, რომელიც სამარცხვინო მოვლენად იქცა ქართულ ოპოზიციაში.
ხელისუფლება ვალდებულია თავი აარიდო ნებისმიერ პროვოკაციას, რადგან მას აქვს ბევრად მეტი მატერიალური, ინსტიტუციონალური რესურსი, მაგრამ მოხდა პირიქით _ხელისუფლებამ ჩაატარა სადამსჯელო ოპერაცია, რომლის დროსაც სისასტიკის მისეულ ფანტაზიას აღარ ჰქონდა საზღვარი! სამწუხაროდ, ეს ხელისუფლება გახდა გადაულახავი პრობლემა ჩვენი ქვეყნისთვის.
პარლამენტის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე პავლე კუბლაშვილი: _ დააკავეს 24 მოქალაქე სახელმწიფო გადატრიალების ბრალდებით, ბრალი წაუყენეს ბადრი ბიწაძესაც. ამ ფაქტებზე მიმდინარეობს გამოძიება და დარწმუნებული ვარ, ქართულ საზოგადოებაში არ დარჩება კითხვის ნიშნები.
_ ცალსახად შეიძლება ითქვას, რომ უმრავლესობა არ დაუშვებს საგამოძიებო კომისიის შექმნას პარლამენტში?
_ ვერ ვხედავ კომისიის შექმნის აუცილებლობას; ყველა მსგავსი ღონისძიების დროს ტარდება შიდამოკვლევა, რომელიც არკვევს ჰქონდა თუ არა ადგილი რაიმე სახის გადაცდომებს. ამ საკითხის ირგვლივ პოლიტიკური აჟიოტაჟი მხოლოდ დააზიანებს მოკვლევის პროცესს.
_ კადრები, რომლებიც ვნახეთ, იყო შემზარავი. რატომ მოექცა ხელისუფლება თავის მოქალაქეებს ასე სასტიკად?
_ იყო თუ არა პოლიციის მხრიდან ძალის გადამეტება, მოკვლევის შედეგად გავიგებთ; ასეთი ფაქტები სხვა ქვეყნებთან მიმართებაში, ჩვენ ბოლო დღეების განმავლობაშიც ვიხილეთ ტელევიზიით.
_ დაისჯება ის ძალოვანი, რომელმაც თავის მოვალეობას გადაამეტა?
_ მოკვლევის შედეგად დადგინდება და დარწმუნებული ვარ, შემდეგ გატარდება შესაბამისი ღონისძიებები.
პარლამენტის თავდაცვისა და უშიშროების კომიტეტის თავმჯდომარე გივი თარგამაძე:
_ ის, ვინც ამზადებდა სახელმწიფო გადატრიალებას, უნდა დაისაჯოს; მაქვს იმედი, რომ პროკურატურა ბოლომდე მიიყვანს ამ საქმეს; შემდეგ სასამართლო გადაწყვეტს, არის თუ არა სწორად ბრალი წაყენებული.
_ იღებს თუ არა ხელისუფლება პასუხისმგებლობას იმ მოვლენებზე, რაც მოხდა 26 მაისს და დღემდე გრძელდება?
_ ხელისუფლება იღებს პასუხისმგებლობას ქვეყნის მართვასა და აყვავებაზე. გამოძიების ვერსიით, თქვენ იცით, რამ გამოიწვია თითოეული ადამიანის სიკვდილი.
_ არის ბევრი საეჭვო გარემოება! თუ ხელისუფლებას ხელთ ჰქონდა ასეთი მასალები, რატომ არ გამოქვეყნდა მანამდე?
_ ჩვენ ვთვლით, რომ ბევრად სასარგებლოა თითოეული ფაქტი გამოვიძიოთ თავიდან ბოლომდე; წინააღმდეგ შემთხვევაში, მუდმივად გვექნება ასეთი კერები. ამიტომ, ისინი დამუშავებული უნდა იქნას, გამოვლენილი და დასჯილი.
_ საერთაშორისო საზოგადოებამ ნეგატიურად შეაფასა ხელისუფლების მოქმედება.
_ ასეთი არ არის საერთაშორისო აზრი, მიმდინარეობს მოკვლევა, ის ამ შემთხვევაშიც შედგება.
_ რამდენად ლეგიტიმური იყო ასეთი ფორმით აქციის დაშლა?
_ რა თქმა უნდა იყო ლეგიტიმური, ჯერ დაველოდოთ მოკვლევას და მერე შევაფასოთ. ვინ იყვნენ შემკვეთები? დაშლის შემკვეთი და შემსრულებელი იყო სახელმწიფო, რად უნდა ამას საგამოძიებო კომისია?! პირდაპირ გეუბნებით, მისი მოქმედება იყო სრულიად ლეგიტიმური! დღეს ამ საკითხებზე ვერ ვიმსჯელებთ, ყველაფერი ცხადად გამოჩნდება.
